Adviesrecht gemeenteraad 57 woningen en tijdelijke opvang Oekraïners Schelfhorstdwarsweg - Bijlage 3 - Ruimtelijke motivering
Tekst van het document
Kader vergunningverlening stikstof Momenteel geldt het volgende kader voor de vergunningverlening in het kader van de gebiedsbescherming van Natura 2000-gebieden: - er is een vergunning vereist voor projecten die een significant gevolg kunnen hebben voor een Natura 2000-gebied1. Dit is dus niet het geval indien significante gevolgen op voorhand zijn uit te sluiten; - indien niet op voorhand kan worden uitgesloten dat mogelijke significante gevolgen optreden, dient een Passende Beoordeling te worden opgesteld om in beeld te brengen of er daadwerkelijk significante gevolgen aan de orde zijn. In een Passende Beoordeling mogen ook mitigerende maatregelen (zoals externe saldering) betrokken worden. De vergunning kan worden verleend indien (eventueel met toepassing van deze mitigerende maatregelen) de voorgenomen activiteit de natuurlijke kenmerken van het Natura 2000-gebied niet zal aantasten2; - als uit de Passende Beoordeling blijkt dat significante gevolgen niet kunnen worden uitgesloten, kan een vergunning enkel worden verleend indien de ADC-toets succesvol wordt doorlopen: · A: er zijn geen alternatieve oplossingen; · D: het project is nodig om dwingende redenen van groot openbaar belang; · C: door middel van compenserende maatregelen wordt gewaarborgd dat de algehele samenhang van Natura 2000 bewaard blijft3.
Besluit bouwwerken leefomgeving (stikstofemissiereductie) Bij het verrichten van bouw- en/of sloopwerkzaamheden dient een initiatiefnemer adequate maatregelen te treffen om de emissie van stikstofverbindingen naar de lucht te beperken, zo volgt uit artikel 7.19a Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl). De wetgever dwingt initiatiefnemers hiertoe om de emissie van stikstof te voorkomen, ook als significante negatieve gevolgen voor Natura 2000-gebieden zijn uit te sluiten. Het betreft activiteiten voor de bouw van een bouwwerk waarvoor een omgevingsvergunning voor een bouwactiviteit of een melding als bedoeld in artikel 2.18, lid 1 Bbl nodig is en op het slopen van een bouwwerk waarvoor een melding als bedoeld in artikel 7.10, lid 1 Bbl is vereist omdat de hoeveelheid sloopafval naar redelijke inschatting meer dan 10 m3 bedraagt. Bij 'adequaat' gaat het om maatregelen die doeltreffend, doelmatig en proportioneel zijn. De verplichting geldt voor de bouwfase op de bouwplaats en niet voor vervoersbewegingen van en naar de bouwplaats of voor de gebruiksfase. Het bevoegd gezag kan met een maatwerkvoorschrift een invulling geven van de regel over het nemen van stikstofbeperkende maatregelen (artikel 7.5, lid 4 Bbl).
Natuurnetwerk Nederland (NNN) Het Natuurnetwerk Nederland (NNN) is een samenhangend landelijk ecologisch netwerk, gericht op de bescherming, instandhouding en zo nodig het herstel van een gunstige staat van instandhouding van: - de aanwezige dier- en plantensoorten; - typen natuurlijke habitats; - leefgebieden van soorten die van nature in Nederland voorkomen. 1 Artikel 5.1 Omgevingswet. 2 Artikel 16.53c lid 1 Omgevingswet. Artikel 8.74b Besluit kwaliteit leefomgeving. 3 Artikel 10.24 Besluit kwaliteit leefomgeving. 30 | 60 Witteveen+Bos | 148655/26-009.664 | Definitief 02 Afdeling 7.3 Bkl bevat instructieregels voor de Omgevingsverordening die de provincie verplichten tot: - het aanwijzen van NNN-gebieden; - het vastleggen van de wezenlijke kenmerken en waarden in deze gebieden; en - het stellen van regels (over regels in omgevingsplannen en projectbesluiten), in het belang van de bescherming, instandhouding, verbetering en ontwikkeling van de kenmerken en waarden van NNN- gebieden. Soortenbescherming Door een groot aantal activiteiten en invloeden staat het voortbestaan van veel dier- en plantsoorten onder druk. Daarom is soortenbescherming een onderdeel van de Omgevingswet. Soortenbescherming is vooral gericht op het reguleren van flora- en fauna-activiteiten.
Een flora- en fauna- activiteit wordt gedefinieerd als een ‘activiteit met mogelijke gevolgen voor van nature in het wild levende dieren of planten’1. Nieuwe ontwikkelingen kunnen effect hebben op beschermde soorten. Door de strikte formulering van een flora- en fauna-activiteit moet bij vrijwel alle activiteiten in de fysieke leefomgeving nagegaan worden of er aanwijzingen zijn dat op die plek of in de buurt beschermde soorten of habitats voorkomen. Dit gebeurt door middel van een quickscan. Als blijkt dat er mogelijk beschermde soorten op de planlocatie aanwezig zijn, is nader onderzoek nodig. Door middel van het vervolgonderzoek moet duidelijk worden waar welke soorten voorkomen, of er sprake is van belangrijke leefgebiedsfuncties (voortplantings- of vaste rust- en/of verblijfplaatsen) en moeten de effecten van het voornemen in beeld worden gebracht. Hierbij dient te worden bezien of er een verbodsbepaling wordt overtreden door de betreffende ingreep. Op basis van art. 5.1 lid 2 onder g Ow is een flora- en fauna-activiteit vergunningplichtig voor zover deze als dusdanig is aangewezen op basis van hoofdstuk 11 van het Bal. Hoewel de betreffende artikelen en kaders afhankelijk zijn van de specifieke soorten die betrokken zijn bij de betreffende activiteit, komt het toetsingskader op voor alle soorten op hoofdlijnen grotendeels overeen.
Om een omgevingsvergunning te verkrijgen dient op hoofdlijnen te worden voldaan aan drie criteria: - er bestaan geen andere bevredigende oplossingen dan de betrokken activiteit; - de activiteit is nodig in het kader van een van de in de wet genoemde redenen (bijvoorbeeld de volksgezondheid of openbare veiligheid); - de voorgenomen activiteit leidt niet tot verslechtering van de staat van instandhouding. Naast de vergunningplicht kent de Omgevingswet ook een specifieke zorgplicht voor de flora- en fauna- activiteit. Iemand die weet of kan weten dat een activiteit nadelige gevolgen kan hebben voor natuurbescherming, moet: - alle maatregelen nemen die redelijkerwijs van diegene kunnen worden gevraagd om die gevolgen te voorkomen; - voor zover die gevolgen niet kunnen worden voorkomen: die gevolgen zoveel mogelijk te beperken of ongedaan te maken; en - als die gevolgen onvoldoende kunnen worden beperkt: die activiteit achterwege te laten voor zover dat redelijkerwijs van diegene kan worden gevraagd. Wat deze plicht in ieder geval inhoudt is nader uitgewerkt in artikel 11.27 lid 2 Bal. Houtopstanden De bescherming van houtopstanden is onderdeel van de Omgevingswet. Houtopstanden worden in de Omgevingswet gedefinieerd als een ‘zelfstandige eenheid van bomen, boomvormers, struiken, hakhout of griend’.
31 | 60 Witteveen+Bos | 148655/26-009.664 | Definitief 02 De regels uit de Omgevingswet gelden als er sprake is van het (deels) vellen van houtopstanden. Onder vellen wordt verstaan het ‘rooien of verrichten van andere handelingen die de dood of ernstige beschadiging van een houtopstand tot gevolg kunnen hebben’. Op grond van artikel 11.126 Bal is het verboden om een houtopstand (deels) te vellen zonder eerst een melding te doen. Bij vellen hoort tevens een herbeplantingsplicht. Daarnaast kan de gemeente in het omgevingsplan regels opnemen voor houtopstanden binnen de bebouwingscontour houtkap. De gemeente kan ook regels stellen over houtopstanden buiten de bebouwingscontour houtkap, als het andere doelen dient dan de doelen uit de Omgevingswet. Bijvoorbeeld ten behoeve van behoud van cultureel erfgoed of veiligheid of als er geen rijksregels over zijn, zoals het aanplanten van houtopstanden zonder dat daarvoor een houtopstand is geveld. 5.5.2 Resultaten Gebiedsbescherming Natura 2000 Binnen 15 km van de projectlocatie bevinden zich verschillende Natura 2000-gebieden, dit is weergegeven op afbeelding 5.1.
