2022-10-06 Raadsvoorstel Begroting 2023

Raadsvoorstel Onderwerp Begroting 2023 Samenvatting Voor de gemeente Altena is de Begroting 2023 en de Meerjarenraming 20242026 opgesteld. De Begroting 2023 is de nadere uitwerking van de Kaderbrief 2023 en bevat tevens de vertaling van het Bestuursakkoord 2022-2026. De Begroting 2023 laat een positief saldo zien. De raad wordt voorgesteld de Begroting 2023 vast te stellen. Voorstel 1. De Begroting 2023, inclusief de mutaties in de reserves, vast te stellen en kennis te nemen van de Meerjarenraming 2024-2026. 2. De exploitatiebudgetten voor het jaar 2023 te voteren op het niveau van de programma’s. 3. De B-investeringen voor het begrotingsjaar 2023 te voteren en de bijbehorende investeringsbudgetten beschikbaar te stellen. 4. Het Meerjaren Perspectief Grondexploitaties 2023 vast te stellen.

Datum voorstel 30 september 2022 Kenmerk D2022-10-000515 2022-032165 Opgesteld door Canan Keulemans-Hepözdil Telefoonnummer 0183-516301 Team Team Financieel Advies Portefeuillehouder J.P. Tanis

Inleiding De Begroting 2023 is de eerste begroting van het college in de nieuwe bestuursperiode en bouwt voort op de financiële ontwikkelingen zoals geschetst in de Kaderbrief. De Begroting 2023 bevat tevens de beleidsmatige en financiële vertaling van het Bestuursakkoord 2022-2026. De Begroting 2023 laat in 2023 een structureel positief saldo zien. Dit doet recht aan een goede financiële uitgangspositie en ook aan de eisen van de provincie. Meerjarig is nog sprake van een structureel negatief saldo. Beleidskader Het beleidskader wordt gevormd door de Gemeentewet, de regelgeving in het kader van het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) en de Financiële verordening gemeente Altena 2022. Beoogd resultaat Doel van dit voorstel is vaststelling van de Begroting 2023 van de gemeente Altena door de raad vóór 15 november 2022, zodat voldaan wordt aan (één van) de eisen van de provincie voor repressief toezicht.

1/12

Gemeentehuis Altena Sportlaan 170 4286 ET Almkerk Postbus 5 4286 ZG Almkerk T (0183) 516100 E info@gemeenteAltena.nl

www.gemeenteAltena.nl www.gemeenteAltena.nl

Argumenten 1.1 De Begroting 2023 laat in 2023 een structureel positief saldo zien. Daarmee voldoet de Begroting 2023 aan de eisen van de provincie voor repressief toezicht. 2.1 Met het voteren van de exploitatiebudgetten op het niveau van de programma’s autoriseert de raad het college in 2023 binnen de programma’s uitgaven te doen. 3.1 Het Investeringsplan 2023-2026 bevat de voor de jaren 2023 tot en met 2026 voorgenomen investeringen en geeft de bijbehorende jaarlijkse kapitaallasten weer. De investeringen zijn onderverdeeld in A- en Binvesteringen. Op A-investeringen zal het college separaat met een raadsvoorstel bij de raad terugkomen. Voor B-investeringen, met name vervangingsinvesteringen, geldt dat na vaststelling van de Begroting 2023 door de raad het college voor het begrotingsjaar direct over de investeringsbudgetten kan beschikken. 4.1 In de nota Grondbeleid Altena 2019 is opgenomen dat jaarlijks bij de begroting de herziening van de grondexploitaties plaatsvindt. De gemeente Altena kent 13 grondexploitatieplannen verspreid over de diverse kernen van de gemeente. Daarnaast is ook de stand van zaken met betrekking tot de vrijkomende schoollocaties in dit MPG opgenomen. 4.2 Met de vaststelling van het Meerjaren Perspectief Grondexploitaties 2023 autoriseert de raad de budgetten ter uitvoering van de grondexploitaties aan het college. Kanttekeningen Niet van toepassing.

