Concept-verslag gezamenlijke commissie d.d. 10 februari 2026

CONCEPT-VERSLAG Gezamenlijke Raadscommissie Datum vergadering Tijd Plaats Nadere informatie

: 10 februari 2026 : 19.30 uur : Raadzaal, Stadhuis : mevrouw J. Sunnotel email: jsunnotel@alkmaar.nl

Deelnemers: Voorzitterschap:

De heer F.H.J. Jonk

Commissieleden:

mw. S. Agourdane (OPA), dhr. J. Alexander (SP), mw. A.T.H. van de Berg (OlV), mw. Y. van den Brakel-Visser (CDA), dhr. A.J. Epskamp (SPA), dhr. J.C. Hagens (LA), dhr. R.M. Haverlag (BAS), dhr. R.J. Indri (PvdD), mw. A.M.P.A. de Jong (D66), dhr. V.H. Kloos (OPA), mw. E.C. KonijnVermaas (D66), dhr. G.P.J. Kuyper (CDA), mw. K. Meijers (GL), dhr. W.J. Peters (VVD), dhr. E. Regterschot (CU), dhr. D. Rubio Borrajo (PvdA), mw. A.P. Scholtz (PvdD), dhr. R. Seignette (GL), dhr. H.E.G. Stevens (D66), mw. T. Vermeulen (OlV), dhr. R.E. Wijdoogen (SP), dhr. J.C. Wittebrood (FVD), dhr. G.P.C.C. Zucotti (OPA)

Portefeuillehouders:

Mevrouw A.M.C.G. Schouten, de heer C.D. Peetoom, de heer L.A.J. Ruiter, de heer R.G. te Beest

Commissiegriffier:

Mevrouw J. Sunnotel

1 Opening en mededelingen (19.30 uur) De voorzitter opent de vergadering en heet iedereen welkom. Bericht van verhindering is ontvangen van de fractie SvdH. Er zijn geen insprekers en geen mededelingen. 2. Vaststelling agenda (19.31 uur) Op verzoek van D66 wordt agendapunt 9, Raadsvoorstel Kadernota 2027 Gemeenschappelijke Regeling Recreatieschap Alkmaarder en Uitgeestermeer (RAUM) boven de streep gehaald. Met inbegrip van deze wijzigingen wordt de agenda vastgesteld. 3. Terugkoppeling vergaderingen Algemeen Bestuur gemeenschappelijke regelingen (19.33 uur) De portefeuillehouder heeft geen terugkoppeling te melden. 4. Spreekrecht publiek (19.33 uur) Er zijn geen insprekers. 5. Rondvraag (19.33 uur) Er zijn geen rondvragen aangekondigd. 6. Raadsvoorstel Kadernota 2027 Gemeenschappelijke Regeling Veiligheidsregio NHN (19.34 uur) Eerste termijn commissie: FVD deelt de mening dat de Veiligheidsregio eerst bij zichzelf moet gaan kijken of er iets te halen valt. Vorig jaar zijn reeds verschillende bezuinigingsscenario’s doorgesproken. Derhalve verwacht de FVD hier niet veel van. SPA merkt op dat er een structureel gat zit in de manier waarop de Veiligheidsregio wordt gefinancierd. De bezuiniging van de Veiligheidsregio om de begroting 2026 sluitend te krijgen hebben het probleem niet opgelost.

SPA steunt de zienswijze om concrete voorstellen op tafel te zien die de kostenontwikkeling structureel beheersbaar gaan maken. LA merkt op dat de gemeentelijke bijdrage in 2027 fors stijgt. Dit komt boven op een periode waarin Alkmaar grote financiële zorgen heeft. Dit plaatst LA voor een dilemma.

LA wil het fijnmazige brandweernetwerk behouden maar niet dat de financiële risico’s bij gemeentes terecht komen. Wat LA betreft ligt de oplossing in kritisch kijken naar de organisatie. LA kan zich vinden in het voorstel. De SP merkt op dat opnieuw wordt gevraagd te onderzoeken waar en hoeveel er bezuinigd kan worden. De SP vreest dat de veiligheid en de kwaliteit van de brandweerzorg in het geding komt. De SP pleit ervoor het efficiëntieonderzoek zorgvuldig uit te voeren maar de minimumnormen die eerder zijn vastgesteld als uitgangspunt te nemen. Het CDA kan zich vinden in het voorliggende raadsbesluit en heeft er kennis van genomen dat de Veiligheidsregio voor uitdagingen staat. Gezien de omstandigheden vindt de CU het goed om te kijken of het efficiënter kan. OPA is benieuwd hoe het efficiëntieonderzoek gaat. Een dergelijk onderzoek zou ook bij de gemeente gedaan kunnen worden zodat geleerd kan worden of de dingen die bij de Veiligheidsregio gedaan worden ook toepasbaar zijn bij de gemeente. OPA kan zich vinden in het raadsvoorstel. OLV steunt het verzoek van het college. Het raadsvoorstel kan wat OLV betreft door als hamerstuk. Een efficiëntieonderzoek om te onderzoeken of er binnen de bestaande middelen dekking gevonden kan worden acht D66 niet wenselijk. D66 begrijpt het bestuurlijke dilemma.

De Alkmaarse begroting laat vanaf 2027 oplopende kosten zien maar het loslaten van de afspraken wil D66 niet.. De PvdD vindt bezuinigen op de Veiligheidsregio niet gepast. Echter waarschijnlijk kan de organisatie efficiënter ingericht worden zoals het voorstel beoogt. De PvdD neemt het voorstel mee terug. BAS vindt het efficiëntieonderzoek prima, maar vindt dat er aan de toeleveringskant ook wat gevraagd kan worden. BAS stemt in met het raadsvoorstel. De VVD merkt op dat er al diverse malen met de stofkam door de organisatie is gegaan en derhalve ervan uit te gaan dat er niet veel meer te halen valt. De VVD wil weten hoe de portefeuillehouder dit ziet. Ook wil de VVD van de portefeuillehouder een verduidelijking van de aanvullende middelen. De PvdA voert tevens het woord namens GL en is kritisch op het uitvoeren van een efficiëntieonderzoek. De PvdA kan de uitkomst voorspellen. Er moet geld bij of er moeten bestuurlijke keuzes gemaakt worden. De PvdA overweegt met een amendement te komen om het efficiëntieonderzoek om te buigen naar een onderzoek om, of meer geld uit te geven aan de Veiligheidsregio, of om te kijken naar de bestuurlijke opgave aan de Veiligheidsregio en de gevolgen te accepteren. OPA merkt op het normaal te vinden om te kijken of een organisatie efficiënter kan.

