8. Voorkeursrechtbeschikking voor gronden in Aalanderveld - Raadsvoorstel - Getekend

$ $

Gemeente

aK, Almelo Raadsvergadering: 24 september 2024 Registratienummer: Raad 2408433

De Raad van de Gemeente Almelo: Gezien het voorstel van burgemeester en wethouders; Besluit:

1.

Op basis van artikel 9.1 lid 1, sub c Omgevingswet een voorkeursrecht te vestigen op de percelen die zijn weergegeven op de bij dit besluit behorende, gewaarmerkte grondtekeningen (bijlage 1a en 1b; INT — 92439 en INT - 92440) en die zijn vermeld in de bij dit besluit behorende,

gewaarmerkte perceellijsten (bijlage 2a en 2b; INT - 92444 respectievelijk INT — 92445), waarbij het raadsvoorstel de motivering vormt en onderdeel uitmaakt van het besluit. Dit besluit (de voorkeursrechtbeschikking) bekend te maken door toezending ervan aan belanghebbenden middels bijgevoegde brieven (bijlagen 3 en 4; UIT — 116495 respectievelijk UIT — 116496). Dit besluit met bijbehorende bijlagen digitaal en fysiek ter inzage te leggen en kennis te geven van de terinzagelegging in het digitale gemeenteblad, middels bijgevoegde concept kennisgeving (bijlage 5; INT — 92947). Het college van burgemeester en wethouders mandaatte verlenen en te machtigen om alle in het kader van deze aanwijzing noodzakelijke besluiten te nemen respectievelijk handelingen te (laten)

2.

3.

4.

verrichten, zoals het nemen van besluiten op bezwaar, het inschrijven van de

voorkeursrechtbeschikking en het vertegenwoordigen van de raad in bezwaar- en beroepsprocedures en/of overige rechtsgedingen.

Gedaan in de openbare vergadering van 24 september 2024, De plaatsvervangend griffier,

de Burgemeester,

\

I drs. M.R.M. Litjann

R.T.A.\Korteland

Pagina 1 van 5

Raad - 2408433

Ee

Raadsvergadering: 24 september 2024 Registratienummer: Raad 2408433 Naam: M. Scheffers Datum: 21 augustus 2024 Team/teamonderdeel: Stedelijke Ontwikkeling, team juridische zaken

Voorstel aan de raad

Onderwerp Portefeuillehouder

Voorkeursrechtbeschikking voor gronden in Aalanderveld A. Maathuis

Samenvatting raadsvoorstel Op 17 juli 2024 vestigde het college (B&W - 10765) een voorlopig voorkeursrecht op enkele percelen binnen ontwikkeling Aalanderveld. Het voorkeursrecht werd gevestigd op de gronden ten noorden van de Schelfhorst en op gronden ten noorden en oosten van Aadorp. Doel van dit voorkeursrecht is om regie te houden op de realisatie van nieuwe woningbouwlocaties in de stadsrandzone. Het voorkeursrecht voorkomt prijsopdrijving.

Wij stellen de raad voor het besluit van het college te bestendigen. Dit kunt u doen door een voorkeursrecht te vestigen op grond van artikel 9.1 lid 1, sub c Omgevingswet. Dit voorkeursrecht geldt voor de duur van drie jaar. De aanwijzing heeft tot gevolg dat eigenaren en zakelijk gerechtigden, wanneer zij hun eigendommen ofrechten wensen te verkopen, deze eerst aan de gemeente moeten aanbieden. De percelen die het betreft staan weergegeven op de bijgevoegde grondtekeningen (bijlage 1a en 1b — INT — 92439 respectievelijk INT - 92440). Voorgesteld raadsbesluit 1. Op basis van artikel 9.1 lid 1, sub c Omgevingswet een voorkeursrecht te vestigen op de percelen die zijn weergegeven op de bij dit besluit behorende, gewaarmerkte grondtekeningen (bijlage 1a en 1b; INT — 92439 en INT - 92440) en die zijn vermeld in de bij dit besluit behorende, gewaarmerkte perceellijsten (bijlage 2a en 2b; INT - 92444 respectievelijk INT — 92445), waarbij het raadsvoorstel de motivering vormt en onderdeel uitmaakt van het besluit. 2. Dit besluit (de voorkeusrechtbeschikking) bekend te maken door toezending ervan aan belanghebbenden middels bijgevoegde brieven (bijlagen 3 en 4; UIT — 116495 respectievelijk UIT — 116496). 3.

