Bijlage Factsheets Themaprogramma's bij RV Kadernota 2026

Programma Bestaanszekerheid Oorsprong keuze programmatische aanpak Ambitie programma

Armoede gaat vaak over van generatie op generatie en vraagt een langlopende aanpak. Om die reden heeft de raad eind 2022 gekozen voor een programmatische lange termijn aanpak voor Bestaanszekerheid. Inwoners van Altena hebben zekerheid over een stabiele financiële basis en een voldoende maandelijks inkomen. Daarnaast beschikt men over een buffer voor onverwachte uitgaven. Vanuit deze basis kunnen andere aspecten van het leven worden versterkt. Men is ook in staat om wanneer het eens tegenzit, er weer bovenop te komen. Bijvoorbeeld omdat men een goede opleiding heeft. Maar die veerkracht is er ook, omdat Altena een sterk maatschappelijk middenveld kent en de sociale netwerken hecht zijn. We staan voor elkaar klaar. Ook de gemeentelijke voorzieningen dragen bij aan die veerkracht. Ze zijn goed toegankelijk en bieden ondersteuning op maat. Op deze manier kan iedereen, binnen zijn of haar mogelijkheden, volwaardig deelnemen aan de samenleving en bijdragen aan een vitaal Altena.

Inhoud/bijdrage/doel

Organisatie

Financiën

€ 20

€ 55

€ 40

Programmamanager

€ 55

€ 60

€ 25

€ 80

€ 55

1. Voorkomen van armoede 2. Een passende positie op de arbeidsmarkt 3. Gelijke kansen in het onderwijs 4. Meedoen in de samenleving

€ 100

€ 55

Duizenden

Programma

Budget programma

2026

2027

2028

2029

€0 Subsidies Programmabudget zoals opgenomen in de kadernota 2026 Programmabudget (€0)

Meerwaarde programma

250 200

2026

2027

50

129,4

100

129,4

150

229,4

Beleidsadviseur Bestaanszekerheid Beleidsmedewerkers Bestaanszekerheid Gebiedsregisseur Beleidsmedewerkers Kansengelijkheid Consulenten Team Toegang Kwaliteitsmedewerkers (team K&A en team Publiek) Communicatieadviseur Beleidsmedewerker Economie Financieel Adviseur HR Adviseur

Duizenden

Participatiewet Arbeidsmarkt Minimabeleid Schuldhulpverlening Kansengelijkheid Inclusie Gebiedsregie

Lijnbudget

229,4

Lijn

De medewerkers in onderstaande functies zijn, vanuit de inhoud van hun functie, betrokken bij het programma Bestaanszekerheid

2028

2029

0

Lijnbudget

Het programma brengt de mogelijkheid om versnelling en innovatie aan te brengen in de aanpak van het versterken van economische bestaanszekerheid. Vanuit het programma wordt er domeinoverstijgend samengewerkt en wordt de verbinding gelegd met netwerkpartners in Altena. Hierbij werken we toe naar het intensiveren van de samenwerking met externe partijen in de vorm van het samenwerkingsnetwerk AlteNader.

Programma Circulair voedselsysteem Oorsprong keuze programmatische aanpak Ambitie programma

Het Manifest ‘De kracht van Altena’ heeft als startpunt gediend van het programma circulair voedselsysteem. Het programmaplan is door de gemeenteraad vastgesteld op 8 maart 2022. De opgave gaat over de transitie naar een circulaire economie; het voedselsysteem is een voorbeeld en vliegwiel van circulair denken en doen. De ambitie van het programma circulair voedselsysteem is dat in 2035 circulair denken en doen in het voedselsysteem van Altena heel gewoon is.

Inhoud/bijdrage/doel

Organisatie

Financiën

Veranderdoelen van het programma: 1. We eten gezonder voor onszelf en het milieu. 2. We verkopen en kopen vaker lokaal voedsel. 3. We hebben meer circulair ondernemerschap. 4. We zorgen nóg beter voor ons natuurlijk kapitaal. 5. We gaan slimmer om met grondstoffen. 6. We hebben meet talent voor circulair denken en doen. 7. We communiceren beter en werken effectiever samen.

