Initiatiefvoorstel Opstarten Jongerenraad Alkmaar
Tekst van het document
INITIATIEFVOORSTEL ‘Jongerenparticipatie is een kwestie van doen!’
Raadsvergadering:
22 januari 2026
Agendapunt: Commissie:
Sociaal
Onderwerp: Opstarten Jongerenraad Alkmaar Betreft uitvoering Motie Vreemd 18-M-1 – Zichzelf vernieuwende jongerenraad Voorgesteld besluit: 1.
De raad besluit een jongerenraad op te starten.
2.
In de nog op te stellen regeling op te nemen dat de jongerenraad in ieder geval aan de volgende randvoorwaarden voldoet: o
deelnemers aan de jongerenraad zijn 12 – 18 jaar;
o
woonachtig in Alkmaar;
o
te streven naar een jongerenraad die representatief is voor de gemeente Alkmaar.
3.
Hiervoor EUR 35.000 structureel per jaar beschikbaar te stellen.
4.
Deze kosten in de eerste bestuursrapportage 2026 en voor de jaren 2027 en verder in de begrotingen te verwerken.
Inleiding Op 29 september 2022 heeft de gemeenteraad een motie aangenomen met in het dictum de volgende tekst (zie ook bijlage 1): 1.
een Alkmaarse jongerenraad op te richten voor jongeren vanaf 12 tot 18 jaar die elke drie jaar verkozen wordt;
2.
de kosten hiervan te dekken uit het budget voor participatie;
3.
te streven naar een jongerenraad die representatief is voor de gemeente, dus niet allemaal van dezelfde school, uit dezelfde wijk of van dezelfde sportclub;
4.
enerzijds de jongerenraad te voeden met vraagstukken waarover de jongerenraad het college en de gemeenteraad kan adviseren door met elkaar in gesprek te gaan of een advies te schrijven;
5.
anderzijds open te staan voor de ongevraagde adviezen van de jongerenraad;
6.
de jongerenraad de gelegenheid te geven zich te profileren via bijvoorbeeld de website van de gemeente Alkmaar;
7.
de jongerenraad als opdracht mee te geven in hun laatste jaar de benodigde stappen te ondernemen tot de benoeming van een nieuwe jongerenraad.
Bij brieven van het college d.d. 15 november 2022 en 22 mei 2025 (bijlagen 2 en 3) heeft het college uitvoering gegeven aan de motie door onderzoek te doen naar de verschillende mogelijkheden. Het college stelt in de brief van 22 mei jl. dat zij geen voorstel zal doen bij de kadernota 2026, maar dat dit wordt overgelaten aan de gemeenteraad. Verder stelt het college voor om de uitvoering om te komen tot een jongerenraad, om redenen, te beleggen bij de griffie. Vanuit de gemeenteraad is bij de kadernota 2026 geen initiatief genomen voor het instellen van een jongerenraad. In dit kader zijn Leefbaar Alkmaar en D66 Alkmaar gekomen tot dit initiatiefvoorstel. Argumenten In de brief van het college van 15 november 2022 heeft het college de toezegging gedaan te onderzoeken welke vorm van participatie jongeren aanspreekt. Op 22 mei 2025 heeft het college de raad via een raadsinformatiebrief geïnformeerd over de uitkomsten van het onderzoek naar de vorm van een jongerenraad en doet het college aan de gemeenteraad de volgende suggestie: •
het opstarten van een jongerenraad (adviesraad/debatwedstrijden/scholenbijeenkomsten);
•
het organiseren van doorlopende activiteiten, samen met de Alkmaarse VO-scholen en ProDemos.
Wat betreft punt 2 kan worden vermeld dat er al doorlopende activiteiten zijn in de gemeente Alkmaar: zo zijn er regelmatig klassen op bezoek in het stadhuis en worden ze begeleid door raadsleden. Ook vindt er jaarlijks een debatwedstrijd plaats. In de motie blijkt de wens van de gemeenteraad om náást het aanbod van doorlopende activiteiten tevens uitvoering te geven aan een jongerenraad. De fracties van Leefbaar Alkmaar en D66 Alkmaar doen u daarom het voorstel om een jongerenraad in te stellen en de ontwikkeling en uitvoering te beleggen bij de griffie. Opzet jongerenraad Leefbaar Alkmaar en D66 Alkmaar stellen voor, gelet op het advies van het college in de brief van 22 mei jl., om de ontwikkeling en uitvoering bij de griffie, eventueel in samenspraak met de ambtelijke organisatie, te beleggen. Wat betreft de opzet kan worden gedacht aan de opzet van een jongerenraad zoals die in de gemeente Leiden is ingesteld (zie bijlage) maar er zijn ook andere goede voorbeelden. Het zou in ieder geval moeten gaan om een jongerenraad die zich richt op jongeren vanaf 12 tot 18 jaar, woonachtig in de gemeente Alkmaar, die bijvoorbeeld jaarlijks verkozen wordt (met de eventuele mogelijkheid om na afloop van een jaar voor herbenoeming in aanmerking te komen).
