Raadsvoorstel onderzoeksrapport energietoeslag rekenkamercommissie Altena

Rekenkamercommissie Altena Raadsvoorstel Onderwerp Resultaten rekenkamercommissie-onderzoek ‘Energie op armoedebestrijding’ : onderzoek naar het gebruik van de energietoeslag in de gemeente Altena Samenvatting In 2022 is door het kabinet een uitkering in het leven geroepen in de vorm van een eenmalige energietoeslag voor huishoudens met een inkomen op of net boven het sociaal minimum. De rekenkamercommissie Altena heeft onderzoek gedaan naar het gebruik van de energietoeslag in de gemeente Altena. Doel van het onderzoek is het verkrijgen van inzicht of de maatregelen die genomen worden bij het uitvoeren van de energietoeslag bij de juiste mensen terecht komen om hieruit te leren voor andere maatregelen en het brede armoedebeleid. In het onderzoek staat de volgende vraag centraal: “in hoeverre komt de energietoeslag bij de juiste mensen terecht (is de maatregel doeltreffend) en wat kan er gedaan worden om dit soort maatregelen nog beter uit te voeren (is de maatregel doelmatiger in te zetten)?” In het onderzoek, dat is uitgevoerd in de periode september 2022 t/m april 2023 is gebruik gemaakt van documentanalyse van verschillende gemeentelijke documenten en zijn diverse interviews gehouden. Het onderzoek is ingestoken vanuit een kwalitatieve aanpak. Voorstel 1. Het rapport ter kennisgeving aan te nemen; 2.

het college van B&W de opdracht te geven de aan het college uitgebrachte aanbevelingen uit het rapport ter hand te nemen en de gemeenteraad uiterlijk in november 2023 te informeren over de gezette stappen. Beoogd resultaat Het krijgen van inzicht in of de maatregelen die genomen worden op het gebied van armoedebeleid, specifiek de energietoeslag, bij de juiste mensen terecht komen om hieruit te leren voor andere maatregelen en het brede armoedebeleid.

Belangrijkste conclusies en aanbevelingen Op basis van het onderzoek trekt de rekenkamercommissie een aantal conclusies: 1. Het beleid en de kaders met betrekking tot de uitvoering van de energieregeling zijn duidelijk De regeling is beleidsarm, maar is in lijn met de visie van de Agenda Armoedepreventie- en Bestrijding en wordt uitgevoerd als collectieve bijzondere bijstand. 2. Het bereiken van de hele doelgroep is lastig Huishoudens die in aanmerking kwamen voor een ambtshalve toekenning zijn goed in beeld, huishoudens die niet in aanmerking kwamen voor een ambtshalve toekenning zijn minder in beeld, maar wel op diverse manieren benaderd. 3. De communicatie is breed en duidelijk Er is (herhaaldelijk) gecommuniceerd over de regeling energietoeslag via sociale media, via de 1

website van de gemeente, via het lokale dagblad, via intermediairs en via flyers. Omdat het een landelijke regeling betreft is er ook veel (landelijke) aandacht voor geweest. Mond tot mond reclame blijkt het beste gewerkt te hebben. 4. De gemeenteraad is redelijk goed betrokken De raad is niet specifiek over de energietoeslag, maar wel breder op het gebied van armoedebeleid geïnformeerd via raadsinformatiebrieven. Het is een onderwerp wat leeft bij de raad. Om de maatregel nog doelmatiger uit te voeren doet de rekenkamercommissie een aantal aanbevelingen. Deze aanbevelingen zijn gericht aan het college van B&W. Het gaat om de volgende aanbevelingen: 1. Voorzie de gemeenteraad van informatie waarmee zij de discussie kan voeren Bezie als college samen met de Auditcommissie de mogelijkheden de raad te voorzien van prestatie-indicatoren met betrekking tot armoede en maak afspraken wat aanvullend op de P&C cyclus te rapporteren. 2. Maak het makkelijk om financieel inzicht te krijgen Maak een overzicht van welke data er in beeld moet zijn/komen en registreer deze ook. 3. Benut de uitkomsten van de regeling energietoeslag Bij de uitvoering van deze regeling is veel goed gegaan. Benut dit bij de uitvoering van andere regelingen. 4. Voer een aantal (kleine) wijzigingen in de regeling door - maak duidelijk(er) welke toeslagen wel/niet meetellen voor het toekennen van de regeling.

- onderzoek de mogelijkheid om een rijbewijs als identiteitsbewijs te accepteren. - onderzoek wat mogelijk is om gegevens van andere instanties te kunnen gebruiken om nog meer mensen rechtstreeks te benaderen. 5. Experimenteer in het bereiken van mensen Biedt informatie aan in diverse talen en op nog meer plaatsen, ga op zoek naar mensen, spreek mensen persoonlijk aan en ga door met het herhalen van de boodschap. Reactie bestuurlijk wederhoor De rekenkamercommissie heeft het rapport voor bestuurlijk wederhoor aangeboden aan het college van B&W. De rekenkamercommissie bedankt het college van B&W voor de bestuurlijke reactie en is verheugd dat het college actief aan de slag wil gaan met de aanbevelingen. Uit de reactie blijkt dat het college de aanbevelingen opneemt in de bij de Agenda Armoedepreventie- en bestrijding horende jaarplannen. Daarmee streeft het college naar een samenhangende uitvoering van het minimabeleid. Het voorliggende onderzoek was bedoeld ter lering voor het brede beleid. Met de aanbevelingen die door de rekenkamercommissie zijn gedaan kunnen de uitkomsten (nog verder) worden verbeterd, wat de inwoners van Altena ten goede komt.

De rekenkamercommissie van de gemeente Altena, de voorzitter,

lid van de rekenkamercommissie,

G. Schermers

T. Rietveld

2

Raadsbesluit De raad van de gemeente Altena, gelezen het voorstel van de rekenkamercommissie Altena,

besluit: 1. het rapport ter kennisgeving aan te nemen; 2. het college van B&W de opdracht te geven de aan het college uitgebrachte aanbevelingen uit het rapport ter hand te nemen en de gemeenteraad uiterlijk in november 2023 te informeren over de gezette stappen.

Aldus besloten in de openbare vergadering van de raad van de gemeente Altena van 20 juni 2023.

de voorzitter,

de griffier,

drs E.B.A. Lichtenberg MCM

drs. S.J. Peet

3