Afbeelding 5.1 Natura 2000-gebieden nabij projectlocatie De dichtstbijzijnde Natura 2000-gebieden zijn: - Engbertsdijksvenen, op 7,1 km afstand van de projectlocatie; - Wierdense Veld, op 8,8 km afstand van de projectlocatie; - Springendal & Dal van de Mosbeek, op 12,3 km afstand van de projectlocatie; - Sallandse Heuvelrug, op 14,0 km afstand van de projectlocatie; - Borkeld, op 14,1 km afstand van de projectlocatie; - Lemselermaten, op 14,1 km afstand van de projectlocatie; - Achter de Voort, Agelerbroek & Voltherbroek, op 14,6 km afstand van de projectlocatie. Omdat de Natura 2000-gebieden op relatief grote afstand van de projectlocatie liggen is van fysieke effecten als oppervlakteverlies en versnippering geen sprake. Ook negatieve effecten op instandhoudingsdoelstellingen van Natura 2000-gebieden als gevolg van verstoring door licht (’s avonds en ’s nachts werken), geluid en trillingen zijn uitgesloten op basis van de relatief grote tussenliggende afstand.
32 | 60 Witteveen+Bos | 148655/26-009.664 | Definitief 02 Van negatieve indirecte effecten door de werkzaamheden op instandhoudingsdoelstellingen van Natura 2000-gebieden is eveneens geen sprake. Vanwege de afstand en de aard van het initiatief worden negatieve gevolgen op Natura 2000-gebied(en) op voorhand uitgesloten. Natuurnetwerk Nederland (NNN) In de direct nabijheid van de projectlocatie bevinden zich geen percelen behorende tot het Natuurnetwerk Nederland (NNN) van de provincie Overijssel. Het dichtstbijzijnde NNN-gebied ligt op circa 4,6 km afstand van de projectlocatie, dit is weergegeven op afbeelding 5.2. Omdat de projectlocatie geen overlap heeft met NNN, is aantasting van wezenlijke kenmerken en waarden, oppervlakte en samenhang van het NNN op voorhand uitgesloten. Afbeelding 5.2 NNN nabij projectlocatie Stikstofdepositie Witteveen+Bos heeft in opdracht van gemeente Almelo een stikstofdepositieonderzoek uitgevoerd naar de aanleg- en gebruiksfase van de voorgenomen ontwikkeling. Het volledige onderzoek is opgenomen in bijlage II van voorliggend rapport. Uit de berekening met de AERIUS Calculator blijkt dat er geen toename van stikstofdepositie optreedt op omliggende Natura 2000-gebieden (0,00 mol/ha/jaar). Hierdoor zijn significante negatieve effecten op Natura 2000-gebieden uitgesloten en is geen vergunning nodig in het kader van de Omgevingswet.
Soortenbescherming Quickscan Sweco heeft in opdracht van de gemeente Almelo een quickscan flora en fauna uitgevoerd, het volledige onderzoek is opgenomen in bijlage III van voorliggend rapport. Het onderzoek heeft in kaart gebracht welke planten- en diersoorten aanwezig zijn die volgens de natuurbescherming onder de Omgevingswet een beschermde status hebben en die mogelijk negatieve gevolgen kunnen ondervinden door de voorgenomen ontwikkeling. Uit de quickscan is gebleken dat aanvullend onderzoek naar de steenuil en kerkuil noodzakelijk is op basis van de voorgenomen ontwikkeling.
33 | 60 Witteveen+Bos | 148655/26-009.664 | Definitief 02 Aanvullend onderzoek steenuil en kerkuil Een aanvullend onderzoek naar de steenuil en kerkuil is uitgevoerd naar aanleiding van de resultaten van de quickscan. Het volledige aanvullende onderzoek is opgenomen in bijlage IV van voorliggend rapport. Uit het verrichte onderzoek is gebleken dat er geen steenuilen en kerkuilen aanwezig zijn op de projectlocatie en in de directe omgeving. Daarom leiden de voorgenomen werkzaamheden niet tot schadelijke handelingen die vergunningplichten zijn met betrekking tot de steenuil en kerkuil. Houtopstanden Sweco heeft in opdracht van gemeente Almelo een aanvullende memo op de quickscan natuurwaarden aan de Schelfhorstdwarsweg te Almelo uitgevoerd. In initiatief van de voorgaande plannen heeft op 17 december 2024 een quickscan natuurwaarden op de locatie plaatsgevonden (Sweco, 51027485-001, d.d. 27-01-2025, bijlage III van voorliggend rapport). In de quickscan natuurwaarden is er echter vanuit gegaan dat er geen bomen gekapt zouden worden. Door de verandering van de plannen is besloten een drietal bomen te kappen. De aanvullende memo dient als aanvulling op de uitgevoerde quickscan natuurwaarden, voor de drietal bomen en een houtopschot. De aanvullende memo is opgenomen in bijlage V van voorliggend rapport.
Op afbeelding 5.3 zijn de gebieden weergegeven waar de te kappen bomen/houtopstanden aanwezig zijn en die onderzocht zijn. Het betreft een cluster bomen in de noordoosthoek van de projectlocatie en een houtopstand in het midden van het perceel. Afbeelding 5.3 Ligging onderzoekslocaties van de te kappen bomen/houtopstanden Er zijn binnen de onderzoekslocatie geen potenties voor (streng) beschermde soorten. Daarentegen zijn er in de omgeving wel potenties, in de vorm van een potentieel jaarrond beschermd nest. Het werken buiten het broedseizoen wordt voldoende geacht om mogelijke verstoring te voorkomen. In de Omgevingswet wordt geen vaste periode gehanteerd voor het broedseizoen. Globaal kan voor het broedseizoen de periode maart tot half augustus worden aangehouden. Geldend is echter de aanwezigheid van een broedgeval op het moment van ingrijpen.
34 | 60 Witteveen+Bos | 148655/26-009.664 | Definitief 02 Ook is een potentieel voortplantingswater van algemene amfibieënsoorten naast de onderzoekslocatie aanwezig en zijn er schuilmogelijkheden voor onder andere muizen aanwezig. De werkzaamheden kunnen mogelijk verstorend voor deze soorten werken. Voor deze soorten geldt een vrijstelling bij ruimtelijke ontwikkelingen. Maar er geldt wel een zorgplicht. Overtredingen van de Omgevingswet ten aanzien van beschermde soorten behorend tot de overige soortgroepen zijn wegens het ontbreken van geschikt habitat/verblijfsmogelijkheden, op basis van verspreidingsgegevens, de aanwezigheid van voldoende alternatieven en/of gezien de aard van de ingreep in dit geval niet aan de orde. 5.5.3 Conclusie Gebiedsbescherming Het plangebied bevindt zich buiten de begrenzing van Natura 2000-gebieden en NNN-gebieden. Negatieve effecten op de instandhoudingsdoelstellingen van Natura 2000-gebieden en NNN-gebieden, als gevolg van de voorgenomen werkzaamheden, kunnen worden uitgesloten. Daarnaast is gebleken dat geen toename van stikstofdepositie optreedt op omliggende Natura 2000- gebieden (0,00 mol/ha/jaar). Hierdoor zijn significante negatieve effecten op Natura 2000-gebieden uitgesloten en is geen vergunning nodig in het kader van de Omgevingswet. Het aspect gebiedsbescherming vormt hierdoor geen belemmering voor de voorgenomen ontwikkeling.
Soortenbescherming Tijdens de werkzaamheden voor de voorgenomen ontwikkeling dient rekening gehouden te worden met de zorgplicht en aandachtspunten uit de quickscan flora en fauna. Afhankelijk van wijzigingen in de uitvoeringsplannen en het moment waarop de bouwperiode bekend wordt, kan aanvullend onderzoek alsnog nodig zijn. Dergelijke wijzigingen kunnen gevolgen hebben voor de planning en uitvoering. Bijvoorbeeld: - als woningen worden verbouwd en/of geïsoleerd, is aanvullend onderzoek naar huismus, gierzwaluw en gebouwbewonende vleermuizen nodig. Als voor de nieuwbouw alsnog meer groen, bomen of rommelhoekjes moeten verdwijnen, is aanvullend onderzoek vereist naar boombewonende vleermuizen, kleine marterachtigen, amfibieën en de egel; - werkzaamheden moeten plaatsvinden buiten het broedseizoen van de ransuil, sperwer, torenvalk en bosuil. Is dat niet mogelijk, dan is aanvullend onderzoek naar deze vogelsoorten nodig. Ook het verwijderen van nestgelegenheden van algemene broedvogels moet buiten het broedseizoen gebeuren; - daarnaast geldt een zorgplicht voor algemene zoogdieren en amfibieën. Het verwijderen van groenmateriaal, zoals bladeren, ruigte en andere opgeslagen materialen die als schuilplaats dienen, moet zorgvuldig gebeuren. Dit mag alleen buiten de gevoelige perioden van voortplanting en winterrust.