Uitgangspunt is dat, in overleg met de Alkmaarse scholen en eventueel Alkmaarse jongerenorganisaties, een op maat gemaakte opzet van een jongerenraad voor de gemeente Alkmaar wordt gemaakt, waarbij de adviezen en conclusies uit het onderzoek van het college (bijlage 3 – onderzoek) worden betrokken. Indien dit initiatiefvoorstel wordt aangenomen, zal – in samenspraak met een vertegenwoordiging van de raad – worden gewerkt aan een regeling waarin o.a. de financiële lasten en de rechten en plichten van de jongerenraadsleden worden vastgelegd. Deze regeling zal voorafgaand aan de installatie van de jongerenraad ter besluitvorming worden voorgelegd aan de gemeenteraad van de gemeente Alkmaar. Financiële gevolgen De structurele financiële lasten van een jongerenraad bestaan voornamelijk uit de jaarlijkse presentievergoedingen voor de jongerenraadsleden, ontwikkelkosten en eventuele projectkosten. Gelet op de eerdere (ambtelijke) beantwoording van technische vragen aan de organisatie, komt het geschatte totaal benodigde structurele budget op EUR 35.000 per jaar, bestaande uit:
•
structurele lasten voor een jongerenraad (circa 10 leden): circa EUR 10.000 per jaar.
•
griffiekosten: begeleiding en coördinatie vraagt om circa een kwart (1/4) fte; geschatte kosten maximaal EUR 25.000 per jaar.
In de nog op te stellen regeling zal het bedrag van EUR 10.000 voor de structurele lasten voor een jongerenraad nader worden uitgewerkt, waarbij de volgende uitgangspunten kunnen worden meegenomen: o
De jongerenraadsleden ontvangen een vaste vergoeding per vergadering, uitgaande van 6 vergaderingen per jaar.
o
Budget voor de ontwikkelkosten, zoals opleiding, training en het organiseren van bijeenkomsten.
In de aangenomen motie onder punt 2 staat dat de kosten worden gedekt uit het budget voor participatie. Het college geeft in de brief van 22 mei echter aan dat dat niet mogelijk is. Vandaar dat wordt voorgesteld om de kosten in de eerste bestuursrapportage 2026 en voor de jaren 2027 en verder in de begrotingen te verwerken. Vervolg en communicatie Bij dit voorstel om een jongerenraad in te stellen is gekeken naar de brief van het college van 22 mei jl. en het als bijlage bij die brief toegevoegde onderzoek. Q3 2026 wordt de raad geïnformeerd over de stand van zaken opstarten Jongerenraad. Of de jongerenraad inderdaad voldoet aan de doelstellingen (jongeren meer betrekken bij politiek en samenleving, jongeren voelen zich gehoord, betere beslissingen etc.) en kan plaatsvinden binnen de financiële randvoorwaarden wordt na 2 jaar, met de scholen, geëvalueerd zodat uw raad de uitvoering van de jongerenraad eventueel kan bijstellen. Er zal een persbericht worden verspreid en berichten worden op sociale media gedeeld. Bijlagen: 1.
18-M-1 Motie Vreemd – LA GL PvdA SP BAS – Zichzelf vernieuwende Jongerenraad
2.
Brief college d.d. 15 november 2022
3.
Raadsinformatiebrief d.d. 20 mei 2025 + Onderzoek Jongerenraad
4.
Initiatiefvoorstel gemeente Leiden – Oprichting van een jongerenraad in de gemeente Leiden
Alkmaar, 16 januari 2026 Ondertekening
M. Bolte (Leefbaar Alkmaar)
E. Konijn-Vermaas (D66 Alkmaar)
RAADSBESLUIT Nr. De raad van de gemeente Alkmaar; Gelet op: •
De motie vreemd 18-M-1 – Zichzelf vernieuwende Jongerenraad
•
De raadsinformatiebrief Afdoening toezegging Motie Vreemd – Zichzelf vernieuwende Jongerenraad d.d. 20 mei 2025
•
Het advies van de commissie Sociaal, Ruimte en Bestuur en Middelen d.d. 8 januari 2026
De raad besluit: 1.
De raad besluit een jongerenraad op te starten .
2.
In de nog op te stellen regeling op te nemen dat de jongerenraad in ieder geval aan de volgende randvoorwaarden voldoet: o
Deelnemers aan de jongerenraad zijn 12 – 18 jaar;
o
woonachtig in Alkmaar;
o
te streven naar een jongerenraad die representatief is voor de gemeente Alkmaar.
3.
Hiervoor EUR 35.000 structureel per jaar beschikbaar te stellen.
4.
Deze kosten in de eerste bestuursrapportage 2026 en voor de jaren 2027 en verder in de begrotingen te verwerken.
Alkmaar, 22 januari 2026 De raad van Alkmaar, mw. drs. A.M.C.G. Schouten, burgemeester
mw. mr. V.H. Hornstra, griffier