Financiën De opstelling van de Begroting 2023 is meer geweest dan het uitwerken van de Kadernota, zoals dat in een jaar zonder verkiezingen gebeurt. Het Bestuursakkoord 2022-2026 was niet op tijd gereed om in de Kadernota te verwerken, waardoor er toen ook geen mogelijkheid was om een integrale afweging te maken. Dit heeft ertoe geleid dat de financiële vertaling van het Bestuursakkoord een plek moest krijgen in de Begroting 2023. De Begroting 2023 is de optelsom van diverse soorten financiële mutaties. De structurele doorwerking van de mutaties in de Tweede Bestuursrapportage 2022 verwerkt. Verder zijn de in de Kaderbrief 2023 opgenomen onderwerpen verder uitgewerkt. Daarnaast is sprake van financieel-technische mutaties. De 2/12

www.gemeenteAltena.nl

Begroting 2023 bevat verder de beleidsmatige en financiële vertaling van het Bestuursakkoord 2022-2026. In het navolgende worden deze mutaties op hoofdlijnen toegelicht. Mutaties Tweede Bestuursrapportage 2022 De Tweede Bestuursrapportage bevat mutaties op het begrotingssaldo 2022. De eventuele structurele doorwerking van deze mutaties naar 2023 en verdere jaren is verwerkt in de Begroting 2023. Mutaties Tweede Bestuursrapportage 2022 Omschrijving (bedragen x € 1.000)

2023

2024

2025

2026

Mutaties Tweede Bestuursrapportage 2022

8.341 V

10.040 V

10.088 V

10.115 V

Totaal mutaties Tweede Bestuursrapportage 2022

8.341 V 10.040 V 10.088 V

10.115 V

De Tweede Bestuursrapportage 2022 bevat voor het jaar 2022 financiële mutaties van in totaal € 3.589.000 voordelig. Deze mutaties vloeien met name voort uit de Meicirculaire 2022 en de Septembercirculaire 2022. De Meicirculaire 2022 leidt tot een forse positieve bijstelling van de algemene uitkering. Dit is met name het gevolg van een hogere bijstelling voor de ontwikkeling van de lonen en prijzen (prijsontwikkeling) en van de doorwerking van het Regeerakkoord van Rutte IV (volumeontwikkeling). Met het oog op toekomstige onzekerheden is in de verwerking van de Meicirculaire 2022 behoedzaamheid betracht. Dit heeft zich vertaald in het niet volledig ramen van de positieve bijstelling van de algemene uitkering. Ten opzichte van de Meicirculaire 2022 stijgt de algemene uitkering in de Septembercirculaire 2022 als gevolg van de gestegen indexering voor loonen prijsontwikkelingen. Er is conform afspraak geen sprake van een verdere volumeontwikkeling. Door de afspraak de volumeontwikkeling te bevriezen ontstaat er een meer stabiele ontwikkeling van de algemene uitkering. De behoedzaamheid voor het jaar 2023 is daarom losgelaten. Voor het ‘ravijnjaar’ 2026 heeft het Rijk in de Septembercirculaire 2022 eenmalig een bedrag aan het gemeentefonds toegevoegd, dat de kloof echter niet dicht.

Met betrekking tot het jaar 2026 heeft het college geacht een bestuurlijk signaal richting Den Haag te willen afgeven. De raming van de algemene uitkering voor het jaar 2025 is daarom doorgetrokken naar 2026. Voor een toelichting op de mutaties wordt verwezen naar de Tweede Bestuursrapportage 2022. De doorwerking van de mutaties in de jaren 2023 en verder is verwerkt in de Begroting 2023.