Waar zou de PvdA voor kiezen? Meer geld naar de Veiligheidsregio of de opdracht aanpassen? De PvdA antwoordt dat de organisatie al door de stofkam is gegaan en een taakstelling van 4 procent is opgelegd. Derhalve is de PvdA sceptisch over een efficiëntieonderzoek. D66 benadrukt dat er bestuurlijke afspraken zijn gemaakt. Het efficiëntieonderzoek gaat over alle activiteiten en budgetten. Hoe kijkt de PvdA hier tegenaan? De PvdA antwoordt het zo te hebben geïnterpreteerd dat het niet contrair mag zijn aan de bestuursopdracht die aan de Veiligheidsregio is gegeven. Vandaar het amendement om alles in kaart te brengen zodat er een compleet plaatje is op basis waarvan bestuurlijke politieke afwegingen gemaakt kunnen worden. D66 benadrukt dat het kort tijd is om het in orde te krijgen voor de begroting van de Veiligheidsregio. De PvdA antwoordt het hier mee eens te zijn. Het tekort zit er en de vraag is structureler van aard, te weten hoe ziet de toekomst en de betaalbaarheid van de Veiligheidsregio er op strategische termijn uit. Voor nu moet er met geld over de balk gekomen worden. Beantwoording college eerste termijn: Mevrouw Schouten merkt op dat het college het dilemma ziet. Er is 4 procent bezuinigd. Toen is bestuurlijk gekozen om niet op efficiëntie te gaan zitten en zijn er keuzes voorgelegd. Een efficiëntieonderzoek heeft zes jaar geleden voor het laatst plaatsgevonden.

Waarom het college een dergelijk onderzoek een verstandige optie vindt, is door het voorbeeld van de Omgevingsdienst. Bij de Omgevingsdienst is voor bijna anderhalf miljoen aan structurele gelden gevonden zonder de dienstverlening aan te passen. Het klopt dat dit niet lukt voor de begroting. 2 Gezamenlijke raadscommissie 10 februari 2026

Het college wil het efficiëntieonderzoek gaan doen om een goed beeld te krijgen bij de structurele betaalbaarheid van de Veiligheidsregio en dat helder wordt waar bestuurlijke keuzes gemaakt moeten worden. Het dilemma is het aanpassen van de bestuursopdracht aan de Veiligheidsregio of structureel meer bijdragen door de gemeente. De kans dat met deze zienswijze bij de begroting in de buidel getast moet worden is aanzienlijk en bij meer gemeenten is het duidelijke verzoek gezien om een herprioritering. Of een en ander ook wordt binnengehaald hangt van de stemverhouding af in het AB. Tweede termijn commissie: D66 brengt de regioavond ter sprake. Eén gemeente wilde een efficiëntieonderzoek, dat was de gemeente Alkmaar. Er waren aardig wat gemeentes die geen zienswijze indienen. D66 neemt het raadsvoorstel mee terug en kijkt uit naar het amendement van de PvdA en GL en denkt hier graag aan mee. De VVD merkt op dat via de kadernota een bijdrage gevraagd wordt voor de versterking van het informatiefundament. Aan de ene kant een efficiëntieslag en aan de andere kant extra middelen. De VVD wil weten hoe dit zit. De PvdA voert tevens het woord namens GL en benadrukt dat niemand tegen efficiëntie is. De PvdA poogt te vertellen dat er realistisch naar de voorliggende situatie gekeken moet worden. De Omgevingsdienst was een andere situatie.

Bij de Veiligheidsregio is de stofkam al door de organisatie gegaan. De PvdA pleit er voor om naar de mogelijkheden op de lange termijn te kijken om structureel gezien de Veiligheidsregio op de been te houden en welke gevolgen politiek bestuurlijk worden geaccepteerd en welke niet. Het amendement vraagt realisme. De SP is het eens met D66 en de PvdA en GL. Er moet secuur mee omgegaan worden. Wat de SP betreft wordt het efficiëntieonderzoek niet gedaan en moet er gekeken worden hoe de efficiëntie van de gemeente Alkmaar beter kan worden. De SP denkt graag mee met het amendement. LA wil het efficiëntieonderzoek laten plaatsvinden. Met de bezuinigingen is niet gekeken naar de efficiëntie en daarom wil het college dit nu wel doen. Uit het onderzoek kan ook komen dat er onvoldoende financiële middelen zijn om het gat te dichten. Dan moet gekeken worden of er keuzes gemaakt moeten worden in de bestuursopgave aan de Veiligheidsregio en of de gemeente hoger aan de lat moet staan voor de kosten van de Veiligheidsregio. De PvdA geeft aan de volgordelijkheid niet te begrijpen. LA antwoordt eerst te willen afwachten wat het efficiëntieonderzoek oplevert en wellicht moeten er dan keuzes gemaakt worden. De PvdA benadrukt het logisch te vinden om de uitkomst van het efficiëntieonderzoek te koppelen aan eventuele keuzes en consequenties.