Als dat niet mogelijk is, is ook voor deze soorten aanvullend onderzoek nodig. Met bovenstaande in acht nemend, vormt het aspect soortenbescherming geen belemmering voor de voorgenomen ontwikkeling. Houtopstanden Er zijn geen potenties voor (streng) beschermde soorten aanwezig in de te kappen bomen/houtopstanden. Wel zijn er in de omgeving potenties van een jaarrond beschermd nest, maar door te werken buiten het broedseizoen wordt mogelijke verstoring te voorkomen. Ook geldt een zorgplicht. Het aspect houtopstanden vormt hierdoor geen belemmering voor de voorgenomen ontwikkeling. 35 | 60 Witteveen+Bos | 148655/26-009.664 | Definitief 02 5.6 Luchtkwaliteit Bij het aspect luchtkwaliteit gaat het om de gezondheid van mensen waarborgen en geen ruimtelijke ontwikkelingen mogelijk maken die mensen blootstellen aan een verslechtering van de luchtkwaliteit. 5.6.1 Toetsingskader Om de gezondheid van de mensen te beschermen staan luchtkwaliteitseisen opgenomen in de instructieregels van het Besluit kwaliteit leefomgeving. De eisen aan de kwaliteit van de buitenlucht oftewel luchtkwaliteit staan opgenomen in paragraaf 5.1.4.1 van het Bkl. Voor deze regels gelden zogenoemde Rijksomgevingswaarden, waarbij stikstofdioxide (NO2) en fijnstof (PM10 en PM2.5) maatgevend zijn.
Voor de volgende activiteiten moet de luchtkwaliteit altijd beoordeeld worden: - in en nabij aandachtsgebieden moet er getoetst en gemonitord worden aan de Rijksomgevingswaarden van NO2 en PM10, met uitzondering van activiteiten of projecten die niet in betekenende mate bijdragen aan de verslechtering van de luchtkwaliteit. De aandachtsgebieden staan aangegeven in artikel 5.51, lid 2 van het Bkl; - bij een aanvraag voor een omgevingsvergunning voor een milieubelastende activiteit; - bij het toelaten van een activiteit of project in een omgevingsplan; - bij specifieke projecten of activiteiten, te weten bij: · de aanleg van een wegtunnel langer dan 100 m; · een wijziging van een tunnel waarbij de lengte met minimaal 100 m toeneemt; · de aanleg van een auto(snel)weg. Activiteiten zijn toelaatbaar indien ze voldoen aan minimaal één van de volgende voorwaarden: - er is geen sprake van een feitelijke of dreigende overschrijving van een omgevingswaarde; - het project leidt per saldo niet tot een verslechtering van de luchtkwaliteit; - het project draagt alleen niet in betekenende mate bij aan de luchtverontreiniging. Uit artikel 5.53 en 5.54 van het Bkl volgt dat een project of activiteit niet in betekenende mate bijdraagt aan de verslechtering van de luchtkwaliteit als de toename van de concentratie NO2 en PM10 niet hoger is dan 1,2 µg/m3.
Het Bkl geeft grenswaarden voor de concentraties van onder andere stikstofdioxide (NO2) en fijnstof (PM10 en PM2,5). Bij ontwikkelingen dient getoetst te worden of de ontwikkeling ervoor zorgt dat de Rijksomgevingswaarden worden overschreden. Deze omgevingswaarden liggen voor zowel NO2 als PM10 op een jaargemiddelde van 40 microgram/m3. De omgevingswaarde voor PM2,5 ligt op 25 microgram/m3. Onder de Omgevingswet staan aandachtsgebieden voor luchtkwaliteit opgenomen. De aandachtsgebieden staan in artikel 5.51 lid 2 van het Bkl. Uit artikel 5.53 en 5.54 van het Bkl volgen de grenzen voor niet in betekende mate bijdraagt aan de lichtkwaliteit als de toename van de concentratie maatgevende stoffen niet hoger is dan 1.2 µg/m2. 5.6.2 Resultaten Bij de resultaten wordt ingegaan of sprake is van een overschrijding van de omgevingswaarden en of de voorgenomen ontwikkeling leidt tot een verslechtering van de luchtkwaliteit middels de NIBM-tool. Er wordt zowel ingegaan op de huidige situatie als de toekomstige situatie. Daarnaast behoort de projectlocatie niet tot een aandachtsgebied, zoals benoemd in artikel 5.51 lid 2 van het Bkl, waarvoor aanvullende eisen aan activiteiten worden gesteld. Huidige situatie Op afbeelding 5.4, afbeelding 5.5 en afbeelding 5.6 zijn de huidige achtergrondconcentraties op de projectlocatie weergegeven.
De concentraties liggen voor NO2 op een jaargemiddelde van 9,3 tot 12,4 microgram/m3. Voor fijnstof geldt voor PM10 een jaargemiddelde van 14,5 microgram/m3 en voor 36 | 60 Witteveen+Bos | 148655/26-009.664 | Definitief 02 PM2,5 7,8 microgram/m3. De huidige jaargemiddelde voor luchtkwaliteit liggen dus ruim onder de omgevingswaarden van 40 microgram/m3 voor zowel NO2 als PM10, en 25 microgram/m3 voor PM2,5. Afbeelding 5.4 Concentratie stikstofdioxide (NO2) in 2023 op en rondom de projectlocatie (Atlas Leefomgeving 8-1-2026) Afbeelding 5.5 Concentratie fijnstof PM10 in 2023 op en rondom de projectlocatie(Atlas Leefomgeving 8-1-2026)
Afbeelding 5.6 Concentratie fijnstof PM2,5 in 2023 op en rondom de projectlocatie(Atlas Leefomgeving 8 | -1-2026) Toekomstige situatie Aan de hand van de verkeersgeneratie (weekdaggemiddelde)) is bekeken of de voorgenomen ontwikkeling in betekenende mate een bijdrage heeft op de luchtkwaliteit. Door het invullen van de verkeersgeneratie in de NIBM-tool (geraadpleegd op 14 april 2026) blij | kt dat de voorgenomen ontwikkeling niet in betekenende mate bijdraagt. De resultaten van de NIBM | -tool zijn weergegeven op afbeelding 5.7. Afbeelding 5.7 Resultaten NIBM-tool (geraadpleegd 14 april 2026) 5.6.3 | Conclusie De huidige achtergrondconcentraties voor PM | 2,5, PM10 en NO2 liggen ruim onder de wettelijke omgevingswaarden, waardoor sprake is van een aanvaardbaar woon- en leefklimaat voor mensen. De 37 | 60 | Witteveen+Bos | 148655/26-009.664 | Definitief 02 38 | 60 Witteveen+Bos | 148655/26-009.664 | Definitief 02 ontwikkeling leidt niet tot een dusdanige toename van uitstoot van PM2,5, PM10 en NO2 dat de omgevingswaarden worden overschreden. Daarnaast draagt de voorgenomen ontwikkeling niet in betekenende mate bij aan luchtverontreiniging. Voor het aspect luchtkwaliteit vormt daarmee geen belemmering voor de voorgenomen ontwikkeling. 5.7 Geluid In het kader van een BOPA dient het aspect geluid beoordeeld te worden.
Bij het aspect geluid gaat het om het ruimtelijk mogelijk maken van een geluidsbronsoort (zoals wijzigingen aan een weg, spoorweg of industrie) enerzijds en bestemmingen die een zekere mate van rust nodig hebben (zoals woningen, scholen en ziekenhuizen) anderzijds. Ruimtelijke plannen moeten voldoen aan de wet- en regelgeving die is opgenomen in de Omgevingswet, via het gemeentelijke omgevingsplan, het Besluit kwaliteit leefomgeving en onderliggende besluiten en regelingen. 5.7.1 Toetsingskader Artikel 22.3.4 van de Bruidsschat bevat de regels over geluid door een activiteit op of in geluidsgevoelig gebouw dat op een locatie is toegelaten op grond van een omgevingsplan of een omgevingsvergunning voor een omgevingsplanactiviteit. In artikel 22.57 van de Bruidsschat zijn de waarden bepaald, met daarin onderscheid in: - activiteiten anders dan door windturbines en windparken (paragraaf 22.3.4.2); - geluid door windturbines en windparken (paragraaf 22.3.4.4). In afdeling 3.5 van het Bkl zijn de instructieregels opgenomen die van toepassing zijn op de beheersing van geluid door een weg, spoorweg of industrieterrein (artikel 3.18 lid 1 Bkl). De Omgevingswet maakt onderscheid tussen geluidbronnen met een geluidproductieplafond als omgevingswaarde en bronnen met basisgeluidemissie.
