Bijlage 6 onderzoek Alkmaar commerciele recreatievaart
Tekst van het document
Alkmaar, onderzoek kleine commerciële recreatievaart
Eindrapport
Alkmaar, onderzoek kleine commerciële recreatievaart 1
colofon projectnaam Alkmaar, onderzoek kleine commerciële recreatievaart datum 19 januari 2024 projectnummer P06960 opdrachtgever Gemeente Alkmaar BRO projectleider JCJV projectteam CSe bron kaft BRO review JvE
Bosscheweg 107 5282 WV Boxtel +31 (0)411 850 400 info@bro.nl www.bro.nl
Alkmaar, onderzoek kleine commerciële recreatievaart 2
Inhoudsopgave 1 Introductie 4
2 Uitgangssituatie 5 2.1 Ruimtelijke structuur botenverhuur en rondvaarten 5 2.2 Hoofdlijnen beleid waterrecreatie 7 2.3 Trends waterrecreatie 8
3 Interviews recreatievaart 10
4 Marktruimte 12 4.1 Betekenis vaarrecreatie voor gemeente 12 4.2 Marktruimte 12 4.3 Indicatie huidige druk kleine commerciële recreatievaart 13
5 Conclusies en aanbevelingen 15
6 Inspiratie toetsingskader 16
Alkmaar, onderzoek kleine commerciële recreatievaart 3
1 Introductie In deze verkenning spelen de volgende aspecten een belangrijke rol: Opzet rapport economische waarde (vraag en aanbod); We hebben gestreefd naar een bondige rapportage, waarin alle be- sociale waarde: Leefbaarheid en levendigheid (bewoners - waterre- schreven onderzoekselementen herkenbaar aan bod komen. Hoofdstuk Aanleiding creanten); 2 beschrijft de uitgangssituatie qua ruimtelijke hoofdstructuur van het re- Alkmaar is een waterrijke gemeente met vele vormen van waterrecrea- maatschappelijke waarde (gezondheid, beweging, verkoeling, erf- levante aanbod (huurboten, rondvaarten), het beleid en de trends. tie, zowel in en rond de binnenstad als daarbuiten. Het is dan ook een goed, etc.); Hoofdstuk 3 geeft de belangrijkste uitkomsten weer uit de diverse inter- belangrijke toeristische pijler. In Coronatijd hebben veel mensen kennis ecologische waarden (landschap, flora/fauna); views. In hoofdstuk 4 beschrijft de marktruimte voor de kleine commerci- gemaakt met recreatie op het water, met soms grote drukte als gevolg. veiligheid. ele recreatievaart in cijfermatig, kwalitatief en ruimtelijk opzicht. Tevens Deze drukte leidt tot levendigheid maar soms ook tot overlast, vervuiling wordt inzicht gegeven in het druktebeeld naar deelgebied. en verstoring van natuurwaarden. Om deze balans te herstellen herijkt In dit verkennende onderzoek gaan we o.a.
in op de volgende aspecten: de gemeente het beleid voor waterrecreatie. Het huidige relevante aanbod in Alkmaar en omliggende gemeenten In hoofdstuk 5 formuleren we de belangrijkste conclusies en aanbevelin- met aangrenzend vaarwater (mits doorvaart mogelijk). gen. Het laatste hoofdstuk geeft inspiratie voor een mogelijk toetsings- Een onderdeel van dit beleid is de vraag hoe de gemeente moet om- De vraag naar en bezetting van verhuuractiviteiten. kader voor de gemeente voor nieuwe initiatieven voor kleine commerci- gaan met commerciële activiteiten rond kleine recreatievaart en rond- De marktruimte in Alkmaar voor nieuwe initiatieven. Kernvragen: ele recreatievaart. vaarten. De gemeente kreeg de afgelopen jaren diverse aanvragen in a. is vanuit economisch perspectief uitbreiding mogelijk/wenselijk? dit kader, maar het is onduidelijk of er voldoende behoefte, marktruimte b. Welke activiteit? en fysieke ruimte is voor deze activiteiten. Bovendien wil men meer in- c. Op welke locaties/gebieden in de gemeente? zicht in de optimale ‘balans’ tussen levendigheid (recreëren op het wa- De invloed van nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen in de gemeente ter), leefbaarheid (wonen aan het water) en veiligheid op het water (w.o. Kanaalzone) op de kleine commerciële recreatievaart (kortom: druk en draagkracht).
Ook ontbreekt er een duidelijk toetsings- Schets een toekomstperspectief (+ 5 jaar). kader en criteria voor de aanvragen.
Proces Opgave Naast enige overlegmomenten met de (ambtelijke) werkgroep en de Ha- De gemeente heeft BRO gevraagd om onderzoek te doen naar de venmeester heeft BRO interviews gehouden met negen gevestigde aan- marktruimte voor kleine commerciële vaarrecreatie en rondvaarten en bieders (zie hoofdstuk 3). Daarnaast is gesproken met twee nieuwe kan- een toetsingskader op te stellen. Onder deze activiteiten vallen onder didaten voor botenverhuur, om beter inzicht te krijgen hoe zij aankijken meer: tegen ‘de markt’ en de ruimtelijke mogelijkheden c.q. knelpunten in Alk- bootverhuur; maar in dit kader. De interviews waren deels fysiek (ter plekke) en deels kanoverhuur; online/telefonisch. supboards verhuur; waterfietsen (nu nog niet in Alkmaar); Uiteraard heeft BRO de belangrijkste aanbieders en vaargebieden ook rondvaarten (incl. vaarexcursies). ter plekke verkend. Het onderzoeksgebied betreft de hele gemeente Alkmaar (stedelijk en landelijk gebied).
Alkmaar, onderzoek kleine commerciële recreatievaart 4
2 Uitgangssituatie 2.1 Ruimtelijke structuur botenverhuur en rondvaarten Algemeen De kleine commerciële recreatievaart in de gemeente Alkmaar is in hoge mate geconcentreerd in en rond de historische binnenstad en de Eilandspolder, veelal vanuit De Rijp en omgeving. Zie ter illustratie figuur 1, met de belangrijkste vaargebieden en aanbieders in de gemeente.
Aanbieders waterrecreatie De grootste verhuurders van kleine recreatievaartuigen (minimaal 5 bo- ten) in de gemeente Alkmaar zijn de volgende.