Lijn

De doelen dragen indirect bij aan nationale en provinciale ambities (zijn daarmee geen wettelijke taak). De integrale aansturing vergroot de impact van de inspanningen.

Verschillende beleidsterreinen zijn betrokken bij de uitvoering van inspanningen: landschap, natuur, water, bodem, landbouw, duurzaamheid, economie

Meerwaarde programma

Inhuur

Programma

Het programma zet in op de ‘Maaltijd van morgen’ en de ‘Polder van de Toekomst’. Tevens wordt een verkenning uitgevoerd t.a.v. het thema circulariteit en hoe dat verder aan te jagen.

Het programmateam bestaat uit een programmamanager en een vertegenwoordiger agrarische sector (samen 1,7 FTE) en wordt aangevuld met 1,7 FTE inhuur (5 personen) voor specifieke projecten.

De meerjarenbegroting gaat tot 2029 uit van een jaarlijkse financiële inzet van € 100.000. In de jaren 2026, 2027 en 2028 wordt dit budget als cofinanciering ingezet voor de Regiodeal, waarmee de totale beschikbare middelen voor uitvoering van onze ambitie aanzienlijk wordt vergroot. Ook wordt een deel ingezet voor de samenwerking met gebiedspartijen in het traject Polder van de Toekomst. Voor 2029 is er nog geen concreet bestedingsplan waarmee het budget voor dat jaar nog afweegbaar is. In de jaren 2026 tot en met 2028 is een kleine besparing mogelijk op een niet concreet gedefinieerde post voor bewustwording.

Vanuit de lijn wordt support geleverd t.a.v. communicatie en financiën. Voor overige beleidsterreinen wordt samengewerkt met medewerkers uit verschillende teams: ruimtelijke ordening, ruimtelijk beheer, buitendienst, ondernemen en samenleving.

De gemeente Altena staat aan de lat voor grote maatschappelijke opgaven, zoals de landbouwtransitie (opgaven t.a.v. emissies, water- en bodem(sturend), klimaat, landelijk gebied), de eiwittransitie (betere gezondheid, klimaatopgave, voedselzekerheid) en de transitie naar een circulaire economie (materiaalbeschikbaarheid, klimaatopgave).Het programma circulair voedselsysteem is een netwerkprogramma. Het brengt ‘buiten’ naar ‘binnen’ en verbindt. De doelen van het programma zijn domein overstijgend; met het programma worden soms heel verschillende beleidsterreinen met elkaar verbonden. Deze verbinding resulteert in meerwaarde bij de uitvoering. Het programma maakt slim gebruik van subsidiemogelijkheden en genereert door inzet uren en beperkte middelen een multiplier: 124 k€ wordt 1.004 k€

Programma Mobiliteit Oorsprong keuze programmatische aanpak Ambitie programma

In juni 2021 heeft de gemeenteraad de Mobiliteitsvisie 2040 Altena Samen Vooruit vastgesteld1. Gezien de in deze visie uitgesproken ambitie en de forse investeringen die gepaard gaan met deze ambitie heeft het College en de directie besloten om deze opgave programmatisch op te pakken. In Altena streven we naar een toekomst waarin iedereen zich veilig en efficiënt kan verplaatsen, of het nu te voet, per fiets, met het openbaar vervoer, via deelauto’s of met de privéauto is, waarbij de reis van huis naar school, werk of vrije tijdsactiviteiten naadloos en harmonieus verloopt

Programma

Inhoud/bijdrage/doel In de vastgestelde Mobiliteitsvisie 2040 zijn 22*) inspanningen / projecten opgenomen. Deze worden vanuit de bestaande teams in de lijn opgepakt. Om een efficiënte en effectieve aanpak te waarborgen is besloten om deze inspanningen/projecten onder de ambtelijke verantwoordelijkheid van de Programmamanager Mobiliteit te hangen. Hij zorgt voor de procesmatige en waar nodig inhoudelijke aansturing. Doelen programma Mobiliteit 1. Veilig Altena 2. Bereikbaar Altena 3. Duurzaam Altena 4. Leefbaar Altena