Het is aan het bevoegd gezag om het geluidsniveau van wegen, spoorwegen en industrieterreinen te beoordelen conform artikel 3.20 van het Bkl. Het Rijk stelt voor een aantal aangewezen geluidsgevoelige gebouwen en stiltegebieden specifieke regels op. Voor geluidgevoelige functies zoals wonen, onderwijs of zorg is artikel 3.20 van het Bkl bepalend. Voor andere gebouwen of locaties bepaalt de gemeente zelf de mate van bescherming op basis van een ‘evenwichtige toedeling van functies aan locaties’. Conform artikel 22.54 lid 2 van de bruidsschat van het omgevingsplan hoeft er in het kader van een BOPA voor een periode korter dan 10 jaar niet getoetst te worden aan de bepalingen over geluid in paragraaf 22.3.4 van het omgevingsplan, mits het niet een geluidsgevoelig gebouw betreft. Een geluidgevoelig gebouw (bijlage I Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl)) is een: gebouw met een woonfunctie, een onderwijsfunctie, kinderopvang met bedden en gezondheidszorg met bedden. 5.7.2 Resultaten De Haan heeft in opdracht van de gemeente Almelo een akoestisch onderzoek uitgevoerd, het volledige onderzoek is opgenomen in bijlage VI van voorliggend rapport. Hier wordt enkel een samenvatting van de resultaten van het onderzoek opgenomen. Het geluid van de gemeentewegen op het plan is boven de standaardwaarde, maar voldoet wel aan de grenswaarde.
Het plangebied is te typeren als ‘wonen’, waarbij een ambitiewaarde van ‘redelijk rustig’ hoort, met een bovengrens van ‘zeer onrustig’. Het geluid op een deel van de woningen is hoger dan deze bovengrens. 39 | 60 Witteveen+Bos | 148655/26-009.664 | Definitief 02 De volgende aanvullende aspecten zijn beschouwd: - maatregelen treffen – met het plaatsen van een laag geluidscherm (bijvoorbeeld Wishbarrier) (1 m hoog, 190 m lang) met diffractor aan de noordzijde en een geluidsscherm van 3 m hoog aan de oostzijde (250 m lang) kan het geluid bij de woningen worden beperkt, waarbij het hoogste geluid circa 1 dB afneemt. Bij veel woningen op de lagere verdiepingen kan aan de standaardwaarde worden voldaan. De maatregelen zijn weergegeven op afbeelding 5.8) afstand vergroten – bij het maken van het ontwerp is hier zoveel mogelijk rekening mee gehouden. De aanwezige landschapselementen (water, bomen) geven hierbij een aantal beperkingen waardoor op de gekozen indeling is uitgekomen. Geluidluwe gevels en buitenruimtes – met het realiseren van de wishbarrier aan de noordzijde, een geluidscherm aan de oostzijde en diverse tuinmuren kan voor elke woning een geluidluwe gevel en buitenruimte worden gerealiseerd (de maatregelen zijn weergegeven op afbeelding 5.8).
Afscherming in stedenbouwkundig ontwerp – hier is in het ontwerp zoveel mogelijk rekening mee gehouden door de ligging van de wegen en het beoogde type woningen (rijwoningen). Afbeelding 5.8 Locatie geluidmaatregelen De verkeeraantrekkende werking door de toename van verkeer zorgt voor een beperkte toename van de verkeersintensiteiten op de andere wegen. Hierdoor zijn geen indirecte akoestische effecten te verwachten waarbij het geluid op de bestaande woningen in de omgeving toeneemt met meer dan 1.5 dB. Door het plaatsen van een geluidsscherm ontstaan indirecte akoestische effecten op de wijk ten oosten van het plan. Hierdoor neemt het geluid tot 1 dB toe. Dit is aanvaardbaar te achten. 5.7.3 Conclusie Voor alle woningen sprake is van een geluidluw geveldeel en buitenruimte door de inzet van geluidbeperkende maatregelen. Daarnaast neemt het geluid op de bestaande woningen in de omgeving niet met meer dan 1 dB toe door de voorgenomen ontwikkeling, dit is aanvaardbaar. Het aspect geluid vormt daarmee geen belemmering voor de voorgenomen ontwikkeling.
40 | 60 Witteveen+Bos | 148655/26-009.664 | Definitief 02 5.8 Geur In deze paragraaf wordt behandeld op welke wijze bij de activiteit rekening wordt gehouden met het aspect geur. 5.8.1 Toetsingskader Regels over geur zijn onderverdeeld in de verschillende Amvb’s van de Omgevingswet. Het verschilt per stationaire bron en activiteit waar de regels zijn opgenomen. Omdat er geen aanpassingen hebben plaatsgevonden in het tijdelijke deel van het omgevingsplan van gemeente Almelo, gelden de regels uit hoofdstuk 22 van het omgevingsplan, die met de Bruidsschat onderdeel zijn geworden van het tijdelijke deel van het omgevingsplan. Het Rijk stelt voor een aantal gebouwen specifieke regels aan geurbelasting. De regels voor milieubelastende activiteiten staan opgenomen in hoofdstuk 3 van het Bal. In het Bkl staan algemene beoordelingsregels en specifieke beoordelingsregels voor geur. Het is aan het bevoegd gezag om te beoordelen of geurhinder aanvaardbaar is gelet op het Bkl en het omgevingsplan. 5.8.2 Resultaten De algemene beoordelingsregels en specifieke beoordelingsregels voor geur vanuit het Bkl zijn van toepassing. In het Bkl staat opgenomen dat het bevoegd gezag verantwoordelijk is voor een aanvaardbaar woon- en leefklimaat ten aanzien van geur middels het omgevingsplan.
Op het moment van het opstellen van dit rapport heeft gemeente Almelo geen geurbeleid opgenomen in het omgevingsplan. In het tijdelijke deel van het omgevingsplan is tevens (nog) geen geurcontour opgenomen. In de bruidsschat staan regels ten aanzien van geuremissies voor bepaalde activiteiten. Daarnaast is de voorgenomen ontwikkeling geen bron van geuremissies. Desalniettemin moet zorg worden gedragen voor een aanvaardbaar leefklimaat ten aanzien van geur. Gekeken naar de projectlocatie zijn er geen bedrijven of andere bronnen gesitueerd die geurhinder veroorzaken. 5.8.3 Conclusie In de nabijheid van de projectlocatie bevinden zich geen bronnen die geurhinder kunnen veroorzaken. Daarnaast is de beoogde ontwikkeling zelf geen bron van geuremissies. Het aspect geur vormt daarmee geen belemmering voor de voorgenomen ontwikkeling. 5.9 Omgevingsveiligheid Het transport, de opslag en productie van gevaarlijke stoffen brengen risico’s met zich mee door de mogelijkheid dat bij een ongeval gevaarlijke lading vrij kan komen. De discipline omgevingsveiligheid houdt zich bezig met het beheersen van de hieraan verbonden risico’s voor mensen die zich in de nabijheid van gevaarlijke stoffen bevinden. Daarnaast horen bij omgevingsveiligheid de risico’s volgend uit het in werking hebben van windturbines en luchthavens.
Het Nederlandse omgevingsveiligheidsbeleid is gericht op de bescherming van individuen die zich bevinden in beperkt kwetsbare en kwetsbare gebouwen en locaties en zeer kwetsbare gebouwen. Dit worden ook wel de risico-ontvangers genoemd. In het kader van het vaststellen van nieuwe ruimtelijke plannen zoals een omgevingsplan of afwijking van een omgevingsplan moet worden getoetst of het realiseren van het project een onacceptabel omgevingsveiligheidsrisico oplevert. Hiertoe wordt getoetst aan het plaatsgebonden risico en het groepsrisico. Het groepsrisico wordt onder de Omgevingswet ingevuld door aandachtsgebieden. 41 | 60 Witteveen+Bos | 148655/26-009.664 | Definitief 02 In deze paragraaf wordt eerst het toetsingskader beschreven met de daarbij behorende definities van het plaatsgebonden risico, het groepsrisico en aandachtsgebieden. Daarna komen de risicobronnen die zich in het gebied bevinden aan de orde en is getoetst aan de geldende wet- en regelgeving. 5.9.1 Toetsingskader Kwetsbare gebouwen en locaties In het omgevingsplan houdt de gemeente vanuit een evenwichtige toedeling van functies aan locaties rekening met het belang van een veilige leefomgeving. De gemeente moet onder andere regels opnemen om kwetsbare gebouwen en locaties te beschermen.
