Raadsvoorstel Intrekken voorkeursrecht en vaststellen Besluit mandaat en machtiging intrekken voorkeursrecht Altena 2026

Raadsvoorstel Onderwerp Intrekken voorkeursrecht en vaststellen “Besluit mandaat en machtiging intrekken voorkeursrecht Altena 2026” Samenvatting Altena heeft in Almkerk en Werkendam een aantal percelen aangekocht waarop een gemeentelijk voorkeursrecht is gevestigd. Door deze aankopen is het voorkeursrecht niet langer nodig. Het college vraagt de gemeenteraad daarom om het voorkeursrecht in te trekken.

Voorstel 1. het gemeentelijk voorkeursrecht op de onroerende zaak met locatie nabij Almkerk, Buitenkade ongenummerd, kadastraal bekend gemeente Woudrichem, sectie E nummers 61, 62, 63, 64, 65, en 3260 en met locatie Biesboschhaven Zuid 29 B te Werkendam, kadastraal bekend gemeente Werkendam, sectie H nummer 1178 in te trekken, door te halen in de openbare registers van het Kadaster en de benodigde handelingen op te dragen aan het college. 2. Het “Besluit mandaat en machtiging intrekken voorkeursrecht Altena 2026” vast te stellen.

Datum voorstel 10 maart 2026 Kenmerk D2026-02-008965 2026-007848 Telefoonnummer +31183516817 Team Team Vastgoed & Facilitaire Dienstverlening Portefeuillehouder J.P. Tanis

Inleiding Vestiging voorkeursrecht Op 12 december 2023 heeft de gemeenteraad een voorkeursrecht gevestigd op gronden in Almkerk Zuid, ingeschreven in register Hyp 4 deel 90644 nummer 131. Dit voorkeursrecht zorgt ervoor dat de gemeente een voorkeurspositie heeft op het moment dat de eigenaren hun perceel gaan verkopen. Aangekochte percelen Almkerk Zuid Inmiddels heeft de gemeente Altena in Almkerk Zuid een zestal percelen grond aangekocht, te weten de percelen kadastraal bekend gemeente Woudrichem sectie E nummers 61, 62, 63, 64, 65 en 3260 (ontstaan uit 3120). Deze percelen zijn op 2 februari 2026 aan de gemeente Altena geleverd. Vestiging voorkeursrecht Werkendam Tevens heeft de gemeenteraad op 24 september 2024 een voorkeursrecht gevestigd op de percelen tussen de Biesboschhaven Zuid, de Bandijk en de Ingenieur Blankenstraat, ingeschreven in register Hyp 4 deel 88600 nummer 198.

1/6

Gemeentehuis Altena Sportlaan 170 4286 ET Almkerk Postbus 5 4286 ZG Almkerk T (0183) 516100 E info@gemeenteAltena.nl

www.gemeenteAltena.nl www.gemeenteAltena.nl

Aankoop Werkendam Vervolgens heeft de gemeente Altena op 28 mei 2025 het perceel aan de Biesboschhaven-Zuid 29 B te Werkendam, kadastraal bekend gemeente Werkendam, sectie H nummer 1178 aangekocht. Op 10 juli 2025 heeft de levering aan de gemeente Altena plaatsgevonden. Reden intrekking Daarmee is het voorkeursrecht op deze percelen te Almkerk en Werkendam overbodig geworden. Doordat de gemeente eigenaar is geworden, wordt ook niet langer voldaan aan de voorwaarden voor vestiging van dat recht. Als het voorkeursrecht niet meer voldoet aan de vereisten van artikel 9.1 leden 1 en 2 Omgevingswet (hierna: OW), dan trekt het bestuursorgaan dat het voorkeursrecht heeft gevestigd (gemeenteraad) dit onverwijld in (artikel 9.5 leden 1 en 2 OW) en dient de gemeenteraad de bewaarder van de openbare registers van het Kadaster te verzoeken het ingeschreven voorkeursrecht op deze percelen door te halen. Het intrekken is noodzakelijk om het voorkeursrecht te verwijderen uit de openbare registers (Kadaster), zodat de percelen, indien Altena dat noodzakelijk acht, weer vrij verhandelbaar zijn. Kaartmateriaal Ter ondersteuning van de geografische duiding zijn twee kaartjes toegevoegd waarin zichtbaar is welke gronden zijn verworven en voor welke delen het voorkeursrecht wordt ingetrokken.