Binnenstad e.o.: Alkmaarse Bootjesverhuur (Geestersingel) De Kraak (Verdronkenoord/Nieuwstraat) Green Joy (Mallegatsplein) El Kombi Suppen (diverse opstapplekken)
Buitengebied: De Gouw (Zuiddijk, De Rijp) Het Ouweland (De Rijp) Zorgboerderij Het Schermereiland De Rijp) Bij Ernst (Supboards, De Rijp) Camping Tuinderij Welgelegen (Graft) Café De Vriendschap (Driehuizen)
Figuur 1: Belangrijkste vaargebieden en opstapplekken kleine recreatievaart gemeente Alkmaar
Alkmaar, onderzoek kleine commerciële recreatievaart 5
De verhuur betreft meestal kleine boten en sloepen, met elektrische dan wel fossiele motor. Omdat de maximumsnelheid 6 km/uur (binnenstad) en 9 km/uur (elders) bedraagt, is de maximale actieradius (vaarafstand) relatief beperkt. In mindere mate worden ook Supboards verhuurd. In de Eilandspolder worden meer dan in de binnenstad ook kano’s en kajaks verhuurd.
Daarnaast worden in de gemeente rondvaarten aangeboden (soms ge- combineerd met verhuurboten) door de volgende bedrijven.
Grachtenrondvaart Alkmaar (Mient, Alkmaar) De Kraak (Verdronkenoord, Alkmaar) Vaarcentrum Alkmaar (Alkmaar/Heerhugowaard) De Gouw (Zuiddijk, De Rijp) Rondvaart De Rijp (De Rijp) Rondvaart Eilandspolder (De Rijp) Kleinste Huisje Schermerhorn Landschap Noord-Holland (incidenteel)
De vaargebieden en routes van de rondvaarten zijn niet wezenlijk an- ders dan van huurboten. In de binnenstad betreft het veelal open boten, vanwege de lage brughoogten in de binnenstad. Rondvaarten duren veelal minder dan een uur. Wel wordt door hen soms ook over grotere afstanden gevaren, bijvoorbeeld naar de Broekerveiling en het Alkmaar- dermeer, waarbij aan boord ook catering beschikbaar is. Dit is veelal op reservering. Deze overdekte (gesloten) boten zijn te hoog voor de grachten in de binnenstad.
Figuur 2: Routenetwerk kleine recreatievaart binnenstad Alkmaar (bron: Alkmaarvaarstad.nl)
Alkmaar, onderzoek kleine commerciële recreatievaart 6
Met diverse aanbieders is als vermeld gesproken in het kader van dit Het recreatief waternetwerk vormt een grote kwaliteit door beleving onderzoek. Overigens zijn er naast de vermelde ook nog enige kleinere en doorvaarbaarheid, maar is nogal gefragmenteerd en niet volledig verhuurders en aanbieders van rondvaarten op reservering (lokaal, regi- doorvaarbaar. Dit moet worden verbeterd. onaal), zoals de ‘Partyboot’ van King's Inn City Hotel, Alkmaar Cruises In het waternetwerk beleeft de bezoeker de onderscheidende identi- (vertrekpunt Voormeer 26F) en de Alkmaarse KaasSloep. Ook rond- teit van de landschappen en daarmee samenhangende cultuurhisto- vaarten van buiten de gemeente doen soms Alkmaar aan. rie. Het belang van groen en water in de stad en in de directe nabijheid 2.2 Hoofdlijnen beleid waterrecreatie van de stad neemt toe. Een aantrekkelijke inrichting van de ruimte Hieronder beschrijven we kort en bondig de relevante beleidsuitgangs- verleidt tot gezond gedrag. punten van provincie, regio en gemeente Alkmaar. In de visie worden diverse locatiegerichte aanbevelingen gedaan.
Visie op waterrecreatie in Noord-Holland 2030 Vooral relevant in dit kader is, dat het Noord- in Alkmaar Hollandskanaal Voor Noord-Holland Noord wordt de volgende ambitie geformuleerd: transformeert naar een stadsrivier, met op de oevers verblijfsgebieden Grenzeloos varen: een samenhangend vaarnetwerk met goede ver- en natuur. Er komt ruimte voor aanlegplekken en een klein haventje. De bindingen naar omliggende gebieden. Kansenkaart uit deze visie is afgebeeld in figuur 3. Zorgeloos varen, met goede doorstroming op het water (o.a. afge- stemde bedieningstijden bruggen en sluizen). Actieplan Recreatie & Toerisme 2023 Regio Alkmaar ’Parel aan Zee’ Aantrekkelijk en duurzaam netwerk voor de kleine recreatievaart Voor Regio Alkmaar is toerisme en recreatie een belangrijke economi- (o.a. sloepvaren, roeien, kanovaren). Gericht op een laagdrempe- sche sector. Het levert een wezenlijke bijdrage aan de aantrekkelijkheid lige, authentieke beleving en cultuurhistorie. Betere koppelingen met van de leefomgeving en draagt economisch bij aan het versterken van recreatie op het land. de ontwikkeling van kust, stedelijk gebied en platteland. Het bieden van Zwemmen en (actieve) watersporten. voldoende mogelijkheden voor de vrijetijdsbesteding aan bewoners en bezoekers is belangrijk voor een brede welvaart en kwaliteit van leven.
Visie Waterschakel HAL, De verbinding tussen Noord-Holland Noord en Zuid (2019) De kern van dit Actieplan is conform de actualisatie in 2023’ is als volgt”: Het diverse landschap (kust, duinen, stad, waterrijk) en het cultuurhisto- Bewuste Bestemmingen: balans tussen de baten en lasten van toe- risch erfgoed bepalen de identiteit en herkenbaarheid van de regio Alk- risme en recreatie, ook t.a.v. de draagkracht van de omgeving. maar, aldus deze visie. Netwerk en samenwerking: stimuleren toekomstbestendig en duur- Het water, in al zijn verschijningsvormen, is een belangrijke drager zaam ondernemen in de toeristische sector. van het landschap, als een ordenend, kwaliteitsbepalend element. Promotie en marketing: sterk regioprofiel (‘Het water is altijd nabij’, Water helpt het recreatieve gebruik van het strand en de duinen ook gericht op kust, stad en polders), destinatiemarketing, citymarketing richting het ‘binnenland’ van de regio te verplaatsen, waardoor wordt en lokale marketing, ook ter stimulering van bezoek in de rustige pe- meegeprofiteerd van de vele kustbezoekers. rioden. Figuur 3: Kansenkaart Waterschakel HAL
Alkmaar, onderzoek kleine commerciële recreatievaart 7
Productontwikkeling: kwaliteitsverbetering van de verblijfsrecreatie De uitvoering van de visie kreeg in 2022 een vervolg met diverse maat- Het aantal vakanties per boot neemt af en daarmee ook de behoefte en dagrecreatie met routes, waterrecreatie en recreatieschappen. regelen. De korte termijn maatregelen zijn gericht op een duurzame ge- aan seizoenplaatsen. Wel groeit de behoefte aan vaartochten van dragsbeïnvloeding op het water, te bereiken via twee lijnen. Op de eer- een of enige dagen. Visie Alkmaarse binnenwateren 2021-2026 (februari 2021) ste plaats door voorlichting, bekendmaking van de regels en bewustwor- Er komen verhoudingsgewijs steeds meer kleine vaartuigen zonder De belangrijkste doelen van deze visie waren om op korte termijn acute ding van eigen gedrag (preventie). Op de tweede plaats door handha- overnachtingsmogelijkheid (geen vaarbewijs nodig). Nieuwe vaartui- overlast tegen te gaan, op middellange termijn de wildgroei van bootjes ving van de regels, sanctioneren en vergroten van de pakkans (repres- gen zijn duurzamer qua materiaal, onderhoud en motoren (elek- tegen te gaan en op lange termijn duurzaam varen te stimuleren. sie). trisch, zuinig fossiel, minder uitstoot).
