Raadsvoorstel Water- en Rioleringsplan Altena 2025-2028

Raadsvoorstel Onderwerp Collegevoorstel Water- en Rioleringsplan 2025-2028 Samenvatting Altena heeft het Water- en Rioleringsplan (WRP) opgesteld waarin beschreven is hoe zij invulling geeft aan de wettelijke zorgplicht van de gemeente voor afval-, hemel- en grondwater. Om zo in 2050 een klimaatbestendig en waterrobuust Altena te realiseren.

Voorstel 1. Het Water- en Rioleringsplan Altena 2025-2028 vast te stellen. 2. De gewijzigde exploitatiebudgetten te verwerken in de begroting 2025 voor de onderdelen riolering en watergangen. 3. De gewijzigde investeringsbedragen en de hieruit voortvloeiende structurele lasten op te nemen in de begroting 2025. 4. De voorgestelde tarieven voor de rioolheffing als uitgangspunt te nemen voor de vast te stellen Verordening rioolheffing 2025.

Datum voorstel 2 juli 2024 Kenmerk D2024-06-005093 2024-023592 Opgesteld door Christian van Tilborg Telefoonnummer +31183516799 Team Team Ruimtelijk Beheer Portefeuillehouder C.W.E.M. Schipper

Inleiding De Beleidsvisie riolering en water uit 2017 moet worden geactualiseerd om de wettelijke zorgplichten voor afval-, hemel- en grondwater adequaat te kunnen borgen. Ter vervanging van de beleidsvisie wordt is het Water- en Rioleringsplan opgesteld. Dit plan dient als grondslag voor de rioolheffing. Beleidskader In de Omgevingswet is vastgelegd op welke wijze gemeenten verplicht zijn zorg te dragen voor afval-, hemel- en grondwater (wettelijke zorgplichten zoals voorheen vastgelegd in de wet milieubeheer en de waterwet). Het Water- en Rioleringsplan (WRP) sluit aan bij de Klimaatadaptatiestrategie Altena 2021-2027, het Bestuursakkoord Altena 2022-2027 en de Omgevingsvisie Altena 2040.

Gemeentehuis Altena Sportlaan 170 4286 ET Almkerk Postbus 5 4286 ZG Almkerk T (0183) 516100 E info@gemeenteAltena.nl

1/7

www.gemeenteAltena.nl www.gemeenteAltena.nl

Beoogd resultaat In het WRP borgt de gemeente hoe zij invulling geeft aan haar wettelijke zorgplichten voor afval-, hemel- en grondwater. Een nieuw plan is van belang om het functioneren van het rioolstelsel ook op de lange termijn te kunnen garanderen. Het WRP geeft, naast de zorgplichten, zoveel mogelijk concreet invulling aan de doelen uit de klimaatadaptatiestrategie Altena 2021-2027, door het uitvoeren van werkzaamheden in de openbare ruimte en het voorbereiden op strategische keuzes voor de toekomst. Argumenten 1.1. Het WRP waarborgt de invulling van wettelijke zorgplichten en geeft richting aan de ambitie voor een klimaatbestendig en waterrobuust Altena in 2050 Het WRP zorgt ervoor dat de gemeente voldoet aan de wettelijke zorgplichten voor afval-, hemel- en grondwater zoals vastgelegd in de Omgevingswet. Het plan zorgt ervoor dat de gemeente goed onderbouwde en verantwoorde beslissingen kan nemen ten aanzien van water en riolering en zo de gezondheid en veiligheid van de inwoners en ondernemers borgt. Door maatregelen te nemen in het water- en rioolsysteem en in te zetten op bewustwording bij inwoners en ondernemers, werken we aan een klimaatbestendig en waterrobuust Altena in 2050, zoals vastgelegd in de Omgevingsvisie Altena 2040 en de klimaatadaptatiestrategie Altena 2021-2027.

1.2.