3/12

www.gemeenteAltena.nl

Mutaties Kaderbrief 2023 In de Begroting 2023 is een aantal mutaties verwerkt die in de Kaderbrief 2023 zijn aangegeven. Mutaties Kaderbrief 2023 Omschrijving (bedragen x € 1.000)

2023

2024

2025

2026

Beheerplannen Openbare ruimte

1.900 N

2.500 N

2.981 N

3.049 N

250 N

250 N

100 N

100 N

-

-

200 N

200 N

2.360 N

2.360 N

2.360 N

2.360 N

Bijdrage verbonden partijen

413 N

462 N

485 N

638 N

Uitvoering motie indexering subsidies

100 N

-

-

-

Totaal mutaties Kaderbrief 2023-2026

5.023 N

5.572 N

6.126 N

6.347 N

Programma Circulair voedselsysteem Mobiliteit (kapitaallasten) Organisatieversterking

Beheerplannen Openbare ruimte Voor het beheer en onderhoud van de wegen in Altena is de afgelopen periode hard gewerkt aan een nieuw beheer- en onderhoudsplan voor de periode 2022-2026, gebaseerd op het vastgestelde onderhoudsniveau B. Voor civiele kunstwerken wordt een nieuw beheer- en onderhoudsplan opgesteld voor de periode 2022-2031. De hogere lasten die met de actualisatie van de beheerplannen samenhangen lopen op van € 1,9 miljoen in 2023 tot € 3 miljoen in 2026. Programma Circulair voedselsysteem Altena heeft de ambitie om voortgang te boeken op de weg naar een circulaire economie. De transitie naar een circulaire economie wordt gestart bij het voedselsysteem. Gestreefd wordt naar een circulair voedselsysteem met minder afval, minder nieuwe grondstoffen van ver en een gezondere bodem. Om een stevige impuls aan het programma te geven zijn vanaf 2023 middelen begroot. Het impulsgeld is bedoeld voor onder andere (i) kennis en data, (ii) communicatie en samenwerking en (iii) innovatie en experimenten. Het streven is het netwerk de komende jaren zodanig te ontwikkelen dat we vanaf 2025 kunnen rekenen op voldoende externe middelen. Mobiliteit (kapitaallasten) In de Kadernota 2022 is aangegeven dat het financiële volume van de investeringen uit de Mobiliteitsvisie omvangrijk is.

Een eerste inschatting van de projecten waarvoor de raad het college opdracht heeft gegeven deze voor te bereiden betrof kapitaallasten die oplopen van € 200.000 in 2023 tot € 600.000 vanaf 2025. Recente inzichten vanuit de Mobiliteitsvisie leiden ertoe dat de raming voor de noodzakelijke kapitaallasten vanaf 2025 € 200.000 hoger zal uitvallen. 4/12

www.gemeenteAltena.nl

Organisatieversterking De doorontwikkeling van de organisatie is voor een belangrijk deel gericht op versterking van de interne samenwerking. Dit geschiedt op alle niveaus, zowel binnen de ambtelijke organisatie als in de verbinding tussen bestuur en organisatie. In het najaar 2022 is hierop een aantal belangrijke ontwikkelingen in gang gezet. Daarnaast is de afgelopen jaren gebleken dat de inhoudelijke ambities in onze gemeente groot zijn. Om deze te realiseren, is uitvoeringskracht nodig. Naast investeren in kwaliteit van de organisatie -mede als invulling van het voorgaande- is kwantitatieve versterking van de organisatie noodzakelijk. In het Bestuursakkoord is hiervoor reeds ruimte gevraagd en met deze begroting wordt daaraan invulling gegeven. Voor het grootste deel is er feitelijk sprake van achterstallig onderhoud. Als we de omvang van organisatie afzetten tegen bijvoorbeeld de benchmark van het A&O-fonds, blijkt onze organisatie kwantitatief niet ruim bemeten. De nu voorgestelde versterking is daarom geen overbodige luxe. In 2023 zal overigens ook worden bezien wat de gewenste structurele omvang van de directie moet worden. Naast genoemd achterstallig onderhoud, wordt in 2023 in de bestuurlijkambtelijke verbinding ook een tweetal belangrijke ontwikkelingen in gang gezet. 1.

