Raadsinformatiebrief Scenario's gematigde stijging rioolheffing

Raadsbrief wensen en bedenkingen

Datum verzonden

Brief van het college aan de raad

Ons kenmerk D2024-10-001539 2024-036073

onderwerp Scenario's gematigde stijging rioolheffing

Behandeld door Corné Paans

Publiekstoelichting De gemeenteraad en het college zijn samen op zoek naar mogelijkheden om de stijging van de rioolheffing te beperken.

Team Team Financieel Advies

Portefeuillehouder Hans Tanis Geachte leden van de raad,

Telefoonnummer 0183-516305 E-mail c.paans@gemeentealtena.nl

Inleiding Bijlage(n) In de raad van 24 september 2024 is een amendement inzake een gematigde stijging a. amendement gematigde van de rioolheffing aangenomen. De opdracht aan het college luidt: stijging rioolheffing a. Het uitwerken van scenario's voor een lagere stijging van de heffing voor 2025 en 2026, met als uitgangspunt dat de heffing per jaar niet meer stijgt dan 10%, met als mogelijke oplossingen: realistischer tempo van de investeringen (planningsoptimisme eruit halen); nadere uitwerking vanuit te verzamelen gegevens waaruit de juiste investeringsbedragen volgen; het aanpassen van de regel dat de voorziening altijd ten minste € 1 miljoen moet zijn; een verantwoorde inzet van de algemene reserve ter aanvulling van de voorziening riolering; b. De raad hiertoe een voorstel te doen in de begroting 2025. Doel Vaststelling van de Verordening rioolheffing 2025 in de vergadering van december 2024. Welke optie heeft uw voorkeur? In de Begroting 2025 is op basis van het Water- en rioleringsplan (WRP) een stijging van de rioolheffing in de jaren 2025-2028 van 14%, 14%,6% en 5% opgenomen. U vraagt om uitwerking van een aantal scenario’s om de stijging van de rioolheffing te beperken. In deze raadsinformatiebrief (RIB) treft u deze aan. Aan u wordt gevraagd hier een keuze uit te maken.

Uw keuze wordt verwerkt in de belastingvoorstellen in combinatie met een eerste wijziging van de Begroting 2025. Twee scenario’s Het amendement is in de vorm van het oorspronkelijke voorstel en twee scenario’s uitgewerkt, te weten: • het oorspronkelijke voorstel van het college; • scenario 1: conform amendement een stijging in 2025 en 2026 met maximaal 10% en; • scenario 2: jaarlijks 10% stijging tijdens de planperiode.

1/4

www.gemeenteAltena.nl

Het oorspronkelijke voorstel en de twee scenario’s gaan uit van dezelfde investeringsbehoefte omdat het WRP aangeeft dat dit het minimaal noodzakelijke is. Daar richten we onze inspanningen op. Dit laat onverlet dat de feitelijke uitvoering van projecten altijd gepaard gaat met onzekerheden die de feitelijke besteding van de jaarschijf kunnen beïnvloeden. Dit is in lijn met de in de Begroting 2025 aangegeven onzekerheidsmarge (zie paragraaf Investeringen van de Begroting 2025). Gegeven de berekeningssystematiek leiden verschuivingen binnen de planperiode niet tot lagere lasten. Grootschalige verschuivingen (naar buiten de planperiode) hebben uiteraard wel effect maar worden op dit moment niet voorzien en passen ook niet binnen het vastgestelde WRP. Mocht dit wel optreden dan wordt dit verwerkt bij de jaarlijkse actualisatie van de rioolheffing. Naast het oorspronkelijke voorstel zijn twee scenario’s uitgewerkt Het oorspronkelijke voorstel van het college De tarieven stijgen in de planperiode met achtereenvolgens: 14%,14%,6% en 5% per jaar. In dit scenario is geen storting nodig uit de algemene reserve (AR). Omdat de nieuwste cijfers van de begroting wat ongunstiger uitvielen dan de cijfers van de berekening van juli is de stand van de voorziening op het eind van de planperiode € 333.000.

Scenario 1: Conform amendement een stijging in 2025 en 2026 van maximaal 10% Dit scenario doet het meest recht aan de intentie van het amendement. De stijging in de jaren 2025 tot en met 2028 is respectievelijk 10%, 10%, 6% en 5%. Er moet in dit scenario € 1.700.000 worden gestort uit de AR in de voorziening rioolheffing om de voorziening gedurende de planperiode niet negatief te laten lopen. Op het eind van de planperiode is de stand van de voorziening € 9.000. Scenario 2: Jaarlijks 10% stijging tijdens de planperiode In dit scenario is sprake van de meest geleidelijke weg naar kostendekkende tarieven De stijging in de jaren 2025 tot en met 2028 is respectievelijk 10%, 10%, 10% en 10%. Er moet in dit scenario € 1.100.000 worden gestort uit de AR in de voorziening riolering om de voorziening gedurende de planperiode niet negatief te laten lopen. Qua storting uit de algemene reserve is het een voordeel ten opzichte van scenario 1. Op het eind van de planperiode is de stand van de voorziening € 454.000. De bovenstaande varianten leiden tot de volgende tarieven/tariefstijging voor 2025 t/m 2028: Tabel 1 Storting vanuit de AR in de voorziening in relatie tot rioolheffingstarieven Oorspronkelijk voorstel

