16.1 Vaststellen Meerjaren Perspectief Grondbedrijf 2021 - Bijlage 1 - Openbare Meerjaren Perspectief Grondbedrijf 2021 deel 1.pdf
Tekst van het document
Indien de mogelijke tegenvallers de overhand hebben is de begroting optimistisch opgesteld. De kans op een financieel slechter resultaat (dan begroot) is dan groter dan de kans op een financieel beter resultaat. Indien er meer mogelijke mee- dan tegenvallers verwacht worden is de begroting behoudend opgesteld, met als gevolg een grotere kans op een beter resultaat dan de kans op een slechter resultaat.
10.3 De techniek Een grondexploitatie bestaat uit vele afzonderlijke ‘gebeurtenissen’ met al of niet een financieel gevolg. Bijvoorbeeld verwervingskosten, saneringskosten en grondopbrengsten. Elke gebeurtenis wordt ‘tegen het licht gehouden’ waarbij bepaald moet worden: • de kans dat de gebeurtenis zich voordoet; • het gevolg als de gebeurtenis zich voordoet. De vermenigvuldiging van “kans x gevolg” levert het rekenkundig gemiddeld effect op. (Voorbeeld: 30% kans op € 1 mln. = € 0,3 mln. gemiddeld) . Hoe meer afzonderlijke gebeurtenissen des te groter de kans op een scenario dat in de buurt ligt van de som van de gemiddelden en des te kleiner de kans op extreme(re) uitkomsten. Een risicoprofiel van een project wordt bepaald door middel van het uitvoeren van een risicosimulatie. Daarbij worden 10.000 willekeurige scenario’s bepaald m.b.v. de Monte Carlo techniek. Door vervolgens deze 10.000 scenario’s te rangschikken van extreem gunstig tot extreem ongunstig ontstaat er een risicoprofiel die weer te geven is in een zogenaamde kansdichtheidsgrafiek. Algemeen uitgangspunt is dat meevallers vrijvallen ter bekostiging van tegenvallers. Binnen een project is dat bijna altijd vanzelfsprekend. Hoe meer de meevallers vrij vallen ter bekostiging van tegenvallers des te smaller het risicoprofiel wordt.
27
10.4 Risicoprofiel In deze paragraaf wordt het risicoprofiel van het Grondbedrijf op hoofdlijnen weergegeven. Dit risicoprofiel is samengesteld uit de afzonderlijke risicoanalyses en profielen die per project zijn opgesteld. Het netto neerwaarts risico is met 90% zekerheid gekwantificeerd op circa € 3,28 mln. indien 10% restrisico wordt geaccepteerd. Daarnaast is voor het project Rhijnbeek nog een project specifiek risico gekwantificeerd met een neerwaarts risico van 0,5 miljoen euro. Dit betreft het risico dat de vergunning toch niet verleend wordt en Hornbach zich niet vestigt. Het risicogevolg bestaat uit mogelijk meer plankosten en minder grondopbrengsten. Hiermee komt het totaal neerwaarts risico op 3,78 mln. Ter dekking van dit neerwaarts risico dient een risicobuffer aanwezig te zijn in de vorm van bijv. reserves. De benodigde weerstandscapaciteit voor de gemeentelijke grondexploitaties wijzigt nagenoeg niet ten opzichte van vorig jaar en bedraagt 3,78 miljoen euro eind 2020. Het risico met betrekking tot het gemeentelijke aandeel in de ontwikkeling van het XL Businesspark is net als in voorgaande jaren ondergebracht in de benodigde weerstandscapaciteit voor de reguliere exploitatie. Grafiek 10.4.1: Kansdichtheid van financiële scenario’s, gerangschikt van best case tot worst case
3.280.000
-2.890.000 12,00% 47,45%
58,28% 68,63%
36,32%
10,00%
77,77%
26,71% 85,52%
aantal scenario's
8,00% 18,16%
begrotingslijn
6,00%
91,27%
11,28%
95,32% 4,00% 6,14% 97,73% 2,00%
3,10% 98,97%
1,51% 0,01% 0,04% 0,20%
99,56%
0,62%
99,86%
99,95% 99,99% 100,00%
0,00% -8,28 tot -7,59 tot -6,9 tot - -6,21 tot -5,52 tot -4,83 tot -4,14 tot -3,45 tot -2,76 tot -2,07 tot -1,38 tot -0,69 tot 0 tot -7,59 -6,9 6,21 -5,52 -4,83 -4,14 -3,45 -2,76 -2,07 -1,38 -0,69 0 0,69
0,69 tot 1,38 tot 2,07 tot 2,76 tot 3,45 tot 4,14 tot 4,83 tot 5,52 tot 6,21 tot 6,9 tot 7,59 tot 8,28 tot 1,38 2,07 2,76 3,45 4,14 4,83 5,52 6,21 6,9 7,59 8,28 8,97
in m ln.