Voor meer complexe vraagstukken die een teamoverstijgende aanpak vragen, wordt een programmatische organisatiewijze ingezet. Deze aanpak krijgt onder meer gestalte voor Vitaal Altena, Mobiliteit, Wonen, Circulair voedselsysteem, Armoedebestrijding en Huisvesting van bijzondere doelgroepen. 2. De inzet van bestuursadviseurs die integrale procesafstemming doen om het bestuurlijk-politieke proces verder te stroomlijnen. Binnen het sociaal domein zal in 2023 de organisatieontwikkeling verder gestalte krijgen. Vooralsnog zal met bestaande inzet van inhuurkrachten de continuïteit van de werkprocessen worden geborgd. In de loop van het jaar zal meer duidelijkheid ontstaan over structurele inkleuring van de organisatie. Bijdrage verbonden partijen Op basis van de Kaderbrief 2023 en Begroting 2023 van de verbonden partijen is voor een aantal verbonden partijen de gemeentelijke bijdrage verhoogd. Uitvoering motie indexering subsidies Bij de behandeling van de Kaderbrief 2023 in de raadsvergadering van 5 juli 2022 is een motie aangenomen waarin gevraagd worden te kijken naar de indexering van subsidies. Aan deze motie wordt invulling gegeven door voor 5/12

www.gemeenteAltena.nl

2023 een indexatie op te nemen van 5%. De indexatie heeft betrekking op een aantal subsidieregelingen: onderhoudsbijdrage molens, subsidieregeling AED-netwerk, subsidieregeling buitensportaccommodaties, subsidieregeling cultuurparticipatie, subsidieregeling dorpshuizen, subsidieregeling EHBO en ouderenwerk, subsidieregeling gemeentelijke monumenten Altena, subsidieregeling kernenbudget, subsidieregeling recreatieve en toeristische instellingen, subsidieregeling Sport en Bewegen. De subsidieregelingen Peuteropvang en VVE, Oog voor elkaar, Openbaar bibliotheekwerk en Welzijnsorganisaties zijn hiervan uitgezonderd. Financieel-technische mutaties In aanloop naar de opstelling van de Begroting 2023 zijn diverse begrotingsanalyses gemaakt, die tot financieel-technische aanpassingen leiden. Het betreft posten als het actualiseren van kapitaallasten, het actualiseren van de salarislasten, de indexatie van de opbrengstramingen van lokale heffingen en de doorbelasting van salarislasten naar producten. Financieel-technische mutaties Omschrijving (bedragen x € 1.000)

2023

2024

2025

2026

Actualisatie kapitaallasten

1.408 V

369 V

63 N

51 N

Indexering opbrengst OZB

654 V

954 V

1.232 V

1.513 V

107 N

107 N

107 N

107 N

172 V

206 V

202 V

205 V

Cao-Jeugd

250 N

250 N

250 N

250 N

Actualisatie salarislasten

1.583 N

1.715 N

1.715 N

1.715 N

-

324 N

547 N

544 N

294 V

866 N

1.247 N

948 N

Indexering opbrengst Omgevingsvergunningen Indexering opbrengst overige lokale heffingen

Kapitaallasten investeringen Totaal financieel-technische mutaties

Actualisatie kapitaallasten Herberekening kapitaallasten na temporisering. De investeringen zijn bezien. Als gevolg van het opnieuw faseren van een aantal investeringen vindt een verschuiving van de kapitaallasten plaats. Indexering opbrengst OZB, Omgevingsvergunningen en overige lokale heffingen Op basis van de in de Kaderbrief 2023 opgenomen beleidskaders voor de belastingen en heffingen is opbrengst van de diverse lokale heffingen meerjarig geïndexeerd. Cao-Jeugd In mei 2022 is een akkoord bereikt over wijziging van de Cao Zorg & Welzijn voor de sector Jeugdzorg. Onderdeel van de afspraken is een loonstijging die 6/12

