Notulen raadsvergadering 29 maart 2022 (getekend).pdf

-_ '_

_

-

--

L

__.._ .

r

-

_.----

-

1

`

Gemeente

~ 1 ~ AI melo

■

--

4

Notulen Raadsvergadering Gemeenteraad Almelo Datum:

29 maart 2022

Aanvang:

19.30 uur

Locatie:

Raadzaal

Voorzitter:

de heer A.J. Gerritsen, burgemeester.

Griffier:

mevrouw K.D. Handstede.

Aanwezige leden:

de heer F. Akse, mevrouw Y. Bijenhof, mevrouw J.T. Buikema-Albers, de heren H. Buitenweg, U. fete, mevrouw M.J.C. van Doorn, de heer A. Ekizkuyu, mevrouw H.J. Geerdink, de heren R.H. Gelici, F.J. Gerritsen, mevrouw E. van den Ham-Jaarsma, de heren M.V.F.M. Hubers, J.L.R. Kampman, W. Loupattij, M. Makkinga, H.G. de Olde, J. Pauwels, mevrouw P. Pol, mevrouw M.I. van Saane, mevrouw I.A.M. ten Seldam, de heren T.S.M. Stóteler, H. Teunis, A.J.J.M. Trienen, H.J.J. Tijhof, J.B.W. Wiertz en M. Zielman.

Afwezige leden:

de heren A.G.P. Hummels, J.J.H. Hammink, mevrouw Q.D.D.M. Munnich, de heren G.W.L. Stork, A. de Vries, W.B. Teeuw, mevrouw D.C. Wind, de heren E.J. Van Marle en W.H.H.L. Weinreder.

1. Opening. De VOORZITTER: Dames en heren! Ik open de vergadering. Bericht van verhindering is ontvangen van de leden Stork, De Vries, Teeuw, Munnich, Hummels, Wind, Hammink, Van Marle en Weinreder. Dit betekent dat u met 26 leden ter vergadering bent. Deze vergadering staat uitsluitend in het teken van het beoordelen van de besluiten voor het toelaten van de nieuwgekozen leden van de gemeenteraad en het beoordelen van de rechtmatigheid van de verkiezingsuitslag. Dat gebeurt op advies van de commissie onderzoek geloofsbrieven, die de gemeenteraad enkele jaren geleden heeft ingesteld. Deze commissie wordt geleid door mevrouw Van Saane. Ik geef haarde gelegenheid om de bevindingen van de commissie toe te lichten. 2. Bevindingen van de commissie onderzoek geloofsbrieven. Mevrouw VAN SAANE (voorzitter commissie onderzoek geloofsbrieven): Voorzitter! Voor ons ligt een raadsvoorstel dat uit twee delen bestaat. Allereerst het bevestigen van de rechtmatigheid van de verkiezingen en vervolgens het vaststellen dat er geen beletselen zijn voor de toelating van een kandidaatsraadslid voorde raadsperiode 2022-2026. Allereerst spreek ik namens de commissie dank uit aan de griffie, die ons tijdens onze werkzaamheden geweldig heeft geholpen. Vervolgens geef ik een toelichting op de werkwijze van de commissie. R 2207202

Na de gemeenteraadsverkiezingen van 2022 onderzoekt de huidige raad de geloofsbrieven van de 35 kandidaatsraadsleden. Alle raadsleden, ook degenen die in de periode voorde verkiezingen al raadslid waren, worden immers opnieuw geïnstalleerd. Voorafgaand aan deze vergadering heeft de commissie onderzoek geloofsbrieven de geloofsbrieven van de door het Centraal Stembureau benoemde 35 raadsleden onderzocht. Over de toelating van de nieuwgekozen leden besluit de huidige raad vanavond. Op grond van artikel 7 van het Reglement van Orde heeft de gemeenteraad van Almelo in 2018 een commissie onderzoek geloofsbrieven ingesteld. Deze commissie bestaat uit vijf leden, waarvan er drie zijn herkozen. De commissie beschikt over voldoende leden om te voorkomen dat een lid zijn eigen geloofsbrieven onderzoekt. Het onderzoek van het proces verbaal van het Centraal Stembureau gebeurt in de laatste samenkomst van de raad in oude samenstelling na de verkiezingen. Op basis van dit proces verbaal constateert de commissie dat de verkiezingen ordentelijken rechtmatig zijn verlopen. Na de gemeenteraadsverkiezingen benoemt de voorzitter van het Centraal Stembureau alle gekozenen tot raadslid. Dit benoemingsbesluit maakt deel uit van de zogenaamde geloofsbrieven van de raad.

