Bijlage 6. bijlagenboek - Inventarisatie cyberveiligheid CCV bij RV Integraal Veiligheidsbeleid 2023-2026
Tekst van het document
Inventarisatie Cyberveiligheid Veilige woon- en leefomgeving: alledaags, in de wijk en omgeving
Jeugd en Veiligheid
Fysieke Veiligheid
Integriteit en Veiligheid
Sociale kwaliteit Veilige winkelgebied (woonoverlast, alcohol- en drugsoverlast, etc.) Digitale criminaliteit Digitale criminaliteit • Oplichting bij koop/verkoop via websi• Hacking/phishing/malware/spam/ ransomwates, bijv. van winkels of Marktplaats re, waarbij burgers zelf slachtoffer worden • Beveiliging van digitale transacties. • Verstoring van websites. Veiligheid met een digitaal component • Hacking/phishing/malware/spam/ • Woonoverlast: het continueren van treitergeransomware, waarbij ondernemers zelf drag, pesten en stalken van buren etc. online slachtoffer worden • Oplichting via marktplaats, identiteitsfraude • Kwetsbare doelgroep: LVB, ouderen die slachtoffer kunnen worden van digitale oplichting
Jeugdoverlast
Verkeersveiligheid
Polarisatie en radicalisering
Veiligheid met een digitaal component • Digitaal pesten
Digitale criminaliteit • Beveiliging van verkeerssystemen tegen hacken/beïnvloeding van buiten. • Beveiliging van voertuigen
Veiligheid met een digitaal component • Haatzaaiende websites • Online extremisme • Opruiing • Online mobiliseren grote groepen mensen (demonstratie, project X)
Fysieke kwaliteit (vernielingen, verloedering etc.)
Veilige bedrijventerreinen
Jeugdcriminaliteit
Brandveiligheid
Georganiseeerde criminaliteit
Digitale criminaliteit • Zie ook veilige winkelgebied. • DDOS-aanvallen op bedrijven. • Digitale spionage of verkoop van informatie. • Verstoring van systemen die noodzakelijk zijn voor bedrijfsvoering.
Digitale criminaliteit Digitale criminaliteit • Van sexting naar sextortion (afper- • Hacken van brandweerwagensen van groepsgenoten) • systemen • Grooming van bijvoorbeeld jonge kinderen via online vriendschappen • Jeugdgroepen zijn digitaal actiever en kunnen zich schuldig maken aan gedigitaliseerde criminaliteit of treitergedrag
Digitale criminaliteit • Veiligheid openbare wifi-spots. • Vernieling en verloedering: verstoring ICT door criminelen • Hacken internet of things (camera’s, thermostaat, brandmeldsystemen etc.) Veiligheid met een digitaal component
• •
Veilig Ondernemen
Digitale criminaliteit • Darkweb om wapens, drugs etc te kopen en verkopen • Bitcoins • Witwassen van geld: link virtuele en fysieke wereld
Digitale criminaliteit is Cybercrime + gedigitaliseerde criminaliteit. Cybercrime is criminaliteit met ICT als middel én doelwit. Gedigitaliseerde criminaliteit is ‘ouderwetse’ criminaliteit die een nieuwe impuls heeft gekregen door de opkomst van computertechnologie. Denk hierbij onder meer aan fraude, bedreiging of het witwassen van geld via digitale betaalmethoden. https://www.politie.nl/themas/cybercrime.html Veiligheid met een digitaal component is de verbinding tussen de digitale en fysieke wereld waarin de digitale wereld zich op een dergelijke manier organiseert of manifesteert wat impact kan hebben op de openbare orde en veiligheid in de fysieke wereld.
Veilige woon- en leefomgeving: alledaags, in de wijk en omgeving
Veilig Ondernemen
Jeugd en Veiligheid
Fysieke Veiligheid
Integriteit en Veiligheid
Objectieve veiligheid/HIC
Veilig uitgaan
Jeugd, alcohol en drugs
Externe veiligheid
Veilige publieke taak
Digitale criminaliteit • Beveiliging systemen opslag/ verwerken • gevaarlijke stoffen. • Vitale infrastructuren goed beveiligd tegen cyberaanvallen?
Gedigitaliseerde criminaliteit en Veiligheid met een digitaal component • Digitaal pesten/cybertrollen waarbij bedreigingen worden geuit. • Bewustzijn van bestuurders en ambtenaren welke informatie ze op internet plaatsen.
