Samenvatting opbrengsten deelsessies Conferentie Sociale Altenacode

Samenvatting - Opbrengst deelsessies Conferentie Sociale Altenacode 1. Veilig opgroeien van kinderen en jongeren in Altena -

Sport is van belang als het gaat om een veilige omgeving voor kinderen en jongeren. Altena loopt niet voorop met sport en bewegen. Er is wel aanbod, maar de participatiegraad is te laag. Kinderen moeten worden gestimuleerd om meer te sporten. Qua gezondheid ligt er ook een mooie taak voor de school, bijvoorbeeld in het aanbieden van gezond eten en het inzetten op bewegingsonderwijs. Drank en drugs hebben invloed op de gezondheid van kinderen. De omgeving van het kind in ruime zin, is belangrijk. Er moet ook sprake zijn van een veilige leefomgeving.

-

-

Het gezond en veilig opgroeien is primair de verantwoordelijkheid van ouders zelf, maar ook scholen, sportverenigingen en de gemeente zouden een rol kunnen spelen. De gemeente kan een rol spelen bij het informeren van inwoners over waar zij met vragen over jeugd terecht kunnen. Daarnaast zou de gemeente een regierol kunnen pakken bij het onderwerp drank en drugsgebruik bij jongeren. Ook het koppelen van jeugdconsulenten met scholen is belangrijk. Zo kun je samen problemen signalen en oppakken. Buurtpreventie zou een rol kunnen spelen in het signaleren van problemen bij jongeren. Als het gaat om sport kunnen kinderen zelf ook reclame maken voor sport en bewegen door aan andere kinderen te vertellen hoe leuk het is.

-

-

2. Langer zelfstandig wonen in Altena -

-

-

-

-

Op het gebied van wonen: zorg voor levensloopbestendige woningen en gemengde woonvormen. Tussen zelfstandig wonen en het verpleeghuis ontstaat een steeds groter gat. Hier liggen ook kansen voor nieuwe woonvormen. Op het gebied van voorzieningen: zorg voor ontmoetingsplekken in alle kernen. Ook maaltijdvoorzieningen helpen bij het langer zelfstandig wonen. Signaleringsfuncties: huisartsen, dorpsraden, thuishulporganisaties en mantelzorgers hebben een belangrijke signaleringsrol. Zij moeten wel weten waar zij op moeten letten en welke vragen zij moeten stellen. Begeleiding van mantelzorgers is belangrijk. Aandachtspunt: doelgroep van mensen met een licht verstandelijke beperking die zelfstandiger willen wonen groeit. Rol van de gemeente zou drieledig kunnen zijn; 1. Regierol, 2. Zorgen voor een vangnet 3. Smeerolie (het ontschotten van budgetten, maatwerk bieden en warme overdrachten realiseren). Gemeente is nu nog te veel reactief en handelt niet proactief. Investeer in welzijn: ‘beter 10 cent investeren in welzijn dan een 1 euro in zorg’ Benut de kracht van de samenleving en faciliteer die. Zorg voor voldoende ontmoetingsplaatsen en ondersteun vrijwilligersorganisaties.

3. De rol van de samenleving (vrijwilligers, verenigingen en informele netwerken) in het sociaal domein -

-

-

-

Verenigingen zijn sociale netwerken en zorgen voor sociale cohesie en sociale controle. Zij spelen een belangrijke rol in het welzijn van mensen. Er wordt naar elkaar omgekeken. Als er bijvoorbeeld een zorgvraag ontstaat kan zo’n netwerk hulp bieden. Verenigingen hebben ook een belangrijke rol in preventie (bijvoorbeeld rondom alcohol en drugsgebruik) en spelen en belangrijke rol bij het aanleveren van normen en waarden en het handelen daarnaar. Vrijwilligers kunnen een belangrijke rol spelen in het signaleren van problemen en helpen in het zoeken van professionele hulp of het doorverwijzen naar het juiste loket. Aandachtspunt: er zijn veel initiatieven, maar niet iedereen weet de initiatieven te vinden. De gemeente heeft met name een rol in het bij elkaar brengen van zorgvraag en zorgaanbieder en het in kaart brengen van wat het aanbod is op het gebied van zorg en zorgorganisaties (sociale kaart). Als het gaat om de rol van vrijwilligers, verenigingen en informele netwerken in het sociaal domein heeft de gemeente een rol in het verbinden van netwerken aan elkaar. Ook het in beeld brengen van inwoners die een vrijwilligersrol op zich willen nemen zou een rol voor de gemeente kunnen zijn (zoals de vrijwilligerscentrale) en het meer bekendheid geven hieraan (zichtbaarheid vergroten). De gemeente kan inwoners daarnaast voorlichting geven over wat er is qua vrijetijdsbesteding.