Dit besluit met bijbehorende bijlagen digitaal en fysiek ter inzage te leggen en kennis te geven van de terinzagelegging in het digitale gemeenteblad, middels bijgevoegde concept kennisgeving (bijlage 5; INT - 92947). 4. Het college van burgemeester en wethouders mandaatte verlenen en te machtigen om alle in het kader van deze aanwijzing noodzakelijke besluiten te nemen respectievelijk handelingen te (laten) verrichten, zoals het nemen van besluiten op bezwaar, het inschrijven van de

voorkeursrechtbeschikking en het vertegenwoordigen van de raad in bezwaar- en beroepsprocedures en/of overige rechtsgedingen.

Inleiding In de Woningbouwplanning en — programmering 2021 t/m 2030 (Raad - 22075515) heeft de raad de woningbouwopgavevoor Almelo bepaald. De opgave houdt in dat tot en met 2034 3.400 - 4.100 woningen worden gebouwd, met de ambitie deze aantallen te versnellen naar 2030. De woningbouwopgaveis onder andere gebaseerd op de Woonvisie Almelo 2020-2030 (Raad — 2106488), de Regionale Woonagenda Twente 2030 (B&W - 2108388) en de Woondeal Twente (Intern — 2285104). Een substantieel deel van de woningbouw wordt gerealiseerd in de stadsrand. De Woningbouwplanning en - programmering 2021 t/m 2030 gaat er van uit dat tot en met 2030 in Aalanderveld ca. 700 woningen worden gerealiseerd. Pagina 2 van 5

Raad - 2408433

eS

De raad stelde in haar besluit van 30 mei 2023 (Raad 2307621) een krediet ter beschikking voor het opstellen van een gebiedsvisie voor Aalanderveld. Kansen, opgaven en initiatieven worden daarin integraal vertaald naar een ontwikkelrichting van het gebied. Ook de woningbouwopgave wordt meegenomen. Hetproces bevindtzich in een stadium dat kansrijke woningbouwlocaties zich duidelijk aftekenen. Alvorens de tussenresultaten verder te bespreken met stakeholders in het gebied, ziet het college aanleiding tot het vestigen van een voorkeursrecht. Op basis van die tussenresultaten kunnen (markt)partijen immers strategische grondposities innemen. Het voorkeursrecht heeft tot gevolg dat jndien eigenaar zijn perceel wil verkopen, hij dit eerst moet aanbieden aan de gemeente. De gemeente is niet verplicht tot aankoop. Indien de gemeente ingaat op het aanbod, moetzij een marktconforme prijs voor de grond betalen. Het voorkeursrecht wordt gelegd op twee gebieden (zie grondtekeningen, bijlagen 1a en 1b): 1. gronden ten noorden en ten oosten van Aadorp;

