Bijlage Programmakader omgevingsprogramma Groen

Groenbeleid Altena Inleiding Omgevingsvisie Altena De gemeente Altena kent uitgestrekte natuurgebieden, die belangrijk zijn voor insecten, moerasen weidevogels. We zien in de gebieden veel verschillende soorten planten. Daarnaast hechten we veel waarde aan het groen in onze dorpen. In onze kernen beschermen we waardevolle bomen en versterken we de beleving van natuur. Ook versterken we de biodiversiteit. Groen speelt een belangrijke rol bij klimaatadaptatie en ook bij leefbaarheid, gezondheid en biodiversiteit. Dit betekent dat we meer aandacht hebben voor de natuur in en om onze kernen. Omgevingsvisie Altena, december 2023

De omgevingsvisie Altena onderstreept het belang van groen als drager van meerdere waarden en ambities binnen de gemeente. Groen ondersteunt uiteenlopende functies en ambities, zoals: • • • •

Een aantrekkelijk landschap dat bestaat uit agrarische gronden tussen rivieren en kreken. Oftewel een groenblauwe oase die bijdraagt aan een gezonde leefomgeving. Een klimaatadaptieve werking, door het beperken van hittestress, het opvangen van wateroverlast en het tegengaan van droogte. Een sociale en maatschappelijke functie voor gezondheid, bewegen en recreatie. De basis voor een gezonde, vitale natuur en een rijke biodiversiteit.

Het integraal groenbeleid verbindt deze waarden, functies en ambities met elkaar, en biedt concrete kaders en richtlijnen voor ruimtelijke ontwikkeling en beheer. Dit groenbeleid geeft daarmee een uitwerking van de groene ambities uit de Omgevingsvisie Altena. De belangrijkste onderliggende waarden zijn: • • •

De kernkwaliteiten van het landschap Cultuurhistorie en erfgoed Natuur en groen

En de bijbehorende ambities uit de omgevingsvisie zijn: • • •

Een groenblauwe oase Een leefbare woonomgeving Klimaatbestendig, CO₂-neutraal en circulair

Wettelijke taken gemeente De gemeente Altena heeft op grond van Europese, landelijke en provinciale regelgeving een zorgplicht voor natuur, biodiversiteit en leefomgeving. Zij moet bij ruimtelijke plannen, vergunningverlening en beheer rekening houden met Natura 2000-gebieden, soortenbescherming, waterkwaliteit en ecologische doelen. De provincie is bevoegd gezag voor natuurvergunningen, maar de gemeente heeft een belangrijke rol in de toetsing, afstemming en uitvoering binnen haar eigen ruimtelijke en beheerprocessen. Daarnaast is de gemeente verantwoordelijk voor toezicht en handhaving van natuurvoorschriften die onderdeel zijn van omgevingsvergunningen. De uitvoering van deze wettelijke taken vraagt om nauwe samenwerking

tussen verschillende gemeentelijke teams, zoals Ruimtelijk Beheer, Gebiedsontwikkeling, Publiek en VHT. Samen vormen zij de basis voor een integrale en toekomstbestendige uitvoering van het Groenbeleid. Een overzicht van de wettelijke taken en verplichtingen is opgenomen in bijlage 1. Opgavenanalyse 2024 De opgavenanalyse voor het landelijk gebied biedt een overzicht van relevante opgaven, doelstellingen en ambities op landelijk, provinciaal, regionaal en gemeentelijk niveau op het gebied van natuur, klimaat, water, bodem en landbouw. Uit deze analyse blijkt dat de gemeente Altena goed presteert op het gebied van natuuropgaven: • • •

De stikstofdepositie in Natura 2000-gebieden blijkt beperkt en laat een autonoom herstel zien. De doelstellingen met betrekking tot de uitbreiding van het Natuur Netwerk Brabant (NNB) en de bossenstrategie zijn gerealiseerd. De voortgang van de groenblauwe dooradering is positief te noemen.

De belangrijkste uitdagingen voor de komende jaren zijn: • • •

Het realiseren van de resterende delen van de Ecologische Verbindingszones (EVZ’s) om de groenblauwe structuur verder te versterken. Het verbeteren van de kwaliteit van het aanwezige groen en het verhogen van de biodiversiteit. Het benutten van de kansen die het open agrarische landschap biedt voor het versterken van agrarisch natuurbeheer.

