8. Stand van zaken stedenbanden

Gemeente Almelo

Raadsbrief ter informatie

Postadres: Gemeente Almelo Postbus 5100 7600 GC Almelo Aan de raad van de gemeente Almelo

Datum

Onderwerp

24 juni 2025

Stedenbanden

Bijlage

Geachte leden van de raad, In deze raadsbrief informeren wij u over de stand van zaken rondom de stedenbanden van de gemeente Almelo. Stedenbanden in Europa Europa is volop in beweging in een internationale context. Europa blijft van groot belang als het gaat om de grote opgaven van deze tijd en is daarmee actueler dan ooit. Uitdagingen als sociale inclusie, mobiliteit, internationale veiligheid/defensie, klimaatverandering, energietransitie en circulaire economie stoppen niet bij de grens van onze gemeente. Als regio moeten we samen aan deze uitdagingen werken, binnen Nederland en internationaal. Stedenbanden spelen een steeds grotere rol in Europa. Bij de activiteiten in het kader van de EU-agenda zoeken we steeds vaker contact met andere (Europese) steden om kennis uit te wisselen, ons netwerk te verbreden en om manieren te vinden om gezamenlijke uitdagingen het hoofd te bieden. Daarnaast zijn stedelijke samenwerkingen zoals die nu plaatsvinden binnen het MONT-netwerk en het netwerk van Eurocities ook mogelijkheden om contacten met andere steden te leggen en te onderhouden. Stand van zaken stedenbanden Bestaande stedenbanden Sinds 1948 bestaat de stedenband tussen Almelo en Preston in het Verenigd Koninkrijk.

Deze stedenband is direct na de Tweede Wereldoorlog ontstaan om als Europese gemeenten met elkaar in contact te staan en van elkaar te leren om nieuwe oorlogen te voorkomen. Door het Preston Comité zijn gedurende vele jaren activiteiten georganiseerd, zoals kunstprojecten en uitwisselingen. Mede door Corona is er de afgelopen jaren minder contact geweest tussen de Comités vanuit Preston en Almelo. Het Preston Comité in Almelo heeft bij de Kamer van Koophandel aangegeven haar werkzaamheden als stichting te willen beëindigen. In 2023 bestond deze stedenband 75 jaar. Burgemeester Korteland is door de stad Preston uitgenodigd om een bezoek te brengen aan Preston in het kader van het 75-jarige jubileum van de stedenband. Cultuur en economie zullen de kernthema’s zijn tijdens dit werkbezoek. Van zondag 29 juni tot en met dinsdag 1 juli gaan burgemeester Korteland en wethouder Overmeen1

Bakhuis in het kader van dit jubileum op dienstreis naar Preston. Op grond van de artikelen 5.2 t/m 5.4 in de ‘Gedragscode integriteit collegeleden gemeente Almelo 2015’ brengen wij u op de hoogte van deze reis. De gemeente Almelo heeft sinds 1954 een stedenband met het Duitse Iserlohn. Deze kwam tot stand na de Tweede Wereldoorlog als middel voor verzoening en vredeshandhaving. In 2024 bestond deze stedenband 70 jaar en in dat kader heeft burgemeester Korteland op 5 juli 2024 een bezoek gebracht aan Iserlohn. Het Iserlohn Comité is betrokken bij deze Nederlands-Duitse stedenband en heeft over haar activiteiten in 2024 een jaarverslag opgesteld. Dit jaarverslag is ook toegestuurd aan de gemeenteraad en laat zien dat er tussen Almelo en Iserlohn veel uitwisselingen plaatsvinden. Recentelijk heeft burgemeester Joite van Iserlohn op 4 en 5 mei een bezoek gebracht aan Almelo. Op 29 juni 2021 is er een memorandum of understanding getekend door Ejmiatsin in Armenië en de Gemeente Almelo. De uitvoering van de stedenband ligt bij de Stichting Stedenband Almelo-Ejmiatsin. In het memorandum wordt ingezet op samenwerking op het gebied van kunst en cultuur, eten en drinken, toerisme en economie en kennisuitwisseling. Financiering van activiteiten en projecten is in handen van de Stichting Stedenband Almelo-Ejmiatsin.

Op 20 februari 2025 was de High Commissioner for Diaspora Affairs van Armenië op bezoek bij burgemeester Korteland. Mede naar aanleiding van dit bezoek wordt samen met de Stichting Stedenband Almelo-Ejmiatsin gekeken naar mogelijkheden om in de tweede helft van dit jaar een bezoek te brengen aan de stad Ejmiatsin in Armenië. Almelo en Denizli (Turkije) onderhielden tussen 1974 en 2017 een stedenband, die in 2017 eenzijdig door de stad Denizli is opgezegd. Op 27 februari 2025 hebben wij een brief ontvangen van de consul-generaal van Turkije. In deze brief vraagt hij burgemeester Korteland om de contacten met de stad Denizli opnieuw te bekijken. Dit verzoek is later – tijdens de opening van het Turks-Nederlands museum op 6 maart 2025 – herhaald door de Turkse ambassadeur in Nederland. Het voornemen is om een gesprek met de Turkse ambassadeur te plannen om te verkennen op welke wijze gewerkt kan worden aan een stedenband met de stad Denizli. De vormgeving van stedenbanden Als we naar de officiële stedenbanden kijken, zijn deze van oudsher veelal, en met succes, vormgegeven door vrijwilligers. Zij organiseerden met elkaar bijvoorbeeld uitwisselingen op cultureel, muzikaal of sportief terrein en hadden onderling veelvuldig contact. Daarnaast was er regelmatig bestuurlijk contact tussen de partnersteden, zowel door de burgemeesters, collegeleden en/of raadsleden.

In de huidige tijd onderscheiden wij een aantal verschillende rollen binnen stedenbanden, namelijk: • •

Burgemeester: Onderhoudt contacten met de burgemeester van de partnerstad. College/raad/ambtelijke organisatie: Onderhoudt contacten met het college/de

•

raad/ambtelijke organisatie in de partnerstad. Comité/stichting: Onderhoudt contacten met comité/stichting in de partnerstad en organiseert activiteiten op het gebied van cultuur, muziek, sport etc.

Naar onze mening hoeft niet elke stedenband op dezelfde manier vormgegeven te worden. Het kan zijn dat een stedenband vooral bestaat uit één rol die wordt ingevuld; het kan zijn dat binnen een stedenband alle rollen worden vervuld. In het bovenstaande hebben wij aangegeven wat de stand van zaken omtrent de stedenbanden is en welke activiteiten de komende periode plaatsvinden bij het verder vormgeven van de stedenbanden. 2

Het belang van stedenbanden Traditioneel zijn stedenbanden veelal op een bepaalde manier vormgegeven. Stedenbanden kunnen echter ook op thematische wijze vormgegeven worden, zoals bijvoorbeeld economie/werkgelegenheid, cultuur. Daarbij is het belang van de relatie met Europa bij de grote opgaven van deze tijd actueler dan ooit. De stedenbanden zijn bovendien ook erg belangrijk vanwege de relatie met de verschillende groepen inwoners uit onze stad.

Hoogachtend, Burgemeester en Wethouders van Almelo, de secretaris, de burgemeester,

J.H. Dijkstra

R.T.A. Korteland

3