Raadsvoorstel Kadernota 2027 Gemeenschappelijke Regeling GGD Hollands Noorden
Tekst van het document
RAADSVOORSTEL Raadsvergadering:
19 februari 2026
Agendapunt: Commissie:
Gezamenlijk
Portefeuillehouder:
Robert te Beest
Onderwerp: Kadernota 2027 GR GGD Hollands Noorden Voorgesteld besluit 1.
Geen zienswijze af te geven ten aanzien van de kadernota 2027 van de GR GGD Hollands Noorden.
2.
Het college opdracht te geven om de zienswijze door middel van de bijgevoegde brief aan het dagelijks bestuur van de GR GGD Hollands Noorden kenbaar te maken
Samenvatting In de notitie Informatievoorziening Gemeenschappelijke Regelingen is een belangrijk onderdeel opgenomen: de mogelijkheid om een zienswijze af te geven op de kadernota van een gemeenschappelijke regeling. Daarmee wordt de Raad in de gelegenheid gebracht om te sturen op beleidsmatige en financiële uitgangspunten voor de begroting. De kadernota GGD HN geldt als opmaat naar de begroting GGD HN 2027 en bevat zowel de hoofdlijnen van het beleid als de financiële kaders. Na kennisname Het dagelijks bestuur van de GGD Hollands Noorden heeft op 11 december 2025 de Kadernota 2027 aangeboden. De raad kan voor 1 maart 2026 een zienswijze geven. Met een zienswijze op de Kadernota 2027 kan de raad sturen op de beleidsmatige en financiële uitgangspunten voor de begroting 2027 van de GGD, die later voor zienswijzen aan de raden wordt aangeboden. Het algemeen bestuur van de GGD behandelt de Kadernota 2027 en de ingediende zienswijzen op 11 maart 2026. Dit voorstel staat in relatie tot de programmabegroting Algemeen De GGD is een gemeenschappelijke regeling van 16 gemeenten in Noord-Holland Noord. De GGD bewaakt, beschermt en bevordert de gezondheid en veiligheid van inwoners in Noord-Holland Noord. De GGD voert gemeentelijke taken uit die vermeld staan in de Wet publieke gezondheid (Wpg), alsmede taken die bij of krachtens andere wetten zijn opgedragen.
Taken op basis van de Wpg zijn: •
Basistaken jeugdgezondheidszorg 0 tot 18 jaar en prenatale voorlichting en huisbezoek;
•
Infectieziektebestrijding, inspectie, hygiëne en medische milieukunde;
•
Forensische geneeskunde en GGD Rampenopvangplan;
•
Epidemiologie, collectieve gezondheidsbevordering en ondersteuning gezondheidsbeleid.
Kadernota 2027 GR GGD Hollands Noorden1
Argumenten 1. De kadernota GGD HN 2027 geldt als opmaat naar de begroting 2027. De kadernota van de GGD Hollands Noorden geldt als opmaat naar de begroting voor 2027 en bevat zowel de hoofdlijnen van het beleid als de financiële kaders. De mogelijkheid om een zienswijze af te geven op de kadernota stelt de raden in de gelegenheid te sturen op de beleidsmatige en financiële uitgangspunten in de begroting, die later in het jaar door de GR’en voor zienswijzen aan de raden wordt aangeboden. 2.
Als uitgangspunt voor deze nota is het principe “going concern” gehanteerd.
Als basis voor de kadernota zijn de financiële uitgangspunten gebruikt die vastgelegd zijn in de GR. Met de inzichten en kennis van nu voldoet de kadernota 2027 aan de bestuurlijke, financiële -en uitvoeringsafspraken die gemaakt zijn. Omdat voldaan is aan de gestelde eisen wordt voorgesteld om geen zienswijze op te stellen voor de kadernota 2027. Hieronder treft u beleidsmatige en financiële uitgangpunten uit de Kadernota 2027 en lichten we de voorgestelde zienswijze toe. Het voorstel aan de raad is om de beleidsmatige uitgangspunten en financiële uitgangspunten te ondersteunen. In de Kadernota 2027 vraagt de GGD geen extra financiering van gemeenten. De omvang van de (geprognosticeerde) algemene reserves is ontoereikend om alle financiële risico’s op te vangen. GGD HN zal in 2026 met een voorstel richting het algemeen bestuur komen, hoe om te gaan met de druk op de algemene reserve en het verbeteren van het weerstandsvermogen om toekomstige financiële risico’s op te kunnen vangen. Daarnaast wordt voor verschillende onderdelen aangegeven dat de structurele inzet mogelijk toeneemt, bijvoorbeeld voor suïcidepreventie en bedrijfscontinuïteitsmanagement. Dit zijn echter geen onderdelen waar via de Kadernota 2027 besluitvorming over plaatsvindt. Hier kan echter wel door bijvoorbeeld subsidie of andere gemeentelijke bijdragen extra middelen en besluitvorming voor worden gevraagd.
