A38 Suïcidepreventie gemeenteraadsverkiezingen 2026
Tekst van het document
Maart 2026 Coalitieakkoord gemeente | Onderwerp: Geef de Wet integrale suïcidepreventie een plek in het coalitieakkoord Geachte leden van de formerende partijen, Van harte gefeliciteerd met de verkiezingsuitslag en de start van de coalitievorming. Graag vragen wij uw aandacht voor een volksgezondheidsvraagstuk dat een groot deel van uw Wet integrale | inwoners treft, namelijk suïcide, pogingen daartoe én gedachten aan zelfdoding. Daarom bieden wij u een tekstvoorstel aan voor opname van suïcidepreventie in het coalitieakkoord. suïcidepreventie: | Dagelijks verliezen we in Nederland gemiddeld 5 mensen door zelfdoding. De noodzaak van een structurele aanpak is voor iedereen duidelijk. Achter ieder cijfer schuilt persoonlijk en maatschappelijk leed. In uw gemeente worden dagelijks gezinnen, scholen, verenigingen en hulpverleners geraakt door de gevolgen van zelfdoding en poging tot zelfdoding. En worstelen Doen | inwoners zelf met suïcidale gedachten. Samen kunnen we dit voorkomen. Juist in de fase van coalitievorming ligt er een belangrijke kans – en verantwoordelijkheid – om suïcidepreventie structureel, en ook bestuurlijk, te wat werkt | verankeren. Met de inwerkingtreding van de Wet integrale suïcidepreventie hebben gemeenten een regierol gekregen voor een integrale, domein overstijgende aanpak.
Dit vraagt om expliciete opname in het coalitieakkoord, zodat inzet niet afhankelijk is van incidentele initiatieven, maar onderdeel wordt van duurzaam beleid. in uw Neem suïcidepreventie op in het coalitieakkoord "Wij geven concreet invulling aan onze regierol in het kader van de Wet integrale suïcidepreventie en dragen zo bij aan het terugdringen van suïcide, suïcidepogingen en gemeente | suïcidale gedachten in onze gemeente. Samen met partners in zorg, onderwijs, sociaal domein en veiligheid versterken wij vroegsignalering, deskundigheid en het bespreekbaar maken van suïcidaliteit. Zo zetten we in op een integrale, domeinoverstijgende aanpak van suïcidepreventie." Wij hopen dat deze tekst u inspiratie biedt en dat suïcidepreventie onderdeel wordt van uw Meer informatie | coalitieafspraken. Uiteraard zijn we graag bereid tot nadere toelichting. over lokale suïcidepreventie? 113.nl/gemeenten | Met vriendelijke groet, Monique Kavelaars | 113 Zelfmoordpreventie | +31 (0)20 3113 883 Bestuurder 113 Zelfmoordpreventie | Paasheuvel 25 | info@113.nl 1105 BP Amsterdam | 113.nl De wet: drie pijlers | Zelfdoding in Nederland voor suïcidepreventie | De actuele cijfers* 1.
Landelijk Ministeries maken beleid om suïcides en suïcide- | Doodsoorzaak | Iedere zelfdoding raakt gemiddeld pogingen te voorkomen (met VWS voorop) | nummer 1 onder jongeren | 135 van 10 tot 30 jaar | mensen (per jaar meer dan 250.000) 2. Gemeentelijk Gemeenten maken beleid om suïcides en suïcidepogingen te voorkomen | op | Mensen met schulden hebben 4 | de10 | 2x Elke 4 jaar stelt de gemeente het regionaal gezondheids- | zelfdodingen zijn beleid op. Suïcidepreventie wordt daar onderdeel van | mannen tussen de | zo vaak suïcidale gedachten als Gemeenten mogen dit beleid zelf vormgeven op basis van de | 40 - 70 jaar | mensen zonder schulden Landelijke gezondheidsnota 2025-2028 - Samen werken aan gezondheid. | * Benieuwd naar uw regionale cijfers? In de Regiobeelden vind u per GGD-regio de kerncijfers en Uit onderzoek blijkt dat van de mensen die overlijden door | trends in suïcidaliteit. Deze kunt u opvragen bij uw GGD. zelfdoding, 60% niet in beeld was van de zorg. In de wijk zijn ze wél in beeld en zijn er al tal van voorzieningen tegen bijvoorbeeld eenzaamheid of schuldenproblematiek. Dit zijn ook risicofactoren als het gaat om suïcide. Voor de gemeente ligt er dus een doorslaggevende rol als het gaat suïcidepreventie: door actief risicogroepen | 25 | 84% afname te benaderen, sleutelfiguren te trainen en | €10 | in dodelijke publiekscampagnes in te zetten.