LA antwoordt van mening te zijn dat de PvdA de zaken omdraait. OPA is het eens met LA. Eerst het efficiëntieonderzoek en dit los zien van eventuele andere maatregelen. Beantwoording college tweede termijn: Mevrouw Schouten legt uit dat het college met het efficiëntieonderzoek bedoelt, uitgaande van de taken die de Veiligheidsregio doet, kijken of er inefficiënties zijn die geld kosten. Aangaande het verzoek om ook de volgende bestuurlijke keuzes te gaan onderzoeken en voor te leggen benadrukt zij dat het college hier veel voorzichtiger mee is vanwege de taak op de veiligheid. Betreffende de extra middelen informatievoorziening legt zij uit dat dit niets met inefficiëntie te maken heeft maar een aparte taak van de Veiligheidsregio is. De voorzitter stelt vast dat een amendement door de PvdA en GL samen met anderen wordt overwogen. Het voorstel wordt doorgeleid als bespreekstuk naar de raadsvergadering. 7. Raadsvoorstel Kadernota 2027 Gemeenschappelijke Regeling Omgevingsdienst NoordHolland Noord (20.30 uur) Eerste termijn commissie: GL voert tevens het woord namens de PvdA en kijkt kritisch naar de kadernota. Hoe denkt het college de ambities uit de omgevingsvisie van 2040 waar te maken als de uitvoering bij de Omgevingsdienst bewust wordt afgezwakt of uitgesteld? 3 Gezamenlijke raadscommissie 10 februari 2026

Welk risico accepteert het college voor gezondheid en de leefomgeving door minder actief toezicht op schadelijke stoffen? Wat betekent het voor het vertrouwen van de inwoners als milieuregels zijn vastgesteld maar de handhaving beperkt blijft? De VVD stemt in met de zienswijze. BAS vindt dat het stuk goed in elkaar zit. De PvdD vindt het schandalig dat het college zich middels haar zienswijze probeert te onttrekken aan een van de fundamentele basistaken van de gemeente, zorgen voor een veilige en schone leefomgeving voor de burgers. De PvdD kan hier niet mee instemmen. Waarom kiest het college de kant van de ondernemer en niet de kant van de burger in de aanpak van ZZS? Waarom kiest het college voor een ambitiearme aanpak? Weet het college dat zij juridisch en financieel verantwoordelijk gehouden kan en zal worden in het geval van calamiteiten met betrekking tot deze ZZS indien niet wordt voldaan aan de wettelijke taken? D66 merkt op dat in 2024 1 miljoen over was bij de jaarrekening wat de start mogelijk maakte van het robuust maken. Die 1 miljoen werd weer geïnvesteerd in de Omgevingsdienst. De verwachting is dat 2025 hetzelfde beeld laat zien. Waarschijnlijk is dit een trendontwikkeling ook in 2026. D66 vraagt het college hierop te reageren. D66 had graag in de kadernota voorstellen gezien die gaan over samenwerking in plaats van weer een verzoek om structurele middelen.

Hoe kijkt het college naar een samenwerking op onderdelen met een andere Omgevingsdienst? De EML is een wettelijke taak. Wordt er minimaal aan deze wettelijke taak voldaan, dus hier ook geen ambitie net als de ambitiearme aanpak van de ZZS? Ook de gewasbescherming is ambitiearm, gefaseerd en risico gestuurd. Hoe verhoudt dit zich tot de omgevingsvisie en is dit bij gewasbescherming en ZZS wel op zijn plaats? De CU stelt vast dat ambitiearm niet de voorkeur heeft van D66. Wil D66 dat het ambitieniveau omhoog gaat? D66 antwoordt te willen dat de ambitie wordt behouden. BAS vraagt of D66 bereid is om er meer geld voor uit te trekken. D66 antwoordt dat het behouden van de ambitie geen extra geld hoeft te kosten. OLV vindt het een helder stuk en ondersteunt het indienen van de zienswijze. Wat OLV betreft is het een hamerstuk voor de raadsvergadering. OPA sluit zich aan bij de bijdrage van OLV. De CU vindt dat het altijd goed is om te kijken naar de overheidsuitgaven. Het gaat hier echter om de gezondheid van de burgers van Alkmaar. Het ambitiearme niveau van uitvoering van de ZZS daar slaat de CU op aan. Dit geldt ook voor de gewasbeschermingsmiddelen. Er is voor gekozen de adviseur water vooralsnog niet te bekostigen. Er moet echter in 2027 worden voldaan aan de Europese richtlijn water.

Hoe denkt het college hierover? Wijzend naar de ZZS merkt de CU op dat op het moment dat de toezichthoudende taak niet op orde is, de gemeente hierop aangesproken kan worden. Ambitiearm brengt een juridisch risico met zich mee. Is het college hier niet bang voor? D66 merkt op dat het aantrekken van een adviseur water opgestart moet worden. Er kan echter ook gekeken worden naar een samenwerking met een andere Omgevingsdienst. De CU vindt dit een mooie gedachte, ook in het kader van de efficiëntie. De CU vindt echter het risico te groot dat in de andere Omgevingsdiensten op dezelfde manier wordt gesproken. D66 merkt op dat er ook geïnformeerd kan worden of een samenwerkingsafspraak in verkenning mogelijk is. De CU antwoordt liever voldoende capaciteit te hebben in plaats van te weinig. Het CDA kan zich vinden in het raadsvoorstel. De SP merkt op dat de stukken een zorgwekkend patroon laten zien. Alkmaar kiest voor ambitiearm beleid, kostenmaximering en uitstel. De SP vindt dit onverantwoord. Aangaande de ZZS vraagt de SP waarom Alkmaar kiest voor een ambitiearme uitvoering. Hoe verhoudt deze keuze zich tot de wettelijke minimalisatieplicht en de bestuurlijke aansprakelijkheid? Kan de wethouder garanderen dat met een ambitiearme uitvoering alle risicovolle bedrijven tijdig worden gecontroleerd? Aangaande de pesticiden vraagt de SP waarom Alkmaar kiest voor een minimale inzet.