Opbouw en structuur integraal groenbeleid Altena Het integraal groenbeleid van de gemeente Altena is gebaseerd op de uitgangspunten van de omgevingsvisie en vertaalt deze naar ruimtelijke kaders, uitvoeringsrichtlijnen en beoordelingsinstrumenten. De groenstructuurkaart vormt hierbij een centrale bouwsteen. Deze kaart bevat enerzijds de bestaande groennetwerken en anderzijds de toekomstige ambities voor het groen binnen het gemeentelijk grondgebied.

1. Groen als drager van functies Het groen in Altena vervult meerdere functies die ieder bijdragen aan de leefkwaliteit, klimaatbestendigheid en biodiversiteit van de gemeente. Deze functies zijn onder te verdelen in: •

Landschap: waar structuurdragers en kernkwaliteiten van het landschap worden beschermd en versterkt.

•

Cultuurgroen: waaronder historische groenstructuren en erfgoedgroen.

•

Natuur: met inbegrip van het Natuur Netwerk Brabant (NNB) en de Ecologische Verbindingszones (EVZ’s).

•

Biodiversiteit: als ecologische basis voor een gezonde en robuuste natuur.

•

Klimaatadaptatie: met nadruk op verkoelende plekken en het beperken van hittestress.

•

Beweging, gezondheid en recreatie: functies die inspelen op de maatschappelijke en sociale waarde van groen.

2. Functionele prioritering Binnen het groenbeleid worden groengebieden geclassificeerd naar hun functionele belang, wat richting geeft aan inrichting, beheer en investeringsprioriteiten: •

Primair: functies van strategisch belang, zoals hoofdstructuren in het landschap en ecologische netwerken.

•

Secundair: aanvullende functies die bijvoorbeeld biodiversiteit, klimaatadaptatie, recreatie, beleving of gezondheid ondersteunen.

•

Tertiair: ondersteunende functies met een lagere ruimtelijke of beleidsmatige urgentie.

3. Structuurkenmerken per functie Elke functie kent specifieke structuurkenmerken, zoals breedte van een groenzone, vegetatietype, ligging, zichtlijnen, ecologische waarde en/of verbinding met andere elementen. Deze kenmerken vormen de basis voor: •

Beheerkaders: waarin wordt vastgelegd welk type beheer nodig is om de gewenste kwaliteit te behouden of te bereiken.

•

Beheerkwaliteit: variërend van intensief onderhoud (bijvoorbeeld bij recreatief gebruik) tot extensief ecologisch beheer.

•

Beeldkwaliteit: gewenste uitstraling en landschappelijke inpassing van het groen.

4. Beheer en uitvoering De uitvoering van het groenbeleid vindt plaats via concrete afspraken en opdrachten, binnen de organisatie of in samenwerking met derden (zoals terreinbeheerders, agrariërs of bewonersinitiatieven). Daarbij zijn de ruimtelijke inrichting en het beheer gekoppeld aan de eerder benoemde structuurkenmerken en kwaliteitsdoelen.

5. Toetsing en beoordeling De beoordeling van groenkwaliteit en -inrichting gebeurt op basis van: •

Beeldkwaliteitstoetsen: visuele en landschappelijke beoordeling.

•

Ecologische beoordeling: onder meer via indicatorsoorten en biodiversiteits-/ ecologische kenmerken.

•

Vertaling naar structuurkenmerken: toetsing of de ruimtelijke inrichting voldoet aan de vastgestelde functionele eisen.

•

Aanpassing van beheerkaders: bij gewijzigde omstandigheden, beleidsdoelen of kwaliteitsniveaus.

Huidige situatie in beeld Groenstructuren en arealen Huidige groenstructuurkaart De groenstructuurkaart van Altena is opgebouwd uit verschillende lagen. Deze geven de huidige situatie weer van het groen in Altena.

Landschap In de onderstaande kaart staat een ruimtelijke weergave van de kernkwaliteiten van het landschap in Altena, zoals gedefinieerd in de Omgevingsvisie. Het landschap vormt de basisstructuur voor het groen en groen versterkt het landelijk en open karakter van Altena als groenblauwe oase met een gezonde leefomgeving. Groenstructuren bouwen op en versterken deze landschappelijke structuur van Altena. Karakteristiek zijn de watergangen (rivieren en kreken), dijken, stroomruggen met bebouwing en open komgronden voor agrarische activiteit en natuur.