| miljoen p/j | verkeersongevallen beschikbaar | 20 | sinds 1973 Met het ondersteuningsprogramma bieden VNG, GGD GHOR Nederland en 113 gemeenten een stevige | 15 basis bij de implementatie en uitvoering van de wet. Meer | 98% afname informatie vind je op 113.nl/gemeenten. | 10 | in wiegendood | Start sinds 1984 (x10) | Zelfdoding | Wet integrale 5 | suïcide- preventie Als gemeente aan de slag met suïcidepreventiebeleid | 0 95% afname in AIDS sinds 1994 3. Individueel Een gratis en anonieme 24/7 beschikbare hulplijn wordt geborgd Aantal sterfgevallen per 100.000 inwoners (Bron:CBS) Datagedrevenbesluitvorming Lokaaleigenaarschap en aanpassing Betrokkenheidvan de gemeenschap Cultuursensitief beleidéninclusie Ervaringsdeskundigheid op elkniveau Deskundigheidsbevorderingberoepsgroep Verantwoorde (sociale) media- berichtgeving Een lokaal of regionaal netwerk voor mensen met suïcidaliteit Toegang tot middelen beperken Nazorg na een suïcidepoging Versterken van de eerstelijnszorg Bevorderen van mentale gezondheid op scholen Trainen van de gemeenschap Bewustwording vergroten in de samenleving Verbeteren van vaardigheden van professionals die als eerste ter plaatse zijn Effectieve behandeling van suïcidaliteit Organiseer publiekscampagnes of lokale initiatieven om kennis te vergroten en taboes te verminderen.
Nationale Voorlichting Strategie | Wereld Suïcide Preventie Week | Mannen van Middelbare Leeftijd Activiteiten en interventies LifeSpan Ondersteuningsprogramma Suïcidepreventie Het LifeSpan-model richt zich op suïcidepreventie in 9 verschillende domeinen. Door in te zetten op interventies en activiteiten op elk gebied zorgen we samen voor een vangnet voor mensen met suïcidaliteit. Het model komt uit Australië: de eerste resultaten laten zien dat daar het aantal suïcides daalde met 4% en het aantal pogingen daalde met 14% over een periode van 2 jaar tijd. Neem maatregelen om toegang tot veelgebruikte middelen te beperken en risicovolle plekken veiliger te maken. Risicolocaties in kaart brengen Fysieke maatregelen | Gebouw- veiligheid | Veilig medicijn gebruik | Spoorveiligheid Zorg voor goede nazorgvoorzieningen voor mensen na een suïcidepoging, met aandacht voor SEH en voor vervolgzorg. Training van ziekenhuisprofessionals | Netwerk Ziekenhuizen (113) | Sumona Train GGZ-professionals in bewezen behandel- methoden voor mensen met suïcidale gedachten of suiciaal gedrag. Suïcidepreventietraining | Veiligheidsplannen | SUPRANET GGZ | Multidisciplinaire richtlijn voor Suïcidepreventie Stimuleer dat lokale journalisten veilige en zorgvuldige richtlijnen volgen bij berichtgeving over suïcide. Denk ook aan sociale media.
Mediarichtlijnen | ChatSafe | Delen Doet Iets Train sleutelfiguren uit de gemeenschap (werkgevers, sportcoaches, het wijkteam) om signalen van suïcidaliteit te herkennen en adequaat te handelen. Gatekeeper- trainingen | Online VraagMaar-training Bied huisartsen en POH-GGZ training en ondersteuning om suïcidaliteit te herkennen, bespreekbaar te maken en passende hulp te bieden. E-learning suïcidepreventie in huisartsenpraktijk | Regionale samenwerking versterken Train medewerkers die vaak als eerste in aanraking komen met mensen in crisis, zoals politie of ambulance. Scholing crisis- interventie, suïcidepreventie en de- escalatie | Nazorg | Sectoroverstijgende samenwerking stimuleren Voer schoolprogramma's uit die mentale gezondheid en veerkracht bevorderen. Strong Teens and Resilient Minds (STORM) | Lesprogramma's mentale gezondheid | Trainen onderwijsprofessionals | Nazorg