Organisatie •

•

Programmamanager Zorgt voor de procesmatige afstemming en (vanwege vacatures) ook inhoudelijke aansturing van de diverse inspanningen / projecten in het programma mobiliteit Programmasecretaris (vacature) Ondersteunt de programmamanager en de medewerkers van de inspanningen/projecten

Financiën Programma mobiliteit kent géén eigen financiële middelen. Immers bij het vaststellen van de Mobiliteitsvisie in juni 2021 zijn middelen gereserveerd om de jaarlijkse kapitaallasten die voortvloeien uit geraamde circa € 40 miljoen investeringen te dekken. Er is voor diverse werkzaamheden subsidies ontvangen/aangevraagd. Er is de afgelopen jaren succesvol gebruik gemaakt van provinciale alsook rijkssubsidies. Het betreffen de volgende ontvangen subsidies: Provinciale subsidies: circa € 750.000 Rijksubsidies: circa € 350.000 Voor 2025 is circa € 1 miljoen aan rijkssubsidie (Strategisch Plan Verkeersveiligheid (SPV) aangevraagd

*) Inmiddels zijn er, door onder andere het gereed komen van verkeersvisie Hank met uitvoeringsprogramma en moties van de raad circa 40 inspanningen die vanuit het programma Mobiliteit worden aangestuurd

•

Inhoudelijke begeleiding/aanpak van de inspanningen/projecten uit het Programma Mobiliteit • Begeleiding en inhoudelijke werkzaamheden aan/rondom A27 in periode tot 2031 Overige taken, dagdagelijkse activiteiten zoals klachten/meldingen, verkeersbesluiten, toetsen parkeernormen , opstellen beleidsstukken en dergelijke

De inspanningen / projecten van het Programma Mobiliteit worden, onder aansturing van de programmamanager opgepakt door in- en externe medewerkers: - (beleids)medewerkers/adviseurs Mobiliteit - ruimtelijk en technisch projectleiders - planologen/groen-/waterdeskundigen deskundigen - grondverwervers - financieel adviseur en communicatieadviseur

Lijn

De personele inzet wordt gedekt uit de totale projectkosten die worden gemaakt. In de investeringsbedragen is rekening gehouden met een percentage VAT-kosten (voorbereiding, algemene kosten en toezicht)

Bij het vaststellen van de Mobiliteitsvisie zijn meerjarig middelen gereserveerd om de kapitaallasten te dekken. In de meerjarenbegroting is een jaarlijks bedrag van € 800.000 ter dekking van de (kapitaal)lasten voortvloeiend uit de investeringen en overige werkzaamheden opgenomen in de begroting. Dit bedrag is ontoereikend vanaf circa 2029. Op dat moment is de som van de investeringen zo groot dat de daaruit voortvloeiende kapitaalasten de € 800.000 te boven komen.

Overzicht kapitaallasten € 1.000.000 € 800.000 € 600.000 € 400.000 € 200.000 €2026

2027

Totale kapitaallasten € 2.000.000

2028

2029

Dekking

Saldo kapitaallasten

€ 1.000.000 €2026 2027 2028 2029 2030 2031 2032 2033 2034 € -1.000.000 Totale kapitaallasten

Dekking

Saldo

Binnen het themaprogramma Mobiliteit wordt uitvoering gegeven aan een fors maatregelenpakket, veelal investeringsprojecten die volgen uit de Mobiliteitsvisie. Aanvullend daarop is er, onder aansturing vanuit het themaprogramma Mobiliteit, binnen de exploitatiebegroting ook financiële ruimte voor de uitvoering van diverse onderzoeken en kleinere maatregelen. Dit budget blijkt niet elk jaar nodig, dan wel niet besteed te worden en kan met een bedrag ter grootte van € 200.000 structureel naar beneden worden bijgesteld.