Hoe wordt voorkomen dat inwoners in de buurt van landbouwgebieden worden bloot gesteld aan schadelijke stoffen? Waarom kiest Alkmaar niet voor samenwerking om toezicht te versterken in plaats van beperken? 4 Gezamenlijke raadscommissie 10 februari 2026

Waarom kiest Alkmaar voor het laagste ambitieniveau terwijl de Omgevingsdienst aangeeft dat dit risico’s oplevert? Kostenbeheersing mag nooit boven het gevaar voor volksgezondheid gaan. Hoe verhoudt deze zienswijze zich tot de gemeentelijke ambitie op het gebied van duurzaamheid, gezondheid en leefomgeving? Kan de wethouder aangeven welke risico’s Alkmaar loopt door structurele investeringen in toezicht en handhaving uit te stellen? Waarom kiest Alkmaar er voor om structurele middelen voor robuustheid uit te stellen? Wat betekent dit voor de kwaliteit van toezicht voor bedrijven in Alkmaar in de komende jaren? Leveren de kostenbesparingen die nu worden voorgesteld geen geld voor de gemeente? Wat zijn de overwegingen van het college om te micro managen en tien zienswijzen af te geven die voor een deel over de bedrijfsvoering gaan? De SP vindt dat Alkmaar moet kiezen voor bescherming van inwoners boven bezuinigingen, dus voor een sterke Omgevingsdienst in plaats van een uitgeklede Omgevingsdienst. De voorgestelde zienswijzen zijn te voorzichtig en dus onvoorzichtig met betrekking tot de gezondheid, te kosten gedreven en te weinig gericht op de leefomgeving van de inwoners. Dit moet beter wat de SP betreft. LA merkt op dat in de zienswijzen op meerdere onderdelen wordt gesproken over een ambitiearm niveau. LA wil hier een nuancering aan toevoegen.

Als het gaat om de bescherming van de inwoners wil LA geen lage ambitie. De inzet moet risico gestuurd en stevig zijn. Waar concrete risico’s bestaan voor inwoners moet de Omgevingsdienst zichtbaar, daadkrachtig en effectief kunnen optreden. Wat LA betreft mag ambitiearm nooit betekenen dat inwoners onvoldoende worden beschermd. LA ondersteunt de zienswijze maar heeft daarbij de boodschap dat het niet ten koste mag gaan van de bescherming van de inwoners. SPA kan zich in grote lijnen vinden in de voorgestelde zienswijzen. SPA gaat ervan uit dat de Omgevingsdienst samen met de deelnemende gemeenten zoekt naar efficiëntie, samenwerking en slimme inzet van capaciteit voordat opnieuw naar de gemeentelijke portemonnee wordt gekeken. SPA steunt het raadsvoorstel maar benadrukt dat de kosten beheersbaar moeten blijven en dat er ingezet moet worden op begrijpelijke en menselijke dienstverlening en er moet voor gezorgd worden dat de raad aan het stuur blijft. FVD vindt het belangrijk dat de kosten zo laag mogelijk blijven. Als de Veiligheidsdienst wordt gevraagd om efficiënter te gaan werken dan kan dit ook aan de Omgevingsdienst gevraagd worden. Wat FVD betreft is het een hamerstuk. Voorts benadrukt FVD dat een vinger aan de pols gehouden moet worden bij het masterplan ICT.

Beantwoording college eerste termijn: Wethouder Peetoom benadrukt dat het college op pad is gestuurd met de opdracht om te kijken naar bezuinigingsscenario’s. Dat is bij de Omgevingsdienst niet gelukt. Vervolgens komt er een kadernota met extra aanvragen voor nieuwe zaken. Aan de ene kant krijgt het college de opdracht voor meer bezuinigingen en aan de andere kant moet er bij nieuwe aanvragen een ruimere ambitie genomen worden. Deze twee lijnen gaan moeilijk samen. Ambitiearm betekent dat wordt gedaan wat nodig is en niet meer dan dat en hier zitten keuzes in met als uitgangspunt dat wordt voldaan aan wet- en regelgeving en de kwaliteitscriteria. De Omgevingsdienst werkt volgens een meerjarige strategie waarin prioritering op basis van risico inschatting is vastgelegd en dit verandert niet. Het college geeft aan dat er meerdere manieren zijn om een wet uit te voeren. In de kadernota staat voorgesteld dit vrij fanatiek te doen en het college legt voor of dit een slimme manier is of dat dit op een slimmere manier kan. Er staat op geen enkele wijze dat ZZS bij mensen terecht moeten komen of dat er geen controle plaatsvindt. Het enige wat het college doet is vraagtekens zetten of de manier waarop dit wordt voorgesteld en de meerjarige dekking de juiste is. De gemeente geeft de Omgevingsdienst opdrachten om handhaving te doen. Dit zijn plustaken en hier wordt mee doorgegaan.

Aangaande het budget dat overblijft licht hij toe dat de Omgevingsdienst aangeeft dat dit onder andere komt door personeelstekort. De Omgevingsdienst gaat een efficiëntieonderzoek doen en hier komt uit dat vanaf 2029 anderhalf miljoen bezuinigd kan worden door efficiënter te werken. Wat het college logisch lijkt, is de bestemmingsreserve te gebruiken om de investeringen te doen die nodig zijn om de besparingen vanaf 2029 mogelijk te maken. Hierna legt hij uit dat het DB een kadernota voorstelt aan de gemeenteraden en hier komen zienswijzen op waar vervolgens over gesproken gaat worden. Hij maakt zich zorgen om keuzes die gemaakt moeten worden om aan de criteria te voldoen maar met het efficiëntieonderzoek en een bestemmingsreserve welke jaarlijks wordt aangevuld, denkt hij een goed verhaal te hebben. Echter als de gemeenteraad het anders wil, dan hoort hij het. Voor de EML is de afgelopen jaren een inhaalslag gemaakt en dit is eind 2025 voor Alkmaar afgerond. De komende jaren wordt dit onderdeel van het reguliere toezicht, zoals afgesproken. 5 Gezamenlijke raadscommissie 10 februari 2026

Aangaande de adviseur water legt hij uit dat de vraag is of voor elke wettelijke taak een nieuwe medewerker aangenomen moet worden. Dat zou een dure exercitie worden. Er moet aan de wettelijke taken worden voldaan en dit moet op een goede manier ingericht worden, maar de reflex om voor elke nieuwe taak iemand aan te nemen, gaat hem te snel. Voorts merkt hij op dat voor de pesticiden hetzelfde geldt. De zienswijze zegt niet dat er niet gecontroleerd moet worden maar legt voor of dit niet slimmer kan, bijvoorbeeld bovenregionaal. Hij denkt dat er flink is aangegaan op de term ‘ambitiearm’, “doen wat nodig is’ had beter geweest. De robuustheid wordt niet uitgesteld tot 2029, er wordt alleen voorgesteld de jaren ervoor het te betalen uit de bestemmingsreserve en vanaf 2029 het structureel te betalen uit de uitgewerkte besparingen uit het efficiëntieonderzoek. Tweede termijn commissie: De CU merkt op dat schuurt dat er op een drietal aspecten die de grootste zorg behoeven sprake is van een ambitiearme aanpak. Dit neemt de CU mee terug in de fractie. De CU kan zich voorstellen dat op andere punten heel wat geld te halen is. Bijvoorbeeld op het gebied van voorlichting of communicatie. Hoe is het college tot deze afweging gekomen? D66 merkt op dat het de derde keer is dat er een verzoek komt van de Omgevingsdienst om bij te dragen aan de robuustheid.