Het WRP biedt het inzicht wat op dit moment ontbreekt en helpt data gestuurd te werken De huidige rekenmodellen zijn verouderd en beperken zich voornamelijk tot ondergrondse voorzieningen. Ook is er voor deze modelberekeningen gebruik gemaakt van inmiddels achterhaalde neerslaggebeurtenissen. Hiermee zijn ze ontoereikend voor de toekomst. Doordat een integraal beeld ontbreekt, is het moeilijk om bijvoorbeeld de kans op wateroverlast in de openbare ruimte en schade aan gebouwen als gevolg van extreme neerslag in te schatten. Nieuwe modelberekeningen geven de benodigde inzichten die nodig zijn om toekomstbestendige en maatschappelijk verantwoorde keuzes te maken voor de invulling van de aanstaande vervangingspiek en helpt richting te geven aan een klimaatbestendig en waterrobuust Altena. De komende planperiode worden er voor de lange termijn strategieën bepaald die aan u worden voorgelegd in het WRP 2029-2032.

2/7

www.gemeenteAltena.nl

Hiermee geeft u als raad concreet sturing aan de wijze waarop u invulling geeft aan het komen tot een klimaatbestendig en waterrobuust Altena in 2050. Het compleet maken van onze data en adequate modelberekeningen stellen ons hiertoe in staat. Het gebruik van actuele data draagt eveneens bij aan efficiënt en planmatig beheer. Beter inzicht in het water- en rioolsysteem helpt adequaat te handelen bij meldingen, wat de dienstverlening naar inwoners en ondernemers verbetert.

2.1.

Het WRP leidt tot een wijziging van de benodigde exploitatiebudgetten De plannen zoals opgenomen in het WRP leiden tot een wijziging van de benodigde exploitatiebudgetten. Dit dient financieel te worden doorvertaald in de begroting 2025.

3.1.

De leeftijd van het rioolstelsel leidt de komende jaren tot een grotere vervangingsopgave De komende jaren wordt er een piek in de vervangingsopgave voor riolering voorzien. Het huidige investeringsvolume is hiervoor niet toereikend. Daarnaast hebben de prijsstijgingen die de afgelopen jaren zijn opgetreden invloed op de benodigde middelen. Voor het bepalen van het investeringsvolume in dit WRP, is door middel van inspecties, praktijk- en gebiedskennis een betrouwbare inschatting gemaakt van het benodigde investeringsvolume voor de komende planperiode. Het uitgangspunt blijft dat riolering alleen vervangen wordt als dit echt noodzakelijk is. Het opgenomen investeringsvolume dient financieel te worden doorvertaald in de begroting 2025.

4.1.

De inkomsten vanuit de rioolheffing zijn op dit moment niet toereikend Bij de harmonisatie van de rioolheffingstarieven is ervoor gekozen om een gewogen gemiddelde van de tarieven van de voormalige gemeenten te hanteren. Deze keuze is gemaakt in het licht van een relatief hoge stand van de rioolvoorziening. Dit is vastgelegd in het raadsbesluit van 13 oktober 2020. Omdat in de bestaande situatie de stand van de voorziening riolering binnen afzienbare tijd ontoereikend is en om invulling te kunnen geven aan de wettelijke zorgplichten zoals opgenomen in het WRP, is een tariefstijging onvermijdelijk.

3/7

www.gemeenteAltena.nl

Kanttekeningen 1.1. Niet alles kan meteen Met dit WRP wordt een aanzet gedaan om te komen tot een klimaatbestendig en waterrobuust Altena. Dit betekent echter niet dat binnen de planperiode, met de voorgestelde middelen, alle potentiële wateroverlastlocaties aangepakt kunnen worden. Financiën Het geactualiseerde WRP vereist meer financiële middelen om de wettelijke zorgplichten in te kunnen vullen. De exploitatiebudgetten worden geactualiseerd, het investeringsvolume voor vervangingsmaatregelen wordt stapsgewijs verhoogd en er wordt geïnvesteerd in het verkrijgen van inzicht. Een verhoging van het investeringsvolume voor vervangingsmaatregelen is noodzakelijk om het rioolstelsel ook op de lange termijn in stand te houden. De rioolheffing is momenteel voor circa 80% kostendekkend. Een nietkostendekkend tarief leidt ertoe dat de rioolvoorziening inteert. Het streven is om de rioolheffing 100% kostendekkend te maken en een financiële buffer van € 1 miljoen te behouden aan het einde van de planperiode (2028). Door deze buffer wordt voldaan aan de wettelijke eis dat de stand van de voorziening riolering niet negatief mag zijn. Door het behouden van een buffer kunnen eventuele onvoorziene omstandigheden worden opgevangen. De hoogte van de rioolheffingstarieven wordt op deze manier zoveel als mogelijk gestabiliseerd.

