Raadsvoorstel Agenda Duurzaam Alkmaar

RAADSVOORSTEL

Raadsvergadering: 19 oktober 2023 Agendapunt: Agenda Duurzaam Alkmaar Commissie: Ruimte Portefeuillehouder: C.C. Schouten (Duurzaamheid) Relatie met andere portefeuillehouder(s): C.D. Peetoom (Economie, mobiliteit, afval & milieu)

J. Nieuwenhuizen (Openbare ruimte)

A.J.A. van de Ven (Ruimtelijke ordening, Groen in de stad)

Onderwerp: Agenda Duurzaam Alkmaar

Voorgesteld besluit

Het beleid en de uitvoering van de ambities op het gebied van duurzaamheid een extra impuls te geven en daartoe de Agenda Duurzaam Alkmaar vast te stellen.

Samenvatting In het Coalitieakkoord 2023-2026 is een groot aantal maatregelen opgenomen om de stad te verduurzamen. De Agenda Duurzaam Alkmaar (ADA) is de concrete uitwerking daarvan. De Agenda geeft invulling aan de duurzame ambities in 4 thema’s: 1) energie- en warmtetransitie 2) mobiliteit, 3) klimaatadaptatie en biodiversiteit, 4) circulaire economie. Het verduurzamen van de eigen organisatie heeft speciale aandacht en vormt het 5e thema. Per thema wordt er een uitvoeringsprogramma opgesteld, daar worden de ambities uit het Coalitieakkoord in acties vertaald en gemonitord op de realisatie van de doelstellingen. U heeft tijdens de bijeenkomst op 30 november 2022 input geleverd op de inhoud van de agenda.

Dit voorstel staat in relatie tot coalitieakkoord

Argumenten 1.1 De Agenda Duurzaam Alkmaar (ADA) stimuleert de uitvoering van de ambities uit het coalitieakkoord 2023-2026 Het Coalitieakkoord 2023-2026 geeft een extra impuls aan de uitvoering van de duurzame ambities van Alkmaar (ADA). De ADA speelt daarop in. De agenda kent een thematische opzet gericht op het terugbrengen van de CO2-uitstoot, het inspelen op de klimaatverandering en het circulair omgaan met grondstoffen. Met de focus op thema’s wordt het beleid geïntensiveerd en krijgt de uitvoering een gezicht naar buiten.

1.2 De CO2-uitstoot wordt aangepakt en ingespeeld wordt op de gevolgen van de klimaatverandering De noodzaak van deze opgaven is vrijwel dagelijks in het nieuws. Steeds meer middelen worden door partijen beschikbaar gesteld om de klimaatproblematiek het hoofd te bieden. De ADA

Agenda Duurzaam Alkmaar 1

coördineert (in samenspraak met maatschappelijke organisaties en bedrijven) op een integrale wijze de aanpak van de problematiek en de inzet van middelen die beschikbaar komen.

1.3 De ADA nodigt partners uit en geeft duidelijkheid aan de rol van de gemeente Veel partijen zijn werkzaam op het gebied van energie, klimaatadaptatie en circulariteit. De Alkmaarse agenda nodigt uit en markeert de eigen rol en invloed van de gemeente. De agenda versterkt de energie en doorzettingskracht die al aanwezig zijn in de samenleving. Aan de hand van de agenda brengt de gemeente deze partijen bij elkaar, zoals o.a. woningbouwcorporaties, Liander, Vereniging van bedrijven, HVC, Stadswerk072. De samenwerking aan de agenda met partners uit de stad (bewoners, bedrijven, maatschappelijke organisaties en kennisinstellingen), stimuleert een breed maatschappelijk draagvlak voor de inzet op duurzaamheid.

1.4 De agenda kent een breed maatschappelijk draagvlak Tijdens de raadsinformatiebijeenkomst op 30 november 2022 heeft u input geleverd aan de visie van ADA en zijn vragen beantwoord. Stakeholders op lokaal en provinciaal niveau zijn geconsulteerd over doelstellingen, voorwaarden en uitvoering van de agenda.

Kanttekeningen 2.1 Wettelijk instrumentarium Het wettelijk instrumentarium voor de uitvoering van de verduurzaming is steeds in ontwikkeling. Er is een nieuwe Energiewet in voorbereiding waarbij allerlei verschillende wetten worden geïntegreerd. Op dit moment zijn de Elektriciteitswet, Warmtewet en Gaswet nog van toepassing. Belangrijkste onderdeel in dit kader is het vervallen van de gasaansluitplicht.