Beleidsmatige uitgangspunten Het voorstel aan de raad is om de inzet op de doelstellingen 2027, doorontwikkelingen en de verwachtingen voor de langere termijn te ondersteunen. De GGD sluit aan bij de ontwikkelingen in de samenleving en de input vanuit de gemeenteraden. Ook sluit de GGD hiermee aan bij inzichten op het gebied van gezondheid en de verantwoordelijkheden van GGD en gemeenten. De GGD stelt voor 2027 de volgende doorontwikkelingen voor: 1.
Suïcidepreventie: Met de inwerkingtreding van de Wet Integrale Suïcidepreventie heeft de overheid een wettelijke plicht gekregen om suïcidepreventie te bevorderen. GGD HN en gemeenten onderzoeken gezamenlijk welke preventieve activiteiten kunnen worden uitgevoerd en onder welke voorwaarden en financiering.
2.
Jeugdgezondheidszorg: De JGZ ontwikkelt richting meer domein overstijgende samenwerking, onder andere binnen Kansrijke Start en Kind naar Gezond Gewicht. Met het Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord (AZWA) wordt structureel ingezet op de Gezonde School-aanpak, met specifieke aandacht voor mentale gezondheid. Daarnaast blijft GGD HN inzetten op het verhogen van de vaccinatiegraad binnen het Rijksvaccinatieprogramma.
3.
Veilig Thuis: Voor het goed uitoefenen van de wettelijke taak is het nodig te investeren in de versterking van VT. Deze versterking bestaat uit actief wachtlijstenbeheer en deelname aan de ZSM-tafel. Hiervoor worden extra structurele financiële middelen gevraagd via de genoemde 1e begrotingswijziging 2026.
Kadernota 2027 GR GGD Hollands Noorden2
4.
Infectieziektebestrijding en Algemene Gezondheid: Door toenemende complexiteit (antibioticaresistentie, zoönosen, klimaatverandering) wordt infectieziektebestrijding steeds meer met de omliggende GGD’en ingericht. De behoefte aan medische milieukunde neemt in de gemeente Alkmaar niet toe. De forensische geneeskunde ontwikkelt richting een landelijke organisatie, waarbij regionale integratie en capaciteitsvraagstukken centraal staan.
5.
GGD brede ontwikkelingen: a.
Digitalisering en AI: Nieuwe technologieën bieden kansen, maar vragen om structurele investeringen in kennis, vaardigheden en innovatiebudget.
b. Bedrijfscontinuïteitsmanagement (BCM): Dreigingen zoals cyberaanvallen en pandemieën vragen om verdere professionalisering en mogelijk extra capaciteit. c.
Informatiebeheer en archieven: GGD HN moet nog voldoen aan wettelijke eisen; hiervoor wordt gewerkt aan een strategische visie en verbeterplan dat in 2027 volledig geborgd moet zijn.
Binnen deze beleidsmatige uitgangspunten is het advies aan de GGD om de volgende inhoudelijke punt te verwerken in de kadernota 2027: in control of Alcohol en Drugs opnemen. Aandachtspunten voor de langere termijn (2028-2030) zijn: •
Bevordering van gezondheid zorgt ervoor dat inwoners weerbaarder en veerkrachtiger zijn en daarmee beter bestand tegen de impact van crisis, rampen en bedreigingen. Gemeenten zijn gevraagd hiervoor de noodzakelijke lokale infrastructuur op te zetten, zoals het organiseren van noodsteunpunten. GGD HN helpt samen met de GHOR bij de voorbereiding op crises en rampen voor zorgorganisaties, zodat zorgcontinuïteit ook in die situaties is gewaarborgd.
•
Ook is van groot belang dat GGD HN goed blijft aangehaakt bij ontwikkelingen op het gebied van bijvoorbeeld pandemische paraatheid.