In artikel 5.3 Bkl worden gebouwen en locaties ingedeeld in drie categorieën: 1 zeer kwetsbaar (alleen gebouwen); 2 kwetsbaar (gebouwen en locaties); 3 beperkt kwetsbaar (gebouwen en locaties). De aanwijzing van deze categorieën gebouwen en locaties staan in bijlage VI van het Bkl. Zeer kwetsbare gebouwen Een gebouw is ‘zeer kwetsbaar’ als het een gebouw is voor mensen die zichzelf niet op tijd in veiligheid kunnen brengen. Het gaat om de volgende gebouwen: - woonfunctie voor 24-uurszorg; - basisscholen; - scholen voor minderjarigen met een lichamelijke of geestelijke beperking; - dagverblijf van personen met een lichamelijke of geestelijke beperking; - gezondheidszorg met bedgebied (ziekenhuizen en verpleeghuizen); - kinderopvang; - gevangenissen. Kwetsbare gebouwen en locaties Kwetsbare gebouwen en locaties zijn gebouwen met een woonfunctie en locaties bestemd voor grote evenementen of voor recreatief nachtverblijf voor meer dan 50 personen. Gebouwen en locaties zijn ook kwetsbaar als er veel personen een groot deel van de dag aanwezig zijn. Het gaat bijvoorbeeld om de volgende gebouwen en locaties: - woonfunctie; - bijeenkomstfunctie; - kantoorfunctie; - sportfunctie; - scholen voor volwassenen; - gezondheidszorg zonder bedgebied; - locaties voor evenementen in de open lucht voor ten minste 5.000 personen.
Beperkt kwetsbare gebouwen en locaties Tot slot kunnen gebouwen en locaties beperkt kwetsbaar zijn. Het gaat bijvoorbeeld om de volgende gebouwen en locaties: - woonfunctie op een locatie met een dichtheid van ten hoogte twee woningen, woonschepen of woonwagens per ha; - kantoorfunctie met een bruto-vloeroppervlakte van ten hoogste 1.500 m2; - een onderwijsfunctie voor volwassenenonderwijs (met uitzondering van een onderwijsfunctie waarin doorgaans een groot aantal personen gedurende een groot gedeelte van de dag aanwezig is); - recreatief nachtverblijf voor ten hoogste 50 personen; - evenementen in de openlucht voor minder dan 5.000 personen. 42 | 60 Witteveen+Bos | 148655/26-009.664 | Definitief 02 Risicobronnen Activiteiten met externe veiligheidsrisico’s worden risicobronnen genoemd. De gemeente moet in het omgevingsplan regels opnemen over externe veiligheid als nieuwe risicobronnen worden toegestaan. In bijlage VII van het Bkl zijn activiteiten aangewezen als risicobronnen. Plaatsgebonden risico Het plaatsgebonden risico (PR) is: ‘de kans op overlijden van een onbeschermd en continu aanwezig persoon buiten de begrenzing van de locatie waar een activiteit wordt verricht als rechtstreeks gevolg van een ongewoon voorval veroorzaakt door die activiteit’ (artikel 5.6 Bkl).
De grenswaarde voor zeer kwetsbare gebouwen en kwetsbare gebouwen en locaties is 1 op de 1.000.000 per jaar: PR10-6 (artikel 5.7 Bkl). Deze grenswaarde wordt ruimtelijk vertaald in afstanden tot gebouwen en locaties. (zeer) kwetsbare gebouwen en kwetsbare locaties mogen niet binnen de PR 10-6 contour van een activiteit komen (artikel 5.8 Bkl). In het Bkl staan voorwaarden waaronder een gemeente bij kwetsbare gebouwen en locaties tijdelijk kan afwijken van de grenswaarden, voor een periode van maximaal drie jaar (artikel 5.10 Bkl). Voor beperkt kwetsbare gebouwen en locaties geldt dat een gemeente rekening moet houden met de PR 10-6-contour. De gemeente kan hierbij, binnen de voorwaarden van de instructieregel, een eigen afweging maken (artikel 5.11 Bkl). Groepsrisico Het groepsrisico (GR) is de kans per jaar dat een groep personen van een bepaalde grootte (bijvoorbeeld 10, 100 of 1.000 personen) tegelijk slachtoffer wordt van een ongeval met gevaarlijke stoffen. Voor het bepalen van het GR worden aandachtsgebieden aangewezen. Het bevoegd gezag weegt binnen deze aandachtsgebieden af of extra maatregelen nodig zijn ter bescherming tegen de gevolgen van een ongeval. Binnen een explosie- en brandaandachtsgebied kan een gemeente voorschriftgebieden aanwijzen, welke worden opgenomen in het omgevingsplan.
In de voorschriftgebieden gelden aanvullende bouweisen voor nieuwbouw volgens artikel 4.90 tot en met 4.96 van het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl). Voor (beperkt) kwetsbare gebouwen en locaties en zeer kwetsbare gebouwen wordt in het omgevingsplan rekening gehouden met de volgende aandachtsgebieden: - brandaandachtsgebied; - explosieaandachtsgebied; - gifwolkaandachtsgebied. Artikel 5.15 Bkl is niet van toepassing als voorgenoemde kwetsbare gebouwen en locaties op grond van een omgevingsplan of omgevingsvergunning voor een buitenplanse omgevingsplanactiviteit al rechtmatig op een locatie zijn toegestaan (artikel 5.15a Bkl). De gemeente kan binnen een aandachtsgebied ook nog een voorschriftengebied aanwijzen. In dit deel van het aandachtsgebied gelden aanvullende bouweisen voor nieuwbouw en vervangende nieuwbouw van beperkt kwetsbare, kwetsbare en zeer kwetsbare gebouwen (artikel 4.90-4.96 Bbl). Locaties voor zeer kwetsbare gebouwen in een brand- of explosieaandachtsgebied moeten altijd worden aangewezen als voorschriftengebied. Dit geldt niet voor bestaande gebouwen die binnen een voorschriftengebied liggen. 5.9.2 Resultaten De voorgenomen ontwikkeling leidt niet tot de realisatie van een nieuwe risicobron. Daarom leidt de ontwikkeling vanuit omgevingsveiligheid niet tot een eventueel knelpunt voor omliggende (beperkt) kwetsbare objecten.
Op afbeelding 5.9 zijn de risicobronnen rondom de projectlocatie weergegeven. Enkel ten noordwesten van de projectlocatie is een risicobron aanwezig met meerdere plaatsgebonden risicocontouren. De 43 | 60 Witteveen+Bos | 148655/26-009.664 | Definitief 02 projectlocatie is niet gelegen binnen deze plaatsgebonden risicocontouren. Verder zijn er geen risicobronnen aanwezig nabij de projectlocatie. Afbeelding 5.9 Plaatsgebonden risico en aandachtsgebieden rondom de projectlocatie (Atlas Leefomgeving, geraadpleegd 8 januari 2026) 5.9.3 Conclusie De voorgenomen ontwikkeling heeft geen invloed op de omgevingsveiligheid van de omgeving aangezien het geen risicobron is. Daarnaast valt de projectlocatie niet binnen een aandachtsgebied of plaatsgebonden risicocontour. Het aspect omgevingsveiligheid is daarmee geen belemmering voor de voorgenomen ontwikkeling. 5.10 Trillingen In deze paragraaf wordt behandeld op welke wijze bij de activiteit rekening wordt gehouden met het aspect trilling. Ter bescherming van de gezondheid en het milieu zijn er eisen gesteld aan de maximale trillingsniveaus die als aanvaardbaar worden beschouwd. Trillingen kunnen onder andere veroorzaakt worden door spoorverkeer, wegverkeer of industriële activiteiten. Er dient getoetst te worden of de trillingsniveaus ter plaatse van de voorgenomen ontwikkeling de wettelijke normen niet overschrijden.
5.10.1 Toetsingskader Om het aspect trillingen te toetsen dient eerst bepaald te worden of de ontwikkeling een trilling gevoelige locatie, ruimte, of gebouw betreft. Hierna kan getoetst worden of de gestelde normen niet worden overschreven en de ontwikkeling dus aanvaardbaar is in het kader van een goede fysieke leefomgeving. De geldende wet- en regelgeving rondom het aspect trillingen is voornamelijk te vinden in het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) en de Bruidsschat. Het beoordelen van trilling heeft drie doelen: 1 beoordelen of activiteiten in trilling gevoelige gebouwen op een locatie wenselijk of toelaatbaar zijn; 2 beoordelen of maatregelen nodig zijn om trillinghinder te voorkomen; 3 beoordelen of activiteiten of werkzaamheden voldoen aan de normen voor trillingen.