De benoemde geeft aan of hij zijn benoeming aanneemt en tegelijk met de mededeling dat hij zijn benoeming aanneemt, worden aan de raad de stukken overlegd waaruit blijkt dat de benoemde voldoet aan de eisen om als lid van de raad toegelaten te worden. De Kieswet bepaalt dat de raad moet onderzoeken of degene die de benoeming tot raadslid heeft aanvaart, tot de raad kan worden toegelaten. De commissie onderzoekt en toetst de toelaatbaarheid tot de raad aan de hand van de Gemeentewet. De commissie baseert zich hierbij op de artikelen 10, 13 en 15 van die Gemeentewet. De toets die de raad uitvoert, gaat niet verder dan leeftijd, ingezetenschap, al dan niet ontzet zijn uit het kiesrechten de aanwezigheid van onverenigbare betrekkingen. De raad Iaat benoemde raadsleden toe die aan de criteria voldoen. Dit gebeurt na de verkiezingen door de huidige raad inde laatste vergadering, nu. Hiervoor dient de raad van elk raadslid de bovengenoemde geloofsbrieven te onderzoeken. Bij het beoordelen van de toelaatbaarheid is gekeken naar de leeftijd, of iedereen ten minste 18 jaar is. Wij hebben geconstateerd dat dit zo is. Wat betreft het ingezetenschap, op grond van de basisregistratie personen hebben we kunnen vaststellen dat allen zijn ingeschreven in de gemeente Almelo en niet zijn uitgesloten van het kiesrecht. Ook dat is gelukt.

Vanuit het oogpunt van integriteit en transparant openbaar bestuur zijn in de Gemeentewet voorschriften opgenomen over nevenfuncties, onverenigbare functies en verboden handelingen. De nevenfuncties mogen niet conflicteren met een goede invulling van het raadslidmaatschap. En een aantal nevenfuncties en handelingen is daarom verboden. Zo mag een raadslid geen opdrachten uitvoeren in opdracht van de gemeente Almelo of met de gemeente Almelo als wederpartij. Raadsleden zijn verplicht om alle functies die zij vervullen openbaar te maken. Het gaat dan om alle publieke en private functies die zij vervullen naast het raadslidmaatschap, betaald of onbetaald en wel of niet als raadslid. Onder de openbaarmakingsplicht valt ook de baan van het raadslid. Deze gegevens worden gepubliceerd op de website van de gemeente Almelo. Ook dat is hier bekeken. De commissie heeft in haar onderzoek bij 34 benoemde raadsleden geen onverenigbare functies en/of nevenfuncties geconstateerd die een beletsel vormen voor toelating tot de raad. Bij één benoemd raadslid heeft de commissie nevenbetrekkingen geconstateerd die naar het oordeel van de commissie in strijd kunnen zijn met artikel 15 van de Gemeentewet. De commissie heeft over deze casus juridisch advies ingewonnen. Dit advies heeft niet geleid tot een ander oordeel van de commissie onderzoek geloofsbrieven.

Gebleken is dus dat 34 benoemde raadsleden voldoen aan alle in de Gemeentewet gestelde eisen en één benoemd raadslid naar het oordeel van de commissie onderzoek geloofsbrieven niet. De commissie adviseert daarom de raad overeenkomstig het thans voorliggende raadsvoorstel over te gaan tot toelating van deze 34 raadsleden. De VOORZITTER: Dames en heren! Het raadsbesluit dat in lijn is met het advies dat de commissie zo-even heeft uitgebracht, is inmiddels in iBabs gehangen, zodat u daar kennis van

R 2207202

2

kunt nemen. Het besluit is tweeledig, want u adviseert om 34 leden toe te laten, maar ook één lid niet toe te laten. Dat vergt een besluit. Dit is een besluitpunt in dat besluit. Ik kan mij voorstellen dat dit leidt tot vragen aan de leden van de commissie. Ik stel de leden van de raad in de gelegenheid om de voorzitter van de commissie hierover vragen te stellen. De heer KAMPMAN (Lokaal Almelo Samen): Ik heb vragen, want ik heb dit nooit eerder meegemaakt. Mevrouw Van Saane heeft gezegd dat ze juridisch advies heeft ingewonnen. Kan de raad inzage krijgen in dat juridisch advies? Mevrouw VAN SAANE (voorzitter commissie onderzoek geloofsbrieven): Dat juridisch advies ligt bij de griffie. Alle raadsleden kunnen dat advies bij de griffie inzien; geen probleem. De heer KAMPMAN (Lokaal Almelo Samen): Dan wil ik voordat we gaan stemmen een schorsing, omdat ik dat juridisch advies wil inzien voordat we gaan stemmen. De VOORZITTER: Dat kan. De heer DE OLDE (PVA): Voorzitter! Dat ene raadslid heeft de Nederlandse Vereniging voor Raadsleden ingeschakeld. Die zou advies uitbrengen. Is dat tot op heden gebeurd, of komt dat nog? Mevrouw VAN SAANE (voorzitter commissie onderzoek geloofsbrieven): Wij hebben van deze persoon gehoord dat hij met de Nederlandse Vereniging voor Raadsleden heeft gesproken, en wel met de directeur ervan, de heer Boumans. Ik heb ook contact met hem gehad.