2. gronden ten noorden van de wijk Schelfhorst. Dit betreft gronden die aansluiten bij bestaand stedelijk gebied en die uit de voorlopige visievorming het meest geschikt worden geacht als zoekgebied voor meer intensieve en meer extensieve uitbreidingslocaties voor woningbouw. Het besluit treedt in werking op het momentdat het is ingeschreven in de openbareregisters. Het voorkeursrecht vervalt drie jaar na het ingaan ervan, tenzij voor dat tijdstip de functie waarvoor het voorkeursrecht is gevestigd, is toegedacht in een omgevingsvisie of een programma ofis toegedeeld in het omgevingsplan. De afgelopen twee jaar heeft, afgezien van het voorlopige voorkeursrecht van hetcollege, op de percelen die zijn betrokken in dit besluit, geen wettelijke voorkeursrecht gerust. Beoogd effect Door het leggen van een voorkeursrecht verkrijgt de gemeente meer grip op het realiseren van de woningbouwopgavein beoogde uitbreidingslocaties in Aalanderveld. Argumenten voor 7.7 Met het voorkeursrecht kan de gemeente beter regie voeren Bij een voorgenomen verkoop moetde eigenaar de grond eerst aan de gemeente aanbieden. De gemeente kan dan afwegen of aankoop van de grond past in de door haar vastgestelde ontwikkelstrategie voor het gebied. Bij een goede grondpositie in het ontwikkelgebied heeft de gemeente meer grip op het programma en de ruimtelijke kwaliteit.

Het voorkeursrecht voorkomt bovendien dat derden de gronden in lucratieve plandelen aankopen en dat de overheid de gronden moet aankopen voor wegen, water en groen.

71.2

Methet voorkeursrecht kan de gemeente de bouw van woningen versnellen Het voorkeursrecht geeft de overheid een sterkere positie bij verwerving van percelen. Hiermee kan de gemeente versnippering van het grondeigendom in het plangebied voorkomen. De complexiteit van de planvorming wordt hierdoor minder en de ontwikkelsnelheid vergroot.

13

De aanwijzing voorkomt prijsopdrijving Zonder voorkeursrecht kan de grond steeds worden doorverkocht. Dit heeft veelal een prijsopdrijvend effect, zeker naar mate de planontwikkeling voortschrijdt. Prijsopdrijving heeft een nadelig effect op de financiéle en economische haalbaarheid van de ontwikkeling van de percelen.

1.4

Een voorkeursrecht kan alleen als de gronden een andere functie krijgen Een voorkeursrecht kan alleen gevestigd worden als het bestuur voor de betreffende percelen een anderefunctie heeft toebedacht. De toebedachte functie moet bovendien afwijken van het huidig gebruik. De nieuwe functie moet anders zijn dan een agrarische functie. De percelen hebben nu de functies agrarische activiteiten en wonen — stadsrand activiteit. De toebedachte

Pagina 3 van 5

Raad - 2408433

TT

functies bestaan uit woonactiviteiten, activiteiten in openbare ruimte, recreatieve activiteiten, culturele activiteiten, dienstverlenersactiviteiten, sportactiviteiten en detailhandelsactiviteiten. Het gaat daarbij om dichtbebouwde en minder dichtbebouwde woongebieden en de ruimtelijke inbedding daarvan. Het bestaande gebruik wijkt hiervan af. 15

Het belang van de regiero/ prevaleert boven hetindividuele belang van de eigenaar De gemeenteverkrijgt met het vestigen van het voorkeursrecht betere mogelijkheden om het gebiedin te richten voor woningbouw en bijbehorende functies. Hiermee draagt de gemeente bij aan het terugdringen van de woningnood. Ook kan de gemeentebeter sturen op de kwaliteit van het woningaanbod en de inrichting van de openbare ruimte. Het algemeen belang dat hiermee is gemoeid weegt zwaarder dan de beperking van de eigenaar om vrij over zijn perceel te beschikken. Te meer nu de Omgevingswet diverse waarborgen bevat om de inbreuk op het eigendomsrecht te beperken (zoals garantie van een marktconforme prijs, strikte termijnen en rechterlijke toetsing).

1.6

Tegen het concept raadsvoorstel zijn geen zienswijzen ingediend Bij bekendmaking van de voorkeursrechtbeschikking van hetcollege is het concept raadsvoorstel meegestuurd aan de eigenaren en beperkt gerechtigden. Het concept raadsvoorstel heeft voorts ter inzage gelegen. Naar aanleiding hiervan zijn geen zienswijzen tegen het raadsvoorstel ingediend.