Natuur en biodiversiteit De hoofdstructuur van de natuur in Altena wordt gevormd door het Natuur Netwerk Brabant (NNB) en de Natura2000-gebieden Kornse Boezem, Pompveld en de Biesbosch. De ecologische verbindingszones maken hier onderdeel vanuit en zijn de basis voor de groenblauwe dooradering. Daarnaast is het weidevogelgebied een belangrijke karakteristiek van het open agrarisch gebied in de gemeente Altena.

Cultuurhistorisch groen De gemeente Altena heeft een rijke geschiedenis die groene sporen heeft nagelaten. Dit historisch groen wil de gemeente Altena graag behouden en beschermen. Denk hierbij aan de Nieuwe Hollandse Waterlinie en de bakenbomen langs de Bergse Maas. Daarmee vormen deze elementen een onderdeel van de basisstructuur van het groen in Altena.

Klimaatgroen Groen biedt verkoelende plekken en heeft daarmee een belangrijke klimaatadaptieve functie. Deze verkoelende plekken zijn onontbeerlijk voor het mitigeren van de hittestress in de kernen van de gemeente Altena. Daarmee maken deze verkoelende plekken een intergraal deel uit van de groenstructuur in de gemeente Altena.

Cultuurgroen – Lijnvormige structuren De gemeente Altena wordt gekenmerkt door open agrarische landschap dat doorkruist is met wegen, wegbeplanting en bomenrijen. Vaak zijn dit bomen(rijen) die voor een groene dooradering zorgen in het open gebied. Zij zijn een basis voor de ecologische verbindingen in, rondom, van en naar de kernen, waardoor verschillende indicatorsoorten in Altena hun weg vinden tussen hun foerageergebieden, nesten en rustgebieden. Het beschermen van bomen in deze lijnvormige structuren is een belangrijke bouwsteen voor deze biodiversiteitsfunctie van het groen in Altena.

Cultuurgroen – Maatschappelijke groen Veel beheerd groen in Altena heeft een maatschappelijke functie. Voorbeelden zijn begraafplaatsen en sportvelden, maar ook groene ontmoetingsplekken. Deze zijn weergegeven op de onderstaande kaart. Ook dit maatschappelijk groen maakt deel uit van de groenstructuur van de gemeente Altena.

Leefgebieden In de gemeente Altena kunnen zes biotopen (leefgebieden) worden onderscheiden: • • • • • •

L1 Brede watergangen en waterberging (inclusief wielen, waterputten en oud riet) L2 Dorp, tuin, en park L3 Open agrarisch gebied (inclusief sloten, plasdras, houtwal, struweel en boerenerf) L4 Grienden, populieren-en loofbossen L5 Uiterwaarden, rivieren en ruigten L6 Bloemrijke bermen, graslanden en schrale ruigten (inclusief dijken en forten)

Ieder van deze leefgebieden onderscheid zich in haar eigen functionele structuurkenmerken die een bepaalde biodiversiteit ondersteunen. Daarnaast zijn voor elk van de leefgebieden indicatorsoorten bepaald die een indicatie geven van de kwaliteit van de structuurkenmerken van dat leefgebied. Idealiter is het beheer gericht op het behouden, onderhouden en verstreken van deze structuurkenmerken.

Huidige beleids- en beheerkaders De samenvatting van het bestaande en in opstelling zijnde beleid is afgewogen tegen de visie en ambities uit het bestuursakkoord en de omgevingsvisie. Door deze analyse zijn de hiaten in het bestaande en in opstelling zijnde beleid aan het licht gekomen en wordt duidelijk waarop sterker ingezet moet worden. Per thema is een beknopte samenvatting gegeven van de hiaten en kansen.

Groen Het bomenbeleid en het bijbehorende kapbeleid zijn een mooie stap in de bescherming van de huidige groenstructuren. Ook de leidraad natuurlijk bermbeheer en het in opstelling zijnde duurzaam bouwbeleid dragen hieraan bij. Echter, een overkoepelend beleid over de gemeentelijke groenstructuren, beleid over het ‘cultuurgroen’ en ecologisch groenbeheer ontbreken op dit moment nog. Hier liggen kansen om in te zetten op het beschermen en versterken van de gemeentelijke groenstructuur en het sturen op toename van biodiversiteit. Natuur en biodiversiteit In navolging van het hiervoor genoemde heeft de gemeente op dit moment geen overkoepelend beleid over natuur, biodiversiteit en groenstructuren. Wel wordt er actief ingezet op het realiseren van Ecologische Verbinding Zones (EVZ). De omgevingswet biedt mogelijkheden om middels het omgevingsplan gemeentelijke groenstructuren beter te beschermen. Dit is een kans voor Altena. Daarnaast dienen atuurinclusiviteit en biodiversiteit meer beleidsmatige aandacht te krijgen. Landschap Binnen de gemeente Altena is geen landschapsbeleid vastgesteld. Van 2008 tot 2021 was het Landschapsbeleidsplan Land van Heusden en Altena van kracht. Wel is er momenteel een concrete regeling van kracht die ingaat op landschappelijke inpassing bij ruimtelijke ontwikkelingen in het buitengebied.