www.gemeenteAltena.nl

in drie jaar oploopt tot 8%. Het extra budget biedt ruimte om zorgaanbieders die hulp verlenen aan kinderen en gezinnen uit Altena een reëel tarief te betalen dat de gestegen salariskosten dekt. Hiervoor zullen we in regionaal verband de tarieven voor zorgaanbieders indexeren. De indexering van de personele kosten gebeurt op basis van een percentage dat de overheid vaststelt: de Overheidsbijdrage in de Arbeidskostenontwikkeling (OVA). Er is nog geen definitief prijsindexcijfer voor personele kosten voor 2022 en 2023 bekendgemaakt. Daarom is voorlopig gerekend met de huidige OVA van 3,72%. Zodra de definitieve OVA bekend is en de budgetten onvoldoende ruimte bieden, zal dit aangepast worden en via de Eerste Bestuursrapportage 2023 in de begroting worden verwerkt. Actualisatie salarislasten Voor de Begroting 2023 heeft een actualisatie plaatsgevonden van de salarissen. Dit op basis van het aangepaste personeelsbestand. Daarnaast zijn in de Begroting 2023 de salarislasten verwerkt die samenhangen met de organisatieversterking zoals opgenomen in de Eerste Bestuursrapportage 2022. Kapitaallasten investeringen In de Begroting 2023 is voor de periode 2023-2026 een aantal nieuwe investeringen opgenomen. De kapitaallasten hiervan zijn vanaf 2024 opgenomen.

Mutaties Bestuursakkoord 2023-2026 De ambities uit het Bestuursrakkoord 2022-2026 zijn in de Begroting 2023 en de Meerjarenraming 2024-2026 financieel vertaald. In onderstaande tabel zijn de beleidsvoorstellen voortvloeiend uit het Bestuursrakkoord met de grootste financiële omvang opgenomen. Mutaties Bestuursakkoord 2022-2026 Omschrijving (bedragen x € 1.000)

2023

2024

2025

2026

Preventief cursusaanbod

63 N

125 N

125 N

125 N

Dienstverlening kwetsbare groepen

99 N

194 N

199 N

217 N

Vroeg er op af

100 N

100 N

100 N

100 N

Ontmoetingsplekken in kernen

50 N

100 N

150 N

150 N

Plan van aanpak dementie

75 N

100 N

100 N

100 N

Signalering eenzaamheid

20 N

100 N

100 N

100 N

Woonvisie

95 N

248 N

60 N

60 N

Speerpunten HR

100 N

200 N

200 N

200 N

Programmasturing

361 N

411 N

411 N

411 N

Totaal mutaties Bestuursakkoord 20222026

963 N

1.578 N

1.445 N

1.463 N

7/12

www.gemeenteAltena.nl

Preventief cursusaanbod Om de verbinding tussen onderwijs, kinderopvang en jeugdhulp te verbeteren is een structurele investering nodig. Daarbij gaat het om het investeren in de samenwerking enerzijds en in preventieve interventies anderzijds. Met een preventief cursusaanbod gericht op risicofactoren voor scholen kunnen we ervoor zorgen dat kinderen zich optimaal kunnen ontwikkelen. Dienstverlening kwetsbare groepen, Vroeg er op af en ontmoetingsplekken in kernen Vanuit de Agenda Armoedepreventie wordt ingezet op het versterken van de dienstverlening aan kwetsbare groepen, het versterken van Vroeg er op af en het versterken van ontmoetingsplekken in kernen. De dienstverlening aan kwetsbare groepen wordt versterkt, zodat minima beter worden bereikt en bij financiële problemen sneller worden ondersteund. Met behulp van activering en begeleiding naar de arbeidsmarkt wordt de participatie van minima vergroot. Door het ontwikkelen van sterke kernen, waarbij ruimte is voor ontmoeting en waar mensen naar elkaar kunnen omzien, kunnen veel problemen worden voorkomen. Door te investeren in buurthuizen, verenigingen en steunpunten, dragen we bij aan de eenzaamheidsbestrijding, vroegsignalering van mentale en financiële problemen en bovenal aan de samenredzaamheid van de gemeenschap.