Hier ligt mogelijk een rol voor de klantmanager. De gemeente mag duidelijker beleid hebben ten aanzien van vrijwilligers en verenigingen.

4. Wat is er nodig zodat inwoners (zo veel mogelijk) kunnen meedoen in de samenleving? -

-

-

-

Zorg ervoor dat maatschappelijke partners bekend zijn bij inwoners en zorg voor goede informatie over waar inwoners voor bij de gemeente terecht kunnen. Help inwoners een eerste stap te zetten naar de gemeente. Heb aandacht voor kwetsbare inwoners. Dit vraagt meer inspanning van de gemeente en maatschappelijke partners. Zorg voor ontmoetingsplekken voor arbeidsmigranten en/of statushouders waar zij elkaar kunnen ontmoeten. Inwoners begrijpen niet altijd de formulieren of weten de weg niet. Zorg ervoor dat iedereen bereikt wordt. Tegenwoordig betekent meedoen bijvoorbeeld ook digitaal meedoen. Aandacht voor mensen die niet volledig digitaal vaardig zijn is belangrijk. Hoe benaderen we deze mensen? Dat zelfde geldt voor anderstaligen. Hoe bereiken we hen? Een goede financiële basis is nodig om iedereen te laten meedoen. Handel vanuit doelmatigheid en niet vanuit rechtmatigheid. Je houdt altijd kwetsbare groepen in de samenleving, maar iedereen heeft talent. Ga ook uit van de kracht en talenten van mensen. De gemeenten kan inwoners, verenigingen, dorpsraden etc. samenbrengen en samenwerking faciliteren. Korte lijntjes met de gebiedsregisseurs zijn erg fijn en helpend. Faciliteer als gemeente ook meer wederkerigheid/samenwerking tussen maatschappelijke organisaties. De gemeente moet weten wat er speelt onder de inwoners.

Is voldoende in beeld hoeveel inwoners in Altena kwetsbaar zijn en wie dat zijn? Omzien naar elkaar is de kracht van onze gemeente. Hierin hebben inwoners zelf ook een belangrijke rol.

5. Samenwerking welzijn- en zorgorganisaties in Altena: Hoe zorgen we ervoor dat de hulpvrager bij de juiste ondersteuning terecht komt? -

-

-

Waar kun je terecht met je vragen? Ons Altena nog niet voldoende bekend bij inwoners. Meer bekendheid door lokale pers en inloopuren/-plekken. Loket moet heel laagdrempelig zijn. Investeer in huisbezoeken. Help hulpvrager te achterhalen wat “eigenlijk” de vraag is. Belangrijk is dat een hulpvrager direct geholpen of juist doorverwezen wordt. Degene aan de telefoon hoeft het antwoord niet te weten, maar moet wel juist kunnen doorsturen. Nationale ombudsman – extra loket (naast het gemeentelijke loket) om hulpvrager weg wijs te maken. ‘Man rijdt rond’ /Meer zichtbaarheid. Ouders weten niet altijd dat ze bij de gemeente moeten zijn voor zorg. Toeleiding moet duidelijker. Jeugdconsulenten bij huisartsen is een eerste goede stap. Onderwijs, verenigingen en kerken betrekken om eventuele hulpvrager en hulpvraag boven tafel te krijgen. Een AltenaMarktplaats voor Zorg. Oisterwijk/Den Bosch zijn goede voorbeelden van hoe het zou kunnen. Naast een loket moet gemeente ook duidelijke regiefunctie hebben. Alle neuzen dezelfde kant op. Niet langs elkaar heen werken. Het gaat om samenwerken. Hoe weten we elkaar te vinden? Vooral in de uitvoering vinden de mensen elkaar. Vergelijking met ziekenhuis, waar op de eerste hulp mensen werken die met de juiste vragen te weten komen waar iemand naartoe moet. 13 kleine zorgaanbieders (Zorgcollectief Altena).