Een eenduidige visie op het landschap en de te beschermen kernkwaliteiten met daarbij een ‘toolkit’ voor landschappelijke inpassingen en landschapsontwikkeling ontbreekt. Het is van belang hiervoor beleid te vormen, zodat de bescherming van het landschap en de behoefte aan ruimtelijke ontwikkelingen in balans blijven. Daarnaast heeft de gemeente een Landschapsinvesteringsfonds ingesteld. In dit fonds wordt een financiële compensatie gestort door initiatiefnemers van ruimtelijke ontwikkelingen die niet kunnen voldoen aan de Regeling kwaliteitsverbetering van het landschap. De wijze waarop de middelen uit dit fonds worden besteed, is momenteel nog niet geregeld. Een uitwerking van beleid biedt een kans om deze middelen doelmatig en onderbouwd in te zetten ter bescherming en verbetering van het landschap in Altena. Klimaat Voor klimaatadaptatie zijn verschillende (beleids)documenten vastgesteld en in opstelling binnen Altena. Wat hierbij opvallend is, is dat de focus tot op heden met name op de watergerelateerde thema’s ligt. Hitte is een onderbelicht thema. Groen draagt sterk bij aan het verminderen van hittestress. Het opstellen van integraal beleid is daarom een kans om de kracht van groen te benutten voor meerdere doeleinden.

Conclusie De beleidsmatige uitwerking van groen, natuur, landschap en klimaat is momenteel onvoldoende om de ambities van Altena volledig te ondersteunen. De thema’s zijn onderling sterk verbonde, juist die samenhang biedt een kans om te komen tot een integraal groenbeleid dat richting en ruimte geeft.

Visie en ambitie Sturen op samenhang, kwaliteit en duidelijkheid De gemeente Altena kiest vol overtuiging voor een toekomst waarin groen de ruggengraat vormt van een gezonde, klimaatbestendige en leefbare omgeving. We bouwen aan een gemeente waarin natuur niet alleen behouden blijft, maar versterkt wordt; zichtbaar, voelbaar en beleefbaar in het dagelijks leven van onze inwoners. We scheppen duidelijkheid: over wat mag, waar ruimte is voor ontwikkeling, en welke kwaliteit we nastreven. Duidelijke beheerkaders en ruimtelijke richtlijnen zorgen ervoor dat groen geen sluitstuk is, maar een volwaardig uitgangspunt bij elke ruimtelijke ingreep. De groenstructuurkaart vormt de basis onder deze ambitie. Deze kaart is dynamisch en groeit mee met inzichten, wensen en veranderende omstandigheden. Regelmatige evaluatie, samen met bewoners, natuurverenigingen en andere partners, zorgt voor een levend document dat richting geeft en ruimte biedt. Altena pakt hierin haar rol: als sturende en coördinerende overheid, als betrouwbare partner waarop inwoners en organisaties kunnen bouwen. Wij geloven in een overheid die niet alleen regels stelt, maar ook verbindt, faciliteert en samenbrengt. Groen leeft in Altena. Dat zien we in de betrokkenheid van bewoners, in het werk van lokale natuurverenigingen, en in de kracht van burgerinitiatieven. Die energie omarmen we.

We zetten in op samenwerking, participatie en gedeeld eigenaarschap. Zo maken we van groen niet alleen een beleidsopgave, maar een gezamenlijke missie. De toekomst vraagt om wendbaarheid. Door actief te monitoren, met indicatorsoorten die inzicht geven in ecologische kwaliteit én beleefbaarheid, houden we grip op de ontwikkeling van ons groen. Monitoring vormt de basis voor bijsturing, inspiratie en communicatie. Het maakt de voortgang zichtbaar en versterkt de verbinding tussen beleid, uitvoering en beleving. Samen werken we aan een gemeente waarin natuur, landschap en leefkwaliteit hand in hand gaan. Een Altena waarin groen niet alleen ruimte krijgt, maar richting geeft aan de toekomst.

