2022-03-30 Raadsinformatiebrief Onderwijs-jeugdhulp

Raadsinformatiebrief Brief van het college aan de raad onderwerp Raadsinformatiebrief onderwijs-jeugdhulp samenvatting Het dossier onderwijs-jeugdhulp begint steeds meer vorm te krijgen. We werken momenteel aan een visie en uitvoeringsagenda. Met de middelen vanuit het NPO organiseren we op korte termijn extra ondersteuning voor scholen en kinderopvang. van de raad gevraagde actie Deze raadsinformatiebrief voor kennis aan te nemen.

Datum verzonden

Ons kenmerk D2022-02-010830 2022-006935 Bijlage(n) 0 Behandeld door Karlijn Lotens Team Team Samenleving Telefoonnummer 0183-516607 E-mail k.lotens@gemeentealtena.nl

Geachte leden van de raad, Al enkele jaren bestaat, zowel vanuit de gemeente als het onderwijsveld, de ambitie om de afstemming tussen onderwijs en jeugdhulp te versterken. In diverse gremia en op verschillende momenten is geprobeerd om vanuit een collectieve verantwoordelijkheid te komen tot een visie op de juiste hulp voor leerlingen en de samenwerking tussen onderwijs en jeugdhulp. Diverse ontwikkelingen, zowel binnen de gemeente Altena als ook de coronacrisis, hebben er voor gezorgd dat deze samenwerking de afgelopen periode niet goed van de grond is gekomen. Op dit moment wordt er hard gewerkt aan een inhaalslag. In deze brief nemen we u mee in de laatste ontwikkelingen. Externe ondersteuning Vanaf oktober 2021 hebben wij ondersteuning van Key groep op dit dossier. Key Groep is een management adviesbureau, specifiek voor maatschappelijke vraagstukken in de zorg. Met de aansluiting op jeugdhulp- onderwijs hebben zij ruime ervaring opgedaan.

1/5

www.gemeenteAltena.nl

De afgelopen maanden hebben zij gesprekken gevoerd met schoolbesturen, directeuren, intern begeleiders (IB’ers) en met kinderopvangorganisaties. Er is een projectstructuur opgericht om dit dossier goed te borgen in zowel de gemeentelijke organisaties als het onderwijsveld. Dit dossier valt in twee belangrijke delen uiteen. Namelijk het opstellen van een visie en het opstellen van een uitvoeringsagenda, waar reeds bestaande projecten in worden meegenomen. Visie onderwijs-jeugdhulp In 2020 en 2021 is er al veel informatie opgehaald bij onze partners in het onderwijsveld en bij kinderopvangorganisaties. We hebben ervoor gekozen om zoveel mogelijk met deze informatie te gaan werken en niet helemaal opnieuw te beginnen. We merken dat er zowel binnen de gemeente als binnen het onderwijs behoefte is aan concrete stappen en actie. Momenteel ligt er een eerste aanzet voor een visie die verder wordt uitgewerkt. Nadat deze is besproken met alle partners zal de visie voorgelegd worden aan uwe raad. We verwachten dat dit in het najaar van 2022 zal zijn. Voor de zomer organiseren we een conferentie voor alle kinderopvang en onderwijspartners (directeuren, IB’ers, samenwerkingsverbanden, pedagogisch medewerkers, JGZ, jeugdconsulenten, beleidsmedewerkers et cetera) gericht op ontmoeting en inspiratie.

Uitvoeringsagenda Vanuit het veld zijn er een aantal initiatieven ontwikkeld op het gebied van onderwijsjeugdhulp. De initiatieven sluiten aan bij wat we landelijk en regionaal zien. Laagdrempelige ondersteuning in de klas zodat leerlingen dichtbij de ondersteuning krijgen die zij nodig hebben. Binnen Altena focussen we ons op twee belangrijke zaken: de jeugdhulp op school (ondersteuning in de klas) en de samenwerking rondom een kind. Onderbouwing hiervan vinden we in de ondersteuningsanalyses. Ondersteuningsanalyses Om binnen dit dossier afgewogen beslissingen te kunnen nemen is een goede fundering noodzakelijk. Om die reden zijn er ondersteuningsanalyses gemaakt voor een viertal scholen. Het gaat om Sbo De Akker (Werkendam), de Henri Dunant school (Wijk en Aalburg), de Sigmondschool (Werkendam) en ’t Kompas (Werkendam). De intern begeleiders van de scholen hebben de ondersteuningsanalyse ingevuld. Per school heeft er een verdiepend gesprek plaatsgevonden over de ondersteuningsanalyse en de mogelijke kansen om de aansluiting tussen jeugdhulp en onderwijs te verbeteren. Dit is samengevat per school en afgestemd met de schooldirecteuren. De resultaten laten zien dat op alle scholen behoefte is om laagdrempelig (en beschikkingsvrije) gedragsgerichte interventies op school in te kunnen zetten.

Ook is er behoefte aan een verstevigde aansluiting in de driehoek jeugdhulp, school en gezin.