Waar in het recente verleden vooral kajaks, kano’s en kleine bootjes Belangrijke actiepunten uit de visie waren: 2.3 Trends waterrecreatie werden verhuurd, is het aanbod nu op veel plekken uitgebreid met Toezicht & handhaving op het water (korte termijn), inclusief inzet Kleinere vaartuigen en vaker huren bijvoorbeeld sloepen (klein, groot, al dan niet luxe), Supboards, BOA’s met extra bevoegdheden en materieel (boot, waterscooters). De belangrijkste landelijke trends in waterrecreatie zijn: BBQ-Donuts en andere vaartuigen. De keuze is aan de gebruiker: Publiekscampagne (korte termijn). De campagne bestond uit een Nederland kent 2,6 miljoen watersporters. De in totaal 4.200 water- ontspanning, sport, vermaak of anderszins. social media offensief en een ‘fysieke’ campagne (berichten in me- sportbedrijven (inclusief verhuurbedrijven) bieden circa 20.300 ar- Rondvaarten richten zich vooral op de grotere binnensteden en pro- dia, vlaggen, spandoeken). beidsplaatsen. Er zijn ongeveer 1.600 jachthavens (met minimaal 20 minente natuurgebieden (draagvlak), met deels oudere en soms Registratie van bootjes (middellange termijn). Dit actiepunt is vooral ligplaatsen). Noord- en Zuid-Holland en Friesland hebben de meer internationaler doelgroepen dan bij huurboten.
Salonboten en bedoeld om de wildgroei aan bootjes en “verloedering” van de meeste pleziervaartuigen.1 andere (kleinere, luxere, monumentale) boten raken steeds meer in grachten tegen te gaan. De gemeente brengt hiertoe op Waterrecreatie wordt snel populairder en kreeg door de coronapan- trek. korte termijn de voor- en nadelen, haalbaarheid en het implementa- demie zelfs een forse impuls. Water biedt immers rust, ontspanning Rondvaarten vergen een professionele bedrijfsvoering, gecertifi- tietraject van een registratieplicht in beeld. en verkoeling. Een vaartocht biedt bovendien een bijzondere kijk op ceerde boten en gediplomeerde schippers (informatieverstrekking, (binnen)steden en natuurgebieden. veiligheid). De eerste maatregelen zijn in 2021 uitgevoerd en geëvalueerd. Daarbij Tegelijkertijd verlevendigt waterrecreatie gebieden, omdat het ook Gedeeld eigenaarschap en het huren van recreatievaartuigen (ter is een geluidsverbod een effectief instrument gebleken om op te treden voor mensen ‘op de wal’ een leuk schouwspel biedt. Het verrijkt plekke of via boekingsplatforms) worden steeds populairder, ten tegen geluidsoverlast op het water. Omdat geluidsoverlast een subjec- daarmee de toeristisch-recreatieve functie van gebieden verder.
koste van vaartuigen in eigendom (gebruik wordt belangrijker dan tief begrip is, bleek dit het meest doelgerichte en objectief hanteerbare Mede hierdoor wordt het wel steeds drukker op het water en worden bezit). instrument. Een gedragsverandering op het water is in onvoldoende vaker dan voorheen conflicten ervaren tussen waterrecreanten, Meer aandacht voor duurzaamheid, in alle aspecten: materialen, mate bereikt. Bewoners ervaren nog steeds veel overlast. zwemmers, sportvissers, beroepsvaart en ecologie. Het gaat dan elektrisch varen, schonere fossiele motoren, minder uitstoot, afval- bijvoorbeeld om veiligheid, geluid en ecologische verstoring. verwerking, etc. Watersporters met een eigen boot varen tegenwoordig minder, maar blijven langer op één plek liggen.
1 HiswaRecron; Feiten en Cijfers watersport Nederland juni 2022.
Alkmaar, onderzoek kleine commerciële recreatievaart 8
De algemene verwachting is dat de vraag naar huurboten nog ver- Kenmerken sloepvaarders der zal groeien, maar minder snel dan de afgelopen jaren. Slechts 13% van de Nederlandse sloepgebruikers heeft een sloep in De vraag naar rondvaarten groeit waarschijnlijk ook verder, maar is eigen bezit. wel sterk afhankelijk van het lokale aanbod en de bezienswaardig- Van de huurders van een sloep deed 69% dit het voorafgaande jaar heden. een keer en 24% twee maal. Van de huurders is 69% tussen 20 en 50 jaar. Mei t/m september zijn de favoriete maanden om te varen Kenmerken vaarrecreanten2 met een sloep. Door bijna een kwart (24%) van de Nederlanders (18+) heeft tussen 62% van de gehuurde sloepen is heeft een lengte tussen 3 en 6 me- december 2020 t/m november 2021 één of meerdere vormen van ter. watersport beoefend. Belangrijkste aspecten voor sloepvaarders zijn: Onder de hier relevante vormen van waterrecreatie is bij Nederlan- - veiligheid op het water; ders ouder dan 18 jaar sloepvaren de populairste activiteit (8,6%), - schone omgeving; 3,8% voer met een open boot, 1,4% roeide, 4,2% voer met een - toegankelijkheid; kano/kajak en 4,1% deed aan suppen. Dit zijn tevens de populairste - bevaarbaarheid; watersportactiviteiten van Nederlanders. - aanmeermogelijkheden.
