08 Aanbestedingsresultaat nieuw Sportpark.pdf

extra aandacht voor een goed akoestisch klimaat voor gebruikers en medewerkers

entreegebied en horeca eenvoudig te combineren/ scheiden, idem voor zwemzalen

regenwaterbuffering inzetten als speelelement en watergebruik landschap

hout met FSC-keurmerk

sociale veiligheid door alzijdige transparantie met extra aandacht voor overzicht en veiligheid

gevel met nestmogelijkheden

onderhoudsarme en demontabele kleedcabines

integrale toegankelijkheid voor alle gebruikers

inzetten op stimulering van wilde bijen en andere bestuivers doorkeuze van de juiste beplanting

biobased marmoleum vloerafwerking

extra aandacht, overzicht en veiligheid door grote hoeveelheid interne zichtrelaties Sportpark Almelo 39

duurzaamheid. energieconcept

energie Multifunctionele sportaccommodaties zijn gebouwen met een relatief hoog energieverbruik. Het in stand houden van de juiste badwater- en ruimtetemperatuur, luchtvochtigheidsgraad en badwaterkwaliteit is een proces waarvoor de installatiecomponenten veelal continu in bedrijf dienen te zijn.

-

Voor de nieuwbouw van Sportpark Almelo is een installatie-ontwerp voorzien met oog voor functionaliteit, duurzaamheid, milieu, continuïteit en kwaliteit. Om de kosten te minimaliseren wordt er aandacht besteed aan energie, waterbesparing, onderhoud, beheer, levensduurverlenging en optimalisatie van de installaties, uiteraard zonder in te leveren op comfort en beleving. Een ontwerp dat enerzijds voldoet aan de hedendaagse (en toekomstige) eisen, maar vooral op lange termijn zeer gunstig is in de exploitatie. Een ontwerp met laag energieverbruik, maar ook rekening houdend met een lage belasting van het milieu, nu en op lange termijn. De toegepaste maatregelen en het bijbehorende energieverbruik worden hieronder toegelicht. Een meer gedetailleerde omschrijving vindt u in het document 02.3 VO - installaties. ontwerp installaties en energieverbruik Wij hebben een All-Electric installatieontwerp gerealiseerd waarbij op diverse onderdelen gebruik wordt gemaakt van de toepassing van duurzame (hernieuwbare) energie: - All-Electric: de warmte en koude worden opgewekt met behulp van elektrische warmtepompen, zonder gebruik van aardgas (All-Electric) met een minimum aan CO2-uitstoot. De water-waterwarmtepomp is de eerste warmteopwekker en haalt hierbij warmte uit de afblaaslucht van de zwemzalen (warmteterugwinning).

De bij verwarming vrijkomende koeling kan tevens worden ingezet voor comfortkoeling. Daarnaast wordt de warmtepomp(en) ingezet voor de terugwinning van latente warmte uit de afblaaslucht van de luchtbehandelingskast van de zwemzalen. Op deze wijze wordt er optimaal gebruik gemaakt van de beschikbare warmte die niet meer gebruikt wordt en gaat er geen warmte verloren. De afgevoerde warmte wordt opgewaardeerd door de warmtepomp en vervolgens hergebruikt voor de verwarming van het badwater en voor de luchtbehandeling. - de CV-installatie wordt op laagtemperatuur gestookt om maximaal voordeel te behalen uit de warmtepompen. Voor het transport wordt gebruik gemaakt van energiezuinige circulatiepompen met toerenregeling welke uitgeschakeld worden indien er geen warmte- en/of koude vraag is. - hergebruik van warmte vanuit het koelproces: de warmtepompen worden ingezet voor de koeling van de verblijfsruimtes. Middels de water-water warmtepomp wordt de warmte die vrijkomt als gevolg van koeling van de verblijfsruimtes benut in de ruimtes waar nog wel warmtebehoefte bestaat, zoals de zwemzalen. Hiermee kan op duurzame wijze gelijktijdig worden verwarmd en gekoeld. - diverse waterbesparende maatregelen: Douches worden voorzien van waterbesparende douchekoppen, wastafelkranen zijn zelfsluitend waardoor onnodig waterverbruik wordt beperkt.

- toepassing van PV-panelen op het dak: door het plaatsen van Photo Voltaic panelen op het dak kan met behulp van zonne-energie de elektriciteitsbehoefte lokaal worden opgewekt. - warmteterugwinning douche- en spoelwater: het vuile water wordt hierbij opgevangen en via de betreffende warmtepomp geleidelijk afgevoerd naar het riool. Met behulp van de warmtepomp wordt warmte met een zeer hoog rendement uit het afvalwater onttrokken en afgegeven aan het suppletiewater; - door toepassing van een trommelfilter wordt de volledige rondpompcapaciteit voorgefiltreerd. Daarmee wordt het zandfilter sterk ontlast en kan er met minder zandfiltercapaciteit worden opgesteld. Door toepassing van dit filter wordt er water bespaard en wordt het elektraverbruik van de pompen gereduceerd. - toepassing van UV-desinfectie op waterbehandeling: voor de reductie van gebonden chloor en afdoden legionella, Cryptosporidium en Giardia uit het zwemwater wordt er een UV-installatie op de badwatersystemen geplaatst. De installatie wordt in full-stream achter de zandfilter geïnstalleerd. - pasteurisatie warmtapwater: door in het warmtapwatersysteem te voorzien van pasteurisatie kan ook het warmtapwater worden verwarmd via het laagtemperatuursysteem met warmtepomp.