1 https://altena.raadsinformatie.nl/vergadering/778863 zie agendapunt 15

Programma Opvang en huisvesting bijzondere doelgroepen

Herkomst budget €4.900.000 €4.800.000 €4.700.000

€375.600

€5.000.000

€4.600.000

€4.500.000 €4.400.000 €4.300.000 €4.200.000

€4.464.958 *

Veranderdoelen voor het programma: 1. Creëren draagvlak in onze samenleving 2. Inzet op passend (taal)onderwijs 3. Ondersteunen bij het zoeken naar en behouden van passend werk. 4. Inzet op passende ondersteuning die de vitaliteit, integratie en participatiekansen bevorderen. 5. Creëren een passend woonaanbod

*voert voor 75% wettelijke taken uit die anders in de lijn hadden moeten plaatsvinden en 25% voor het programma **wordt nu betaald vanuit het programma en met opening van asiellocaties ontvangen we Rijksmiddelen waar deze functie uit betaald kan worden.

€375.600

Programma

Statushouders

Wettelijke verankering Tijdelijke wet opvang ontheemden Oekraïne Wet gemeentelijke taak mogelijk maken asielopvangvoorzieningen (Spreidingswet) Huisvestingswet 2014, wet Inburgering 2021, Participatiewet, Leerplichtwet

Subsidies Binnen het programma wordt subsidie aangevraagd voor de opvang van Oekraïners, voor de 286 Oekraïners die we momenteel opvangen. We ontvangen een tegemoetkoming voor de kosten die we maken voor opvang van Oekraïners bij particuliere opvang en de eigen bijdrage die we innen bij werkende Oekraïners in de gemeentelijke opvang. Voor 2025 is dit een bedrag van +- € 4.464.958,-.

€4.464.958 *

Doelgroep Oekraïners Asielzoekers

Programmaorganisatie programmamanager programmamedewerker* projectleider asiel**

Financiën

€379.000

Doelgroepen programma + wettelijke verplichting

Organisatie

€4.464.958 *

Inhoud/bijdrage/doel

€472.000

Ambitie programma

Voldoen aan de wettelijke verplichtingen op het gebied van opvang van Oekraïense ontheemden, asielzoekers en de huisvesting van statushouders. In het district de Baronie is met de governance structuur afgesproken dat iedere gemeente een programma start met een programmamanager en deelneemt aan de districtelijke overleggen. Tevens is bepaald dat iedere gemeenten op alle taakstellingen haar eigen eerlijke deel levert en ze realiseert. Vluchtelingen die opgevangen worden en statushouders die gehuisvest zijn in Altena voelen zich hier thuis en veilig. Zij bouwen hier een zelfstandig bestaan op, zich ontplooien. Zij maken deel uit van de samenleving.

€4.464.958 *

Oorsprong keuze programmatische aanpak

2026

2027

2028

2029

Subsidies

Bestemmingsreserve 2022

*De schatting van 2026 t/m 2029 is gemaakt o.b.v. het aantal Oekraïners die Altena nu huisvest, en de compensatie die wij nu per Oekraïner per dag ontvangen. Uitgaven De uitgaven van het programma opvang en huisvesting bijzondere doelgroepen wordt gefinancierd vanuit de bestemmingsreserve opvang en huisvesting. De kosten van het programma drukken niet op de exploitatiekosten van de gemeentelijke begroting.