Belangrijke redenen voor watersport (alle vormen) zijn: Deze aspecten gelden ook voor kanovaarders en kajakkers, met - gezelligheid; waterkwaliteit als toevoeging. - ontspanning; - het ontdekken van nieuwe landschappen en andere plekken. Watersporters zijn veelal jonger dan 55 jaar, hoewel 55+ers graag varen met een sloep of open boot. Relatief veel watersporters komen uit Zuid- en Noord-Holland, maar dat komt ook door het grote aantal inwoners in deze provincies. De bestemmingen voor watersport geven overigens hetzelfde beeld. Opvallend veel van de hiervoor vermelde vaartuigen worden ge- huurd i.p.v. gekocht. Met name bij sloepen en kano’s/kajaks is dat vaak het geval. Van de Nederlanders ervaart 15-20% regelmatig of (vrijwel) altijd drukte tijdens het beoefenen van watersport. De overige vaarrecre- anten af en toe of vrijwel nooit. Uiteraard hangt deze ervaring wel af van het gekozen vaargebied.
2 Bron: NBTC en Waterrecreatie Nederland; Watersportonderzoek 2021 en 2022
Alkmaar, onderzoek kleine commerciële recreatievaart 9
3 Interviews recreatievaart Het meest gebruikelijke boottype zijn kleine sloepen en boten, met een In bescheiden mate wordt samengewerkt met lokale bedrijven en dan fossiel dan wel elektrisch aangedreven motor. Met name in de Eilands- met name in de horeca. Enige verhuurders hebben ook een horeca- of polder worden ook kajaks en kano’s verhuurd. Op enkele plekken wor- leisurebedrijf. Samenwerking met culturele attracties wordt als kansrijk Algemeen den ook Sups verhuurd, vaak in groepsverband en inclusief begeleiding gezien. Promotie geschiedt vooral online en via leaflets op vakantiepar- Zoals vermeld is door BRO onder meer gesproken met negen aanbie- onderweg. ken en bij hotels in de regio. ders van verhuurboten en/of rondvaarten en twee kandidaten daarvoor in de gemeente Alkmaar. Zie voor een overzicht van de aanbieders en Boten worden veelal voor 1-2 uur verhuurd, waarmee de maximale vaar- De geïnterviewde verhuurders konden maar in beperkte mate het jaar- de belangrijkste vaargebieden paragraaf 2.1. afstand beperkt is tot ongeveer 10-12 kilometers. Recreatievaart in de lijkse aantal passagiers aangeven. De stijging van het gebruik van huur- binnenstad kent een maximumsnelheid van 6 km/uur (daarbuiten veelal boten in 2020 (corona) lijkt inmiddels gestabiliseerd, aldus de meeste Opvallend was de enthousiaste medewerking van de meeste respon- max. 9 km/uur).
Tochten tussen binnenstad en Eilandspolder zijn er van- respondenten. denten aan het onderzoek. De meeste aanbieders zijn zeer betrokken wege de grote afstand nauwelijks. Incidenteel wordt ook naar de Berger- bij de stad Alkmaar en haar omgeving in algemene zin en vaak daar ook meerpolder, Alkmaardermeer of zelfs de Zaanse Schans gevaren. De Knelpunten kleine commerciële recreatievaart opgegroeid. Hoewel botenverhuur en rondvaarten in principe een vol- mate waarin de recreanten instructies krijgen over bijvoorbeeld vaarrou- Hoewel botenverhuurders en rondvaartbedrijven in algemene zin posi- waardige economische activiteit zijn (met bijbehorende eisen qua exploi- tes en veiligheid varieert nogal tussen aanbieders. tief zijn over hun bedrijfsvoering en relatie met de gemeente Alkmaar tatie, kosten, rendementen en professionaliteit), hebben veel aanbieders werden wel diverse knelpunten regelmatig genoemd. ook een persoonlijke betrokkenheid bij waterrecreatie en de maatschap- Bedrijfsvoering en gebruikers pelijke en ruimtelijke aspecten ervan. Het vaarseizoen begint veelal eind maart/begin april en duurt t/m sep- Waterrecreanten zijn veelal zeer ontspannen en tolerant t.o.v. andere tember. De huurboten worden vooral in de weekenden verhuurd, maar gebruikers.
Een klein deel van de (met name) jongere botenhuurders Kenmerken bedrijven, bedrijfsvoering ook op vrijdagen (Kaasmarkt) ligt een zeker accent. Vaartijden liggen gedragen zich soms wat onbesuisd en lawaaiig. Dit blijkt in praktijk vol- De geïnterviewde bedrijven richten zich in de meeste gevallen op ver- veelal tussen 10-12 uur en 16-20 uur. Rondvaarten stoppen eerder. gens de verhuurders echter nauwelijks veiligheidsproblemen op te leve- huurboten, maar deels ook op rondvaarten. Doordat met zowel bedrijven ren. Vaak is bovendien ook hier weer onduidelijk of het huur- of particu- in de binnenstad als Eilandspolder is gesproken, hebben we een breed Doelgroepen voor huurboten zijn enerzijds jongeren (globaal 16-24 jaar) liere boten betreft. Overigens komt uit eerdere (bredere) onderzoeken beeld gekregen over de aanbieders, hun activiteiten en visie en uiter- en jonge gezinnen, maar ook vriendengroepen en 50+-ers varen steeds van de gemeente naar voren, dat zich wel degelijk veiligheidsproblemen aard de gebruikers. meer met huurboten. Veel gebruikers wonen in de regio, maar ze komen en overlast voordoen. Voorbeelden: onervaren bestuurders, te snel va- vaak ook van daarbuiten. Bijzondere doelgroep zijn verblijfsrecreanten ren, alcohol- en drugsgebruik, geluidsoverlast, teveel golfslag, etc. Er zijn duidelijke verschillen in de bedrijfsvoering.
Voor de meeste aan- aan de kust, met relatief veel Duitsers. Kajaks, kano’s en Supboards bieders zijn de botenverhuur en rondvaarten een belangrijke nevenin- worden doorgaans gehuurd door wat ‘sportievere’ mensen, waaronder Veel van de ervaren knelpunten hebben nadrukkelijk niet alleen betrek- komst, maar voor sommige (met name in de binnenstad) is het de be- kinderen (schoolklassen). Suppers hebben een relatief kleine actiera- king op de kleine commerciële recreatievaart, maar ook op de (interactie langrijkste inkomstenbron. ’s Winters heeft men vaak andere inkomsten, dius. met) particuliere boten. Dit laatste aantal is in de gemeente een veel- maar het onderhoud aan boten, administratie en andere bedrijfstaken voud van de capaciteit aan huur- en rondvaartboten. vergen ook veel tijd. Gebruikers van rondvaarten zijn gemiddeld wat ouder en komen vooral van buiten de regio, maar met uitzonderingen. Het seizoen is ruwweg hetzelfde, maar op vrijdagen is het relatief druk, met veel bezoekers van de Kaasmarkt aan boord.