De heer Boumans kan op dit moment geen uitsluitsel geven en zal eerst een juridisch onderzoek moeten doen. Wij hebben juridisch onderzoek laten doen en daar is uitsluitsel uit gekomen. De heer CETE (Lijst fete): Alsje denkt datje nooit iets nieuws meemaakt, maak je het mee. Dit heb ik nog nooit meegemaakt of gehoord. Geen enkel verwijt van mijn kant aan de commissie of collega Middelkamp. Is met de heer Middelkamp besproken dat hij een functie heeft die niet verenigbaar is met het raadslidmaatschap? Mevrouw VAN SAANE (voorzitter commissie onderzoek geloofsbrieven): De commissie onderzoek geloofsbrieven heeft uitvoerig een telefonisch en fysiek gesprek gevoerd. We brengen een advies uit, dat kan kantelen als er iets anders naar voren komt. Maar dat is niet gebleken. De heer EKIZKUYU (GroenLinks): Voorzitter! Wat is hier de oplossing voor? Kan het zo zijn dat de heer Middelkamp zijn nevenfuncties neerlegt en alsnog kan toetreden? Hoe werkt dat? Mevrouw VAN SAANE (voorzitter commissie onderzoek geloofsbrieven): Voor zover ik daarover goed ben geïnformeerd, besluit deze raad in deze vergadering tot toelating, maar van één persoon niet. Daar komt een heel ander verhaal achteraan. Dat betreft ook wat het niet toegelaten lid gaat doen. Gaat hij daartegen in verweer? Dat kan ik niet voorspellen.

Er worden nu 34 benoemde raadsleden door de commissie voorgedragen om te worden toegelaten. Ik heb geen idee wat hierop zal volgen. De heer EKIZKUYU (GroenLinks): Voorzitter! Het is mij nog steeds niet duidelijk of er een oplossing aan de heer Middelkamp kan worden geboden. Als hij zijn nevenfuncties neerlegt, kan hij toetreden tot de raad, neem ik aan. Of zie ik dat verkeerd?

R 2207202

Mevrouw VAN SAANE (voorzitter commissie onderzoek geloofsbrieven): In de gesprekken die wij hebben gevoerd zijn diverse oplossingen aangedragen en die hebben niet tot het gewenste resultaat geleid. Mevrouw TEN SELDAM (CDA): Voorzitter! Deze gemeenteraad heeft volgens mij het controleren van de stukken gedelegeerd aan de commissie en de commissie komt met een advies. We kunnen er allerlei vraagtekens bij zetten, maar ik pleit ervoor om de commissie te volgen. We hebben dit gedelegeerd en de commissie heeft in ieder geval mijn vertrouwen. Mijn fractie zal haar advies volgen. De heer PAUWELS (VVD): Voorzitter! Ik sluit me daar graag bij aan. Ik wil voorkomen dat we met de raadsleden hier vanavond aanwezig het juridische stuk proberen te interpreteren. Juridische stukken zijn altijd op velerlei wijze te interpreteren en dat lijkt mij niet verstandig. De persoon waarover het gaat, heeft er ook ideeën over. Als je voortdurend zo veel verweer voert tegen de gemeente Almelo, kan ik me voorstellen dat dit de uitkomst is van het juridisch advies dat voorligt. Ik volg graag de uitkomst van de commissie. De heer ZIELMAN (Democraten.nu): Voorzitter! Daar sluiten wij ons graag bij aan. Wij volgen de commissie in haar advies en hebben verder geen behoefte aan inzage in de stukken.