LIJN

Programma Opvang en huisvesting bijzondere doelgroepen Inburgeringsbeleid + uitvoering Re-integratiebeleid + uitvoering Onderwijsbeleid Leerplicht Vergunningverlening Communicatie Ruimtelijke ordening Jongerenwerk Inschrijvingen in BRP

Meerwaarde programma

Deze functionarissen werken in min of meerdere mate In de gemeentelijke begroting is budget opgenomen voor zowel beleid als uitvoering op dagdagelijks mee aan de werkzaamheden voortvloeiende uit het het gebied van inburgering. programma/ wettelijke taken - Inburgeringsconsulenten / inkomensconsulenten / reintegratieconsulenten - Beleidsmedewerker inburgering / onderwijs/ inkomen / reintegratie - Leerplichtambtenaar - Vergunningsverlener - Beleidsmedewerker omgeving - Communicatieadviseur - Financieel adviseur - HR adviseur - Sportcoach - Collega’s P-wet leefgeld en innen eigen bijdrage Oekraïne - Bedrijfscontactfunctionaris - Jongerenwerker - Front- en backoffice burgerzaken (BRP inschrijving)

Door het programma wordt er op een integrale wijze uitvoering gegeven aan de wettelijke taken. Er wordt in huis meer met elkaar samengewerkt, tussen beleid en uitvoering en teamoverstijgend. De samenwerking met de ketenpartners is geoptimaliseerd. De werkzaamheden behorende bij het programma worden nu met focus, verbinding, integraliteit en coördinatie opgepakt, waardoor er efficiënt toegewerkt wordt aan het behalen van de veranderdoelen, het behalen van de wettelijke taakstellingen en het optimaliseren van de interne processen.

Programma Vitaliteit Oorsprong keuze programmatische aanpak

De toekomstvisie Altena 2017 diende als startpunt van het programma vitaliteit. Vanuit de samenleving is aangegeven dat dit onderwerp prioriteit moet krijgen. Dit is overgenomen in het bestuursakkoord 2022-2026. Met het programma wordt daar uitvoering aan gegeven.

Ambitie programma

Altena is het toonbeeld van een vitale plattelandsgemeente met gezonde en gelukkige inwoners. Samen werken we aan een omgeving die het fysieke en mentale welzijn van onze inwoners bevordert voor nu en de toekomst.

Inhoud/bijdrage/doel

Organisatie

Financiën

Programmaorganisatie Programmalijnen

Vitaal platteland

Vitale organisatie

Verankerd in Gezond en actief leven akkoord, landelijke nota gezondheidsbeleid, beleidskader gezond leven Altena Omgevingswet, omgevingsvisie, gebiedsagenda vitaal platteland regio West-Brabant, startnotitie nationaal programma landelijk gebied Rijksoverheid, IBP vitaal platteland CAO, Arbowetgeving

Programma Duizenden

Programma

Lijn Vitaal leven

€1.400 €1.200

€150

€1.000 €800 €600

€873

€400

Veranderdoelen programma 1. Gezondheid staat centraal in onze fysieke en sociale leefomgeving; 2. We zetten in op het versterken van de sociale basis; 3. We zetten in op preventie en gezonde leefstijl; 4. We stimuleren jong en oud om meer te sporten en te bewegen; 5. We staan samen voor een vitalere plattelandsgemeente.

€200

- programmamanager (programma) - programmamedewerker (programma) - programmalijncoördinator Vitaal Leven (programma) - programmalijncoördinator Vitaal Platteland (subsidie) - Programmalijncoördinator Vitale Organisatie (lijn)

€-

€150 €205

€190

2026 Programmabudget

€75

€75

2027

2028

2029

Subsidie GALA

Subsidie RegioDeal

Programma Vitaliteit

Lijn Meerwaarde programma

Lijn Duizenden

Gezond en actief leven akkoord (GALA) Integraal Zorg Akkoord (IZA) Sportakkoord Beleidskader Vitaal Leven Omgevingsvisie Regiodeal Midden- en West Brabant makes en moves Maatschappelijke agenda sociaal domein Global Goals

Deze functionarissen werken in min of meerdere mate dagdagelijks mee aan de werkzaamheden voortvloeiende uit het programma/ wettelijke taken: - Beleidsadviseur + medewerker gezondheid - Beleidsmedewerker sport - Beleidsadviseur WMO - Beleidsmedewerker Welzijn - Beleidsmedewerker OKO en dementie - Sportcoaches - Jongerenwerkers - Preventiemedewerker jongeren - Programmalijncoördinator vitale organisatie - HR adviseur - Financieel adviseur - Communicatieadviseur