44 | 60 Witteveen+Bos | 148655/26-009.664 | Definitief 02 5.10.2 Resultaten De voorgenomen ontwikkeling zelf is geen trillingsbron en zorgt daarmee niet voor trillinghinder op de omgeving. Ook dient rekening gehouden te worden met mogelijke trillinghinder van de omgeving op de projectlocatie. Trillinghinder kan ontstaan onder andere ontstaan door verkeer over de weg (waarbij belangrijke factoren zijn: zwaardere voertuigen, een hogere snelheid en een oneffen wegdek) of verkeer over het spoor. In of nabijheid de projectlocatie is geen spoorlijn aanwezig. Nabij de projectlocatie bevinden zich wel (gemeentelijke) wegen (Vriezenveenseweg, Bleskolksingel en Van Rechteren Limpurgsingel) waar mogelijk trillinghinder kan optreden. Echter zijn er woningen aanwezig op tenminste dezelfde afstand van deze wegen als de projectlocatie. Gezien woningen (trilling gevoelige gebouwen) zijn toegestaan op minstens dezelfde afstand van de trillingsbronnen, wordt beargumenteerd dat de voorgenomen ontwikkeling eveneens toelaatbaar is en dat er geen sprake is van significante trillinghinder. 5.10.3 Conclusie Het aspect trillingen vormt geen belemmering voor de voorgenomen ontwikkeling. 5.11 Archeologie en cultuurhistorie 5.11.1 Toetsingskader Gemeenten dienen in het omgevingsplan, en bij aanpassingen daarvan, rekening te houden met het belang van cultureel erfgoed en werelderfgoed.
Hierbij gaat het om zowel beschermde objecten en structuren, als niet beschermde objecten als structuren. Cultureel erfgoed als onderdeel van de fysieke leefomgeving bestaat uit verschillende elementen: - (bekende of verwachte) archeologische monumenten; - monumenten (zoals (bouw)werken, tuinen en parken); - stads- en dorpsgezichten en (delen van) cultuurlandschappen. Tot eind 2031 (of de datum waarop de gemeente het definitieve omgevingsplan vaststelt) zijn de regels met betrekking tot cultureel erfgoed gebundeld in het tijdelijk omgevingsplan. Deze bundeling omdat de regels die voorheen waren opgenomen in het bestemmingsplan, de welstandsnota en een aantal regels over archeologie in de lokale erfgoed- of monumentenverordening. Regels uit de erfgoed- of monumentenverordening die betrekking hebben op de fysieke leefomgeving, moeten in 2031 opgenomen zijn in het omgevingsplan. Archeologie Om te kunnen garanderen dat de voorgenomen ontwikkeling geen mogelijke archeologische monumenten aantast dient er onderzocht te worden of er archeologische monumenten in de bodem aanwezig zijn. De gemeente kan lokale regels hierover stellen (artikel 5.130 lid 3, 4 en 5 Bkl). Het onderzoek kan verschillende vormen aannemen, zoals archeologische begeleiding van baggerwerkzaamheden of het graven van proefsleuven.
In beginsel moet de gemeente bodemroerende projecten die kleiner zijn dan 100 m2 zijn vrijstellen van de archeologische onderzoeksplicht (artikel 5.130 lid 4 Bkl). In het omgevingsplan kan de gemeente echter een grotere of kleinere vrijstellingsgrens vastleggen. Dit gebeurt in de regel wanneer er een substantiële verwachting is dat er sporen gevonden kunnen worden, of juist niet. 45 | 60 Witteveen+Bos | 148655/26-009.664 | Definitief 02 Monumenten Het uitgangspunt bij ruimtelijke ontwikkelingen is om het binnen een projectlocatie aanwezige cultuurhistorische erfgoed te behouden. Dit houdt in dat bescherming moet worden geboden aan de aanwezige Rijks-, provinciale en gemeentelijke monumenten. De gemeente dient in het omgevingsplan rekening te houden met de instructieregels (artikel 5.130 Bkl) van het Rijk. Deze gaan over: - ontsiering, beschadiging of sloop van beschermde monumenten of archeologische monumenten; - verplaatsing van beschermde monumenten; - gebruik van monumenten ter voorkoming van leegstand; - aantasting van de omgeving van een beschermd monument; - aantasting van karakteristieke stads- en dorpsgezichten en cultuurlandschappen; - conserveren en in stand houden van archeologische monumenten. Beschermde stads- en dorpsgezichten De gemeente moet de aantasting van het karakter van beschermde stads- en dorpsgezichten en cultuurlandschappen voorkomen.
Dit kan ook gaan om de aantasting van de groenaanleg en waterstructuren die onderdeel uitmaken van de te beschermen karakteristieken van het beschermd gezicht. De directe omgeving van beschermde gezichten kan ook onderdeel zijn van het bijzondere karakter van het gebied, denk aan zichtlijnen of de beleving van een historisch stadssilhouet. Ook de provincies en het Rijk kunnen beschermde stads- en dorpsgezichten aanwijzen. Deze staan respectievelijk in de provinciale omgevingsverordening of zijn (op Rijksniveau) aangewezen middels een instructiebesluit. Voor bouwen en woningen in een beschermd stads- of dorpsgezicht gelden er voor bepaalde bouwactiviteiten extra voorwaarden. De activiteiten zijn in de regel minder vaak vergunningvrij. Deze regels staan in art. 2.29 en 2.30 Bbl. 5.11.2 Resultaten Archeologie Vooronderzoek archeologie Vestigia heeft in opdracht van Gemeente Almelo een archeologisch vooronderzoek uitgevoerd, het volledige onderzoek is opgenomen in bijlage VII van voorliggend rapport. Uit het vooronderzoek blijkt dat twee delen aan te wijzen zijn met een hoge archeologische verwachting, dit zijn de oranje contouren op afbeelding 5.10. Daarnaast is in het noordwesten van de projectlocatie een historisch boerderijerf aanwezig geweest: ’t Kleine Bokhorst (rood op onderstaande afbeelding).
46 | 60 Witteveen+Bos | 148655/26-009.664 | Definitief 02 Afbeelding 5.10 Hoge archeologische verwachting projectlocatie Op basis van de hoge archeologische verwachtingswaarden en het historisch boerderijerf is vervolgonderzoek nodig. Vervolgonderzoek archeologie Vervolgonderzoek wordt uitgevoerd. Monumenten Er zijn geen gemeentelijke, provinciale en/of Rijksmonumenten in of nabij de projectlocatie aanwezig. Beschermde stads- en dorpsgezichten Er zijn geen beschermde stads- en/of dorpsgezichten in of nabij de projectlocatie aanwezig. 5.11.3 Conclusie Vervolgonderzoek archeologie wordt uitgevoerd. Het plan gaat voldoen aan de wettelijke eisen en normen die worden gesteld. In de vergunning wordt geregeld dat de bouwwerkzaamheden pas mogen worden gestart nadat het bevoegd gezag heeft ingestemd met de resultaten en eventuele vervolgstappen. Omdat archeologie geborgd wordt, vormt dit aspect geen belemmering voor de voorgenomen ontwikkeling. Er zijn geen monumenten en/of beschermde stads- en dorpsgezichten aanwezig op of nabij de projectlocatie. Het aspect archeologie en cultuurhistorie vormt geen belemmering voor de voorgenomen ontwikkeling. 5.12 Bodem 5.12.1 Toetsingskader Op grond van het Bkl dient in verband met de uitvoerbaarheid van een plan rekening te worden gehouden met de bodemgesteldheid in het plangebied.
Met andere woorden: is de milieu hygiënische kwaliteit van de bodem geschikt voor de beoogde bestemming(en)/functie(s)? Is er bodemverontreiniging die de functiedoelen kan frustreren, levert dit gezondheidsrisico’s, ecologische risico’s of verspreidingsrisico’s op en
47 | 60 Witteveen+Bos | 148655/26-009.664 | Definitief 02 kan er tijdig iets aan gedaan worden? Uitgangspunt is dat de bodemkwaliteit geen onaanvaardbaar risico oplevert voor de gebruikers van de bodem. Bovendien mag de bodemkwaliteit niet verslechteren door grondverzet, zoals door graafwerkzaamheden. In het geval dat de desbetreffende bodemkwaliteit niet voldoet aan de norm voor de beoogde functie bepaalt de Omgevingswet dat de grond functiegericht gesaneerd moet worden. Dit betekent dat de grond zodanig gesaneerd moet worden dat de grond kan worden gebruikt voor de desbetreffende functie. Nieuwe bestemmingen dienen bij voorkeur op schone grond te worden gerealiseerd en bij wijzigingen van activiteiten geldt dat de bodem geschikt moet zijn voor het beoogde gebruik. Daarnaast zijn er specifieke regels over bodem opgenomen in het Aanvullingsbesluit Bodem en de activiteiten zijn opgenomen in het Besluit activiteiten leefomgeving: - regels over nazorg van de bodem na saneren op grond van het Besluit activiteiten leefomgeving, het omgevingsplan, een omgevingsvergunning of een maatwerk voorschrift (artikel IIIa, paragraaf 2.3.6a.2); - regels over graven in de bodem (paragraaf 3.2.21 en 3.2.22; Bal); - regels over activiteiten op een locatie met historische bodemverontreiniging zonder onaanvaardbaar risico (paragraaf 2.3.6a.4).