De heer BETE (Lijst fete): Voorzitter! Ik wil het voorstel van collega's Ten Seldam en Pauwels wel volgen, maar ik wil het later wel snappen. Dit is nog nooit eerder voorgekomen. Een schorsing is op dit moment niet op zijn plaats. Maar ik ga graag met de commissie in gesprek om te kijken wat het advies is. Mevrouw POL (Forum voor Rechts): Vanwege alle berichtgeving die over de heer Middelkamp bekend is, heb ik liever deze man niet in de raad. Maar ik vind wel dat hij democratisch gekozen is. Dus ik zou die stukken graag inzien, alvorens ik stem. Persoonlijke gevoelens of visies doen hier niet ter zake. De VOORZITTER: Eris gevraagd om een schorsing, dus die gaat komen. De raad heeft terecht een commissie ingesteld die dit onderzoek doet en advies uitbrengt. Die commissie bestaat uit vier leden, uit uw midden aangewezen, om dat onderzoek te doen. Dat hebben ze gedaan. Daar is verslag van gedaan en de raad moet hier ambtelijk handelen. Dit staat los van persoonlijke of electorale opvattingen. De raad moet kijken of het advies dat de commissie heeft uitgebracht gedragen kan worden door de raad en daar een besluit over nemen. Ik kan me voorstellen, want dit is een uitzonderlijke situatie — ook ik heb in mijn twintig jaar als burgemeester deze situatie nog niet eerder meegemaakt — dat men graag kennis wil nemen van de achterliggende stukken.

Ik begrijp van de griffier dat het juridisch advies dat door de commissie is uitgebracht — overigens is dit aan mij gericht geweest, maar ik heb dit doorgeleid — achter een slotje in iBabs zal worden gezet. Het lijkt me goed om de vergadering te schorsen, zodat de leden die dat willen kennis kunnen nemen van dat advies, zodat daarna op het advies van de commissie onderzoek geloofsbrieven een besluit kan worden genomen. Het is een ingewikkelde kwestie voorde commissie. Ik begrijp best dat het ook de commissie moeilijk valt om dit advies te geven. Waardering voor het onderzoek dat ze gedaan heeft en de moeite om tot in de finesses te komen. Deze keer was dat niet makkelijk. Mijn complimenten daarvoor. De VOORZITTER schorst daarop de vergadering. Na heropening van de vergadering stelt de VOORZITTER aan de orde: 3. Raadsbesluit toelating gemeenteraad 2022-2026. De VOORZITTER: Dames en heren! Ik heb begrepen dat inmiddels in iBabs, weliswaar achter een slotje en dus geheim, zowel het advies dat is ingewonnen op verzoek van de

R 2207202

4

commissie, alsook de verklaring van het betrokken benoemde raadslid beschikbaar is gesteld. Daar hebt u kennis van kunnen nemen. Mevrouw POL (Forum voor Rechts): Voorzitter! Wat mogen we wel of niet zeggen? Ik denk dat voor ons allen van belang is te weten wat de reikwijdte van die geheimhouding is. De VOORZITTER: Het is niet de bedoeling dat de raad het onderzoek van de commissie opnieuw doet. Dat is niet de aangegeven werkwijze. U hebt kennis kunnen nemen van de bouwstenen van het advies. In het gesprek dat u nu hebt, zult u tot een conclusie moeten komen. De commissie heeft het onderzoek gedaan en daarop moet een conclusie worden getrokken. U moet dus prudent omgaan met wat u is aangereikt Mevrouw POL (Forum voor Rechts): Dat betekent feitelijk dat we geen stemmotivering kunnen geven. De VOORZITTER: Wat u kunt doen, en anderen ook, is zeggen dat de onderbouwing van de commissie niet de onderbouwing is die u zou kiezen. Op die grond kunt u het advies afwijzen en een ander besluit nemen. Mevrouw POL (Forum voor Rechts): Ik mag dus niet zeggen: ik heb dit en dit in het advies gelezen en daardoor... De VOORZITTER: Nee, dit is een helder kader. U hebt kennis kunnen nemen van de bouwstenen van de commissie en die mag u zelf nu wegen. Maar het is niet de bedoeling dat we ze nu uitgebreid bespreken.

De heer KAMPMAN (Lokaal Almelo Samen): Voorzitter! We hebben het juridisch advies ingezien. Dat lijkt ons zeer duidelijk. Wij zullen het advies volgen. Wij vragen ons af hoe het verder gaat. Gaan we straks met 34 raadsleden de komende vier jaar in? De PVA heeft uiteindelijk twee zetels gehaald. Komt er vervanging en komt nummer 3 van de lijst in de raad? De VOORZITTER: Daar kom ik zo dadelijk op. De heer DE OLDE (PVA): Voorzitter! Tot nu toe is het voor mij duidelijk. Mevrouw POL (Forum voor Rechts): Gezien de mensen die in de commissie zitten en hun normenkader, had ik er wel enig vertrouwen in. Maar ik vind het van belang om de stukken te raadplegen. Na dit gedaante hebben, stem ik ten volle voor het raadsvoorstel. De VOORZITTER: Er liggen geen vragen meer aan de commissie. Ik zei het al, dit is een uitzonderlijke situatie. Dat gebeurt gelukkig bijna nooit. In de Kieswet staat in artikel V13 dat de niet toegelatene de redenen van de beslissing van de gemeenteraad krijgt meegedeeld. Dat zal schriftelijk gebeuren. Ik zal als voorzitter van de raad morgen dit raadsbesluit en de strekking ervan aan de niet toegelaten benoemde meedelen, als dit besluit wordt genomen. Uit de Kieswet blijkt onvoldoende, maar dat lijkt mij bijna onmogelijk, dat er geen rechtsbescherming openstaat tegen dat besluit.