Alkmaar, onderzoek kleine commerciële recreatievaart 10
Knelpunten algemeen, gehele gemeente: Aanlegplaatsen zijn soms lastig vindbaar en er is geen/nauwelijks de ontstaansgeschiedenis, economie en maatschappij. Opvallend veel De instructie van gebruikers over o.a. bootbediening, vaarroutes, ruimte voor fietsparkeren. In de binnenstad kan nergens tussentijds inwoners hebben een eigen bootje. voorrangsregels en veiligheid variëren sterk tussen aanbieders. Dit worden aangelegd, mede door de vele aangelegde boten van parti- levert soms (veelal kleine) conflicten op. culieren en wrakken. Eerder onderzoek (Eiffel) gaf aan dat er in de Ook de combinatie tussen de monumentale en levendige binnenstad en Met name jongere vaarrecreanten (huur en particulier) kunnen soms gemeente 976 vaartuigen zijn aangelegd op gemeentegrond. In de bijzondere Eilandspolder (en omgeving) is onderscheidend. De res- luidruchtig zijn en varen onveilig c.q. te snel (golfslag) en gooien af- slechts 382 situaties is er een vergunning verleend vanuit het Hoog- pondenten leveren graag hun bijdrage aan een laagdrempelige en on- val in het water. Vaak onder invloed van alcohol. heemraadschap Hollands Noorderkwartier. gedwongen ‘beleving’ van stad en ommeland vanaf het water, waarbij Soms wordt er gezwommen op vaarroutes, ook waar dat verboden Nabij de binnenstad ontbreekt een jachthaven, er is alleen een pas- ontspanning voorop staat.
“Alkmaar is meer dan de Kaasmarkt”. Zoals is. Vooral voor rondvaartboten kan dit gevaarlijke situaties opleve- santenhaven. Hiermee kan enerzijds het aantal aangelegde particu- vermeld gaat hun betrokkenheid bij stad en regio verder dan louter eco- ren. liere boten in de binnenstad worden verminderd en anderzijds kun- nomische motieven (omzet), maar zijn ze daarnaast vaak ook maat- Verschillende gesprekspartners meldden dat ze weinig (zichtbare) nen ze een functie krijgen voor kleine commerciële recreatievaart. schappelijk en persoonlijk betrokken. handhaving zien door de gemeente (binnenstad) of terreinbeheer- Het Noordhollandsch Kanaal wordt ongeschikt geacht voor huurbo- ders (Eilandspolder). Met name op de snelheid van huurboten moet ten (te breed, veiligheid, beroepsvaart), al wordt er soms wel geva- De meeste geïnterviewde ondernemers hebben geen plannen om hun strakker worden gecontroleerd. ren. vloot wezenlijk uit te breiden of anderszins. De indruk bestaat dat er ook (steeds meer) rondvaarten worden uit- gevoerd door niet-gecertificeerde bedrijven. Knelpunten Eilandspolder: Opinie marktruimte door ondernemers Ondernemers willen graag meedenken over integratie van duur- De sloten in de Eilandspolder raken steeds minder begaanbaar voor Over het aspect marktruimte voor kleine commerciële recreatievaart in zaamheid in hun bedrijfsvoering.
De keuze tussen fossiele of elektri- boten door bagger en slib (minder diepte, smaller vaarwater). De en rond Alkmaar wisselen de meningen. sche brandstof is daarbij een belangrijk issue. Voor rondvaartboten aanlegplaatsen van Staatsbosbeheer en het Waterschap in dat ge- bieden elektrische motoren evenwel onvoldoende remkracht, wat tot bied worden slecht onderhouden. Ook uitgezette vaarroutes worden De algemene opinie van ondernemers is dat er vanuit economische per- veiligheidsproblemen kan leiden. nauwelijks onderhouden. spectief weliswaar nog wel enige ruimte lijkt te zijn, maar in ruimtelijk op- In De Rijp is een toenemend tekort aan parkeerplaatsen, ook t.b.v. zicht is met name de binnenstad, maar ook de Eilandspolder “vol” in be- Knelpunten binnenstad: huurboten en rondvaarten. Alternatieve parkeerplekken moeten be- paalde periodes. De behoefte aan kleine commerciële recreatievaart on- Geringe vaarbreedte in de binnenstad (vooral Verdronkenoord maar ter worden aangegeven. der gebruikers kent grote verschillen tussen ‘dal’- en ‘piek’ periodes, ook Mient, Voordam, Luttik Ouddorp). Dit verkleint o.a. de passeer- In de Eilandspolder wordt relatief veel overlast ervaren van met mede omdat in Alkmaar voor een groot deel met open boten wordt ge- opties en de wendbaarheid van boten.
Vooral veroorzaakt door de name jongere vaarrecreanten (aantasting oevers, illegale aanleg- varen. De afhankelijkheid van het weer is groot en seizoenverbreding is vele aangelegde boten van particulieren en wrakken die niet worden plaatsen, lawaai, etc.). De algemene indruk is dat dit vooral lo- slechts beperkt mogelijk. Dit beperkt de omzetpotentie van verhuurders verwijderd. Met name in overkluisde bochten als Verdronkenoord- kale/regionale inwoners betreft. en rondvaartbedrijven, maar maakt ook de personeelsinzet soms lastig. Mient belemmeren deze de vaarroutes. Sommige ondernemers noemen eenrichtingverkeer als mogelijke oplossing voor de conges- Toekomstvisie ondernemers kleine commerciële recreatievaart tie in de binnenstad. Alkmaar is een waterrijke stad en dit vormt dan ook een belangrijk deel De lage brughoogten in de binnenstad horen bij Alkmaar. Hoewel dit van het toeristisch-recreatieve DNA. Zo stellen veel ondernemers, dat een eigen charme heeft, kunnen boten hierdoor niet worden over- het water in stad en ommeland altijd al sterk bepalend was voor zowel dekt. Daardoor is er nauwelijks een winterseizoen.
