Raadsvoorstel Definitieve Regionale Energiestrategie

Raadsvoorstel Onderwerp Definitieve Regionale Energiestrategie (RES1.0) Samenvatting In West-Brabant werken we samen aan de Regionale Energiestrategie (RES). Dat doen we met overheden, bedrijfsleven, maatschappelijke partners en inwoners. Hierin staat bijvoorbeeld waar en hoeveel duurzame energie we kunnen opwekken. De concept RES die in het voorjaar is vastgesteld is gewijzigd en aangevuld. Dat is de definitieve RES1.0 geworden waar we nu een besluit over nemen. Voorstel 1. De RES 1.0 vast te stellen; 2. Daarmee, gelijk aan de concept RES, in te stemmen met de volgende uitgangspunten/keuzes: - Vier leidende principes: 1. benutten van de energietransitie om de regio te versterken; 2. een haalbare en betaalbare energietransitie van en voor iedereen; 3. een adaptieve benadering; 4. zorgvuldig gebruik van ruimte door: - een verdeling van de grootschalige opwek van duurzame elektriciteit in de regio in 2030; - stimuleren van innovaties; - voor de gemeente Altena een opgave van 44GWh zon op dak en 36 GWh zon op veld of op dak; - een visie op de warmtevoorziening van de regio.

Datum voorstel 22 januari 2021 Kenmerk D2021-01-008261 / 2021002156 Opgesteld door Mark Roza Telefoonnummer 0183-516816 Team Team Omgeving & Vastgoed Portefeuillehouder R.J. van Vugt

Gemeentehuis Altena Sportlaan 170 4286 ET Almkerk Postbus 5 4286 ZG Almkerk T (0183) 516100 E info@gemeenteAltena.nl

1/6

www.gemeenteAltena.nl www.gemeenteAltena.nl

Inleiding In de eerste helft van 2020 heeft u de concept-RES West-Brabant vastgesteld. In die concept RES (RES 0.5) is voor enkele onderwerpen een nadere uitwerking aangekondigd, op weg naar de definitieve RES (RES 1.0). Daarvoor zijn het afgelopen jaar diverse onderzoeken en acties uitgevoerd. Dat betreft onder andere een landschappelijke verdieping en een maatschappelijke kosten- en batenanalyse voor warmteoplossingen. Tevens is op basis van de concept RES een internetconsultatie uitgevoerd, met een goede respons. Daarnaast is door het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) een analyse gemaakt van de concept RESsen van alle 30 regio’s in Nederland en is er een nieuw, landelijk duurzaamheidskader voor biomassa. - De resultaten van het PBL worden in februari 2021 openbaar. De conceptresultaten zijn informeel al besproken en geven geen aanleiding om onze plannen aan te passen. Onze regio krijgt complimenten voor de voortvarende aanpak. Het PBL ziet dat we een realistisch en haalbaar voorstel doen. - Over het nieuwe duurzaamheidskader voor de inzet van duurzame biomassa in Nederland is de Tweede Kamer in oktober 2020 geïnformeerd. Dit landelijke kader heeft ook gevolgen voor de inzet van de Amercentrale en de bronnenstrategie voor het warmtenet. Al deze informatie is, samen met actuele ontwikkelingen bij de gemeenten, verwerkt in de RES.

De verdere uitwerking daarvan in de RES 1.0 ligt nu voor ter besluitvorming in de individuele besturen. De strategie is op hoofdlijnen niet veranderd, maar wel op diverse punten verduidelijkt en aangescherpt. Een overzicht van wijzigingen is bijgevoegd. Beleidskader De Regionale Energie Strategie West-Brabant (hierna: RES) geeft mede invulling aan afspraken die gemaakt zijn in het kader van het landelijke Klimaatakkoord. Het Klimaatakkoord is opgesteld door een groot aantal partijen en heeft als doel dat we in Nederland in 2030 49 % minder CO2 uitstoten ten opzichte van 1990 en in 2050 95 % minder. Voor de RES focussen we op tafels ‘duurzame elektriciteitsopwek’ en ‘verduurzaming gebouwde omgeving’. Dit sluit aan bij de ambities van de gemeente Altena zoals verwoord in paragraaf 4.3 van het bestuursakkoord. Daarnaast is in de Altena Energiestrategie 2019-2046 een duidelijke verbinding gemaakt met de RES en is de opgave uit de RES als actie verwoord in de Altena Klimaatagenda. Beoogd resultaat Met de RES 1.0 geven we aan het Rijk aan hoeveel duurzame energie wij in onze regio kunnen opwekken tot 2030, met een doorkijk naar 2050. Dit draagt bij aan de doelstelling uit het Klimaatakkoord. Dit bod wordt 2/6

www.gemeenteAltena.nl

onderbouwd door landschappelijk, technisch en financieel onderzoek naar de beste plaatsen voor installaties. Daarnaast geeft de RES 1.0 een eerste inzicht in de regionale strategie voor de warmtetransitie van de gebouwde omgeving. Argumenten 1. Vaststellen van RES 1.0 is de logische vervolgstap op het vaststellen van de concept-RES in 2020. De hoofdlijnen van de strategie zoals vastgesteld met de concept RES (RES 0.5) zijn ongewijzigd. In bijgevoegd “Overzicht wijzigingen” staat een overzicht van de wijzigingen. Ook zijn de gewijzigde teksten in bijgevoegde versie van de RES gemarkeerd. 2.1 Het voorstel past in het ingezette beleid(niet gewijzigd ten opzichte van concept RES). De RES past binnen de doelstellingen in ons bestuursakkoord en de Altena Energiestrategie 2019-2046 en is een belangrijke voorbereidende stap om (uiterlijk in 2021) te komen tot een wettelijk verplichte warmtetransitievisie. Het is bovendien (na vaststelling van het klimaatakkoord) een wettelijke verplichting. 2.2 We houden zelf regie over onze energiestrategie Het Rijk legt geen exacte doelstellingen m.b.t. de hoeveelheid duurzaam te produceren energie op. Wel verplicht ze alle regio’s om met een onderbouwd plan te komen dat aangeeft hoe, waar en hoeveel duurzame energie en warmte de regio kan bieden. Als een regio er zelf niet uitkomt, of geen RES oplevert, kan het Rijk met een aanwijzing komen.

