Raadsvoorstel Bomenbeleidsplan Altena 2022

Raadsvoorstel Onderwerp Bomenbeleidsplan Altena 2022 Samenvatting Het beleid over bomen dat meegekomen is uit de voormalige gemeenten Aalburg, Werkendam en Woudrichem is verschillend, onvolledig en gedateerd. Daarom is hedendaags en ambitieus bomenbeleid opgesteld voor de gemeente Altena. Het bomenbeleidsplan bevat beleid op hoofdlijnen, uitgangspunten voor nader uit te werken regels over bescherming van bomen, en vervolgacties. Voorstel 1. het Bomenbeleidsplan Altena 2022 vaststellen; 2. een bomenfonds instellen; 3. € 150.000 uit het duurzaamheidsfonds overhevelen naar het bomenfonds; 4. ons college opdracht geven om te komen tot een bomenverordening met uniforme regels om bepaalde houtopstanden te beschermen tegen kap op basis van het ‘ja, mits’-principe; 5. de beschermwaardige houtopstanden te zijner tijd te ontsluiten via een openbare digitale kaart.

Datum voorstel 10 januari 2022 Kenmerk D2021-12-002867 2021-022357 Opgesteld door Sjanie van Trigt Telefoonnummer 0183-516766 Team Team Ruimtelijk Beheer Portefeuillehouder R.J. van Vugt

Inleiding Het beleid over bomen dat meegekomen is uit de voormalige gemeenten Aalburg, Werkendam en Woudrichem is verschillend, onvolledig en gedateerd. Bovendien heeft de gemeente te maken met uitdagingen waar bomen een rol in spelen, zoals klimaatverandering, druk op de (openbare) ruimte in de bebouwde omgeving, teruglopende biodiversiteit. Genoeg redenen om na te denken over hoe Altena om wil gaan met bomen en dit vast te leggen in een beleidsplan. Beleidskader Hiervoor verwijzen wij kortheidshalve naar hoofdstuk 1 en 4 en bijlage 1 van het bomenbeleidsplan. Beoogd resultaat In het bomenbeleidsplan verwoorden we onze visie op bomen: ‘Altena wil zich verder ontwikkelen tot een groenblauwe oase, met bomen die de ruimte krijgen om tot volle wasdom te komen en optimaal hun functies en waarden kunnen vervullen’ en wat we daarvoor gaan doen.

1/6

Gemeentehuis Altena Sportlaan 170 4286 ET Almkerk Postbus 5 4286 ZG Almkerk T (0183) 516100 E info@gemeenteAltena.nl

www.gemeenteAltena.nl www.gemeenteAltena.nl

Argumenten 1.1 In het bomenbeleidsplan worden de waarden van bomen beschreven voor de thema’s gezondheid, klimaat, ruimtelijke kwaliteit, biodiversiteit, cultuurhistorie en identiteit. Het belang van bomen wordt steeds meer onderkend. 1.2 In het bomenbeleidsplan leggen we onze visie en acties vast, waarmee we de komende jaren bewuster met bomen omgaan en bomen de ruimte geven die zij verdienen. 2.1 Door instelling van een bomenfonds kunnen we particulieren helpen beschermwaardige bomen in stand te houden en nieuwe bomen te planten. Via de bomenverordening zullen nadere criteria en de regels over het bomenfonds vastgelegd worden. 3.1 Ondersteuning bij aanplant en instandhouding van bomen sluit goed aan bij de uitgangspunten van de klimaatagenda. Toch zullen veel mensen bij de term klimaatfonds niet direct de relatie leggen met bomen. De term bomenfonds daarentegen geeft al wel duidelijk aan waar de financiële middelen in het fonds voor bedoeld zijn. Daarom is het gewenst een bomenfonds te benoemen en geld uit het klimaatfonds over te hevelen naar het bomenfonds. 4.1 Deze insteek past bij de uitgangspunten van de Omgevingswet (ja, kappen mag, mits niet bijzonder beschermwaardig). Op deze manier beschermen we wat echt beschermwaardig is tegen kap. De rest laten we vrij.