Informatieveiligheid
Digitale criminaliteit Veiligheid met een digitaal component Digitale criminaliteit • (Woning)inbraak: hacken van privé computers/ • Hoe om te gaan met spontane feesten • Online kunnen kopen van drugs telefoons of ander eigendom dat gekoppeld via internet georganiseerd? via darkweb en verhandelen van is aan internet (Internet of things) • Hoe om te gaan met feesten die online drugs op en rond scholen. • Diefstal: Phishing gepromoot worden en een bepaalde • Ransomware doelgroep aantrekken die bekend staan • Vermogensdelicten via internet, bijv. heling om het veroorzaken van vechtpartijen en • Bedreiging/stalken via digitale middelen verstoring van de openbare orde? • Diefstal: ID-fraude • Diefstal/roof van informatie of privé-gegevens • Prive computers gebruiken als onderdeel van botnet. Veiligheid met een digitaal component • Bedreiging: Personen online via verschillende kanalen bedreigen en treiteren Subjectieve veiligheid (veiligheidsgevoel)
Veilige evenementen
Veilig in en om school
Rampenbestrijding en Crisisbeheersing
Digitale criminaliteit • Podia om voorbeelden van cybercriminaliteit te delen. • Aandacht voor handel in drugs via internet, aanbieden (thuis)prostitutie. • Toezicht- en handhaving op cybercriminaliteit: wat voor impact heeft cybercrime op het veiligheidsgevoel van de burger? Creëren van bewustzijn bij burger en verantwoordelijkheden van gemeenten, politie, OM en burger duidelijk maken.
Veiligheid met een digitaal component • Hoe om te gaan met spontane evenementen via internet georganiseerd? • Demonstraties: online worden oproepen gedaan om te gaan demonstreren, zonder dat de organisator zich heeft gemeld bij de gemeente. Hoe ga je hier als gemeente mee om? • Hacken van kermisattracties: hoe gaan gemeenten om met de verstrekking van vergunningen aan bedrijven? Hoe weet je als gemeente dat de systemen van de vergunning aanvrager “veilig” zijn?
Cybercrime en Veiligheid met een digitaal component • Digitaal pesten • Sexting • Gebruik van mobieltjes om te filmen in de klas maar ook in de kleedkamer, gymzaal etc. • Veiligheid van school ICT
Cybercrime Digitale criminaliteit • Beveiliging van gemeentelijke • Crisisorganisatie voorbereid op en regionale systemen en scenario’s waarbij vitale infrastrucdigitale dienstverlening tegen turen onbruikbaar zijn of schade hacken, cyberaanvallen en veroorzaken a.g.v. cyberaanvallen datalekken. (ondersteuning • Risico analyse crisisbeheersing van IBD van VNG en KING) impact van hacking of DDOS aan- • Opbouwen veiligheidsbeval. Hoe vindt crisiscommunicatie wustzijn informatieveiligheid in dergelijke situaties dan plaats? in de gemeentelijke organisatie • Vlotte incident detectie en coördinatie
• •
Digitale criminaliteit is Cybercrime + gedigitaliseerde criminaliteit. Cybercrime is criminaliteit met ICT als middel én doelwit. Gedigitaliseerde criminaliteit is ‘ouderwetse’ criminaliteit die een nieuwe impuls heeft gekregen door de opkomst van computertechnologie. Denk hierbij onder meer aan fraude, bedreiging of het witwassen van geld via digitale betaalmethoden. https://www.politie.nl/themas/cybercrime.html Veiligheid met een digitaal component is de verbinding tussen de digitale en fysieke wereld waarin de digitale wereld zich op een dergelijke manier organiseert of manifesteert wat impact kan hebben op de openbare orde en veiligheid in de fysieke wereld.
Veilige woon- en leefomgeving: alledaags, in de wijk en omgeving
Veilig Ondernemen
Veilig toerisme Digitale criminaliteit • Veiligheid openbare wifispots
Jeugd en Veiligheid
Fysieke Veiligheid
Integriteit en Veiligheid
Ambtelijke en bestuurlijke integriteit Cybercrime • Bij inbouwen controlemechanismen aandacht besteden aan wie toegang heeft tot welke digitale informatiesystemen. • Mogelijkheden infiltratie systemen via personen (intern en extern)
Algemeen Rol gemeente: 1. Beveiliging eigen systemen en organisatie. 2. Cyberveiligheid binnen de gemeente vergroten met daarin een regierol in bewustwording van gevaren van digitale criminaliteit en aandacht voor preventie. 3. Bestuurlijke handhaving in cyberspace. Momenteel wordt onderzoek gedaan naar de rol van burgemeesters in cyberspace.