2.2 Een adequate energie-infrastructuur is van belang om de duurzame ambities uit te voeren. Alkmaar en de provincie kampen echter met congestie op het elektriciteitsnetwerk. Verwachting is dat dit tot ca. 2026 zal duren. Nieuwe grootschalige duurzaam opgewekte energie kan niet zondermeer aan het net worden teruggeleverd. Innovatieve oplossingen zijn nodig. Ook de kleinverbruiker kan in de toekomst met congestie te maken krijgen. De komende jaren zijn grootschalige ondergrondse aanpassingen van het elektriciteitsnetwerk noodzakelijk. Dit is nodig vanwege de groei en de elektrificatie van de energievoorzieningen in en om de woning.

In de ADA worden deze uitdagingen opgepakt. Zowel op lokaal als op regionaal en provinciaal niveau. Alkmaar participeert in de provinciale taskforce energie-infrastructuur en de werkgroepen die daaraan zijn verbonden. Er is ook een kerngroep (bestaande uit maatschappelijke organisaties en kennisinstellingen) onder de regie van gemeente Alkmaar bezig met dit vraagstuk.

2.3 De ADA moet jaarlijks zijn vertaling krijgen in uitvoeringsplannen De ADA is een weergave van de visie en ambities van de gemeente op het gebied van duurzaamheid. Jaarlijks worden uitvoeringsplannen opgesteld met daarin opgenomen concrete acties, prioritering en budget. Deze acties zijn concrete vertaling van de ambities uit het Coalitieakkoord.

2.4 Voor de uitvoering is de gemeente afhankelijk van externe partners Het realiseren van de ambities in ADA kan de gemeente niet alleen, de gemeente is deels afhankelijk van externe stakeholders en particulieren. De uitvoering van de agenda wordt voorzien van een organisatiestructuur met een netwerk van partners op het gebied van duurzaamheid. Ook de communicatie wordt geïntensiveerd om bij te dragen aan het informeren en stimuleren van acties op het gebied van duurzaamheid.

Agenda Duurzaam Alkmaar 2

Actualisatie Agenda Duurzaam Alkmaar ten opzichte van april 2023 Oorspronkelijk stond de Agenda Duurzaam Alkmaar geagendeerd voor april 2023. In de tussentijd zijn de onderstaande punten geactualiseerd, in lijn met het coalitieakkoord 2023-2026: - De gemeente stimuleert duurzame mobiliteit, maar verplicht deze niet. De gemeente gaat samen met ondernemers de stadslogistiek aanpakken door middel van centrale punten waar goederen gebracht kunnen worden, die op emissieloze wijze naar de binnenstad worden vervoerd. - Er zijn middelen gereserveerd om 5000 extra bomen te realiseren. - In de transitie naar aardgasvrije wijken besteed de gemeente specifiek aandacht aan de financiën die gepaard gaan met de transitie, en of de transitie kostendekkend is voor bestaande woningen.

Communicatie is essentieel Voor de uitvoerbaarheid van ADA is communicatie erg belangrijk. Alle onderdelen van ADA vragen tijdens de uitvoering om een directe betrokkenheid van burgers en bedrijven. Daarom is een proactief communicatieplan waarin ook de burgerinitiatieven, bedrijfsparticipatie en netwerkvorming een rol krijgen, doorslaggevend voor de realisatie van de doelstellingen van ADA. Een communicatieplan is onderdeel van ADA en de uitvoeringsplannen.

Financiële aspecten In de begroting 2023-2026 is budget opgenomen voor diverse aspecten van de Agenda. De werkzaamheden worden gedekt uit deze budgetten. Het is de verwachting dat het Rijk via het gemeentefonds in de toekomst meer budgetten gaat toekennen. Bij het beschikbaar komen van extra budgetten kunnen de werkzaamheden worden uitgebreid.

Vervolg De Agenda Duurzaam Alkmaar wordt opgavegericht opgepakt. Per thema wordt er een uitvoeringsprogramma opgesteld met concrete acties en budget per jaar. De prioritering van acties vindt daar plaats. De voortgang en de effecten van de uitvoeringsprogramma’s wordt gemonitord; na twee jaar vindt een herijking plaats.

Bijlagen 1. Agenda Duurzaam Alkmaar. 2. Samenvatting Agenda Duurzaam Alkmaar

Burgemeester en wethouders van Alkmaar,

mw. drs. A.M.C.G. Schouten, burgemeester

dhr. R.M. Reus, gemeentesecretaris

Collegevergadering: 5 september 2023

Agenda Duurzaam Alkmaar 3

RAADSBESLUIT

Nr.

De raad van de gemeente Alkmaar;

Gelet op Het besluit van burgemeester en wethouders van 5 september 2023 Het advies van de commissie Ruimte 7 november 2023

Besluit Het beleid en de uitvoering van de ambities op het gebied van duurzaamheid een extra impuls te geven en daartoe de Agenda Duurzaam Alkmaar vast te stellen.

De raad van Alkmaar, 19 oktober 2023

mw. drs. A.M.C.G. Schouten, burgemeester

mw. mr. V.H. Hornstra, griffier

Agenda Duurzaam Alkmaar 4