Onderstaande tabel geeft de voorgestelde investeringskredieten en de wijzigingen ten opzichte van de huidige exploitatiebudgetten weer. Tabel 1: financiële mutaties WRP 2025-2028

2025

2026

2027

2028

Investeringskrediet

€ 4.145.000

€ 6.160.000

€ 6.100.000

€ 6.100.000

Wijziging exploitatiebudget onderhoud riolen

€

10.000

€

60.000

€

-

€

20.000

Wijziging exploitatiebudget onderhoud watergangen

€

50.000

€

-20.000

€

55.000

€

30.000

WRP

4/7

www.gemeenteAltena.nl

Op basis van de kostendekkendheidsberekening zoals opgenomen in het WRP zijn de verwachte rioolheffingstarieven voor de planperiode 2025-2028 bepaald. Onderstaande tabel geeft de verwachte tarieven weer. Tabel 2: Doorkijk tarieven rioolheffing WRP 2025-2028

De werkelijke tarieven per heffingscategorie worden bepaald in de Verordening rioolheffing 2025. Participatieproces Het WRP is tot stand gekomen in samenwerking met verschillende partijen, zoals het waterschap en externe adviseurs, om de benodigde inzichten te verzamelen. Aanpak In hoofdstuk 5 van het WRP is het uitvoeringsprogramma opgenomen dat de visie en ambities, na goedkeuring door u als raad, in de praktijk brengt. De essentie van dit WRP is: ‘we doen wat we moeten doen’. De komende planperiode blijven we het water- en rioolsysteem op een goede manier beheren. Daarnaast investeren we in noodzakelijke rioolvervangingen om het functioneren van het systeem ook voor de lange termijn veilig te stellen. Gelijktijdig wordt in de eerste helft van de planperiode aandacht besteed aan het compleet maken van essentiële data en informatie van het water- en rioolsysteem. In de tweede helft van de planperiode wordt een nieuw, integraal rekenmodel opgesteld en gevalideerd met praktijkmetingen. De uitkomsten van de nieuwe modelberekeningen worden gebruikt om strategische keuzes voor de toekomst uit te werken, in relatie tot te treffen maatregelen. Deze strategische keuzes worden uw raad ter afweging en besluitvorming aangeboden in het WRP 2029-2032.

5/7

www.gemeenteAltena.nl

Communicatie De bekendmaking van het Water- en Rioleringsplan vindt plaats via de gebruikelijke communicatiekanalen en via overheid.nl.

Het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Altena, de secretaris,

de burgemeester,

P.J.E. Breukers

drs. E.B.A. Lichtenberg MCM

Bijlagen Water- en Rioleringsplan Altena 2025-2028

6/7

www.gemeenteAltena.nl

Raadsbesluit De raad van de gemeente Altena, gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders, besluit: 1. Het Water- en Rioleringsplan Altena 2025-2028 vast te stellen. 2. De gewijzigde exploitatiebudgetten te verwerken in de begroting 2025 voor de onderdelen riolering en watergangen. 3. De gewijzigde investeringsbedragen op te nemen in de begroting 2025. 4. De gewijzigde tarieven voor de rioolheffing als uitgangspunt te nemen voor de vast te stellen Verordening rioolheffing 2025. Aldus besloten in de openbare vergadering van de raad van de gemeente Altena van 24 september 2024.

de voorzitter,

de raadsgriffier,

drs. E.B.A. Lichtenberg MCM

drs. S.J. Peet

7/7

www.gemeenteAltena.nl