Door zelf een plan op te stellen, kunnen we ook met de andere regiogemeenten afspraken maken over waar iets NIET komt. Zo kunnen we lusten en lasten over de regio spreiden. 2.3 De RES is belangrijk voor een goede capaciteitsplanning van het netwerk De RES draagt bij aan een goede planning en beheer van het elektriciteits- en warmtenet en helpt om de bestaande transportcapaciteit optimaal te verdelen. Dat is belangrijk om onnodige forse investeringen in het netwerk te voorkomen en om leveringszekerheid van elektriciteit en warmte te kunnen garanderen. Kanttekeningen Met de RES binden we ons lokaal aan afspraken die regionaal worden gemaakt. Tast dit onze lokale autonomie niet aan? Het klopt dat we regionale afspraken maken. De gemeentelijke autonomie blijft echter in stand. De RES stelt zoekgebieden vast en een uitvoeringsprogramma. Behalve dat deze door elke raad afzonderlijk moeten worden vastgesteld, geldt ook dat de RES geen ruimtelijk bindende kracht heeft. De daadwerkelijke ruimtelijke uitwerking volgt in lokale ruimtelijke plannen, vast te stellen door de gemeenteraad. Specifiek betreft dit de Omgevingsvisie en het Zonnekader Altena. 3/6

www.gemeenteAltena.nl

Het is wel zo dat plannen aanvullend op de lokale RES-opgave moeten worden afgestemd met de regio en door de netbeheerder moeten worden getoetst aan de beschikbare netcapaciteit. Financiën De financiering van werkzaamheden in 2021 vindt plaats uit het bestaande regionale budget. Voor de periode vanaf 2022 zullen nieuwe financiële afspraken over de bijdrage van gemeenten, provincie en Rijk nodig zijn. Participatieproces De nu voorliggende RES is tot stand gekomen door intensief overleg tussen de regiogemeenten, het Waterschap Brabantse Delta, netbeheerder Enexis en de provincie Noord-Brabant in samenspraak met een grote groep stakeholders. Naast de inbreng vanuit de raad hebben ook de lokale woningcorporaties, Altena Nieuwe Energie en Altenatuur hun bijdrage geleverd, onder andere door deel te nemen aan regionale werkateliers. De RES1.0 wordt door alle deelnemende partijen onderschreven. Verwacht mag worden dat alle colleges en raden uit de regio zullen instemmen met de ReS1.0 Aanpak In regionaal verband is afgesproken dat gemeenten uiterlijk 14-4-2021 een besluit nemen. Na vaststelling door de 16 gemeenteraden c.q. de beide waterschapsbesturen c.q. Gedeputeerde Staten zal de RES1.0 door de Stuurgroep worden aangeboden aan de landelijke overheid.

Communicatie Bijgevoegde “Reactiebrief RES 1.0 & Uitvoeringsprogramma West-Brabant ” geeft een overzicht hoe de Stuurgroep West-Brabant (op 11 december) is omgegaan met reacties vanuit de Inwonersconsultatie, de werkateliers (2020) en de Klankbordgroep (2020). En daarmee op welke manier adviezen een plek hebben gekregen in de RES 1.0 en het Uitvoeringsprogramma. De RES1.0 wordt gepubliceerd op www.energieregiowb.nl. Op 10 februari wordt een webinar georganiseerd over de RES. Dit webinar is voor iedereen toegankelijk en is daarom gericht op zowel stakeholders (in ons geval bijvoorbeeld Altena Nieuwe Energie, Altenatuur en woningcorporaties) als burgers en bedrijven. Dit webinar is/wordt ook via onze eigen kanalen bij de inwoners van Altena onder de aandacht gebracht. Daarnaast zijn verschillende stakeholders actief uitgenodigd voor het webinar. Voor raadsleden wordt op 24 februari een online bijeenkomst georganiseerd.

4/6

www.gemeenteAltena.nl

Het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Altena, de secretaris,

de burgemeester,

drs. A.J.E. van der Werf-Bramer

drs. E.B.A. Lichtenberg MCM

Bijlagen a. RES1.0 b. Uitvoeringsprogramma c. Overzicht wijzigingen d. Samenvatting afspraken e. Reactiebrief

5/6

www.gemeenteAltena.nl

Raadsbesluit De raad van de gemeente Altena, gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders, besluit: de RES 1.0 vast te stellen; in deze nota staan de volgende volgende uitgangspunten/keuzes: -

-

Vier leidende principes: 1. Benutten van de energietransitie om de regio te versterken 2. Een haalbare en betaalbare energietransitie van en voor iedereen 3. Een adaptieve benadering 4. Zorgvuldig gebruik van ruimte Een verdeling van de grootschalige opwek van duurzame elektriciteit in de regio in 2030. Stimuleren van innovaties. Voor de gemeente Altena een opgave van 44GWh zon op dak en 36 GWh zon op veld of op dak. Een visie op de warmtevoorziening van de regio.

Aldus besloten in de openbare vergadering van de raad van de gemeente Altena van

de voorzitter,

de raadsgriffier,

drs. E.B.A. Lichtenberg MCM

drs. S.J. Peet

6/6

www.gemeenteAltena.nl