Tekst interpellatie VVD - Huisvesting arbeidsmigranten Andel

Altena, 17 mei 2023 Geachte raad,

Hierbij vraag ik u ingevolge artikel 58 van de Regeling voor de gemeenteraad om onderstaande interpellatie toe te laten in uw raadsvergadering van 23 mei 2023.

Het college heeft naar aanleiding van een verzoek ingevolge de Wet Open Overheid inwoners een dossier verstrekt over de vergunningaanvraag Middenweg Andel in verband met de huisvesting van arbeidsmigranten. Deze informatie geeft de inwoners en ook de raad meer inzicht in hoe het proces is verlopen rond het verlenen van de vergunning waarmee 274 arbeidsmigranten nabij Andel gehuisvest kunnen worden. Op 13 juli 2021 heeft het college zich naar aanleiding een ingediende motie verantwoord over het proces rond de vergunningverlening. Dit leidde niet tot excuses aan de inwoners. Op 18 oktober 2022 is een interpellatiedebat gevoerd waarin dit onderwerp opnieuw aan de orde was. Daarin is het college ingegaan op de manier waarop het gehandeld heeft in dit dossier. De informatie die als gevolg van het WOO-verzoek bekend is geworden is voor de VVD-fractie aanleiding om uw raad opnieuw te vragen een interpellatiedebat te voeren. Uit de stukken trekken wij namelijk de conclusie dat het college in plaats van in april/maart 2021 al in november 2020 op de hoogte was van de exacte aantallen arbeidsmigranten. Dit was op tijd om de raad nog te informeren en het beleid bij te kunnen sturen voordat het bestemmingsplan was vastgesteld. Daarnaast heeft het college bewust gewacht met het publiceren van de aanvraag totdat de beroepstermijn is verstreken.

De volgende vragen maken wij daarom onderwerp van interpellatie: 1. Waarom heeft het college in de antwoorden op onze eerdere vragen in juli 2021 niet de waarheid verteld? 2. Waarom heeft het college, ondanks dat hij op de hoogte was van de exacte aantallen, toch de bestemmingsplanprocedure voortgezet? 3. Waarom maakt het college afspraken met de ondernemer om de publicatie van een aanvraag uit te stellen, om zo beroepszaken tegen het bestemmingsplan te voorkomen? 4. Waarom heeft het college gewacht tot 7 juli 2021 om de raad actief te informeren over de maatschappelijke onrust die in Andel was ontstaan en daarover een bestuurlijke duiding te geven? 5. Welke conclusie trekt het college zelf hieruit omtrent zijn functioneren tijdens dit dossier? Ingediend op 17 mei 2023, Pim Bouman en Jan Kolff VVD Altena

Interpellatie d.d. 23 mei 2023 Geachte raad, geacht college,

Zoals bekend heeft de raad van Altena op 9 februari 2021 het bestemmingsplan Middenweg ong. vastgesteld. Met het vaststellen van dat bestemmingsplan heeft de raad, zonder dit te beseffen de huisvesting van een onbeperkt aantal arbeidsmigranten mogelijk gemaakt. Dit had nooit mogen gebeuren. Over deze gang van zaken hebben wij al meerdere keren vragen gesteld en het debat in deze raad gevoerd. Enige tijd geleden is na een WOO-verzoek van inwoners een grote hoeveelheid stukken openbaar gemaakt. Van deze stukken hebben wij de ongecensureerde versies bekeken. Deze stukken schetsen een ander beeld van de geschiedenis dan zoals die tot op heden door het college is voorgesteld. Met schriftelijke vragen van de VVD werden aan het college op 2 juli 2021 de volgende vragen gesteld: ‘Hoe lang is uw college al op de hoogte van de plannen tot het huisvesten van arbeidsmigranten?’ ‘Hoe lang zijn individuele leden van uw college al op de hoogte van de plannen tot het huisvesten van arbeidsmigranten?’ Kort samengevat antwoordt het college op 8 juli 2021 dat het al langer op de hoogte is van huisvestingsplannen van de ondernemer doordat deze deel heeft genomen aan de vorming van het beleid voor huisvesting van arbeidsmigranten. De concrete plannen waren bij het college echter pas bekend met het indienen van de aanvraag in maart en april 2021. Dit blijkt echter niet de waarheid.

Uit de openbaar gemaakte stukken blijkt dat er al een conceptaanvraag door deze ondernemer was ingediend in november 2020. In die aanvraag is het bewuste aantal van 274 arbeidsmigranten al opgenomen. Vanaf dat moment was het college dus al op de hoogte van de concrete plannen van de ondernemer. Voor zover het college wil beweren dat deze aanvraag alleen op ambtelijk niveau bekend was, willen wij het college er op wijzen dat hij verantwoordelijk is voor de ambtelijke organisatie. Dat betekent dat zodra iets bekend is binnen de organisatie, het college daarvoor de verantwoordelijkheid draagt. Bovendien blijkt uit de stukken duidelijk dat de conceptaanvraag al een hele voorgeschiedenis had. Al in de tijd van de gemeente Woudrichem was bekend dat de ondernemer van plan was grote aantallen arbeidsmigranten te huisvesten op deze locatie. Deelconclusie 1: Het college heeft naar aanleiding van onze vragen in juli 2021 niet de waarheid verteld. Het college was al in november 2020 op de hoogte van de exacte aantallen arbeidsmigranten. In juli 2021 stelden wij ook de volgende vraag: Waarom heeft u de raad niet expliciet en direct geïnformeerd nadat u op de hoogte bent gekomen van deze plannen? In het antwoord op deze vraag gaat het college alleen in op wat zij hebben gedaan nadat de aanvraag is ontvangen.