Alkmaar, onderzoek kleine commerciële recreatievaart 11
4 Marktruimte 4.1 Betekenis vaarrecreatie voor gemeente Waterrecreatie is een bijzondere vorm van ontspanning, Vanaf het water beleef je steden, natuurgebieden en andere landschappen immers heel anders. De meerwaarde van waterrecreatie voor een gemeente of regio kent meerdere componenten: economisch (omzetten, werkgelegenheid); maatschappelijk (Ontspanning, beweging, verkoeling, ontdekken na- tuur en landschap, etc.); synergie met andere functies (horeca, retail, recreatie, cultuur, ver- blijfsaccommodaties); profilering Alkmaar toeristisch-recreatief (Alkmaar Waterstad, ge- schiedenis, waterbouwkunde, etc.).
Alkmaar ontving in 2022 868.000 bezoekers van Nederlanders van bui- ten de gemeente (gericht op ontspanning en plezier), samen goed voor bijna 3 mln. bezoeken.3 56% van de bezoekers komt uit (overig) Noord- Holland. Het bezoek aan de stad is redelijk evenredig verdeeld over de seizoenen. Belangrijke bezoekredenen voor Alkmaar zijn Recreatief win- kelen, horecabezoek en het bezoek aan een evenement. Van de Neder- landse bezoekers aan Alkmaar van buiten de gemeente maakte de af- gelopen jaren 2-3% een tocht met een (rondvaart)boot.
4.2 Marktruimte Marktruimte kwantitatief De behoefte aan kleine commerciële recreatievaart zal naar onze in- schatting nog gestaag verder groeien, landelijk en regionaal. De alge- mene indruk is echter, dat zowel in de binnenstad als de Eilandspolder, in elk geval op sommige dagen, “het plafond is bereikt”.
Figuur 4: Suggestie aanvullende vaargebieden in gemeente Alkmaar 3 Bron: NBTC; Onderzoek Toeristisch bezoek aan steden 2022. Betreft alleen bezoekers van 18 jaar en ouder.
Alkmaar, onderzoek kleine commerciële recreatievaart 12
De druk door vaarrecreatie (zowel huurboten, rondvaarten als particu- Verbreding netwerk essentieel Zoals eerder benoemd, wordt de recreatieve ‘druk’ op het water niet al- liere vaarrecreanten) is in sommige perioden te hoog. Dit betreft met In de binnenstad wordt door gesprekspartners een hoge druk ervaren leen bepaald door de kleine commerciële recreatievaart, maar ook door name weekenden (vooral zonnige zondagen) in juni, juli en augustus. door kleine waterrecreatie, zowel vanuit huurders als particuliere recre- particuliere waterrecreanten met eigen boten. Qua vaargedrag en effec- anten. Kortom: ruimtelijk-fysiek is er nauwelijks meer ontwikkelruimte ten lijkt er (aldus de respondenten) nauwelijks verschil te zijn tussen In de binnenstad is onvoldoende fysieke ruimte en in de Eilandspolder aanwezig voor extra verhuurboten. O.a. de beperkte breedte van het deze gebruikerscategorieën. Wel veroorzaken jongere vaarrecreanten, spelen daarnaast ook (beperkende) ecologische waarden. Zie ter illu- vaarwater is hier een belangrijk knelpunt, mede door de vele wrakken en vaak met eigen boten, soms overlast (luidruchtig, te snel varen, afval, stratie ook par. 4.3. boten van particulieren. etc.), zo blijkt ook uit andere onderzoeken.
Verlaging en/of betere sprei- ding van de ‘druk’ door vaarrecreanten moet dan ook in samenhang Dit betekent dat uitbreiding van de kleine commerciële recreatievaart Wel bestaan er volgens diverse gesprekspartners en BRO mogelijkhe- worden aangepakt en opgelost. met name gestalte moet krijgen middels seizoenverbreding (meer voor- den om de routestructuur te verbreden. Enerzijds om deze boeiende ge- en najaar, minder zomer) en verbreding van het routenetwerk buiten de bieden te (laten) ontdekken, anderzijds om de druk van waterrecreatie 4.3 Indicatie huidige druk kleine commerciële binnenstad en Eilandspolder. We komen hier later op terug. op de binnenstad te ontlasten. Gerichte informatie richting recreanten recreatievaart De ervaring van ‘drukte’ is sterk subjectief en varieert bovendien aan- (digitaal, print) is daarbij essentieel. Verhuurders hebben hierin een be- zienlijk tussen gebieden/locaties en periodes/tijdstippen. Een zomerse Marktruimte kwalitatief langrijke taak; veel recreanten zijn immers onbekend met de regio. weekenddag in de Alkmaarse binnenstad of de Eilandspolder biedt een In het algemeen hebben recreanten behoefte aan een gevarieerd aan- geheel ander druktebeeld dan een miezerige dag in april. We benadruk- bod van vaarroutes, wat ook het herhalingsbezoek stimuleert.
In figuur 4 zijn enige opties voor aanvullende vaargebieden in en rond ken dat er qua druktebeeld een wezenlijk verschil bestaat in effec- de gemeente verbeeld: ten/hinder tussen rondvaarten (minder vaarbewegingen, ervaren schip- Met name voor het ‘luxesegment’ (bijvoorbeeld luxe/ruime sloepen met Rondje Bergermeerpolder pers) en huurboten (grotere intensiteit, vaak onervaren recreanten). stuur en comfortabele zitplekken, catering), combinaties met andere (re- Rondje Alkmaar Noord (incl. Kanaalzone) creatieve) activiteiten en doelgroepgerichte arrangementen en ver- Ringvaart Heerhugowaard (heen en terug) Hieronder geven we een globale cijfermatige indicatie van deze druk huur/rondvaarten in ‘nieuwe gebieden’ (zie hierna) lijkt nog marktruimte vanuit de kleine commerciële recreatievaart. Exacte cijfers over het aan- te bestaan. Dit blijkt o.a. uit de interviews, regionale beleidskaders/visies Hier kunnen in principe ook extra vertrekpunten worden gerealiseerd. tal tochten met huurboten ontbreken, ook bij lokale ondernemers. Een en de landelijke trends. Kansrijke locaties daarvoor zijn bijvoorbeeld: zeer ruwe vuistregel is dat kleine huurboten jaarlijks 100 a 150 keer wor- Bergervaart/Houtvaart, den verhuurd (veelal voor 1 a 2 uur).