De definitie van ambitiearm ‘doen wat nodig is’, neemt bij D66 onrust weg. D66 neemt het raadsvoorstel mee terug en overweegt een amendement om ambitiearm te wijzigen in ‘doen wat nodig is’. Tot slot benadrukt D66 dat de Omgevingsdienst een zorgenkindje blijft. De PvdD is tegen bezuinigen op de Omgevingsdienst en vindt het een zorgwekkend stuk. De PvdD neemt het stuk mee terug en komt wellicht met een amendement of motie aangaande onder andere de term ‘ambitiearm’ en de bestrijdingsmiddelen. GL voert tevens het woord namens de PvdA en benadrukt dat het niet de keuze van de fractie was om te bezuinigen op de Omgevingsdienst. De suggestie van de CU om ook naar andere middelen te kijken, vindt GL goed. GL denkt graag mee met D66 over het amendement en neemt het raadsvoorstel mee terug in de fractie. De SP sluit zich aan bij de PvdD en heeft ook niet gekozen voor bezuinigingen op de Omgevingsdienst. De SP is positief over de aangekondigde amendementen. Beantwoording college tweede termijn: Wethouder Peetoom geeft aan te hebben uitgelegd hoe ambitiearm wordt bedoeld. Ook heeft hij duidelijk gemaakt dat ZZS gecontroleerd moeten worden. Het enige wat het college voorlegt is of de handhavingsstrategie op de ZZS efficiënt is. Tot slot legt hij uit dat de discussie ging over de robuustheidscriteria. Onderzoek is gedaan hoe deze betaald kunnen worden. Dit is het efficiëntieonderzoek.

De voorzitter stelt vast dat het raadsvoorstel als bespreekstuk wordt doorgeleid naar de aankomende raadsvergadering. D66 en de PvdD overwegen een amendement dan wel een motie. 8. Raadsvoorstel Kadernota 2027 Gemeenschappelijke Regeling Recreatieschap Geestmerambacht (GAB) en Raadsvoorstel Financieringsverzoek Uitvoeringsprogramma Geestmerambacht (21.30 uur) Eerste termijn commissie: De VVD draagt het Geestmerambacht een warm hart toe en wil dat de bestaande natuur- en recreatiewaarde gehandhaafd blijven. Afgezien van het feit dat de bodem van de portemonnee in zicht komt, is hier sprake van een organisatie niet meer van deze tijd. Het moet efficiënter en met meer slagkracht en minder mensen en overhead. In de motie staat dat de huidige GR zijn langste tijd heeft gehad en niet meer overeenkomt met de realiteit en wordt opgeroepen om te komen tot een stappenplan voor de beëindiging van deze gedateerde GR. De VVD wil dat het bestuur meer in lijn komt met de bestaande gemeentegrenzen, de financiële realiteit en de opvattingen wat wel en niet moet kunnen in dit gebied. Alkmaar is voor een klein deel eigenaar van de grond maar betaalt meer dan Dijk en Waard maar heeft minder te vertellen over onder andere vergunningen. De reserves zijn bijna uitgeput, dit betekent dat het bijna over en sluit is voor deze GR.

Het weerstandsvermogen is belabberd en wordt nog slechter en de bijdrage van de participanten kent een scherpe stijgende lijn. OPA vraagt of de VVD vindt dat het gratis parkeren moet blijven. Dit wordt door de VVD bevestigd. Voorts benadrukt de VVD dat de motie oproept om te gaan moderniseren. 6 Gezamenlijke raadscommissie 10 februari 2026

Voor de VVD is het van groot belang dat er een compleet en samenhangend meerjarig financieel beleid gepresenteerd wordt in die zin dat de uitwerking van de motie in zijn geheel wordt meegenomen. Kan de wethouder uitleggen hoe de motie in de begroting 2027 verwerkt wordt? Hoe gaat het verder met de praktische uitwerking van de motie? GL voert tevens het woord namens de PvdA en kan zich aansluiten bij de VVD als het gaat om de omschrijving van de waarde en de fijne sfeer van dit natuur- en recreatiegebied. Ook sluit GL zich aan bij de VVD aangaande hoe dit in de toekomst slimmer georganiseerd kan worden. Hier loopt een onderzoek over en een besluit wordt voorbereid. GL vond het raadsvoorstel en waar exact over wordt besloten rommelig en vraagt zich af waarom er nog steeds onduidelijkheid is over hoe het uitvoeringsplan betaald gaat worden. Denkt het college dat dit de beste manier is om de raad in positie te brengen om te besluiten over de toekomst van het Geestmerambacht Wat betekent dit voor de rest van het uitvoeringsprogramma? GL ziet liever dat de maatregelen niet uitgevoerd worden, het extra verdienvermogen is wat GL betreft klein en niet goed onderbouwd. Het zijn maatregelen die grote impact gaan hebben op de natuurwaarde. Wat betekent dit? GL wil hier duidelijkheid in.