2.1 en 3.1 Toezending en terinzagelegging zijn van het voorkeursrechtbesluit zijn wettelijk vereist Met toezending van het besluit wordt het besluit bekend gemaakt. Na bekendmaking kan het besluit worden ingeschreven in openbareregisters en treedt het voorkeursrecht in werking. Terinzagelegging waarborgt dat ook mogelijk andere belanghebbenden kennis kunnen nemen van het besluit. 4.1

Een mandaat en machtiging aan het college is efficiént Met dit mandaat kan het college besluiten nemen op bezwaar en zorgen voor inschrijving van het onderhavige besluit in de openbareregisters en de raad vertegenwoordigen in bezwaaren beroepsproceduresen/of overige rechtsgedingen.

Kanttekeningen 7.7 Een voorkeursrechtis een inbreuk op de vrijheid van de rechthebbende om vrij over zijn grondof recht te beschikken. Een voorkeursrecht beperkt rechthebbenden metwie zij een grondtransactie aangaan. Wel zal de gemeentebij interesse een marktconforme vergoeding moeten betalen. De eigenaar is er dus van verzekerd dat hij marktconforme prijs ontvangt.

1.2

Een voorkeursrecht heeft geen effect als de rechthebbende niets wil Een rechthebbende die niet wil verkopen of vervreemden of een recht wil vestigen, hoeft zich niets aan te trekken van een voorkeursrecht.

1.3

Een voorkeursrecht geeft geen effect op bestaande afspraken die zijn ingeschreven in de openbareregisters Een voorkeursrecht werkt niet tegen oudere afspraken, maar voorkomt slechts nieuwe afspraken.

Kosten, opbrengsten en dekking Aan de uitvoering van dit besluit zijn, behalve kosten voor de beschikbare ambtelijke capaciteit, vooralsnog geen kosten verbonden. Uitgangspuntis dat voor de ontwikkellocaties een sluitende grondexploitatie wordt gehanteerd. Als een eigenaar of beperkt gerechtigde besluit om de gronden of het zakelijk recht aan de gemeente aan te bieden, ontstaan er mogelijk wel financiéle gevolgen. In dat geval zal worden afgewogen of er aanleiding is tot aankoop, in welk geval de gemeenteraad om krediet zal worden gevraagd. Besluiten

Pagina 4 van 5

Raad - 2408433

Seo

over aankoop van percelen worden afgewogen tegen genoemd uitgangspunt van een sluitende grondexploitatie.

Vervolg Na besluitvorming door de raad zullen de volgende acties worden opgepakt door het college: 1. Bekendmaking raadsbesluit door toezending aan belanghebbenden. 2. Ter inzagelegging raadsbesluit en bijbehorende stukken en kennisgeven daarvan in het gemeenteblad. 3. Inschrijven van het voorkeursrechtbesluit in de openbareregisters. Belanghebbenden kunnen tegen uw besluit bezwaar en beroep in stellen, zodat van een zorgvuldige rechtsbescherming steeds sprakeis. Bijlagen Grondtekeningen bij raadsbesluit (bijlage 1a en 1b; INT — 92439 en INT - 92440) Perceellijsten bij raadsbesluit (bijlage 2a en 2b; INT —- 92444 respectievelijk INT - 92445) NIET OPENBAARop grond vanartikel 5.1, lid 2 sub e Woo; Brief aan eigenaren bij raadsbesluit (bijlage 3; UIT - 116495) Brief aan beperkt gerechtigden bij raadsbesluit (bijlage 4; UIT - 116946) Tekst kennisgeving terinzagelegging in gemeenteblad van raadsbesluit (bijlage 5; INT - 92947)

Burgemeester en Wethouders van Almelo,

de secretaris, J. Dijkstra

de burgemeester, R.T.A. Korteland

Pagina 5 van 5

Raad - 2408433

RET