Ik heb hierover gebeld en mensen zijn ernaar op zoek, maar nergens volgt uit de Kieswet rechtstreeks een rechtsverwijzing. Er zijn echter vergelijkbare gevallen waarin een rechtstreeks beroep bij de Raad van State openstaat tegen het besluit van de gemeenteraad. Het is aan de niet toegelatene om daarvan gebruikte maken. De termijn daarvoor gaan we uitzoeken en u meedelen. Nogmaals, dit is nieuw voor heel veel mensen. Zolang er niet op een eventueel beroep is besloten, of als de beroepstermijn nog niet is verstreken, wordt het raadsbesluit nog niet onherroepelijk, maar pas daarna. Ik zal de voorzitter van het Centraal Stembureau vervolgens meedelen dat er een nieuwe benoeming moet volgen uit de lijst van de Partij Vrij Almelo. Deze zetel zal dus bezet worden. Bij de installatie van de gemeenteraad donderdag aanstaande zullen 34 leden worden geïnstalleerd, als de raad dit besluit neemt.

R 2207202

5

De heer DE OLDE (PVA): Wordt er nu gestemd over de 34 leden die toegelaten worden en apart over het raadslid dat niet toegelaten wordt? De VOORZITTER: Nee. Het voorstel dat op tafel ligt, is het voorstel dat wordt uitgebracht in lijn met het advies van de commissie onderzoek geloofsbrieven. Dat bestaat uit drie dictu mpu nten. Het eerste is dat de gemeenteraad overeenkomstig het advies vaststelt dat de raadsverkiezingen ordentelijk zijn verlopen en dat de uitslag rechtmatig is. Het tweede is dat wordt besloten tot het toelaten van 34 in het besluit met name genoemde kandidaten. Het derde is dat één daar met name genoemde benoemde niet wordt toegelaten tot de gemeenteraad. Op basis daarvan ga ik morgen aan de niet toegelaten benoemde schriftelijk kennisgeven van dit besluit - dan hebben we de rechtsverwijzing op orde - zodat hij de afweging kan maken in hoeverre hij verweer wil voeren tegen dat besluit. Dit is de beste mate van detaillering die ik op dit moment in deze onvermoede en ongewenste situatie - want niemand wenst dit - kan geven. De heer DE OLDE (PVA): Voorzitter! Wij vinden dat de verkiezingen ordentelijk zijn verlopen, met de kanttekening dat we nog een aantal vragen hebben over de voorbereiding en de uitvoering daarvan. Die vragen zullen wij schriftelijk indienen. De VOORZITTER: Dat staat u vrij.

Het college is verantwoordelijk voor de organisatie van die verkiezingen en zal die vragen beantwoorden. Aan de orde is de stemmina over het raadsvoorstel. De heer DE OLDE (PVA): Voorzitter! Ik zal me onthouden van stemming. De VOORZITTER: Daar neem ik kennis van. Hier kunnen we heel formeel over doen en zeggen dat dit niet kan. Ik wil dit de heer De Olde gunnen en moet hem formeel vragen de zaal te verlaten. (De heer De Olde verlaat daarop de raadzaal.) Hierna wordt digitaal gestemd over het raadsvoorstel, waarna de voorzitter constateert dat het met algemene (25) stemmen is aangenomen. 4. Sluiting. De VOORZITTER: Dames en heren! Het is een bijzonder verlopen toelatingsvergadering geweest. Het is een formaliteit, maar ook weer niet. Dat hebt u vanavond gemerkt. Ik dank u voorde opkomst en de moeite die u hebt genomen om zich te verdiepen in de advisering van uw eigen commissie. De besluitvorming is uiteraard aan u. Ik zal het benoemde lid dat het betreft op de hoogte brengen van uw besluit. De VOORZITTER sluit daarop, te 20.12 uur, de vergadering.

R 2207202

Ongewijzigd vastgesteld door de gemeenteraad van Almelo in zijn vergadering van 24 mei 2022, De griffier,

R 2207202