Wijziging van bevoegdheden onder Omgevingswet Door de OW is de bevoegdheid tot het intrekken van een voorkeursrecht gewijzigd. Onder het oude recht (Wet voorkeursrecht gemeenten) waren colleges van B&W zelfstandig bevoegd om een voorkeursrecht in te trekken. Onder de Ow is uw gemeenteraad bevoegd tot intrekking van het voorkeursrecht. Om de procedure weer in lijn te brengen met het oude recht en de praktijk die altijd gangbaar was, is een wijziging nodig en dit geeft aanleiding om aan uw gemeenteraad voor te stellen de bevoegdheid tot het intrekken van een reeds gevestigd voorkeursrecht te mandateren aan het college. Dit is een snellere en slagvaardigere manier om te zorgen voor duidelijkheid in gebieden waarop het voorkeursrecht is gevestigd.

Beleidskader Nota Grondbeleid Altena Beoogd resultaat

2/6

www.gemeenteAltena.nl

Het intrekken van het voorkeursrecht op de percelen die inmiddels door gemeente Altena zijn aangekocht alsmede het “Besluit mandaat en machtiging tot het intrekken van een voorkeursrecht als bedoeld in artikel 9.5 van de Omgevingswet” vast te stellen. Argumenten 1.1 Eigendom en verval van voorkeursrecht De percelen grond zijn inmiddels eigendom van de gemeente Altena. Door deze aankoop is de grondslag voor het bestaande voorkeursrecht vervallen. Gedeeltelijke intrekking van het voorkeursrechtbesluit is daarom toegestaan en noodzakelijk. 1.2 Doorhaling in Kadaster De gemeenteraad moet de bewaarder van de openbare registers van het Kadaster verzoeken het voorkeursrecht gedeeltelijk door te halen. Een raadsbesluit tot intrekking is vereist om het voorkeursrecht door te halen, zodat de percelen weer vrij verhandelbaar zijn. 2. 1 Mandaat en machtiging voor toekomstige doorhalingen Onder het oude recht was het college (op grond van artikel 8, lid 1, Wet voorkeursrecht gemeenten (Wvg)) zelfstandig bevoegd te besluiten om een eerder gevestigd voorkeursrecht in te trekken, indien niet meer werd voldaan aan de in de Wvg gestelde eisen. Nieuw onder de OW is dat deze bevoegdheid nu ligt bij het bestuursorgaan dat de voorkeursrechtbeschikking heeft gegeven.

Vanuit het oogpunt van zuivere bevoegdheidstoedeling acht de regering het niet meer passend dat het ene bestuursorgaan (gemeenteraad) een beschikking geeft en een ander bestuursorgaan (college) die vervolgens kan intrekken. Wel is het mogelijk dat de gemeenteraad de bevoegdheid tot intrekking mandateert aan het college. De aard van de intrekkingsbevoegdheid verzet zich daar niet tegen. 2.2 Het intrekken en doorhalen van voorkeursrechten betreft een terugkerende, uitvoerende handeling na gemeentelijke aankoop Doordat het voorkeursrecht in de praktijk regelmatig moet worden ingetrokken en doorgehaald na gemeentelijke verwerving van gronden ontstaat een terugkerende, uitvoerende handeling die geen inhoudelijke beleidsafweging meer vraagt van de raad. Het telkens opnieuw voorleggen van een afzonderlijk raadsbesluit leidt tot onnodige bestuurlijke belasting en vertraagt de afhandeling richting het Kadaster. Door het “Besluit mandaat en machtiging tot het intrekken van een voorkeursrecht als bedoeld in artikel 9.5 van de Omgevingswet” vast te laten stellen kan de intrekking en de doorhaling efficiënt en tijdig worden uitgevoerd. 2.3 Er is een wettelijke begrenzing die mandaat rechtvaardigenDe wetgever geeft expliciet aan dat mandatering van de intrekkingsbevoegdheid van uw gemeenteraad aan het college mogelijk is, vooral omdat in de wet is 3/6

www.gemeenteAltena.nl

vastgelegd wanneer er sprake kan of moet zijn van intrekking (zie artikel 9.1 leden 1 en 2 Ow of als de voorkeursrechtbeschikking niet binnen het in artikel 16.82 Ow genoemde termijn is ingeschreven). Intrekking van een voorkeursrecht kan dus enkel en alleen plaatsvinden binnen deze wettelijke kaders. Dit rechtvaardigt het geven van de bevoegdheid aan het college om namens de raad te besluiten tot intrekking van het voorkeursrecht.