Bij wijzigingen van activiteiten geldt dat de bodem geschikt moet zijn voor het beoogde gebruik. Dit kan betekenen dat een onderzoek moet worden verricht naar de bodem- en waterbodemkwaliteit. 5.12.2 Resultaten Voor de realisatie van de voorgenomen ontwikkeling vinden grondroerende werkzaamheden plaats. Daarom is het van belang dat de kwaliteit van de bodem voldoende is vastgesteld. Ortageo heeft in opdracht van Gemeente Almelo een verkennend bodemonderzoek uitgevoerd, het volledige onderzoek is opgenomen in bijlage VIII van dit rapport. Uit het verkennend bodemonderzoek blijkt dat op deellocatie A (erf) (zoals weergegeven op afbeelding 5.11) de grond is verontreinigd met lood en zink. Daarom is enkel op deze locatie nader onderzoek uitgevoerd om de omvang van de aangetoonde verontreiniging in de grond nader in beeld te brengen. Met het nadere onderzoek is de verontreiniging voldoende in beeld gebracht. Omdat sprake is van een verontreiniging ter plaatse van deellocatie A, dient daar sanering van de bodem plaats te vinden voorafgaand aan de realisatie van de voorgenomen ontwikkeling. 48 | 60 Witteveen+Bos | 148655/26-009.664 | Definitief 02 Afbeelding 5.11 Deellocaties verkennend bodemonderzoek 5.12.3 Conclusie Voorafgaand aan de realisatie van de voorgenomen ontwikkeling wordt de bodem gesaneerd.
Het aspect bodemkwaliteit vormt daarna geen belemmering voor de voorgenomen ontwikkeling. 5.13 Ontplofbare oorlogsresten 5.13.1 Toetsingskader Voor het aspect ontplofbare oorlogsresten gelden geen rijksregels. De decentrale overheden kunnen zelf de afweging maken hoe zij binnen de instrumenten van de Omgevingswet invulling willen geven aan het onderwerp ontplofbare oorlogsresten. 5.13.2 Resultaten De gemeente Almelo heeft een gemeente breed onderzoek uitgevoerd naar ontplofbare oorlogsresten. Op afbeelding 5.12 is een uitsnede van het onderzoek weergegeven met daarop de projectlocatie blauw aangegeven. Zoals te zien op de kaart is de projectlocatie niet verdacht op de mogelijke aanwezigheid van ontplofbare oorlogsresten.
49 | 60 Witteveen+Bos | 148655/26-009.664 | Definitief 02 Afbeelding 5.12 Onderzoek Ontplofbare Oorlogsresten (kenmerk: S2009.001, Leemans Speciaalwerken b.v.) 5.13.3 Conclusie De projectlocatie is niet verdacht op de aanwezigheid van ontplofbare oorlogsresten. Het aspect ontplofbare oorlogsresten vormt daarom geen belemmering voor de voorgenomen ontwikkeling. 5.14 Weging van het waterbelang 5.14.1 Toetsingskader Beleid uit Gemeente Almelo In Almelo geldt het gemeentelijke Programma Water en Riolering 2022-2026 (PWR)1. Hier worden de ambities en doelstellingen van de Almelose Omgevingsvisie en de Almelose Klimaatadaptatiestrategie (AKAS) tot maatregelen uitgewerkt. Met het PWR streeft de gemeente naar het integreren van de watertaken voor afval-, hemel-, grond- en oppervlaktewaterstromen en het verbinden van deze opgaven met andere domeinen. Dit doet de gemeente met het onderzoeken van lokale kansen en mogelijkheden, en het ontwikkelen daarmee van gebiedspaspoorten. Voor de voorgenomen ontwikkeling zijn de volgende uitgangspunten van belang: - het verwerken van hemelwater in de toekomst is per gebied onderzocht, en eventuele bergingseisen zijn in het Omgevingsplan vastgelegd.
De openbare ruimte zal worden aangelegd zodat er geen hemelwateroverlast is voor woningen en hoofdwegen toegankelijk blijven; - de aanwezige structurele grondwateroverlast wordt verminderd door doelmatige en effectieve maatregelen in de openbare ruimte. Deze maatregelen beperken de gevolgen van droogte structureel en de kansen om water in een gebied vast te houden zijn inzichtelijk gemaakt. Daarvoor wordt waar mogelijk de sponswerking van de bodem vergroot; - per gebied worden eisen gehanteerd ten aanzien van de aanleghoogte van vloeren. Deze zijn uitgewerkt in het omgevingsplan. 1 Programma Water en Riolering Almelo 2022-2026.
50 | 60 Witteveen+Bos | 148655/26-009.664 | Definitief 02 Deze uitgangspunten zijn vertaald in ontwateringsdiepte eisen van 0,8 m bij wegen en 1,0 m ten opzichte van vloerpeil. Daarnaast zijn wat algemener uitgangspunten voorgesteld, zoals: - schoon hemelwater is zoveel mogelijk van afvalwater gescheiden, en hemelwater wordt waar mogelijk bovengronds gescheiden; - de gemeente zorgt voor het verzamelen van hemelwater van particulieren wanneer zij het niet op eigen terrein kunnen vasthouden of bergen. Daarnaast is gezorgd dat er geen vuilwateraansluitingen op hemelwater-systemen zijn aangesloten. Inwoners, bedrijven en instellingen zijn wel zelf verantwoordelijk voor het voorkomen en beperken van schade door wateroverlast op eigen terrein. Wadi’s Gemeente Almelo heeft uitgangspunten voor het ontwerp van wadi’s1: - er geldt een minimale afstand van 0,5 m tussen de bodem van de wadi en de gemiddelde hoogste grondwaterstand (GHG); - de minimale waking (dus het verschil tussen het maximale waterpeil in de wadi en het laagste aangrenzende maaiveld) bedraagt minimaal 0,15 m; - er is 0,5 m open ruimte tussen het omringende maaiveld en het talud van de wadi; - het talud is niet steiler dan 1:4; - de minimale bodembreedte van de wadi is van 2 m, zodat beheer/maaimachines hier vrij kunnen keren en manoeuvreren.
Hier kan dus gemotiveerd van afgeweken worden; - de maximale waterdiepte is 0,3 m; - de wadi is leeg binnen 24 uur; - onder de wadi ligt altijd een drainagebui van minimaal 125 mm. Uitgangspunten waterschap Vechtstromen Waterschap Vechtstromen legt in haar Watervisie 2050 de waterhoofdlijnen uit2. Hier staan de belangrijkste principes voor toekomstige ontwikkelingen in relatie met het watersysteem. De waterhoofdlijnen betreffen onder andere de volgende doelen: - het aanpassen van de waterhuishouding aan het gebruik van de ruimte bereikt zijn grenzen. Water is het leidende principe voor het inrichten van de leefomgeving in plaats van andersom; - meer aandacht is gegeven aan het vasthouden van water in de bodem. De bodem is het grootste en meest geschikte reservoir om water in te bergen; - regenwater wordt niet als afvalwater beschouwd, maar als bouwsteen in de ontwikkeling van een robuust watersysteem. Het waterschap Vechtstromen heeft vuistregels voor de compensatie van toenemend verhard oppervlak3, maar er zijn geen regels opgenomen in de waterschapsverordening. In plaats daarvan zijn afspraken gemaakt over het samenwerken tussen waterschap en gemeente. Deze werkwijze kunnen ze bij ruimtelijke ordeningsplannen aanhouden.