Gaat het lukken om er voor 1 maart uit te komen met Dijk en Waard? Hoe schat het college deze kans in en wat zijn de consequenties als dit niet lukt? De SP vindt het recreatiegebied belangrijk. Het is voor de inwoners van Alkmaar essentieel dat het laagdrempelig en toegankelijk blijft. De SP is voor gratis parkeren en geen hotelletjes aan de waterkant. De organisatiestructuur moet op orde gebracht worden voordat er wordt gesproken over bezuinigingen. Er is nog veel onzeker over de toekomstige bestuurlijke inrichting, de verdeling van de verantwoordelijkheden en het risicodragerschap. Zolang dit niet helder is, is het onverstandig om te snijden in de uitgaven of ingrijpende maatregelen te nemen. De SP vindt dat natuur en recreatie geen luxe zijn maar een basisvoorziening voor een gezonde, leefbare en sociale stad. Het CDA vindt dat het Geestmerambacht gekoesterd moet worden. Het CDA is tevreden dat het investeringsprogramma is teruggebracht. Daarom kan het CDA zich vinden in de zienswijze om te komen tot een samenhangend meerjarig financieel beleid. Het CDA heeft het financieringsverzoek van het uitvoeringsprogramma bekeken en steunt het voorstel van het college om hier geen zienswijze voor af te geven. Het CDA vindt het belangrijk dat samen met Dijk en Waard wordt gezocht naar een passende, duurzame oplossing voor de financieringsvraag voor het Geestemerambacht.

De CU vindt het Geestmerambacht van groot belang. Ook om het laagdrempelig te houden en de natuurwaarde te respecteren. De CU vraagt zich af hoe het zit in de planning. Het gesprek wordt aangegaan en investeringen worden vooruit geschoven. Hierdoor verschuift het moment dat er inkomsten worden gegenereerd. Het zou om aanzienlijke bedragen kunnen gaan. Waar moet aan gedacht worden? Ook FVD vindt dat het niet meer op deze manier kan. Het Geestmerambacht moet nadenken over het creëren van eigen middelen. Bijvoorbeeld een hotel zodat er inkomsten gegenereerd kunnen worden. FVD volgt de lijn van de coalitie, de gemeente is geen bank en er moet in gesprek gegaan worden met Dijk en Waard. FVD laat zich graag in de volgende raadsperiode verrassen aangaande wat er wordt gedaan met het Geestmerambacht. SPA vindt dat er niet automatisch doorgegaan moet worden op de huidige weg. Het gebied is van grote waarde voor recreatie en natuur. Juist daarom moet er eerlijk naar de organisatie erachter gekeken worden. Het lijkt alsof de kadernota uitgaat van meer van hetzelfde. SPA mist een visie op de lange termijn en steunt de voorgestelde zienswijze. SPA is voor investeren in recreatie en een aantrekkelijk Geestmerambacht en begrijpt dat projecten soms zo ver zijn dat stoppen duurder is dan doorgaan. Het college stelt voor dat het recreatieschap een lening aangaat.

Hiermee krijgt het AB voldoende comfort om in gezamenlijkheid met Dijk en Waard een besluit te nemen. Het college besluit geen zienswijze in te dienen. SPA vraagt zich af waarom niet. Wie draagt uiteindelijk het risico? Wie zit in het AB? Wie draait er voor op als het recreatieschap in de knel komt? De gemeente. Elke euro die nu wordt vastgelegd is onderdeel van het grotere geheel en beperkt mogelijkerwijs de bewegingsruimte in een bredere toekomstdiscussie van de GR Geestmerambacht. Projecten die al zo ver gevorderd zijn of waar verwachtingen zijn gewekt, kan en mag een betrouwbare overheid niet naast zich neer leggen. Bovendien is SPA voor een aantrekkelijk Geestmerambacht waar vrij geparkeerd kan worden en waar de discussie over de toekomst moet plaatsvinden. 7 Gezamenlijke raadscommissie 10 februari 2026

Zijn er al voorbereidingen gestart om deze fundamentele discussie te kunnen gaan voeren? Met deze opmerkingen is SPA akkoord met de financieringsaanvraag. LA kan zich vinden in de voorgestelde zienswijze op de kadernota. Het Geestmerambacht is voor de inwoners van grote waarde. Dit gebied moet behouden blijven, nu en in de toekomst en dit geldt ook voor het gratis parkeren. Behoud betekent voor LA niet onbeperkt betalen. De organisatie moet anders. De financiële marges worden steeds smaller. Dit maakt het noodzakelijk om strakker te sturen op kosten, risico’s en tempo. LA is bereid verantwoordelijkheid te nemen maar deze bereidheid kent wel grenzen. Kosten moeten beheersbaar blijven, investeringen moeten renderen en financiële risico’s mogen niet bij de inwoners terecht komen. Daarom ondersteunt LA de zienswijze. Voor LA is het essentieel dat in de programmabegroting 2027 zichtbaar wordt hoe kosten over de gemeenten worden beheerst, hoe risico’s worden afgedekt en waar de financiële grenzen voor de gemeente liggen. Aangaande het financieringsverzoek uitvoeringsprogramma kan LA zich vinden in geen zienswijze af te geven. Het college stelt voor dat het Geestmerambacht een lening aangaat om uitvoering te geven aan het uitvoeringsprogramma. Hoe ligt het dan met de verantwoordelijkheid? OPA merkt op dat de financiële positie van het Geestmerambacht kwetsbaar is.

Dit is geen nieuwe discussie. Het gesprek hierover loopt al veel langer. Het Geestmerambacht is een belangrijk recreatiegebied en moet blijven. Maar het beheer moet ook financieel realistisch en toekomstbestendig zijn. Evenementen, voorzieningen en samenwerking met ondernemers dragen bij aan extra inkomsten en een levendig gebied. Een entreeheffing of betaald parkeren mag hier wat OPA betreft nooit onderdeel van zijn. OPA ziet een spanningsveld in de kadernota. Aan de ene kant wordt ingezet op groei van inkomsten uit evenementen en gebiedsontwikkeling. Aan de andere kant is te zien dat grote evenementen verdwijnen en nieuwe evenementen uitblijven. Afgevraagd kan worden of de aannames aan de batenkant realistisch zijn. OPA mist een analyse waarom evenementen vertrekken en wat nodig is om organisatoren terug te krijgen. OPA vindt het goed dat het uitvoeringsprogramma is teruggebracht. Als het gaat om de financiering van het uitvoeringsprogramma kan OPA zich vinden in de lijn van het college. De structurele financiële vragen zijn hiermee nog niet opgelost. OPA vindt het logisch dat het college samen met Dijk en Waard blijft werken aan scenario’s voor de toekomst van het Geestmerambacht en de samenwerkingsvorm. OPA stemt in met beide raadsvoorstellen. Wat OPA betreft zijn het hamerstukken. OLV sluit zich aan bij de bijdrage van OPA.