Ambities Voor de groene thema’s zijn in het bestuursakkoord en in de omgevingsvisie de bestuurlijke visie en ambities opgenomen. Deze zijn samengevat in één bondige, samenvattende ambitie per thema. Ambitie groen We zetten stevig in op het versterken, compleet en aansluitend maken van de groenblauwe structuren die we hebben. We zetten in op de kwaliteit van ons groen door biodiversiteit en klimaatadaptatie leidend te laten zijn. Ambitie natuur en biodiversiteit We beschermen en versterken de biodiversiteit en natuurgebieden die we in Altena hebben. Dit doen we door de gemeentelijke groenstructuren zo optimaal mogelijk in te zetten voor het bevorderen van biodiversiteit, bijvoorbeeld door het sturen op structuurkenmerken en onderhoudsmethoden. We zorgen dat de groenstructuren binnen de kernen aansluiten op de groenstructuren daarbuiten. We zetten ons actief in om de natuurgebieden in Altena te verbinden door het aanleggen van ecologische verbindingszones (EVZ’s). Daarnaast zien we nieuwe

ruimtelijke ontwikkelingen als kans om de biodiversiteit te versterken. Hiervoor stellen we duidelijke normen op. Ambitie landschap We zetten ons actief in voor het behouden en versterken van de landschappelijke waarden in Altena. De landschappelijke kernkwaliteiten van Altena vormen samen met de groenblauwe dooradering een belangrijke basis voor het groenbeleid. We toetsen daarnaast of ruimtelijke ontwikkelingen bijdragen aan de kernkwaliteiten van ons landschap. Ambitie klimaat We werken niet tegen de natuur, maar met de natuur om de klimaatadapatieve functie van groen in te zetten. Bij alle ruimtelijke ontwikkelingen houden we hier rekening mee, door niet alleen waterneutraal bouwen als uitgangspunt te nemen, maar ook de klimaatbestendigheid van de bebouwde omgeving te verbeteren. We stellen hier duidelijke normen voor. We spannen ons in om hittestress tegen te gaan. Hiervoor gaan we bestaande en nieuwe wijken hittebestendiger inrichten. Wij wentelen de gevolgen van huidige ontwikkelingen en uitdagingen niet af op volgende generaties.

Het groenbeleid/-programma geeft aan de hand van vier strategische lijnen invulling aan deze ambities. Hiermee wordt een belangrijke basis gelegd voor de verdere invulling van het groenbeleid in samenwerking met interne en externe belanghebbenden. De kern is een gemeenschappelijike basis: de groenstructuurkaart van de gemeente Altena.

Strategie De versterking en inrichting van het groen binnen de gemeente Altena wordt aangepakt via vier strategische hoofdlijnen: 1. 2. 3. 4.

Groenstructuurkaart met ecologische onderlegger Verankering klimaatadapatief en natuurinclusief denken Bewustwording en burgerparticipatie Monitoring en beleidscyclus

Lijn 1: Groenstructuurkaart met ecologische onderlegger Doel Een samenhangend, klimaatrobuust en biodivers groenblauw netwerk realiseren dat de ecologische kwaliteit en landschappelijke identiteit van Altena versterkt, bijdraagt aan leefkwaliteit voor mens en dier, en een structurele basis vormt voor duurzame ruimtelijke ontwikkeling.

Beoogd resultaat In 2035 is het groenblauwe netwerk voor minstens 90% gerealiseerd, met verbonden strategische natuurgebieden via ecologische verbindingszones, corridors en stapstenen. De biodiversiteit is met 20% toegenomen ten opzichte van 2025, inclusief terugkeer van minstens drie verdwenen soorten. Klimaatrobuuste maatregelen zijn doorgevoerd langs 75% van de hoofdwatergangen. De groenblauwe structuur is een integraal onderdeel van de ruimtelijke identiteit en breed gedragen door inwoners en partners. Altena is erkend als regionale biodiversiteitshotspot met groeiende ecologische recreatie.

Lijn 2: Verankering klimaatadapatief en natuurinclusief denken Doel Altena ontwikkelt zich tot een klimaatrobuuste en natuurinclusieve gemeente, waarin groen en water structureel zijn verankerd als basis van een gezond, veilig en toekomstbestendig leefgebied voor mens en natuur. Dit betekent: -

Groen inzetten als klimaatinfrastructuur: tegengaan van hittestress, wateroverlast, en bijdragen aan veilige waterbuffering via natuurgebaseerde oplossingen. Verankering van natuurinclusiviteit als randvoorwaarde in alle ruimtelijke ontwikkelingen; openbare ruimte zo ontwerpen dat groen ecologisch én sociaal functioneert.