De volgende vuistregels worden door het waterschap als vertrekpunt aangehouden: - de maatgevende bui is de bui voor het huidige klimaat gedurende 24 uur, en voor klimaatverandering wordt een 10 % toename aangehouden; - voor de natuurlijke afvoer is gemiddeld 1,6 L/s/ha aangehouden; - dit resulteert in een bergingseis van 95 mm per m2 toename verharding; en - alleen de toename van verhard oppervlak hoeft gecompenseerd te worden. Daarnaast is in overleg met de gemeente bevestigd dat, van de 95 mm: - 55 mm berging moet worden gerealiseerd in voorzieningen zoals wadi’s; en 1 Algemene Plan van Eisen voor het Openbare Ruimte. Deel IV (Technische eisen). Paragraaf 2.25.4 Wadi’s. 2 Watervisie 2050. Waterschap Vechtstromen. 3 Advisering compensatie toename verhard oppervlak. Waterschap Vechtstromen, 19 mei 2025. 51 | 60 Witteveen+Bos | 148655/26-009.664 | Definitief 02 - natuurlijke laagtes (groen, wegen) in het terrein kunnen worden gebruikt voor de berging van de overige 40 mm. Het is daarbij van belang dat water niet de woningen instroomt en wegen bereden kunnen worden door in ieder geval nooddiensten. 5.14.2 Resultaten Ontwatering Om te voldoen aan de eisen voor de ontwatering krijgen de wegen minimaal een ontwateringsdiepte van 0,8 m. Op basis van peilbuizen uit de omgeving is vastgesteld dat de GHG ongeveer NAP +9,9 m is. De weg zou dus ten minste op NAP +10,7 m liggen.
In de praktijk zal deze grondwaterstand regelmatig worden overschreden. Daarom wordt een iets hoger wegpeil aanbevolen, namelijk NAP +10,9 m. Voor deze aanleghoogte is getoetst of het mogelijk is om wadi’s in het gebied aan te leggen. Wadi’s worden 0,4 tot 0,5 m diep. Dit betekent dat de bodem op circa NAP +10,45 m komt te liggen Dit is 0,5 m boven de GHG en dus conform de uitgangspunten van de gemeente. Deze aanleghoogte betekent dat de laagste delen in het plangebied met circa 1 m moeten worden opgehoogd. Andere delen van het plangebied liggen al voldoende hoog. Als vloerpeil van de woningen wordt NAP +11,1 m aanbevolen, 0,2 m boven het straatpeil. Waterbalans en bergingsopgave Bij de voorgenomen ontwikkeling is in totaal sprake van een toename van circa 12.000 m2 verharding. Op basis van deze verhardingstoename is de waterbergingseis bepaald voor een bergingseis van 95 mm en 55 mm. Bij de bergingseis van 55mm+10% is de benodigde compensatie 726 m3. Deze berging wordt geborgd op de volgende wijze: - wadi’s: 379 m3; - watergang door plangebied: 245 m3; - parkeerplaatsen: 279 m3. De totale compensatie komt daarmee op 902 m3 en voldoet aan de 726 m3 eis. Om 95 mm te kunnen bergen, wordt het resterende water in de laagtes van het terrein vastgelegd. Dit wordt gedaan in de 15 cm waking in wadi’s.
Het resterende water wordt op straat geborgen (in het plan in een wegoppervlak van ruim 0,5 ha aanwezig). Wijziging ligging watergang Rond het perceel ligt nu een sloot die deels omgeleid zal worden om ruimte te creëren voor de woningen aan de noordoostkant. Ook wordt het talud van de sloot aan de zuidzijde opgetrokken in verband met het ophogen van het terrein. Door het verleggen van de watergang neemt het wateroppervlak in geringe mate toe. In de waterbalans is hier geen rekening mee gehouden Afvalwater De nieuwe woningen moeten aan het afvalwaterriool worden gekoppeld. Daarvoor wordt er een nieuw systeem aangelegd, bestaande uit een DWA-stelsel, een gemaal en een persleiding. Het adviesbureau Kennis van Pompen heeft hierover voor de gemeente een advies opgesteld1. Het is gepland dat 120 nieuwe woningen worden aangesloten op het nieuwe gemaal. De nieuw persleiding wordt aangesloten op de bestaande leiding langs de Vriezenveenseweg, ten westen van de projectlocatie. Deze leiding stroomt dan naar gemaal Meulenbelt. De toekomstige afvoer is weergegeven op onderstaande afbeelding. 1 Advies nieuw gemaal Schelfhorstdwarsweg. Kennis van Pompen, 27-02-2025 52 | 60 Witteveen+Bos | 148655/26-009.664 | Definitief 02 Afbeelding 5.13 Persleiding voor de riolering met bestaande gemaal Meulenbelt en aankomende gemaal Schelfhorstdwarsweg.
Het projectgebied ligt in het rode vierkant 5.14.3 Conclusie Voorgenomen ontwikkeling voldoet aan de eisen van het beleid. Daarnaast is bij de voorgenomen ontwikkeling rekening gehouden met de waterhuishouding op de projectlocatie. Het aspect Weging van het waterbelang vormt geen belemmering voor de voorgenomen ontwikkeling. 5.15 Activiteiten en milieuzonering Het doel van milieuzonering is een goede kwaliteit van het leefmilieu te handhaven en te bevorderen. Milieuzonering betekent het aanbrengen van een voldoende ruimtelijke scheiding tussen milieubelastende bedrijven of inrichtingen enerzijds en milieugevoelige functies (zoals wonen en recreëren) anderzijds. De ruimtelijke scheiding bestaat doorgaans uit het aanhouden van een bepaalde afstand tussen milieubelastende en milieugevoelige functies. De onderlinge afstand moet groter zijn naarmate de milieubelastende functie het milieu sterker belast. 5.15.1 Toetsingskader De voormalige VNG-uitgave Bedrijven en milieuzonering (2009) wordt niet meer door de VNG geactualiseerd en Milieuzonering Nieuwe Stijl 2019 biedt een nieuwe aanpak van hoe je bedrijfsmatige activiteiten kan beoordelen. In de publicatie is een lijst opgenomen die inzichtelijk maakt welke milieuaspecten van belang zijn en in welke milieucategorie een bedrijf ingedeeld kan worden. Het instrument heeft een integrale benadering.
Per bedrijf is in beeld gebracht welke richtafstand aan de orde is
53 | 60 Witteveen+Bos | 148655/26-009.664 | Definitief 02 voor de aspecten geluid, geur, stof en externe veiligheid. De milieucategorie wordt bepaald op basis van de maatgevende afstand. Kern van deze publicatie is om de toelating van bedrijven te reguleren op basis van een beschikbaar gestelde milieuruimte per bedrijf, aan de hand van concrete milieunormen. Deze regels en normen worden gesteld in het belang van een goede ruimtelijke ordening en een gezonde en veilige fysieke leefomgeving, ten behoeve van een optimaal en doelmatig grondgebruik. In oktober 2024 heeft de VNG de nieuwe richtlijnen voor activiteiten en milieuzonering gepubliceerd. Deze nieuwe handreiking biedt een actuele en gedetailleerde leidraad voor het inpassen van activiteiten binnen de ruimtelijke ordening, met speciale aandacht voor het minimaliseren van milieuhinder en het bevorderen van een duurzame leefomgeving. Voor de huidige ontwikkelingen wordt echter nog steeds getoetst aan de bestemmingsplannen (tijdelijk deel omgevingsplan) die zijn opgesteld op basis van de oude handreiking. Het aspect activiteiten en milieuzonering is daarom getoetst aan de hand van de voormalige VNG-uitgave Bedrijven en milieuzonering (2009). Deze aanpak zorgt voor continuïteit en rechtszekerheid in de ruimtelijke ordeningsprocessen en voorkomt dat projecten plotseling moeten worden aangepast aan de nieuwe richtlijnen.
Spuitzonering Gewasbescherming gebeurt over het algemeen door het bespuiten van gewassen met bestrijdingsmiddelen. De middelen die tijdens het spuiten worden gebruikt, kunnen zich afhankelijk van de wind verspreiden over de omgeving. Het verwaaien van spuitnevel wordt ‘drift’ genoemd. Omdat deze drift een negatief effect heeft op de gezondheid adviseert de GGD een zogenaamde ‘spuitzone’ van minimaal 50 m. Binnen een zone van 50 m vanaf percelen waar bestrijdingsmiddelen worden toegepast mag conform dit advies niet gebouwd worden. In het bestemmingsplan (als onderdeel van het tijdelijk deel van het omgevingsplan) en/of andere gemeentelijke wetgeving op de projectlocatie zijn geen regels opgenomen over spuitzones. Daarmee zijn spuitzones niet vastgelegd in gemeentelijke regelgeving en is er dus geen wettelijk kader aanwezig. Daarom wordt het advies van de GGD gebruikt als toetsingskader. 5.15.2 Resultaten De voorgenomen ontwikkeling kan worden geschaard onder maatschappelijke voorzieningen, deze hebben in de VNG-publicatie ‘Bedrijven en Milieuzonering’ worst-case milieucategorie 2 met een richtafstand van 30 m. Binnen deze 30 m (gemeten vanaf de rand van de projectlocatie) zijn geen milieugevoelige objecten aanwezig (zoals bijvoorbeeld woningen. Daarnaast zijn in de directe omgeving van de projectlocatie geen bedrijven aanwezig die een milieuzone hebben.