Gemeente weet dat ze er zijn, maar samenwerking met grote zorgaanbieders zou handig zijn.

6 Waar wil Altena bijzonder in zijn? -

-

-

-

Altena is al bijzonder. De kracht van Altena zit in: o De authentieke dorpskernen waar lijntjes kort zijn en veel zelfredzaamheid is o Waar veel ondernemende, hardwerkende en gelovige mensen wonen, waardoor naastenliefde, omzien naar elkaar en positieve sociale controle hand in hand gaan. o De intentie van Iedereen doet mee is voelbaar in Altena. Mensen doen hun best om iedereen er bij te betrekken 1 +1= 3 gaat als van zelf o Geen kapsones, geen verborgen agenda’s en niet kletsen maar doen. Kwaliteit is echter ook een valkuil. Sterke mensen hebben veel schaamtegevoel bij een hulpvraag. Hulpvragen komen te laat, omdat mensen zich groot houden. Doelgroepen waar Altena iets bijzonders voor wil doen zijn: o Ouderen: eenzaamheid, vinden verzorgend personeel, overbelaste mantelzorgers o Jongeren en jeugdzorg: te veel kinderen en jongeren lopen vast in het onderwijs door problematiek. De samenwerking met jeugdzorg kan nog beter o Laaggeletterden: vluchtelingen of mensen die moeilijk kunnen lezen, maar ook mensen die onvoldoende digitaal vaardig zijn. De vindbaarheid van hulp is een taak van gemeente. Via ONS Altena een gidsfunctie Benut de initiatieven die vanuit de dorpen komen, verzilver op een duurzame manier goede ideeën zodat mensen betrokken blijven en energie niet wegsijpelt. Laat hierbij het eigenaarschap ook bij de dorpen zelf.

Betere verbinding tussen jeugdzorg en onderwijs moet van beide kanten komen, maar daarin zou de gemeente ook een regie-opdracht kunnen pakken. Meer personeel voor ouderenzorg is taak van maatschappelijke organisatie, maar wel samen met de gemeente. Gemeente kan samen met provincie zorgen voor beter openbaar

vervoer en bereikbaarheid van dit gebied, waardoor stagiaires ook naar Altena kunnen komen.

7 Gezond leven in Altena -

Van belang om een juiste balans te vinden tussen wonen en werk, maar ook voeding speelt een belangrijke rol. Belangrijk dat je ertoe doet, dat je mee kunt doen ondanks leeftijd ziekte etc.. Ook wanneer je een taalachterstand hebt of basisvaardigheden mist. Zelfvertrouwen draagt bij aan een gezond leven Belangrijk om dit al van jongs af aan mee te geven op de basisschool. Gezondheid komt ook uit jezelf. Economische status is van invloed, dus investeer in kwetsbare groepen Positieve gezondheid als thema Laat sportcoaches ook naar ouderen gaan Vaak zien mensen door de bomen het bos niet Veel regels en instanties. Daarin zou een duidelijke lijn moeten komen. Gemeente moet wel leiding blijven geven. Samenwerking is belangrijk. Gemeente kan stimuleren (bijvoorbeeld via verenigingen) Gemeente kan faciliteren en informeren door bijvoorbeeld in kaart te brengen welke maatschappelijke partners in Altena zijn en de partners te verbinden. Initiatieven vanuit de bevolking stimuleren. Focus voor gemeenten. Waar liggen de prioriteiten? (doe wat je doet ook goed).