Plan van aanpak dementie Samen met netwerkpartners en de gemeenschap initiëren we projecten met mensen met dementie. Op basis van het onderzoek naar dagactiviteiten voor mensen met dementie wordt een vierjarig plan van aanpak ontwikkeld, waarin onder meer de behoeften en activiteiten in een aantal kernen worden geconcretiseerd. Signalering eenzaamheid Met het verlengen en uitbreiden van het meldpunt Signalering eenzaamheid kunnen meer ouderen thuis bereikt worden, kunnen maatjes georganiseerd worden om mee naar verenigingsactiviteiten te gaan en worden verenigingen ondersteund bij het bereiken ouderen in de kernen. Woonvisie De Woonvisie 2021-2025 en de daarin opgenomen ambities en acties (Programmaplan Wonen) brengen de komende jaren onderzoeken, adviezen en begeleiding met zich mee. Daarbij gaat het om het tweejaarlijks actualiseren van het onderzoek naar de algemene woningbehoefte, tussentijds onderzoek naar de woningbehoefte voor specifieke doelgroepen en het actualiseren van het woonbeleid. Om versnelling van de woningbouw mogelijk te maken begeleidt het bureau Woningmakers de gemeente bij het 8/12

www.gemeenteAltena.nl

proces om de samenwerking met stakeholders in de woningmarkt te versterken en samen tot versnelling van de woningbouwopgave te komen. Speerpunten HR De gemeentelijke organisatie heeft de afgelopen drie jaar de eerste stappen gezet als nieuwe gemeente. Het is van groot belang om de organisatie de kans, tijd en energie te geven om naar een hoger niveau te groeien. De komende bestuursperiode maken we een evenwichtige keuze tussen ambities en haalbaarheid. Het HR-beleid is gericht op een vitale organisatie waar vitale medewerkers met plezier willen werken. In dat kader wordt onder andere de wervingsstratie vernieuwd en investeren we in de talenten van de medewerkers. Programmasturing Door middel van programmatische sturing investeren we in een meer integrale aanpak van maatschappelijke vraagstukken. Daartoe zijn in de Begroting 2023 middelen opgenomen voor de programma’s Vitaal Altena, Armoedebestrijding alsmede Huisvesting van bijzondere doelgroepen. Het gaat daarbij met name om de inzet van programmamanagers, die in eerste instantie aan de slag gaan met het opstellen van een programmaplan voor het onder hen ressorterende programma. Financieel beeld Begroting 2023 Samenvattend resulteert op basis van bovengenoemde mutaties voor de Begroting 2023 en de Meerjarenraming 2024-2026 het volgende beeld. Financieel beeld Begroting 2023 Omschrijving (bedragen x € 1.000)

2023

2024

2025

2026

Saldo vastgestelde Begroting 2022

339 V

274 N

201 V

201 V

Mutaties Eerste Bestuursrapportage 2022

2.433 N

1.721 N

1.373 N

1.371 N

Saldo na Eerste Bestuursrapportage 2022

2.094 N

1.995 N

1.172 N

1.170 N

Mutaties Tweede Bestuursrapportage 2022

8.341 V

10.040 V

10.088 V

10.115 V

Mutaties Kaderbrief 2023

5.023 N

5.572 N

6.126 N

6.347 N

Financieel-technische mutaties

294 V

866 N

1.247 N

948 N

Mutaties Bestuursakkoord 2023-2026

963 N

1.578 N

1.445 N

1.463 N

Overige mutaties

132 N

844 N

491 N

436 N

Totaal mutaties

2.518 V

1.180 V

779 V

922 V

424 V

815 N

393 N

248 N

Saldo Begroting 2023

9/12

www.gemeenteAltena.nl

De mutaties leiden voor de Begroting 2023 tot een positief begrotingssaldo. De Meerjarenraming 2024-2026 laat nog een negatief begrotingssaldo zien. Hierbij passen de volgende opmerkingen. -

Bij de verwerking van de positieve uitkomsten van de Meicirculaire 2022 is met het oog op toekomstige onzekerheden behoedzaamheid betracht. Dit heeft zich vertaald in het niet volledig ramen van de positieve bijstelling van de algemene uitkering. Voor 2023 is de volledige raming van de algemene uitkering verwerkt. Voor de jaren 2024 tot en met 2026 is deze voorzichtigheid in de cijfers ongewijzigd gebleven en is een behoedzaamheidsmarge aangehouden van 25%. Wanneer ook in deze jaren de voorzichtigheid zou worden losgelaten, zou ook in deze jaren sprake zijn van een positief begrotingssaldo.

