3 Ondertekening intentieverklaring Biobased (ver)bouwen in Twente

Gemeente Almelo

Raadsbrief ter informatie

Postadres: Gemeente Almelo Postbus 5100 7600 GC Almelo

Aan de raad van de gemeente Almelo Bijlage 1

Doorkiesnummer

Behandeld door T. Bruins Slot

Datum 27 februari 2024

Onderwerp Ondertekening intentieverklaring Biobased (ver)bouwen in Twente

Geachte leden van de raad, Graag informeren wij u over het collegebesluit om de intentieverklaring “Biobased (ver)bouwen in Twente” van de Twentse Bouwboeren te ondertekenen. Op 11 maart 2024 ondertekent wethouder Overmeen-Bakhuis namens de gemeente Almelo de intentieverklaring. Aanleiding Nederland staat de komende jaren voor een grote uitdaging in de bouwsector. Er is een grote nieuwbouw- en renovatieopgave van gebouwen, terwijl de milieu- en klimaatimpact van het bouwproces omlaag moet. Ook in de agrarische sector moet de uitstoot van schadelijke stoffen omlaag. Om die reden moeten we op zoek naar alternatieven. Biobased bouwmaterialen bieden een uitkomst. Dit zijn bouwmaterialen die volledig bestaan uit verwerkte (vezel)gewassen. De (vezel)gewassen nemen CO2 en stikstof uit de omgeving op. Door deze gewassen te verwerken in bouwmaterialen en gebouwen, kunnen schadelijke stoffen worden opgeslagen. Dit brengt de totale uitstoot van zowel de bouwketen als de bewerking van landbouwgrond drastisch omlaag. Intentieverklaring Twentse Bouwboeren De markt voor biobased bouwmaterialen komt nog langzaam van de grond. Er is nu nog sprake van een patstelling: aanbieders zijn niet geneigd nieuwe producten te ontwikkelen als de vraag beperkt is, en de vraag naar nieuwe producten zal niet snel ontstaan als het aanbod beperkt is.

Om de ontwikkeling van biobased bouwmaterialen in Twente te stimuleren, hebben de Twentse Bouwboeren een intentieverklaring opgesteld. Op 24 september 2023 tekenden ruim 30 bedrijven en organisaties uit de agrarische sector en de bouwsector de intentieverklaring om samen te werken aan de ontwikkeling van een biobased bouwmaterialenketen in Twente. Aan de Twentse gemeenten is een separate intentieverklaring “Biobased (ver)bouwen in Twente” voorgelegd, met als doel om ook lokale overheden te betrekken bij de ketenopgave. Met het ondertekenen van de intentieverklaring wordt de ambitie om biobased te (ver)bouwen onderschreven en wordt de intentie afgegeven om de eigen bijdrage in de totale ketenopgave te onderzoeken.

Pagina 1 van 2 Raad - 2308086 DCS - 2386227

Beoogd wordt om een stimulans aan aanbieders te geven om de ontwikkeling van biobased materialen en grondstoffen te versnellen. Ook gaat de gemeente onderzoeken hoe zij een bijdrage kan leveren aan de totale ketenopgave.

Hoogachtend, Burgemeester en Wethouders van Almelo, de secretaris, de burgemeester,

J. Dijkstra

Pagina 2 van 2

M.M. van ’t Veld

INTENTIEVERKLARING

BIOBASED (VER)BOUWEN IN TWENTE ONDERGETEKENDE De publiekrechtelijke rechtspersoon, gemeente Almelo, zetelend te Almelo en kantoorhoudende te (7607EW) Almelo aan de Haven Zuidzijde 30 en ingeschreven in het Handelsregister van de Kamer van Koophandel en Fabrieken onder nummer: 08214858, hierbij rechtsgeldig vertegenwoordig door G.J. Overmeen-Bakhuis, die op grond van het collegebesluit van 27 februari 2024 bevoegd is tot het ondertekenen van deze verklaring, hierna te noemen: ‘de Gemeente’,

IS ENTHOUSIAST OVER DE INITIATIEVEN VAN TWENTSE BOUWBOEREN OM TE KOMEN TOT: -

Een duurzame en toekomstbestendige landbouwsector;

-

Het verminderen van de CO2-uitstoot door gebruik te maken van biobased bouwen met natuurlijke materialen, zoals stro en hennep;

-

Het verwezenlijken van de woningbouwopgave waarbij mensen kunnen wonen in goed geïsoleerde, duurzame woningen met een fijn leefklimaat en een aantrekkelijke uitstraling.