Als we voor deze systematiek kiezen voorkomen we regeldruk en kosten voor onze inwoners en een groot aantal kapaanvragen richting gemeente (waarop toch vrijwel altijd vergunning verleend zou worden). Een nadelig effect van hoge regeldruk is bovendien dat het mensen ervan kan weerhouden om nieuwe bomen te planten. Zie voor meer informatie hoofdstuk 5 punt 4 bomenbeleidsplan. 5.1 Met een openbare digitale kaart leggen we duidelijk en transparant vast welke houtopstanden beschermwaardig zijn. Een ‘papieren’ lijst is niet meer van deze tijd. Kanttekeningen De druk op de openbare ruimte is groot, zeker gezien de grote woningbouwopgave de komende jaren/decennia. Het is en blijft een uitdaging om dan bomen en groen toch de belangrijke plaats te geven die zij verdienen. Financiën Voor veel acties en (voorgenomen) handelwijzen uit hoofdstuk 5 van het bomenbeleidsplan geldt dat we die kunnen doen binnen onze reguliere taken en structurele budgetten op het gebied van bomen en groen. Vaak zijn het dan ook continue en langdurige processen.

2/6

www.gemeenteAltena.nl

Voor een aantal onderdelen geldt echter dat deze incidenteel en intensief zijn en externe advisering/ondersteuning nodig is. Dit geldt in ieder geval voor het opstellen van het bomenbeheerplan en het van A tot Z uitwerken en implementeren van de regels over kap, compensatie, herplant, bomenfonds etc. (bomenverordening). Hieronder geven wij per onderdeel een inschatting van de kosten aan en een voorstel voor dekking van deze kosten. onderdeel 1a 2c 4a

4b 4c

opstellen boomstructuurkaart opstellen bomenbeheerplan uitwerken methodiek bepaling beschermwaardige houtopstanden opstellen bomenverordening inventarisatie, inspraak, vaststelling en digitale kaart beschermwaardige houtopstanden

geraamde kosten € 10.000

dekking

€ 25.000

frictiebudget

€ 10.000

frictiebudget

€ 10.000

frictiebudget

€ 50.000

regulier groenbeleidsbudget

frictiebudget

Bomenfonds Wij stellen voor om het bomenfonds direct te vullen door middel van een overheveling van € 150.000 vanuit het klimaatfonds. Het klimaatfonds Altena is als volgt opgebouwd: Acties Inrichten van een netwerk van laadpalen voor elektrische auto’s Lokale participatie in zonprojecten Ondersteunen/aanjagen duurzame (burger)initiatieven Investeren in actuele ontwikkelingen/innovatie Totaal

Kosten € 250.000,€ 500.000,€ 200.000,€ 450.000,€ 1.400.000,-

In de Altena Klimaatagenda is aangegeven dat het klimaatfonds € 1.400.000 bedraagt. Later is echter gebleken dat het klimaatfonds € 1.500.000 groot is. Ons voorstel is om deze extra € 100.000 uit het klimaatfonds over te hevelen naar het bomenfonds. Het klimaatfonds bevat € 200.000 voor ‘ondersteunen/aanjagen duurzame (burger)initiatieven’. Wij stellen voor om € 50.000 hiervan ook over te hevelen naar het bomenfonds. De beginstand van het bomenfonds komt dan op € 150.000. 3/6