Er zijn echter grote variaties tussen De boeiende geschiedenis van de stad biedt vele aanknopingspunten Omgeving Poldermuseum Het Oude Gemaal verhuurders onderling, mede afhankelijk van hun locatie/zichtbaarheid, voor thematische en/of cultuurhistorische rondvaarten, bijvoorbeeld openingstijden, marktbewerking en ondernemerskwaliteiten. i.s.m. Gilde Alkmaar. Stad en regio (Schermer) hebben een bijzondere Ook in de Eilandspolder lijkt geleidelijk het ‘ecologische plafond’ van de waterbouwkundige geschiedenis en daar is nog veel van te zien (bijv. recreatievaart te worden bereikt. Overmatige drukte is bovendien belem- Voor de binnenstad betekent dit dus zeer globaal totaal maximaal 9.000 polders, molens, sluizen). Zeker voor bezoekers van verder weg vormt merend voor de bijzondere landschappelijke ‘ervaring’ in dit fraaie na- vaartochten per jaar (60 beschikbare boten x 150 trips). Botenverhuur dit een bijzonder en zeer aansprekend verhaal. Dit kan beter ‘beleef- tuurgebied. Meermalen werd door respondenten gewaarschuwd voor kent echter als vermeld nogal nadrukkelijke piekperiodes (zonnige baar’ worden gemaakt voor vaarrecreanten, middels bijvoorbeeld aan- toekomstige “Giethoornse toestanden”. Dat is nadrukkelijk onwenselijk. weekenden, Kaasmarkten op vrijdag).
Op de 20 ‘topdagen’ (informatie legplaatsen met ínformatieborden of QR-codes ter plekke en themati- Wellicht kan een betere geografische spreiding van verhuurders (nu verhuurders) zullen dan gemiddeld naar inschatting van BRO dagelijks sche routes (print en digitaal), al dan niet begeleid door een schipper. vooral rond De Rijp) hier soelaas bieden, bijvoorbeeld vanuit Schermer- horn.
Alkmaar, onderzoek kleine commerciële recreatievaart 13
ongeveer 300 vaartochten met huurboten in de binnenstad plaatsvin- den.4 Dit is exclusief particuliere vaarrecreanten.
Op topdagen kan het aantal rondvaarten in de binnenstad oplopen tot totaal 20-30 afvaarten per dag, vooral vanaf de Mient. Het betreft daarbij grotere boten (dan huurboten), maar wel met ervaren schippers.
Dit is nadrukkelijk exclusief particuliere boten. Dit is een veelvoud van het aantal huurboten, maar het aantal vaarbewegingen in bijvoorbeeld binnenstad en Eilandspolder is onbekend. De door velen ervaren ‘drukte’ op sommige dagen lijkt kortom goed voorstelbaar.
In de Eilandspolder is het aantal beschikbare huurboten iets ruimer, maar de verhuur is daarentegen meer weersafhankelijk dan in de bin- nenstad. Het totale aantal verhuringen zal waarschijnlijk iets lager liggen dan in de binnenstad en de boten zullen zich meer verspreiden over het relatief grote gebied. Wel is de natuur (flora en fauna) in dit gebied zeer kwetsbaar voor verstoring. Diverse ondernemers gaven aan dat het ‘pla- fond’ vanuit de natuurwaarden reeds is bereikt. Er moet aldus de ver- huurders voor worden gewaakt dat hier geen ‘Giethoornse toestanden’ ontstaan, met overmatige drukte, rijen bootjes, vercommercialisering, etc.
Uit informatie van ondernemers en eigen verkenningen, blijkt dat er in andere aantrekkelijke landschappen rond Alkmaar nog zeker potenties liggen voor kleine commerciële recreatievaart. Voorbeelden: Bergermeerpolder; Alkmaar Noord/Broekerveiling; Ringvaart van de Heerhugowaard (incl. Oterleek en molens).
4 Gemiddeld 60 boten * 5 verhuringen.
Alkmaar, onderzoek kleine commerciële recreatievaart 14
5 Conclusies en aanbevelingen Evenwichtiger spreiding verhuurboten over gemeente Ontspanning staat voorop We constateren dat de druk van kleine commerciële recreatievaart Belangrijke kenmerken van de huidige kleine commerciële recreatie- (in combinatie met particuliere vaarrecreanten) in met name de bin- vaart in de gemeente zijn ontspanning, rust en de beleving van (bin- Algemeen nenstad en Eilandspolder op veel dagen (zeer) hoog is. Nieuwe ver- nen)stad, natuur en landschap. Aanbeveling is om (luidruchtig) ‘enter- In dit hoofdstuk beantwoorden we de door de gemeente gestelde onder- huurlocaties moeten richten op andere vaargebieden, met vertrek- tainment’ op het water te beperken. Bijvoorbeeld huurboten met domine- zoeksvragen: punten afzijdig van binnenstad en De Rijp (Eilandspolder). rende horeca-activiteiten aan boord (zoals BBQ-Donuts, open partybo- Huidige relevante aanbod: zie hoofdstuk 2. Snelheidbegrenzing op huurboten ten), picknickmanden uitgezonderd. Voor dit type vaarrecreatie bestaan Vraag en bezetting verhuuractiviteiten: zie hoofdstuk 3. Niet elke vaarrecreant houdt zich aan de snelheidsbeperkingen, met op de wal of in de grotere vaargebieden (Alkmaardermeer) voldoende Marktruimte kleine commerciële recreatievaart (economisch, geo- golfslag en veiligheidsproblemen als gevolg.
De snelheid van ver- alternatieve mogelijkheden en ze zijn daar meer passend. grafisch): zie hoofdstuk 4. huurboten moet bij voorkeur worden begrensd door de verhuurder. Invloed majeure ruimtelijke ontwikkelingen: zie hoofdstuk 4. Bij diverse bedrijven is dat overigens al het geval. Dit aspect heeft Toekomstperspectief kleine commerciële recreatievaart: zie hoofd- overigens ook betrekking op particuliere vaarrecreanten. stuk 4 t/m 6. Duurzaamheid Verhuurders en rondvaartbedrijven moeten worden gestimuleerd om De hoofdopgaven voor de kleine commerciële recreatievaart in de ge- duurzaamheid te betrachten in hun vaartuigen, motorbrandstof en meente Alkmaar zijn als volgt: overige bedrijfsvoering. Bijvoorbeeld gericht op motoren met her- Geografische spreiding (minder druk op binnenstad en Eilands- nieuwbare brandstoffen (CO2 neutraal), emissieloos en bijvoorbeeld polder) geen diesel/tweetakt meer. Dit geldt ook voor rondvaartbedrijven, Grotere maatschappelijke betekenis, versterken leefbaarheid hoewel elektrisch varen voor hen nu vaak onhaalbaar is vanwege Meerwaarde toeristische attractiviteit gemeente en regio de hoge investeringen en benodigde remkracht van de boten (veilig- Synergie met (andere) recreatie, horeca, retail, cultuur, etc. in ge- heid). meente en regio Verwijderen wrakken in de Alkmaarse grachten.