Het risicoprofiel laat zien dat de kans op een slechter resultaat iets groter is dan de kans op een beter resultaat dan begroot: Respectievelijk bijna 53% kans en 47% kans. Op basis van deze evenwichtige verdeling kan worden geconcludeerd dat de grondexploitaties reëel begroot zijn. De ramingsrisico’s zijn over het algemeen het grootst bij projecten met veel nog te maken kosten en opbrengsten. Het risico betreft wijzigingen in eenheidsprijzen, hoeveelheden en veronderstelde percentages kosten-/ en opbrengstenstijging. Dit is bijvoorbeeld het geval bij het project Almelo Noord Oost. Zie onderstaande grafiek.
28
Tabel 10.4.2: Nog te maken kosten en opbrengsten per project
De afzetmogelijkheden met betrekking tot de omvang van het totale bouwprogramma (“hoeveel”), zoals dat in de grondexploitaties zit, zijn een risicofactor. Naast het bovengenoemde aspect (‘hoeveel’) is het begrote uitgiftetempo (‘wanneer’) van het bouwprogramma een risicofactor. De hierboven weergegeven risicoprofielen zijn gebaseerd op de aanwezige bruto risico’s, zonder rekening te houden met de aanwezige financiële sturingsmogelijkheden, waarmee financiële tegenvallers gereduceerd of eventueel zelfs teniet gedaan kunnen worden.
10.5 Overige risico’s Erfpacht Bij het erfpachtcomplex bestaat het risico dat pachters niet kunnen voldoen aan hun betalingsverplichting. Gezien de omvang van het erfpachtcomplex van de gemeente Almelo (circa 2,6 mln. ), het grote aantal percelen (41 stuks) en de beperkte omvang per aandeel, is dit risico beperkt. Vennootschapsbelasting Ten aanzien van de vennootschapsbelasting bestaat het risico dat er op enig moment wel belasting moet worden betaald. De gemeente is jaarlijks in gesprek met de belastingdienst. Indien uit de meerjarenanalyses blijkt dat dit op enig moment in de toekomst te voorzien is, kan hierop geanticipeerd worden.
29
11.
Financiële positie Grondbedrijf
In de voorgaande hoofdstukken zijn de verschillende onderdelen van het Grondbedrijf, die met bouwgrondproductie te maken hebben, toegelicht. In de onderstaande tabellen zijn de financiële ontwikkelingen m.b.t. al deze onderdelen weergegeven in de vorm van een balansoverzicht. Tabel 11.1.1: Financiële positie Grondbedrijf
Omschrijving
Boekwaarde 1-1-2020
Mutaties 2020 rente
lasten
baten
Boekwaarde
verlies
genomen
Balanswaarde
31-12-2020
voorziening
winst
31-12-2020
191
857
Dempen haven Dollegoor
160
3
885
0
1.048
Nieuwe Gravenweg
-74
-1
22
5
-59
Rohof
9.878
196
21
0
10.094
10.382
-288
Rhijnbeek
11.599
230
319
0
12.148
7.028
5.120
Bedrijvenpark Twente Noord
11.943
236
279
2.764
9.695
7.301
2.393
Chiel Dethmerstraat
2.199
44
33
0
2.275
2.446
Almelo Noord Oost
32.649
646
1.310
5.706
28.900
364
Weggeler
4.800
95
Sub totaal OHW - lopende grex
73.154
1.448
-59
0
5.259
5.220
8.475
69.361
32.570
-171 2.782
31.682
2.782
39.573
39
Complex winstneming (indirect)
1.285
1.497
0
2.782
Vlottende Activa OHW
74.439
1.448
4.730
8.475
72.143
Voorraad grondbedrijf (vml CVB)
10.410
104
378
986
9.906
Complex Erfpachtgronden
2.606
76
361
375
2.669
Materiële Vaste Activa
13.016
180
739
1.360
12.575
0
0
12.575
TOTAAL ACTIVA
87.455
1.628
5.469
9.835
84.717
32.570
0
52.147
Voorziening t.b.v. NUTVW
2.649
356
2.293
Voorziening t.b.v. deelneming. RBT
2.735
1.663
1.072
Voorzieningen t.b.v. verplichtingen
5.384
2.019
3.365
Voorzieningen afwaardering OHW
31.675
634
Algemene Reserve GB
0
0
Bestemmingsreserves
0
0
50.396
995
Netto financieringsbehoefte
261
7.816
48.782
ACTIVA
PASSIVA
69.361 2.782 32.570
Boekwaarde voorraad Grondbedrijf
9.906
af: afwaardering d.m.v. voorziening Balanswaarde voorraad CVB
0
39.573
9.906 2.669
Vreemd vermogen (netto financieringsbehoefte)
48.782
Voorziening t.b.v. verplichtingen
3.365
Eigen vermogen (Reserve + Bestemmingsreserves GB)
30
9.906 2.669
3.365
48.782
52.147
af: afwaardering d.m.v. voorziening Balanswaarde OHW lopende grex
Totaal
39.573
0 5.208
FINANCIELE POSITIE GRONDBEDRIJF PER 31-12-2020
Balanswaarde Erfpachtgronden
0
0
0
Tabel 11.1.2: Balans Grondbedrijf
bij: tussentijdse winstneming
-2.782
32.570
TOTAAL PASSIVA
Boekwaarde OHW-grex
32.570
0
52.147
52.147