Door toepassing van een warmwater circulatiesysteem in combinatie met tapwaterpasteurisatie kan het warmtapwater op een efficiënte manier worden verwarmd door de warmtepompen en kan het legionellagevoelige koudwaternet naar de douches achterwege blijven. Door de temperatuur van het circulerende water kortstondig te verhogen wordt de vorming van legionellabacteriën bestreden (pasteurisatie).

toepassing van ledverlichting in combinatie met daglichtregelingen en bewegingssensoren: Energiezuinige ledverlichting wordt gecombineerd met schakeling op daglicht en aanwezigheid. Hiermee wordt voorkomen dat verlichting onnodig brandt. geoptimaliseerde regeltechniek: met de technische ontwikkelingen en de ervaringen die daarmee zijn opgedaan is in de afgelopen tien jaar regeltechniek met bijbehorende software tot stand gekomen die optimaal is afgestemd op een zo laag mogelijk energieverbruik. Om inzicht te krijgen en te houden in verbruiken van de verschillende energiestromen, zijn waar wenselijk reeds energiemetingen opgenomen in het ontwerp.

PvE overstijgende maatregelen Onderstaande maatregelen op gebied van installaties en het beperken van het energieverbruik overstijgen het zeer duurzame programma van eisen: - instructiebad en doelgroepenbad op gelijke temperatuur waarmee energie bespaard wordt in de exploitatie; - warmteterugwinning aanvullend op de afblaaslucht van de luchtbehandelingskasten van de zwemzalen; - PV-panelen van 330 Wp toegepast in plaats van 320 Wp zoals voorgeschreven in het PvE. Optie verder omhoog te brengen naar 400 Wp per paneel; - verlichting in zwemzalen en sporthal dimbaar uitgevoerd zodat de verlichting niet continu volbelast aan staat waarmee energie wordt bespaard. Bijkomend voordeel is dat in de exploitatie voorschakelapparaten langer mee kunnen gaan; - door het badwatersysteem te voorzien van een extra klep (compensatieklep) kan tijdens de nacht een kleine hoeveelheid badwater worden overgebracht naar de buffer(s). Hierdoor vindt tijdens de nacht geen overstroom meer plaats via de badrand waardoor verdamping aanzienlijk wordt beperkt; - pasteurisatie warmtapwater (vooral legionellabeheersing); - energiemeting met regeling op circulatiepompen. Gebruik

warmte

elektriciteit

water

Overige apparatuur

in GJ

in kWh

in m³

Dompelpomp

1.602

Voeding cv-ketels

Klimaat

0

LBK01 Wedstrijdbad

825,1352844

46.797

Stuurstroom regelkasten

4.368

LBK02 Doelgroepenbad

525,9582402

30.195

Overig

8.736

39.005

Server

LBK04 Kleedruimte zwembad

298,6025071

7.544

Computers

2.621

LBK05 Horeca-Algemeen-MFR

381,6886565

19909,20058

Koeling server

13.104

LBK06 Sporthal+kleedruimte

404,0628672

LBK03 Therapiebad

656

0

2.190

-232,356816

14.343

Warmte terugwinning

-1167,146496

72.046

0

20.080

Koeling direct

PV-panelen 217.800 Wp, EPC=0

22.924

Overige Koeling

Wedstrijdbad Doelgroepenbad/therapiebad

Buitenbaden

888,553285

49.542

1.507

1182

49542,0536

1506,648

239,0416796

14263,08

1518,4

374,8748468

23.802

743,784

Tijdelijk opstoken

0

0

0

Vermeden verwarming

0

0

0

Overige apparatuur

0

81673,42679

0

Zoutelektrolyse

0

30.052

182

UF-RO

0

0

0

-760,7402942

14849,28502

0

Warmteterugwinning Glijbanen Uitwisseling warmte en koude

325,50336

15.070

Excl.

Excl.

Verlichting Wedstrijdbad Doelgroepen-/therapiebad

21.646 21166,08

-194.387

Horeca Sanitair -en warmtapwater zwembad Horeca totaal Koud douchewater

Waterbehandeling

Whirlpool

1.040

0

17.545 1260

Warm douchewater

316,008

0

1260

Legionella spoelingen

0

7.970

124,8

0

134,4

Overige warmtapwater

16,85376 0

0

1092

Eénmalige vulling baden

Sanitair/schoonmaken

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

Regenwaterhergebruik

0

0

0

Pasteurisatie

0

3.662

0

Sanitair -en warmtapwater overige ruimtes Koud douchewater

562,5

Warm douchewater

141,075

0

562,5

Legionella spoelingen

0

18729,18667

293,28

Overige warmtapwater

12,54

0

100

Sanitair/schoonmaken

0

0

500

Eénmalige vulling baden

excl.

excl.

excl.