OLV stemt in met de voorgestelde zienswijze op de kadernota en steunt het college om geen zienswijze af te geven op de financieringsaanvraag en in gesprek te gaan met Dijk en Waard. D66 merkt op dat al vaak over het Geestmerambacht is gesproken. D66 erkent de waarde van dit gebied voor alle inwoners. Maar er zijn ook al jaren zorgen over de financiële paragraaf. De pot met geld van de Provincie is bijna uitgeput. De zienswijze heeft alle aspecten in zich. Ook de motie met betrekking tot de governance is erin verwerkt. Voor D66 is het belangrijk om zorgvuldig en in goed overleg met Dijk en Waard tot een weloverwogen plan te komen voor de toekomst van het Geestmerambacht. D66 gaat ervan uit dat dit zo spoedig mogelijk gaat gebeuren in de volgende raadsperiode. Het financieringsverzoek vloeit voort uit de bestaande situatie en gaat uit van een aangepast uitvoeringsprogramma. Voor een deel zijn al afspraken gemaakt en die moeten uitgevoerd worden. Ook hier wordt gesproken over een oplossing en overleg met Dijk en Waard. D66 is benieuwd naar de uitwerking en de financiële consequenties en ziet de communicatie hierover met belangstelling tegemoet. De PvdD vindt hotels en dergelijke projecten niet passen binnen het Geestmerambacht. De PvdD kan zich dus ook vinden in de zienswijze van het college.

Wanneer grijpen de twee gemeentes in, in deze onhoudbare situatie? Kan dit de uitkomst zijn van het gesprek met Dijk en Waard? BAS benadrukt dat het Geestmerambacht een belangrijke functie heeft voor Alkmaar met gratis parkeren. Over het bestaansrecht is geen twijfel. Dat het ook betaalbaar moet blijven, is ook duidelijk. BAS is akkoord met de zienswijze omdat hiermee duidelijkheid wordt geschept en een belangrijke voorziening in stand wordt gehouden. Het herzien of afschaffen van de GR kan evengoed doorgaan. Voor wat betreft de lening sluit BAS aan bij SPA. Hier staat Alkmaar borg voor. BAS vindt dat er een stap gezet dient te worden naar kostenbeheersing en ziet uit naar de vervolgstappen. Beantwoording eerste termijn college: 8 Gezamenlijke raadscommissie 10 februari 2026

Wethouder Ruiter legt uit dat er twee raadsvoorstellen voorliggen. Een raadsvoorstel waarin zienswijzen worden gevraagd op de kadernota en een raadsvoorstel met betrekking tot een prangende financieringsvraag. Naar aanleiding van de motie is veel gesproken over hoe om te gaan met de governance van het gebied en het uitvoeringsplan. Het AB is min of meer tot de conclusie gekomen dat het uitvoeringsplan niet meer is wat op dit moment gedragen wordt. De evaluatie en de visie op het uitvoeringplan worden naar voren gehaald omdat de discussie rondom de governance en het beheren van het gebied ook betrekking heeft op de visie op het gebied en de taken die er uitgevoerd worden. In de kadernota staat nog een investering van 6,1 miljoen. Deze investering is echter teruggedrongen tot 2,9 miljoen. Betreffende de financieringsaanvraag legt hij uit dat in eerste instantie een lening werd beoogd. Dit past echter niet binnen de regelgeving en dus moet een andere vorm gevonden worden. Het schap kan als openbaar lichaam zelf een lening aangaan. Daar staan Alkmaar en Dijk en Waard voor garant. Immers het schap is van de twee gemeentes. Refererend aan de vraag naar het samenhangend meerjarig perspectief in relatie tot de motie merkt hij op hier gesprekken over te hebben gevoerd met Dijk en Waard. Hier komt donderdag een brief over naar de raad.

Refererend aan de vraag hoe het college verder gaat met de uitwerking van de motie geeft hij aan dat op 14 april een vergadering plaatsvindt van het AB. Dan zal een plan voorgelegd worden door beide gemeentes gedragen. In het begin was er wat spanning tussen Alkmaar en Dijk en Waard, maar de gesprekken gaan nu goed. Er wordt verder gegaan met een afgeslankte vorm van het uitvoeringsprogramma. Op de vraag of er voor 1 maart uitgekomen gaat worden richting het financieringsvoorstel antwoordt hij snel met elkaar in gesprek te moeten gaan en hier iets meer tijd voor nodig te hebben. Dit is in principe geen probleem. Ingaand op de opmerkingen over de natuur in relatie tot een stabiele GR geeft hij aan dat het college het verstandig lijkt om de visie en de governance met elkaar te betrekken. Het zijn vragen die los van elkaar staan maar die wel in samenhang met elkaar betrokken worden. Op het moment dat nu een aantal investeringen niet wordt gedaan dan worden in de toekomst die baten ook niet verkregen. Het genereren van inkomsten is bewust meegenomen in de financiële afweging. Het blijft echter een recreatie- en natuurgebied waar geld naar toe moet gaan. Er wordt een zienswijze gegeven op de kadernota maar niet op het financieringsverzoek maar het verzoek wordt wel neergelegd om de financieringsvraag via een lening te verstrekken via het schap.