Scenario 1

Scenario 2

-

€ 1.700.000

€ 1.100.000

Storting uit AR Jaar 2024 2025

Perc. n.v.t. 14%

Tarief € 239,80 € 273,37

Perc. n.v.t. 10%

Tarief € 239,80 € 263,78

Perc. n.v.t. 10%

Tarief € 239,80 € 263,78

2026

14%

€ 311,64

10%

€ 290,16

10%

€ 290,16

2027 2028

6% 5%

€ 330,34 € 346,86

6% 5%

€ 307,57 € 322,94

10% 10%

€ 319,17 € 351,09

De bovenstaande varianten hebben de volgende consequenties voor het verloop van de voorziening riolering gedurende de periode 2024-2028:

2/4

www.gemeenteAltena.nl

Tabel 2 Verloop stand van de voorziening bij stortingen uit algemene reserve Oorspronkelijk voorstel

Scenario 1

Scenario 2

-

€ 1.700.000

€ 1.100.000

Storting Jaar 2023 2024 2025 2026 2027 2028

€ 3.241.000 € 1.782.000 € 530.000 € 32.000 € 6.000 € 333.000

€ 3.241.000 € 3.482.000 € 1.986.000 € 933.000 € 313.000 € 9.000

€ 3.241.000 € 2.882.000 € 1.386.000 € 333.000 € 16.000 € 454.000

In het oorspronkelijke voorstel en in scenario 2 worden kostendekkende tarieven bereikt in 2028 en in scenario 1 in 2029. Totaalbeeld lokale heffingen en AR Het is belangrijk om ook het effect van de totale lokale heffingen (OZB, Afval, Riool) te bezien. Op basis van de bovenstaande scenario’s ontwikkelen de lokale lasten zich ten opzichte van 2024 als volgt (voor een gemiddeld meerpersoonshuishouden d.w.z. een woning met een gemiddelde WOZ waarde en voor het afval een gemiddeld aantal ledigingen van 7): Tabel 3 Ontwikkeling Lokale lasten 2024-2025 2024

OZB Afval Riool Totaal Stijging in € / % t.o.v. 2024

€ 316,92 € 372,65 € 239,80 € 929,37

2025 oorspronkelijk voorstel € 324,58 € 355,19 € 273,37 € 953,14

2025 scenario 1

2025 scenario 2

€ 324,58 € 355,19 € 263,78 € 943,55

€ 324,58 € 355,19 € 263,78 € 943,55

€ 23,77 (2,6 %)

€ 14,18 (1,5%)

€ 14,18 (1,5%)

Het beeld van het (verwachte) verloop van de AR is ook van belang om iets te kunnen vinden van de hoogte van de onttrekking voor een eventuele dotatie aan de voorziening riolering: Tabel 4 Algemene reserve

Stand Algemene reserve 1 januari 2024 (excl. AR grexen)

€ 15,4 miljoen

2024: Storting resultaat Jaarrekening 2023

+ € 3,9 miljoen

2024: Onttrekking sportvelden

- € 3,3 miljoen

2024: Ondersteuning verenigingen energiekosten

- € 1,0 miljoen

2025: Onttrekking nadeel algemene uitkering

- € 1,7 miljoen

2025: Resultaat Jaarrekening 2024 Stand Algemene reserve ultimo 2025

PM* € 13,2 miljoen

Afdekking risico’s

€ 7,0 miljoen

Buffer toekomstige rekeningresultaten

€ 5,0 miljoen)

Vrij besteedbaar deel algemene reserve

€ 1,2 miljoen

3/4

www.gemeenteAltena.nl

* Uit de recent toegezonden Tweede Bestuursrapportage 2024 blijkt een prognose van het jaarrekeningresultaat 2024 van circa € 3 miljoen. Afweging Het oorspronkelijke voorstel van het college voldoet niet aan de wens van de raad dat de stijging van de rioolheffing maximaal 10% is, maar is wel passend in relatie tot het uitgangspunt van (toegroei naar) 100% kostendekkendheid, een gesloten systeem en een positieve voorziening. Scenario 1 doet het meest recht aan de letterlijke tekst van het amendement, maar heeft tot gevolg dat € 1,7 miljoen uit de algemene reserve in de voorziening riolering wordt gestort. Hiermee voldoen we wel aan het uitgangspunt van (toegroei naar) 100% kostendekkendheid en een positieve voorziening maar feitelijk niet aan het uitgangspunt van een gesloten systeem. Scenario 2 is een tussenvariant. Er wordt € 1,1 miljoen uit de algemene reserve in de voorziening riolering gestort. De stijging van de rioolheffing in 2025 en 2026 is gemaximeerd op 10% maar de stijging met 10% moet ook in 2026 en 2027 worden voortgezet om een negatieve voorziening te voorkomen. Hiermee voldoen we wel aan het uitgangspunt van (toegroei naar) 100% kostendekkendheid en een positieve voorziening maar feitelijk niet aan het uitgangspunt van een gesloten systeem. Communicatie Niet van toepassing.

Vervolg Nadat de RIB in de raadsvergadering van 29 oktober is besproken wordt een raadsvoorstel gemaakt voor de raad van 12 november. Gekoppeld aan de begrotingsbehandeling. Het gekozen scenario wordt verwerkt in een eerste wijziging van de Begroting 2025, het belastingvoorstel en de belastingverordening. De belastingverordening wordt in december 2024 vastgesteld. Met vriendelijke groet,

Het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Altena, de secretaris,

de burgemeester,

P.J.E. Breukers

drs. E.B.A. Lichtenberg MCM

4/4

www.gemeenteAltena.nl