Regenwaterhergebruik

0

0

0

Pasteurisatie

0

7323,36

0

4.428

568.792

11.347

Kleedruimten/douches zwembad

14.413

Sporthal en kleedruimtes

41.484

Hal / kantoren / MFR

7.989

Horeca

9.812

All-Electric in kWh

Technische ruimte - overige

4.073

Benodigde elektriciteit in kWh

Noodverlichting

2.070

PV-panelen aanvullend dak vol minimaal 354.420 Wp

Buitenverlichting

0

Totaal

Totaal All-electric in kWh

Warmte 384.404

384.404

Overige

Totaal

568.792

953.197

-316320

-316320

252.472

636.877

Overige apparatuur

tabel energieverbruik

Sportpark Almelo 40

duurzaamheid.

energie, EPC en GPR

zoutelektrolyse

EPC 0

LED verlichting

gasloze warmteopwekking

gebouwbeheersysteem

GPR 8,0

energieopwekking

energiebesparing

water en waterzuivering

EPC en GPR

optimaal gebruik dakoppervlak ten behoeven van plaatsing PV panelen

hoogwaardige schilisolatie (gevel RC=8.0 / dak RC=10,0), triple beglazing in zwemzaal / HR++ dubbele beglazing voor droge functies

waterbesparende kranen, douches en toiletten

EPC

EPC < 0,0

centrale warmte opwekking met lucht-water warmtepompen in semi-buitenopstelling dragen zorg voor verwarming en (gratis) comfortkoeling

energiezuinige verlichting LED aanwezigheid en daglicht geregeld

zoutelectrolyse voor productie van chloor op aanvraag en voorkomen van chloortransport

GPR

GPR score energie min. 8,0

gecombineerd met water-water warmtepompen in binnenopstelling

BINNENOPSTELLINGLUCHTBEHANDELINGMET(2747ï % met CO2, vochtigheids- en aanwezigheidssturing

voorfiltratie door middel van energiezuinig en waterbesparend trommelfilter

GPR

GPR score overige thema’s min 8,5

warmteterugwinning spoel- en douchewater

lage temperatuur verwarming en LT douchewater circulatiesysteem

50% hoofdstroom filtratie middels zandfilters

CO2 neutraal en all-electric installatieconcept

toepassen van UV desinfectie voor het verminderen van chemicaliën en waterverbruik

Sportpark Almelo 41

duurzaamheid.

EPC en energiebehoefte In het programma van eisen is de wens omschreven om het gehele dak vol te leggen met PV-panelen. Daarnaast zal het nieuwe complex moeten voldoen aan de prestatie-eis van EPC 0,0. Echter zal het niet nodig zijn om het gehele dak vol PV-panelen uit te voeren om aan deze eis te voldoen. Als ervaren zwembadbouwer willen wij u graag helpen een goed afgewogen investering te maken met betrekking tot deze installaties. Wij hebben voor u de factoren die impact hebben op deze keuze inzichtelijk gemaakt.

volledige inzet zonnepanelen

EPC = -1.95

EPC = 0

1.734 panelen

maximaal hoeveelheid PV panelen In de aanbieding hebben we het aantal PV-panelen gebaseerd op de beschikbare ruimte op het dak. Dit zijn er in totaal 1.734 stuks met elk een vermogen van 330 Wp. Het genoemde aantal PV-panelen resulteert in een EPC van -1,95. Dit zal ervoor zorgen dat er een groot overschot aan zonne-energie zal ontstaan. Dit overschot aan kan eventueel worden opgeslagen in een elektrische batterij, de mogelijkheden hiervan kunnen, indien van toepassing, in een volgend stadium nader worden onderzocht.

zonnepanelen op het groendak

groendak

EPC = < 0

660 panelen

EPC = 0 Om aan de presetatie-eis van EPC = 0 voor de gebouw gebonden installaties kan worden volstaan met 660 PV-panelen. Daarmee blijft ook eventuele congestie tot een minimum beperkt. Bij vervallen van de overige panelen kan er een deel van het dak als groendak uitgevoerd worden. Deze klimaatadaptieve maatregel draagt ook nog eens bij aan de flora en fauna!

1.134 panelen

balans Door een gedeelte van het dak niet te voorzien van PV-panelen kan de verwachte overcapaciteit van de PV-panelen worden verlaagd. Wanneer het maximum aantal 1.734 panelen wordt verlaagd met 600 panelen naar 1.134 stuks bedraagt de overcapaciteit naar verwachting nog ca 10%. Bij eventuele congestie kan deze energie alsnog nuttig worden ingezet door toepassing van een elektrische verwarmingsketel, curtailen is dan niet of nog zeer beperkt nodig. Deze ketel biedt tevens de mogelijkheid te dienen als beperkte maar nuttige back-up bij eventuele storing van één van de warmtepompen. Eén en ander werken wij graag in een later stadium verder voor u uit.

Sportpark Almelo 42