ROL GEMEENTE ALMELO Vanwege haar enthousiasme is de gemeente bereid dit thema en de rol die de gemeente daarbij eventueel kan vervullen (eerst intern) nader te onderzoeken en te verkennen. Daarom biedt de gemeente deze separate

intentieverklaring aan. De door de gemeente aangeboden

intentieverklaring maakt derhalve geen onderdeel uit van de Green Deal Biobased (ver)bouwen in Twente intentieverklaring. Het dient gezien te worden als een separate intentieverklaring van de gemeente met betrekking tot het thema Biobased (ver)bouwen dat de ambitie om Biobased te (ver)bouwen onderschrijft en waaruit de bereidheid blijkt de verschillende (on)mogelijkheden en de eventuele rol van de gemeente hierbij te verkennen. De gemeente is bereid te onderzoeken en te verkennen hoe zij aan de ambities, intenties en doelstellingen van de Twentse Bouwboeren vanuit haar eigen verantwoordelijkheid, toekomstvisie, expertise en ketenbetrokkenheid eventueel kan bijdragen.

DOELSTELLINGEN TWENTSE BOUWBOEREN 1. Ambitie 2030 Twentse Bouwboeren heeft de intentie om uiterlijk in 2030 in Twente toe te werken naar:

-

teelt van 1000 ha biobased landbouwgewas (0,5% van areaal Twente);

-

die jaarlijks 10.000 ton biobased materiaal oplevert en

-

15.000 ton CO2 equivalenten bespaart dan wel vastlegt, waarmee

-

2.000 bestaande woningen kunnen worden voorzien van biobased materiaal (50% van de bestaande corporatiewoningen) én

-

1.000 nieuwbouwwoningen kunnen worden voorzien van biobased materiaal (circa 50% van de te bouwen woningen).

-

Tenminste 60 personen zullen hierdoor extra werkzaam kunnen zijn in de isolatie keten en 100 of meer boerenbedrijven met biobased landbouwgrond kunnen een plus op hun verdienmodel realiseren en samen bijdragen aan een

-

aantrekkelijk landschap, met meer biodiversiteit en minder stikstof terwijl dit ook een

-

fijn en gezond binnenklimaat oplevert in de biobased woningen zelf waarbij we samen

-

een gezonde markt bouwen met nieuwe spelers die biobased materiaal uit Twente en omstreken verwerken tot isolatie- of ander bouwmateriaal

Het zal een leerproces zijn, waarbij gedurende de komende jaren het inzicht zal groeien of de ambities waargemaakt kunnen worden. Ieder jaar wordt de haalbaarheid van het doel door de Twentse Bouwboeren gemeten. Twentse Bouwboeren wil de komende vijf jaar gezamenlijk met Partners die zich aan haar verbinden onderzoek doen naar de mogelijkheden van biobased (ver)bouwen in Twente. Zij wil onderzoeken welke natuurlijke materialen geschikt zijn voor de bouw en renovatie van huizen en gebouwen en welke grondstoffen en bouwtechnieken hiervoor gebruikt kunnen worden. Daarnaast willen zij onderzoeken hoe zij de productieketen van deze materialen efficiënt kan opstarten, versterken en verduurzamen.

Twentse Bouwboeren heeft een werkgroep die als taak heeft om te zorgen dat belemmeringen (bijvoorbeeld financieel, juridisch (regelgeving), organisatorisch of praktisch) worden besproken en zo mogelijk weggenomen en om te zorgen dat mogelijke nieuwe partners zich aansluiten. De werkgroep zoekt samenwerking met vergelijkbare initiatieven in Nederland en werkt samen met Building Balance.

2. Experimenteren door Twentse Bouwboeren in 2023/2024 Twentse Bouwboeren spreekt de intentie uit om 2023/2024 te gebruiken als een proefproject voor biobased bouwen in Twente. Hierbij willen zij samen met één of meerdere te selecteren partners één of meer gebouwen bouwen of renoveren met behulp van natuurlijke materialen zoals vezelhennep, stro en andere biobased bouwmaterialen. Dit project zal helpen om de mogelijkheden en uitdagingen van biobased bouwen te begrijpen en zal haar in staat stellen om te leren van onze ervaringen.

Twentse Bouwboeren zet zich samen met één of meerdere van de te selecteren partners in om vanaf 2023 jaarlijks minimaal één proefproject in Twente met biobased materiaal in een uitvraag, voorbereiding of uitvoering te nemen. Twentse Bouwboeren streeft ernaar om het volgende te realiseren:

In 2024: 50 ha te verwerken in 100 woningen

In 2025: 200 ha te verwerken in 400 woningen

In 2028: 500 ha te verwerken in 1000 woningen

Ondertekend op 11 maart 2024 door:

GEMEENTE ALMELO […] WERKGROEP BIOBASED BOUWEN IN TWENTE […] […] […] […]