www.gemeenteAltena.nl

Participatieproces Diverse externe stakeholders, zoals Altenatuur, ANV Altena-Biesbosch, Brabants Landschap, Erfgoed Altena, Natuur- en milieuvereniging VMB Hank, hebben geadviseerd over het bomenbeleidsplan. Wij willen in het vervolgtraject na de vaststelling van het beleidsplan in ieder geval ook stakeholders betrekken. Aanpak In hoofdstuk 5 van het bomenbeleidsplan zijn acties en uitvoeringsrichtingen geformuleerd om het beleid in de praktijk zijn beslag te laten krijgen nadat uw raad het plan heeft vastgesteld. Voor veel acties en (voorgenomen) handelwijzen geldt dat we die kunnen doen binnen onze reguliere taken en structurele budgetten op het gebied van bomen en groen. Vaak zijn het ook continue en langdurige processen. Voor een aantal acties geldt dat het incidentele maar wel intensieve werkzaamheden/projecten zijn. Die acties geven we hieronder aan, met een globale planning. In hoofdstuk 5 van het bomenbeleidsplan zijn acties en uitvoeringsrichtingen geformuleerd om het beleid in de praktijk zijn beslag te laten krijgen nadat uw raad het plan heeft vastgesteld. Voor veel acties en (voorgenomen) handelwijzen geldt dat we die kunnen doen binnen onze reguliere taken en structurele budgetten op het gebied van bomen en groen. Vaak zijn het ook continue en langdurige processen. Voor een aantal acties geldt dat het incidentele maar wel intensieve werkzaamheden/projecten zijn.

Die acties geven we hieronder aan, met een globale planning. • 1a opstellen boomstructuurkaart Dit doen we nog in 2022. Hierbij zullen stakeholders betrokken worden. Afstemming met de groenblauwe structuurkaart en de cultuurhistorische waardenkaart vindt plaats. • 2c opstellen boombeheerplan Ook dit willen we in 2022 doen, in samenwerking met de buitendienst. • 4a uitwerking methodiek bepaling beschermwaardige houtopstanden 4b opstellen bomenverordening Met het opstellen van de methodiek willen we zo snel mogelijk starten na vaststelling van het bomenbeleidsplan door uw raad. Het nadenken over beschermwaardige houtopstanden (samen met stakeholders) zal naadloos overlopen in de discussie over hoe deze houtopstanden te beschermen, wat als er toch gekapt moet worden, kapcompensatie, bomenfonds, et cetera. Met andere woorden wat er in de 4/6

www.gemeenteAltena.nl

•

bomenverordening moet komen te staan. We hopen de bomenverordening in 2022 vast te kunnen laten stellen door uw raad. 4c inventarisatie en vaststelling beschermwaardige houtopstanden Afhankelijk van de gekozen methodiek kan het inventariseren en intekenen in een digitale kaart van de beschermwaardige houtopstanden een intensief en tijdrovend traject zijn. We verwachten dit proces deels parallel aan 4a en 4b te kunnen doen, maar de inventarisatie zal waarschijnlijk doorlopen tot in 2023. Ons college zal te zijner tijd de beschermwaardige houtopstanden vaststellen. In dat kader moet dan ook bekeken worden hoe we eigenaren van beschermwaardige houtopstanden informeren c.q. inspraak geven.

Communicatie Vaststelling van het bomenbeleidsplan communiceren we via een publicatie op de gemeentepagina in Het Kontakt. Ook wordt het bomenbeleidsplan op onze website geplaatst.

Het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Altena, de secretaris,

de burgemeester,

drs. R.J.M. van Wuijtswinkel MPA

drs. E.B.A. Lichtenberg MCM

Bijlagen Bomenbeleidsplan Altena 2022

5/6

www.gemeenteAltena.nl

Raadsbesluit De raad van de gemeente Altena, gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders, besluit: vast te stellen de nota Bomenbeleidsplan Altena 2022; een bomenfonds in te stellen; € 150.000 uit het duurzaamheidsfonds over te hevelen naar het bomenfonds; het college opdracht te geven om te komen tot een bomenverordening met uniforme regels om bepaalde houtopstanden te beschermen tegen kap op basis van het ‘ja, mits’-principe; het college opdracht te geven de beschermwaardige houtopstanden te zijner tijd te ontsluiten via een openbare digitale kaart.

Aldus besloten in de openbare vergadering van de raad van de gemeente Altena van 8 maart 2022

de voorzitter,

de raadsgriffier,

drs. E.B.A. Lichtenberg MCM

drs. S.J. Peet

6/6

www.gemeenteAltena.nl