Innovatie, inspelen op trends, nieuwe doelgroepen Voldoende onderhoud aan aanlegplaatsen, ook in Eilandspolder en Duurzaamheid overig buitengebied (i.s.m. Landschap Noord-Holland, Waterschap, Beperking overlast (geluid, afval, verstoring) andere terreinbeheerders). Handhaving Creëren aanlegplaatsen kleine recreatievaart in Kanaalzone, inclu- sief particuliere boten (ontlasting binnenstad). Deze hoofdopgaven zijn richting de uitvoerende bedrijven uitgewerkt Samenhangend beleid kleine commerciële recreatievaart en overige (geconcretiseerd) in het toetsingskader in het volgende hoofdstuk. recreatievaart (inclusief particuliere eigenaren). Afstemming beleid vaarrecreatie tussen betrokken partijen (ge- Rol gemeente meente, waterschappen, natuur, inwoners, bedrijven/Hiswa, etc.) Uit het onderzoek blijkt dat de gemeente Alkmaar, samen met betrokken Frequente, zichtbare handhaving (o.a. snelheid, geluid, afval, uit- partijen, bijzondere aandacht moet geven aan de volgende aspecten. stoot). Zie ook hoofdstuk 6.
Alkmaar, onderzoek kleine commerciële recreatievaart 15
6 Inspiratie toetsingskader Aansluiting opstappunten op andere bestemmingen/functies recrea- Nieuwe doelgroepen voor Alkmaar en/of regio. tie, horeca, retail, cultuurhistorie, etc.. Toegankelijkheid boot en steiger voor mindervaliden. Aansluiting op regionaal sloepennetwerk (buiten drukste gebieden) Persoonlijke instructie regels veiligheid, gedrag, besturing, andere Toelichting Uitgangspunten Toetsingskader nieuwe verhuurders: Dit betreft de belangrijke uitgangspunten voor de (verdere) ontwikkeling Opstapplek is ter plekke goed inpasbaar in landschap aspecten aan gebruikers. Opstapplek bij natuurvriendelijke oever of in Natuurnetwerk Neder- Voorlichting attractieve vaarroutes (huurders zijn vaak onbekend van kleine commerciële recreatievaart in en rond Alkmaar. land (voormalige Ecologische Hoofdstructuur) alleen bij minimale met de regio). impact op oever en gebied alsmede natuurvriendelijke afmeercon- Aanwezigheid reddingsmiddelen, brandblussers, EHBO. Aanbeveling is, dat kandidaten in kleine commerciële recreatievaart met structie. Samenwerking met andere bedrijven recreatie, horeca, cultuur, etc. activiteiten in de openbare ruimte vooraf (als ‘Principeverzoek’) een hel- dere omschrijving van hun productconcept moeten aanleveren (bootty- Afgemeerde boten tasten geen oevers aan (ecologisch, waterke- in gemeente/regio. ring).
Organisatie beheer en toezicht op locatie. pen, capaciteiten, kwaliteiten, locatie, doelgroepen, routes, vaartij- Minimale breedte doorvaart (inclusief constructies aan overzijde wa- Verzekeringen gebruikers (aansprakelijkheid, schade, etc.). den/periodes, etc.) en deze mondeling presenteren aan de gemeente. ter) 8 meter (hoofdwaterloop) respectievelijk 6 meter (overig water). Plek voor winterstalling boten beschikbaar. Dit laatste omdat deze bedrijfsactiviteit veelal een grote persoonlijke be- trokkenheid kent, wat de bijzondere betekenis voor Alkmaar onder- Opstapplek is getoetst en voldoet aan de criteria van de gemeente-
streept. lijke kaart waar wel/geen boten, afmeerconstructies en steigers zijn toegestaan.
Elk aspect waaraan het nieuwe bedrijf aantoonbaar voldoet, levert een Toegankelijkheid opstapplek vanaf openbare weg (afstand, loop-
of meerdere ‘pluspunten’ op voor het initiatief. Niet elk aspect zal daarbij route).
even zwaar tellen. Gemeente kan een norm vaststellen voor een mini- Voldoende parkeergelegenheid auto’s en fietsen in omgeving. male totaalscore. Indien een ondernemer hieraan voldoet, wordt de ver- treklocatie nader getoetst door de gemeente vanuit ruimtelijk perspec- B. Toetsing kwaliteitsbeeld tief. Daarbij zijn alle aspecten betreffende ‘goede ruimtelijke ordening’ Luxe uitvoering vaartuigen, comfort. relevant, zoals de relatie tussen locatie, milieu, ecologie, waterhuishou- Beleving ‘nieuwe’ gebieden. ding, verkeer, gebiedswaarden, etc. Innovatieve bedrijfsconcepten ‘nieuw voor Alkmaar’ (uitvoering vaar- tuigen, routes, bedrijfsvoering, etc.). Onderstaand algemeen toetsingskader is primair gericht op huurboten Duurzaamheid/milieuvriendelijkheid in materiaalkeuze, brandstof en zijdelings op rondvaartbedrijven. Laatste groep heeft immers een (emissieloos), afvalverwijdering, overige bedrijfsvoering, etc. veel kleinere impact op het druktebeeld (minder boten, vaarbewegingen) Thematische routes, aandacht cultuurhistorie. en activiteiten zijn bovendien deels wettelijk gecertificeerd. Eigen steiger, duurzaam uitgevoerd. Motorboten met eigen CE-markering (milieu, veiligheid). A. Toetsing ruimtelijke structuur Locatie opstappunt buiten huidige kerngebieden (binnenstad, Ei- C. Toetsing meerwaarde Alkmaar, veiligheid, overige aspecten landspolder/De Rijp).
Omvang maximaal 5-10 vaartuigen (kano’s/kajaks/Supboards: maxi- maal 10-20).
Alkmaar, onderzoek kleine commerciële recreatievaart 16
Amsterdam Rhijnspoorplein 38 1018 TX Amsterdam +31 (0)20 506 19 99
Boxtel Bosscheweg 107 5282 WV Boxtel +31 (0)411 850 400
Venlo Industriestraat 94 5931 PK Tegelen +31 (0)77 373 06 01
info@bro.nl www.bro.nl
Alkmaar, onderzoek kleine commerciële recreatievaart 17