Bijlage 3. Bestuurlijke reactie college Rekenkameronderzoek

De Rekenkamercommissie Alkmaar T.a.v. secretaris rekenkamercommissie L. Boulos LBoulos@alkmaar.nl

Onderwerp

Bestuurlijke reactie Rekenkameronderzoek Werkt het? Inkopen en aanbesteden met Social Return on Investment Uw kenmerk

Ons kenmerk

Bijlagen

20205/006

-

-

Uw brief van

Behandeld door

Datum

27 juni 2025

[Naam]

26 augustus 2025

Geachte rekenkamercommissie,

Onlangs ontvingen wij van u de Rapportage Rekenkameronderzoek “Werkt het? Inkopen en aanbesteden met Social Return on Investment”, met een begeleidende brief waarmee u ons in de gelegenheid stelt deze te voorzien van een schriftelijke zienswijze op de geformuleerde conclusies en aanbevelingen. Vanwege de zomervakantie heeft onze reactie een beperkte hoeveelheid extra tijd gevergd. In het Manifest Maatschappelijk Verantwoord Opdrachtgeven en Inkopen (MVOI) hebben overheidspartijen met elkaar afgesproken om concreet werk te maken van Maatschappelijk Verantwoord Inkopen (MVI) in de eigen organisatie. SROI is daar een onderdeel van. De gemeente Alkmaar heeft dit Manifest op 24 november 2022 ondertekend. Terecht dat u stelt dat de gemeente Alkmaar zich hiermee committeert. Wij vinden de doelstellingen en intenties van de afspraken namelijk waardevol. Wij zijn een belangrijke investeerder, opdrachtgever voor projecten en werkgever in de regio. Alkmaar wil duurzaam en verantwoord optreden naar de samenleving en naar haar werknemers. Een duurzame relatie met aandacht voor de wederzijdse visies achten wij van grote betekenis voor de kwaliteit van de regio, voor het behalen van concurrentievoordeel bij aanbestedingen, voor het versterken van diversiteit en organisatiecultuur en vanwege de huidige arbeidsmarktkrapte.

Kortom, gelet op het belang en wenselijkheid van de maatschappelijke impact staan wij volledig achter het Manifest MVOI en het belang van SROI. In reactie op de conclusies en aanbevelingen van het rekenkameronderzoek SROI, genoemd op pagina 11 en 12 van het rapport “Werkt het? Inkopen en aanbesteden met SROI - Rekenkamer Alkmaar”, willen wij graag op hoofdlijnen een aantal zaken nader toelichtingen.

Bezoekadres

postadres

bank

website

telefoon

Mallegatsplein 10 1815 AG Alkmaar

Postbus 53 1800 BC Alkmaar

NL78BNGH0285000179

www.alkmaar.nl

14 072

Als uitvloeisel van het in november 2022 getekende manifest is begin dit jaar het actieplan MVOI gemeente breed ingesteld met daarin diverse actiepunten waarop frequent wordt gemonitord op de voortgang. Periodiek vindt er nu ook ambtelijk een bijeenkomst plaats om dit actieplan inhoudelijk te bespreken. Op 5 juni jl. heeft de gemeenteraad ook de geactualiseerde kaders voor het nieuwe Inkoop- en aanbestedingsbeleid vastgesteld. Op basis van deze kaders wordt nog dit jaar het nieuwe inkoop- en aanbestedingsbeleid van kracht. In dit nieuw beleid maakt SROI als onderdeel van MVOI een nadrukkelijker onderdeel uit. Dit was ook mede een reden voor het aanbieden van het raadsvoorstel Kaderstellende regels Inkoop- en aanbestedingsbeleid 2025, “De gemeente Alkmaar heeft het manifest voor MVOI ondertekend. Door het MVOI nu nadrukkelijk in de kaderstellende regels op te nemen kan het vertaald worden naar het Inkoop-en aanbestedingsbeleid om zo innovatieve en duurzame oplossingen in de regio te stimuleren.” In de inkoopprocessen wordt expliciet aandacht besteed aan vele beleidszaken waaronder SROI. Er wordt, indien van toepassing bij een aanbesteding, gebruik gemaakt van nieuwe formats waarmee meer focus gebracht wordt op dit onderwerp (bv. verklaring SROI verplichting).

Uit het Rekenkameronderzoek blijkt dat de gemeente Alkmaar in het verleden onvoldoende gebruik maakte van de expertise van Zaffier en dat de informatievoorziening richting Zaffier over aanbestedingen te beperkt was. Inmiddels zijn hierin belangrijke verbeteringen doorgevoerd: • Zaffier voert voor de gemeente Alkmaar de coördinatie van SROI uit en heeft hiervoor in 2025 een nieuw SROI-beleid vastgesteld, mede in afstemming met de afdeling Inkoop van de gemeente Alkmaar. • Het digitale systeem WIZZR is geïmplementeerd, waarmee SROI-afspraken en resultaten structureel worden gemonitord en gerapporteerd. Dit heeft als gevolg gekregen dat SROI een versterkte positie heeft gekregen in het Inkoop- en aanbestedingsbeleid van de gemeente. • Omdat er nu periodiek ambtelijke overleggen plaats vinden tussen, de afdeling Inkoop Alkmaar en Zaffier, wordt Zaffier tijdig en volledig wordt geïnformeerd over aanbestedingen en intensiever kan ondersteunen bij de uitvoering. Met deze maatregelen zijn de belangrijkste knelpunten uit het Rekenkameronderzoek weggenomen. Wij zijn ervan overtuigd dat de combinatie van het nieuwe SROI-beleid, de implementatie van WIZZR en de structurele samenwerking tussen Inkoop en Zaffier zorgt voor een duurzame borging van SROI binnen onze aanbestedingspraktijk.

2/3

Samenvattend, wij onderschrijven het maatschappelijk belang van MVOI en SROI. Onze handtekening onder het manifest is niet zonder belang. Wel vergt het doorvoeren van zo’n manifest gedegen vervolgstappen. Wij zijn van mening dat wij inmiddels aan veel van uw aanbevelingen invulling gegeven hebben. Verder is de afstemming tussen de gemeentelijke unit Inkoop en Zaffier geïntensiveerd en zijn processen verder aangescherpt. En belangrijk is dit verband ook, het nieuwe Inkoop- en aanbestedingsbeleid waarvan de kaders recent door de gemeenteraad zijn vastgesteld. Hierin is wederom meer aandacht geboden voor MVOI en SROI. Daarmee vormen deze nieuwe kader van de gemeenteraad een goede garantie voor verdere versterking van MVOI en SROI binnen de gemeente Alkmaar.

Met vriendelijke groet, Het college van burgemeester en wethouders van Alkmaar, mw. drs. A.M.C.G. (Anja) Schouten, burgemeester

dhr. R.M. (Robert) Reus MPM, gemeentesecretaris

3/3