€500 €450

€400

€464

€464

€464

€464

2026

2027

2028

2029

€350 €300 €250 €200 €150

€100 €50 €-

Functies in de lijn die worden betaald uit subsidies / regiodeal Functie JOGG regisseur

Betaald uit GALA

Regisseur sport en preventie

GALA en lijn

Programmalijncoördinator Vitaal Leven

Programmabudget, lijn

Programmalijncoördinator Vitaal Platteland Adviseur gezonde fysieke leefomgeving

IZA, Regio deal en programmabudget GALA + subsidie omgevingswet

Projectmedewerker vitaliteitscentra

Regio deal

De maatschappelijke opgave staat centraal. Er is meer overgewicht in Altena en er wordt minder bewogen dan in de rest van Nederland. Dit heeft invloed op de gezondheid van onze inwoners, zoals dementie, diabetes en hart-en vaatziekten. Door middel van een programmatisch aanpak wordt er meer doelmatig en integraal samengewerkt. Er wordt efficiënter gebruik gemaakt van subsidiemiddelen, er is meer focus in de uitvoering en een betere coördinatie en samenwerking tussen alle betrokken partijen. Door deze gestructureerde werkwijze versterken we niet alleen de vitaliteit van onze inwoners, maar vergroten we tevens hun bewustzijn van de toenemende zorgvraag en het belang van preventie. Hierdoor bouwen we samen aan een gezondere en toekomstbestendige samenleving.

Programma Wonen Oorsprong keuze programmatische aanpak Ambitie programma

In 2021 stelde de raad de woonvisie 2021-2025 vast. Om de ambities te bereiken én een duw te geven aan de woningbouwopgave in Altena was een andere manier van werken (lees: programmatisch werken) nodig. Een aantrekkelijk woonaanbod draagt bij aan leefbare en vitale kernen. De woonbehoeftes van onze inwoners in alle 21 kernen en maatschappelijke ontwikkelingen vragen om passend woonaanbod. Samen realiseren we de juiste woningen op de juiste plekken en zorgen voor betaalbaarheid, duurzaamheid en diversiteit.

Inhoud/bijdrage/doel

Organisatie

Financiën

1. We voegen in een continue stroom woningen toe 2. We kiezen en regisseren nieuw woonaanbod 3. We realiseren kwalitatief woonaanbod voor nu en de toekomst

programmamanager wonen programmamedewerker (jaar 2026)

Duizenden

Programma

Programma €700 €500 €300

685

€100

285

205

2028

2029

132

€(100) €(300)

2026

2027

Programmabudget

Lijn

Volkshuisvestingsbeleid (wonen en woonzorg) Behoefteonderzoek Woningbouwmonitor Woningbouwplannen Woningbouwprojecten Vergunningverlening Communicatie

Kerntaken Volkshuisvestingsbeleid Prestatieafspraken Regionale afstemming

Meerwaarde programma

Bijdrage vanuit lijn Deze medewerkers werken in meer of mindere mate dagdagelijks aan woningbouw en volkshuisvesting beleidsadviseur en -medewerker wonen /volkshuisvesting financieel adviseur communicatieadviseur en -medewerker projectleiders ruimte beleidsmedewerkers ruimtelijk beheer beleidsmedewerker sociaal domein vergunningverleners

Duizenden

Lijn €700 €600 €500 €400 €300 €200 €100

153 73

73

73

2026

2027

2028

€2029

Lijnbudget

De woningbouwprojecten worden gefinancierd door kostenverhaal of uit de grondexploitaties.

In en vanuit het programma wordt extra inzet gepleegd op het versnellen en verder krijgen van projecten en beleidsvoorstellen. De werkzaamheden behorende bij het programma worden nu met focus, verbinding, integraliteit en coördinatie opgepakt, waardoor er efficiënt toegewerkt wordt aan het behalen van de veranderdoelen, het behalen van de kerntaken en het optimaliseren van de interne processen.