Beoogd resultaat In 2035 behoort de gemeente Altena tot de top 10 meest klimaatrobuuste gemeenten in Nederland volgens landelijke benchmarks. De gemeente heeft 20% meer functioneel groen in de bebouwde omgeving dan in 2023. Natuurinclusief en klimaatadaptief ontwerpen zijn standaard in alle ruimtelijke plannen en verankerd in het omgevingsplan. Altena scoort structureel boven het landelijke gemiddelde op de biodiversiteitsindex en hittestressreductie in de kernen.

Lijn 3: Bewustwording en burgerparticipatie Doel Iedere inwoner van Altena is zich bewust van het belang van een groene leefomgeving en draagt, individueel of collectief, actief bij aan het behoud en de versterking van natuur en klimaatadaptatie in de eigen omgeving. Beoogd resultaat In 2035 is 70% van tuinen, schoolpleinen en bedrijfslocaties groener ingericht, met minder verharding en meer biodiversiteit. Groenparticipatie is standaard ingebed in alle relevante gemeentelijke groenprojecten. De gemeente coördineert actief natuureducatie met een jaarlijks programma en netwerkbijeenkomsten. Sinds de start van het beleid zijn minstens 100 buurtprojecten gerealiseerd, met zichtbare resultaten via een digitaal participatiedashboard.

Lijn 4: Monitoring Doel Een robuuste, cyclische monitoringsstructuur opzetten die inzicht geeft in de ecologische en klimaatadaptieve kwaliteit van Altena, als basis voor beleidsontwikkeling, bijsturing en communicatie met inwoners en partners. Beoogd resultaat In 2035 beschikt de gemeente Altena over een volledig cyclisch monitoringssysteem waarin alle relevante indicatorsoorten, habitattypen en structuren jaarlijks of tweejaarlijks worden gevolgd. Monitoring speelt een sturende rol in het beleid; negatieve trends leiden tot aantoonbare aanpassingen of bijsturingen van het beleid. Minstens tien meetpunten in het ecologische netwerk leveren jaarlijks data over de structuurkwaliteit en biodiversiteit. De gemeente publiceert om de twee jaar een publieksgerichte monitoringsrapportage of digitaal dashboard met overzicht van indicatoren, trends en lopende projecten.

Bijlage 1: Wettelijke taken gemeente Wettelijke taken en verplichtingen voor gemeenten (anno 2025) Omgevingswet (OW): •

Zorgplicht voor bescherming van natuur en leefomgeving.

•

Integratie natuur in omgevingsplan en vergunningverlening.

•

Toetsing bij omgevingsvergunningen: effecten op Natura 2000, soorten en houtopstanden meenemen.

Natuurherstelverordening (EU, inwerking 2023/2024): •

Verplichte bijdrage aan herstel van biodiversiteit en ecosystemen.

•

Lokale maatregelen voor stedelijk groen, verbindingen en soortenherstel.

Habitatrichtlijn en Vogelrichtlijn (EU): •

Passende beoordeling verplicht bij plannen en projecten met mogelijk significante effecten.

•

Geen aantasting van Natura 2000-gebieden zonder zwaarwegende reden en mitigerende/ compenserende maatregelen.

▪

Provinciale Omgevingsverordening Noord-Brabant:

•

Instructieregels voor bescherming Natura 2000 en Natuurnetwerk Brabant.

•

Provincie bevoegd gezag voor natuurvergunningen; gemeente moet aanvragen hierop toetsen en afstemmen.

Kaderrichtlijn Water (KRW, EU): •

Gemeente draagt bij aan behalen ecologische en chemische doelen in watersystemen.

•

Effecten van ruimtelijke plannen en vergunningen op waterkwaliteit en ecologie moeten worden meegewogen.

Soortenbescherming (via OW en provinciale regels): •

Verbod op verstoring, doden of vernielen van beschermde soorten zonder ontheffing.

•

Gemeenten verantwoordelijk voor naleving bij ruimtelijke ingrepen en vergunningen.

Toezicht en handhaving: •

Gemeenten handhaven natuurvoorschriften die onderdeel zijn van omgevingsvergunningen.

•

Samenwerking met provincie en omgevingsdiensten bij inspectie en naleving.