Financiële aspecten In de Kadernota 2027 vraagt de GGD geen extra financiering van gemeenten. Wanneer de ontwikkeling Veilig Thuis (actief wachtlijstbeheer en ZSM-tafel) wordt goedgekeurd zal dit wel worden doorvertaald in de meerjarenramingen van de GGD. Net zoals alle andere gemeenschappelijke regelingen is GGD HN gebonden aan de Financiële Uitgangspunten Gemeenschappelijke regelingen Noord-Holland Noord (FUGR) en deze uitgangspunten zijn gebruikt bij het opstellen van de kadernota 2027. De GGD heeft een indexatie gehanteerd conform de Financiële Uitgangspunten Gemeenschappelijke Regelingen Noord-Holland Noord (FUGR); dat betekent een samengesteld indexatiecijfer van 7,7% ten opzichte van 2026. Financieel meerjarenperspectief De meerjarenbegroting is sluitend, waarin is gerekend met de indexaties voor 2027 uit de indexatiebrief van de Regietafel Noord-Holland-Noord. In 2023 is een Cao-gat ontstaan, dat vanaf 2026 wordt na gecalculeerd conform de financiële uitgangspunten gemeenschappelijke regelingen (FUGR). In 2024 en 2025 heeft GGD HN het Cao-gat zelf opgevangen vanuit de algemene reserve zonder extra bijdrage van de deelnemende gemeenten. Nu GGD HN voor 2026 geconfronteerd is met bezuinigingen, is opbouwen van vermogen vanuit de bestaande begroting niet realistisch.
Het algemeen bestuur heeft eerder uitgesproken dat het belangrijk is dat GGD HN voldoende vermogen kan opbouwen
Kadernota 2027 GR GGD Hollands Noorden3
Weerstandsvermogen en risico's Bij GGD HN wordt de beschikbare weerstandscapaciteit gevormd door de algemene reserve. De algemene reserve is ontoereikend om alle financiële risico’s op te vangen. Bij een negatieve algemene reserve is het, conform het Gemeenschappelijk Financieel Toezichtkader gemeenschappelijke regelingen, aan de deelnemers om het tekort direct aan te vullen, zodat er geen negatieve algemene reserve ontstaat. GGD HN zal in 2026 met een voorstel richting het algemeen bestuur komen, hoe om te gaan met de druk op de algemene reserve en het verbeteren van het weerstandsvermogen om toekomstige financiële risico’s op te kunnen vangen. Advies financiële klankbordgroep De klankbordgroep financiën constateert dat de kadernota 2027 in lijn is met de FUGR en eerdere afspraken. Ook begrijpt de klankbordgroep dat de financiële gevolgen van diverse doorontwikkelingen nog niet bekend zijn en niet verwerkt (bijvoorbeeld Suïcidepreventie en AZWA). De klankbordgroep financiën geeft het dagelijks bestuur een positief advies om deze kadernota 2027 voor zienswijzen aan te gaan bieden. Advies De GGD heeft de bezuinigingstaakstelling van 5% voor het begrotingsjaar 2026 niet gehaald. Op begrotingsbasis van de GGD hebben ze 4,1% bespaard. Het AB heeft in de vergadering van 9 juli 2025 gesteld dat de 5% niet haalbaar is en is akkoord gegaan met de 4,1%.
Het AB heeft vervolgens de begroting 2026 van de GGD vastgesteld. Het advies van de financiële klankbordgroep kan worden overgenomen. Vervolg en communicatie De afgegeven zienswijze zal door de gemeenteraad middels de als bijlage 3 bijgevoegd conceptbrief verstuurd worden naar het Dagelijks Bestuur van GGD HN.
Bijlagen 1.
Aanbiedingsbrief Kadernota 2027 GR GGD HN
2.
Kadernota 2027 GR GGD HN
3.
Brief Zienswijze kadernota 2027 GR GGD Hollands Noorden
Burgemeester en wethouders van Alkmaar, mw. drs. A.M.C.G. Schouten, burgemeester
dhr. R.M. Reus MPM, gemeentesecretaris
Collegevergadering: 6 januari 2026
Kadernota 2027 GR GGD Hollands Noorden4
RAADSBESLUIT Nr. De raad van de gemeente Alkmaar; Gelet op Het besluit van burgemeester en wethouders van 6 januari 2026 Het advies van de commissie Gezamenlijk 12 februari 2026 Het bepaalde in ‘Informatievoorziening Gemeenschappelijke Regelingen’. Besluit 1.
Geen zienswijze af te geven ten aanzien van de kadernota 2027 van de GR GGD Hollands Noorden.
2.
Het college opdracht te geven om de zienswijze door middel van de bijgevoegde brief aan het dagelijks bestuur van de GR GGD Hollands Noorden kenbaar te maken
De raad van Alkmaar, 19 februari 2026 mw. drs. A.M.C.G. Schouten, burgemeester
mw. mr. V.H. Hornstra, griffier
Kadernota 2027 GR GGD Hollands Noorden5