2/5

www.gemeenteAltena.nl

Jeugdhulp op school Op veel scholen is er sprake van jeugdhulp op school. Het gaat dan om ondersteuning in de klas door een jeugdprofessional. Deze professionals zijn aanwezig in de klas en bieden individuele hulp aan één kind. In de praktijk komt het voor dat er meerdere jeugdprofessionals per dag in een klas aanwezig zijn. Dit is voor veel scholen een onwenselijke situatie. Het zorgt voor afleiding en vermindert de samenhang in een klas. Sbo De Akker (Werkendam) is een school waar veel kinderen een indicatie hebben voor ondersteuning in de klas. Zij zouden graag gaan werken met vrij-toegankelijke jeugdhulp op school, waarbij de individuele indicaties van leerlingen worden vervangen door een soort klassikale indicatie. Hiermee verdwijnen alle losse uurtjes individuele begeleiding in de klas, maar zijn er een beperkt aantal (1 of 2) professionals betrokken bij een groep die meerdere kinderen kunnen ondersteunen en begeleiden. Dit traject vraagt om een andere financieringsvorm en contractering. Ook betekent het een veranderende werkwijze in de klas en wijzigende samenwerking tussen leerkracht, IB’er en jeugdprofessional. Ook voor de andere drie eerder genoemde scholen onderzoeken we of zij baat hebben bij vrij-toegankelijke (beschikkingsvrije) jeugdhulp op school.

Samenwerking rondom het kind In de ondersteuningsanalyses vinden we tevens de bevestiging van de eerdere aanname dat er behoefte is aan een betere samenwerking tussen school, ouders en jeugdhulp. Scholen hebben ons tijdens de sessies rondom het NPO (in het najaar van 2021) al aangegeven dat zij een grotere behoefte aan ondersteuning hebben. We willen graag dat iedere school snel kan schakelen met een consulent onderwijs. Ook zouden we graag zien dat deze consulenten een vaste plek of rol krijgen binnen school. Te denken valt aan deelname aan zorg-overleggen binnen school en andere casusoverleggen. We benadrukken hierbij dat problemen vaak niet pas op de basisschool beginnen. Dus ook de kinderopvang moet kunnen bouwen op de expertise van een consulent vanuit de gemeente. Op deze manier zorgen we voor een doorgaande lijn. Binnen het onderwijsachterstandenbeleid zijn we al langer gewend om op deze manier te werken. We pleiten ervoor om dit door te trekken richting de jeugdhulp. NPO-middelen en onderwijs-jeugd Het Nationaal Programma Onderwijs (NPO) geeft de gemeente de mogelijkheid om over een afgebakende periode te investeren in het onderwijs. We kiezen ervoor om een groot deel van het budget te bestemmen voor de verbetering van de afstemming tussen onderwijs en jeugdhulp. Dat doen we op de eerder genoemde pijlers jeugdhulp op school en samenwerking rondom het kind.

We reserveren een budget voor het aantrekken van 2 fte extra consulenten onderwijs en 1 fte consulent 0-4 jaar. Hiermee verwachten we dat de samenwerking rondom het kind zal verbeteren. Daarnaast reserveren we een budget om de overgang van individuele indicaties richting vrij-toegankelijke zorg te kunnen financieren (Jeugdhulp op school). Uiteindelijk moet met meer vrij-toegankelijke ondersteuning de vraag naar individuele indicaties afnemen, maar om deze overgangsperiode te overbruggen moet er een voorinvestering gedaan worden. 3/5

www.gemeenteAltena.nl

Vervolg en planning Zoals u hebt gelezen in deze brief zijn we sinds half 2021 bezig met acties op het dossier onderwijs-jeugdhulp. De plannen liggen grotendeels in lijn met de motie die u tijdens de begrotingsbehandeling in november 2021 aannam. Motie Jeugdconsulenten in beeld en vroeg-signalering in onderwijs In de motie van 9 november 2021 heeft uw raad het college opgedragen om in 2022 te komen tot een uitvoeringsprogramma waarbij met vroeg-signalering (zwaardere) jeugdzorg wordt voorkomen. Het uitvoeringsprogramma zou uitgerold moeten worden vanaf schooljaar 2022-2023. Voor de financiering kan een gedeelte van de NPO-middelen aangesproken worden. Uw raad verwacht aan het einde van dit schooljaar een evaluatie van het programma en een eventueel voorstel voor voortzetting ervan met structurele middelen. Qua inhoud liggen de plannen die er al lagen in lijn met de aangenomen motie. Qua planning zullen we moeten bijsturen. We werken nu toe richting een visie met uitvoeringsagenda die we in het najaar van 2022 aan u zullen voorleggen. De termijnen die u schetst in de motie zijn niet haalbaar omdat we de uitvoeringsagenda willen opstellen samen met de betrokken partners. Daarnaast werken we aan een gedegen basis door middel van de ondersteuningsanalyses. Deze zijn ook noodzakelijk om een goede evaluatie uit te kunnen voeren.

Het uitrollen van zaken genoemd in de uitvoeringsagenda kan formeel natuurlijk pas als het stuk is vastgesteld. Met de inzet van de NPO-middelen kunnen we een start maken met een belangwekkende impuls, vooruitlopend op de latere voorlegging van de uitvoeringsagenda. Deze zaken zijn tot stand gekomen met unaniem draagvlak vanuit onze partners in het onderwijsveld. De motie beschouwen we hiermee als afgedaan. We verwachten dat de afstemming tussen onderwijs en jeugdhulp in de komende jaren een dossier wordt dat steeds meer aandacht zal vragen binnen het sociaal domein. De inzet van de NPO-middelen past daarbij. We zullen het effect van de inzet van de middelen tijdig evalueren. We zullen u daarover, en over de blijvende verankering van jeugdhulp op scholen, informeren.

Met vriendelijke groet, het college van burgemeester en wethouders, de secretaris, de burgemeester,

drs. R.J.M. van Wuijtswinkel MPA

4/5

drs. E.B.A. Lichtenberg MCM

www.gemeenteAltena.nl

5/5

www.gemeenteAltena.nl