Hierbij ‘vergeet’ het college dat zij in november 2020 al een complete conceptaanvraag hebben ontvangen. Gelijktijdig daaraan werd door het college een raadsbesluit voor het bestemmingsplan voorbereid. Dit bestemmingsplan is voor het laatst vastgesteld op 9 februari 2021. Er was dus nog de mogelijkheid om het tij te keren.

Deelconclusie 2: Het college was dus bekend met de plannen, maar heeft de bestemmingsplanprocedure toch doorgezet. Uit de stukken komt verder naar voren dat de verantwoordelijk portefeuillehouder zich op 12 april 2021 in een interne email uitspreekt over politieke druk en maatschappelijke onrust (document 54). Toch wacht het college tot 7 juli, dat is bijna 3 maanden, om de raad actief te informeren. Ook de op 26 mei 2021 door de heer Kolff gestelde schriftelijke vragen worden niet binnen de gestelde termijn van 3 weken beantwoord, maar pas op 30 juni 2021. Deelconclusie 3: Hoewel het college al meer dan een half jaar op de hoogte was van de plannen en zich tenminste op 12 april 2021 bewust was van de maatschappelijke en politieke impact van de plannen, heeft het tot 7 juli 2021 gewacht de raad te informeren. De actieve inlichtingenplicht zoals opgenomen in artikel 169 de Gemeentewet is niet adequaat nagekomen. Het bovenstaande schetst een beeld van een college dat op de hoogte is van de exacte plannen van de ondernemer en de raad doelbewust door laat gaan met het vaststellen van het bestemmingsplan dat die plannen mogelijk moet maken en de raad ook niet actief informeert. Het wordt echter nog ernstiger. Er is namelijk ook sprake van een afspraak dat de aanvraag van de ondernemer pas wordt gepubliceerd, zodat het bestemmingsplan onherroepelijk is geworden.

Hoewel dat niet wordt benoemd, zal dat waarschijnlijk zijn om beroepzaken tegen het bestemmingsplan te voorkomen. Wij wijzen u op pagina 378 (document 65) van de gecensureerde en dus openbare stukken: ‘9. In het kader van behoorlijk bestuur moeten we wel goed overwegen wanneer "voor de buitenwereld" bekend wordt dat het gaat om het huisvesten van 274 arbeidsmigranten. Wat zijn de inspanningen van XXXX hierin? Door mee te gaan in de toezegging XXXXX eerder heeft gekregen, de vergunningaanvraag pas te publiceren na onherroepelijk worden bestemmingsplan (zie 2), zou het kunnen lijken dat we de belangen van de omgeving niet meewegen. Op grond van het bestemmingsplan kan de vergunning namelijk niet geweigerd worden.’ ‘2. Hij uploadt al zijn documenten die nodig zijn voor de aanvraag in het OLO. De aanvraag blijft nog wel in het stadium vooroverleg. Hij wil zijn aanvraag niet eerder publiceren dan op het moment dat het bestemmingsplan onherroepelijk is geworden. Dit is blijkbaar in het voortraject zo met hem gecommuniceerd. Gekozen is voor het OLO omdat de mail de grootte van de bestanden niet aan kan.’ De ambtenaar die hier wordt gequoteerd heeft een goed ontwikkeld moraal. Helaas heeft deze ambtenaar de koers niet kunnen wijzigen. Het bestemmingsplan is gepubliceerd op 24 maart 2021 en dus onherroepelijk op 5 mei 2021. De vergunningaanvraag is pas gepubliceerd op 26 mei 2021.

Dat is toch opvallend aangezien de aanvraag al in april 2021 was ingediend. De bovenstaande afspraak is dus netjes nagekomen door de gemeente. Fijn voor de ondernemer. Niet zo fijn voor de mensen uit Andel. Door deze afspraak is de inwoners van Altena namelijk de kans ontnomen om zich te kunnen verweren tegen het bestemmingsplan. Deelconclusie 4: Er bestond een afspraak tussen de gemeente en de ondernemer om te wachten met het publiceren van de aanvraag totdat het bestemmingsplan onherroepelijk was.

Conclusie: Het college was in plaats van in april/maart 2021 al in november 2020 op de hoogte van de exacte aantallen arbeidsmigranten. Dit was op tijd om de raad nog te informeren en het beleid bij te kunnen sturen voordat het bestemmingsplan was vastgesteld. Daarnaast heeft het college bewust gewacht met het publiceren van de aanvraag totdat de beroepstermijn is verstreken.

Te stellen vragen 1. Waarom heeft het college in de antwoorden op onze eerdere vragen in juli 2021 niet de waarheid verteld? 2. Waarom heeft het college, ondanks dat hij op de hoogte was van de exacte aantallen, toch de bestemmingsplanprocedure voortgezet? 3. Waarom maakte het college afspraken met de ondernemer om de publicatie van een aanvraag uit te stellen, om zo beroepszaken tegen het bestemmingsplan te voorkomen? 4. Waarom heeft het college gewacht tot 7 juli 2021 om de raad actief te informeren over de maatschappelijke onrust die in Andel was ontstaan en daarover een bestuurlijke duiding te geven? 5. Welke conclusie trekt het college zelf hieruit omtrent zijn functioneren tijdens dit dossier?