De structurele en incidentele lasten zullen goed aangegeven worden in de begroting. De lening voor het recreatieschap is voor de 2,9 miljoen, de afgeslankte vorm. Geen entreeheffing en parkeergelden is iets wat hij de raad aandraagt om in een volgend jaar mee te nemen. Op dit moment gaat dit niet gebeuren. De analyse waarom evenementen weggaan is onder andere omdat er vanuit het Rijk extra regels worden meegegeven waardoor het niet altijd rendabel is om een festival te organiseren. De locatie is in de markt gezet als aantrekkelijk voor festivals. Er is echter veel concurrentie van andere locaties. Hij onderschrijft dat er nog wel een festival bij kan. Hij onderschrijft ook de zorgen over de financiële paragraaf. Tot slot merkt hij op dat met betrekking tot het hotel een pas op de plaats is gemaakt, maar het is nog niet definitief afgeschreven. Tweede termijn commissie: De VVD begrijpt dat de uitwerking van de motie een prominente plek gaat krijgen in de begroting. Ook de opdracht aan het volgende college is duidelijk. De VVD stemt in met beide besluiten. De VVD is ervan overtuigd dat het draaiboek voor het beëindigen van deze GR niet alleen klaarligt maar ook uitgevoerd zal worden. GL voert tevens het woord namens de PvdA en zoomt in op de projecten die wel doorgaan als de raad instemt met het voorstel.

GL is geen voorstander van de bestuursvorm van de GR voor dit recreatiegebied. Het dwingt om te veel als een boekhouder naar dit gebied te kijken. In verhouding tot andere recreatieschappen scoort het Geestmerambacht goed in het ophalen van eigen inkomsten. GL denkt erover na om de zienswijze verder aan te scherpen met een amendement. Een duidelijke uitspraak dat er geen verdere investeringen uit het uitvoeringsprogramma gedaan zullen worden voordat de evaluatie en het traject naar een nieuwe bestuursvorm is afgerond. Zo wordt er echt een pas op de plaats gemaakt. SPA merkt op dat duidelijk is dat gewerkt wordt aan een heldere toekomststrategie en het verkennen van alternatieven voor een nieuwe structuur. SPA worstelt nog met de vraag rondom de financiering. De lening mag niet verstrekt worden en nu gaat het schap het zelf doen. Hoe zit dit met de verantwoordelijkheid naar de gemeente toe? Moet de raad hier niet een expliciet besluit over nemen?

9 Gezamenlijke raadscommissie 10 februari 2026

Beantwoording college tweede termijn: Wethouder Ruiter legt uit dat een openbaar lichaam, een aparte juridische entiteit, zelfstandig een lening aan mag gaan zonder toestemming van de gemeente. In het AB maar ook in het college Dijk en Waard en Alkmaar wordt het gesprek gevoerd over de visie en hoe er gekeken moet worden naar de toekomst van het schap en in wat voor vorm of model. Het zou fijn zijn als er een duidelijke uitspraak wordt gedaan aangaande waar men heen wil met het gebied. Het proces gaat nog wel even duren voordat de boel bij het recreatieschap op orde is en wat de toekomstige beheersvorm van het gebied is. Er zijn nog veel vragen te beantwoorden maar hij verwacht dat er goed uitgekomen gaat worden, ook met gemeente Dijk en Waard. De voorzitter stelt vast dat het raadsvoorstel Kadernota 2027 Gemeenschappelijke Regeling Recreatieschap Geestmerambacht (GAB) als bespreekstuk wordt geleid naar de aankomende raadsvergadering en het raadsvoorstel Financieringsverzoek Uitvoeringsprogramma Geestmerambacht als hamerstuk wordt doorgeleid naar de aankomende raadsvergadering. 9. Raadsvoorstel Kadernota 2027 Gemeenschappelijke Regeling Recreatieschap Alkmaarder en Uitgeestermeer (RAUM) (22.30 uur) Eerste termijn commissie: D66 vraagt hoe de wethouder de borging ziet van de veiligheid. De SP vraagt waarom er tot opheffing wordt overgegaan en welke kant erop gedacht wordt.

De PvdD merkt op hier scherp op te blijven, ook in de volgende raadsperiode. Beantwoording college eerste termijn: Wethouder Te Beest legt uit dat Alkmaar 7 procent deelnemer is in deze GR met een saldo van ongeveer 110.000 euro per jaar. Alkmaar heeft geen eigen grondbezit. Het merendeel is in bezit van de Provincie. De bijdrage van Alkmaar is dus zeer beperkt. Ook hier is de vraag of er door wordt gegaan met alle investeringen of dat dit het moment is om de verantwoordelijkheden terug te leggen bij de desbetreffende gemeentes waarbinnen het grondgebied valt. Als een GR wordt ontbonden moet niet alleen het bezit verdeeld worden, maar ook de risico’s op een eerlijke manier. Er is een unaniem voorgenomen besluit geweest in het AB om tot ontbinding van de GR over te gaan. Men bevindt zich nu in de uitvoering van deze fase. De veiligheid en de risico’s worden in de GR bewaakt. Daar waar zaken moeten gebeuren op het gebied van veiligheid vinden plaats. Als er ontvlechting plaatsvindt wordt dit ergens anders neergelegd en dus niet bij de gemeente Alkmaar. De grote investeringen zijn stilgelegd. Als iets zich voordoet op het gebied van schoon, heel en veilig wat een risico in zich heeft, zal hierop worden geacteerd en de verwachting is dat dit binnen de financiële kaders kan.

De voorzitter stelt vast dat het raadsvoorstel als hamerstuk doorgeleid kan worden naar de aankomende raadsvergadering. 10. Raadsvoorstel Kadernota 2027 Gemeenschappelijke Regeling RHCA (Regionaal Historisch Centrum) (22.45 uur) Zonder discussie wordt dit raadsvoorstel als hamerstuk doorgeleid naar de aankomende raadsvergadering. 11. Raadsvoorstel Kadernota 2027 Gemeenschappelijke Regeling Cocensus (22.45 uur) Zonder discussie wordt dit raadsvoorstel als hamerstuk doorgeleid naar de aankomende raadsvergadering. 12. Raadsvoorstel Kadernota 2027 Gemeenschappelijke Regeling Vuilverbrandingsinstallatie (VVI) Alkmaar (22.45 uur) Zonder discussie wordt dit raadsvoorstel als hamerstuk doorgeleid naar de aankomende raadsvergadering. 12. Sluiting (22.45 uur) Niets meer aan de orde zijnde sluit de voorzitter de vergadering onder dankzegging voor inbreng en aanwezigheid. 10 Gezamenlijke raadscommissie 10 februari 2026