Kanttekeningen Niet van toepassing. Financiën Niet van toepassing. Participatieproces Niet van toepassing. Aanpak Nadat het intrekkingsbesluit is genomen, zal de bewaarder van de openbare registers van het Kadaster worden verzocht het ingeschreven voorkeursrecht gedeeltelijk door te halen. Communicatie We publiceren het intrekkingsbesluit en mandaatbesluit in het digitaal gemeenteblad op overheid.nl en het gemeenteblad in het Altenanieuws en maken het daarmee aldus bekend. Het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Altena, de secretaris,

de burgemeester,

P.J.E. Breukers

drs. E.B.A. Lichtenberg MCM

Bijlagen a) Tweemaal kaart percelen WVG Almkerk en Werkendam; b) Besluit mandaat en machtiging tot het intrekken van een voorkeursrecht als bedoeld in artikel 9.5 van de Omgevingswet.

4/6

www.gemeenteAltena.nl

Raadsbesluit De raad van de gemeente Altena, gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders, gelet op het bepaalde in de Wet voorkeursrecht gemeenten en de Omgevingswet, hoofdstuk 9 (Voorkeursrecht) besluit: het gemeentelijk voorkeursrecht op de onroerende zaak met locatie nabij Almkerk, Buitenkade ongenummerd, kadastraal bekend gemeente Woudrichem, sectie E nummers 61, 62, 63, 64, 65, en 3260 en met locatie Biesboschhaven Zuid 29 B te Werkendam, kadastraal bekend gemeente Werkendam, sectie H nummer 1178 in te trekken, door te halen in de openbare registers van het Kadaster en de benodigde handelingen op te dragen aan het college.

Aldus besloten in de openbare vergadering van de raad van de gemeente Altena van 12 mei 2026.

de voorzitter,

de loco - raadsgriffier,

drs. E.B.A. Lichtenberg MCM

F.I. van der Wal MSc

5/6

www.gemeenteAltena.nl

Besluit mandaat en machtiging intrekken voorkeursrecht Altena 2026 De raad van de gemeente Altena, gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders; gelet op afdeling 10.1.1 van de Algemene wet bestuursrecht; overwegende, dat het om redenen van doelmatigheid wenselijk is het intrekken van een voorkeursrecht als bedoeld in artikel 9.5 van de Omgevingswet te mandateren en de daarmee samenhangende feitelijke handelingen te machtigen aan het college van burgemeester en wethouders; besluit: Vast te stellen het navolgende Besluit mandaat en machtiging intrekken voorkeursrecht Altena 2026. Artikel 1 Aan het college van burgemeester en wethouders wordt mandaat respectievelijk machtiging verleend voor het intrekken van een voorkeursrecht, het doorhalen in de openbare registers en het doen van een mededeling als bedoeld in artikel 9.5 van de Omgevingswet. Artikel 2 Het college van burgemeester en wethouders kan de aan hem opgedragen bevoegdheid van het doorhalen in de openbare registers en het doen van een mededeling als bedoeld in artikel 9.5 van de Omgevingswet ondermachtigen aan medewerkers van het team Vastgoed & Facilitaire Dienstverlening en het team Gebiedsontwikkeling. Artikel 3 1. Dit besluit wordt aangehaald als: Besluit mandaat en machtiging intrekken voorkeursrecht Altena 2026. 2. Dit besluit treedt in werking op de dag na bekendmaking daarvan.

Aldus besloten in de openbare vergadering van de raad van de gemeente Altena van 12 mei 2026. de voorzitter,

de loco - raadsgriffier,

drs. E.B.A. Lichtenberg MCM

F.I. van der Wal MSc

6/6

www.gemeenteAltena.nl