-

Het financieel perspectief wordt bepaald door autonome ontwikkelingen buiten onze invloedssfeer en door keuzes voor nieuw beleid, dan wel aanpassing van bestaand beleid. In het Bestuursakkoord 2022-2026 is hiervoor het uitgangspunt ‘nieuw voor oud’ opgenomen. Richting de Begroting 2024 zal dit uitgangspunt nadrukkelijker gestalte gegeven worden.

Gevolgen energiecrisis De huidige maatschappelijke ontwikkelingen hebben een ongekende impact op onze samenleving. Het college heeft nadrukkelijk oog voor de mogelijke financiële gevolgen die kunnen optreden als gevolg van de energiecrisis. Het college acht het daarom denkbaar dat een fonds wordt ingesteld om hierin tegemoet te treden. In afwachting van landelijke maatregelen zullen de komende maanden eventuele voorstellen worden voorbereid. Structureel saldo Begroting 2023 De Begroting 2023 wordt ter goedkeuring aan de provincie aangeboden. Om in aanmerking te komen voor repressief (regulier) toezicht eist de provincie een structureel sluitende Begroting 2023. Mocht dit niet het geval zijn, dan dient de meerjarenraming voldoende aannemelijk te maken dat dit evenwicht uiterlijk in de laatste jaarschijf wordt bereikt (structureel sluitend laatste jaar van de Meerjarenraming 2024-2026). De ramingen moeten tevens volledig, realistisch en haalbaar zijn. Daarnaast geldt als voorwaarde dat de jaarrekening vóór 15 juli en de begroting vóór 15 november wordt ingediend. Voor het bepalen van de vorm van toezicht kijkt de provincie dus naar het structurele begrotingssaldo. Structureel wil zeggen dat per jaarschijf van de begroting structurele lasten gedekt dienen te worden door structurele baten. De provincie betrekt in haar oordeel over het structurele saldo incidentele factoren.

Rekening houdend met de incidentele baten en lasten en de 10/12

www.gemeenteAltena.nl

verplichte labeling van veronderstelde onderuitputting kapitaallasten als incidentele lasten is het voor het toezicht door de provincie het volgende financiële beeld van belang. Structureel saldo Begroting 2023 Omschrijving (bedragen x € 1.000)

2023

2024

2025

2026

Saldo Begroting 2023

424 V

815 N

393 N

248 N

Incidentele baten en lasten

83 N

583 N

209 N

207 N

Onderuitputting kapitaallasten

305 N

110 N

117 N

51 N

Structureel saldo Begroting 2023

36 V

1.508 N

719 N

506 N

Het structurele saldo van de Begroting 2023 in het begrotingsjaar 2023 is positief, waarmee voldaan wordt aan de toezichtseisen van de provincie. Participatieproces Niet van toepassing. Aanpak De opstelling van de Begroting 2023 heeft plaatsgevonden conform de daarvoor opgestelde planning.

Communicatie De inwoners, inclusief verenigingen en organisaties worden via de algemene communicatiekanalen over de begroting geïnformeerd.

Het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Altena, de secretaris,

de burgemeester,

drs. R.J.M. van Wuijtswinkel MPA

drs. E.B.A. Lichtenberg MCM

Bijlagen 1. Begroting 2023 2. Meerjaren Prognose Grondexploitaties 2023

11/12

www.gemeenteAltena.nl

Raadsbesluit De raad van de gemeente Altena, gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders, besluit: 1. De Begroting 2023, inclusief de mutaties in de reserves, vast te stellen en kennis te nemen van de Meerjarenraming 2024-2026. 2. De exploitatiebudgetten voor het jaar 2023 te voteren op het niveau van de programma’s. 3. De B-investeringen voor het begrotingsjaar 2023 te voteren en de bijbehorende investeringsbudgetten beschikbaar te stellen. 4. Het Meerjaren Perspectief Grondexploitaties 2023 vast te stellen.

Aldus besloten in de openbare vergadering van de raad van de gemeente Altena van 8 november 2022

de voorzitter,

de raadsgriffier,

drs. E.B.A. Lichtenberg MCM

drs. S.J. Peet

12/12

www.gemeenteAltena.nl