Bijlage 13. Dorpsagenda De Rijp
Tekst van het document
Dorpsagenda De Rijp CONCEPT - Versie april ‘25
Inhoud 1.
De kracht van De Rijp
3
2.
Waarom een dorpsagenda
4
3.
De dorpsagenda van De Rijp
5
4.
Wat is de dorpsagenda
6
5.
Een dorpsoverstijgende agenda
8
6.
Concept dorpsagenda voor De Rijp
9
4.1 4.2 4.3
We blijven in gesprek Randvoorwaarden Het proces van de dorpsagenda
7 7 7
Dorpsagenda De Rijp / versie april 2025
2
1. De kracht van De Rijp “De Rijp ‘Het beste dorp van Holland’, zoals Leeghwater het noemde. Zijn geboorte plaats was in de 17e eeuw het welvarendst op het voormalige Schermereiland. De Rijp is het grootste dorp in Graft-De Rijp, voorzien van talrijke monumenten. Er vinden veel evenementen plaats, waarvan meerdere met een bovenlokale uitstraling, zoals het Midwinterfeest en de Museumnacht of Cultuurnacht. Met een brede school, bibliotheek, peuterspeelzaal, supermarkt, winkels en medische voorzieningen (huisarts, apotheek, fysiotherapeut) heeft De Rijp een duidelijke streekfunctie” Deze tekst komt uit het kernenbeleid van tijd van de gemeentelijke fusie tussen Schermer, Graft-De Rijp en Alkmaar. Tien jaar na de fusie is De Rijp nog altijd een bruisend dorp met een belangrijke streek functie. En is Alkmaar trots op de vele vrijwilligers, ondernemers en inwoners die van De Rijp een prachtig dorp maken.
Dorpsagenda De Rijp / versie april 2025
3
2. Waarom een dorpsagenda Ieder dorp een eigen identiteit, elk dorp een eigen kracht. Alkmaar is trots op de dorpen. Daarom werken we aan de leefbaarheid en vitaliteit van de dorpen. Dat doen we sámen. Als gemeente vinden we het belangrijk om te weten wat er speelt en leeft in de dorpen van landelijk Alkmaar. Het leven en de dynamiek in een dorp is anders dan in een stad. Zo hebben de dorpen veel zelf organiserend vermogen, is er een hoge mate van sociale controle, kennen mensen elkaar en zijn de inwoners ondernemend. De dorpen willen niet worden belast met stadse regels. Enerzijds is er daarom een behoefte om de gemeente wat op afstand te houden. Aan de andere kant kan de impact van maatschappelijke ontwikkelingen in een dorp anders zijn dan in een stad. Dit brengt uitdagingen met zich mee op het gebied van leefbaarheid. Voor die zaken is de gemeente nodig, en is het belangrijk dat de lijntjes kort zijn en we elkaar weten te vinden. De dorpsagenda laat zien welke onderwerpen voor het dorp van belang zijn om het dorp leefbaar en vitaal te houden. Het laat zien wie waarvoor aan de lat staan. We werken samen aan de leefbaarheid van het dorp. Door met elkaar het gesprek te blijven voeren, weten we elkaar te vinden en is en blijft de gemeente Alkmaar betrokken.
Dorpsagenda De Rijp / versie april 2025
4
3. De dorpsagenda van De Rijp Deze dorpsagenda is een eerste versie die de gemeente heeft gemaakt en aan De Rijp heeft laten zien. In overleg met de dorpsraad heeft de gemeente besloten om te wachten met de verdere uitwerking van de agenda. De dorpsraad heeft het initiatief genomen om een aantal belangrijke onderwerpen zelf eerst verder uit te diepen als versterking voor de dorpsagenda. Dit is een extra stap waardoor het proces van de dorpsagenda van De Rijp (zoals beschreven bij punt 4.3) iets afwijkt ten opzichte van de andere dorpen in landelijk Alkmaar. Op deze manier werken we samen aan een dorpsagenda die goed past bij wat er in De Rijp leeft en speelt. In de maanden februari en maart is de dorpsraad samen met het dorp aan de slag gegaan met de verdieping. Naar verwachting zullen de resultaten dit voorjaar beschikbaar zijn. De gemeente zal deze samenvoegen met de ideeën en reacties die al zijn verzameld en hiermee de dorpsagenda verder optimaliseren. Deze eerste versie van de agenda bevat het kwadrant dat eerder bij bijeenkomsten is besproken. Dit is niet de definitieve indeling; de uiteindelijke agenda wordt ingedeeld op thema’s.
Dorpsagenda De Rijp / versie april 2025
5
4. Wat is de dorpsagenda Samen zorgen we ervoor dat het fijn wonen, werken en leven is in De Rijp. De dorpsagenda is het overzicht van de onderwerpen en acties die inwoners, onder nemers en andere belanghebbenden hierin belangrijk vinden. De onderwerpen die op de dorpsagenda staan, worden vanuit de kwadranten onderverdeeld in een aantal hoofdthema’s. Aan de hand van deze thema’s blijven we met elkaar in gesprek over de toekomst van het dorp. De thema’s zijn daarnaast weer vertaald naar concrete acties en met deze concrete acties werken we samen aan de leefbaarheid van het dorp. De thema’s waaruit de dorpsagenda is opgebouwd zijn: Verkeer Onder dit thema verstaan we onderwerpen die te maken hebben met bereikbaarheid, verkeersveiligheid, parkeren, fietsroutes, etc. Openbare ruimte Het thema openbare ruimte bestaat uit openbaar groen en grijs. Denk hierbij aan de beschikbaarheid, de kwaliteit en het onderhoud van groen, bankjes, prullenbakken, speeltoestellen, wandelpaden, straten en pleinen. Wonen Dit thema gaat over het aantal en de kwaliteit van woningen en de beschikbaarheid ervan voor specifieke doelgroepen.
Voorzieningen Denk voor het thema voorzieningen onder andere aan het aanbod en de kwaliteit van winkels, scholen, zorgvoorzieningen, culturele voorzieningen en sportmogelijkheden. Veiligheid Denk bij het thema veiligheid aan bijvoorbeeld overlast en gevoel van veiligheid, etc. Diversen Hier vallen andere zaken onder die van belang zijn voor het dorp, en niet onder te verdelen zijn in de eerdergenoemde thema’s.
Dorpsagenda De Rijp / versie april 2025
6
4.1 We blijven in gesprek Naast het doel om op inhoud te werken aan de leefbaarheid van het dorp, is een belangrijk doel van de dorpsagenda om met elkaar in gesprek te blijven over de onderwerpen die voor het dorp van belang zijn. Om ervoor te zorgen dat de dorpsagenda up to date blijft, organiseren we elk jaar een dorpsgesprek. Tijdens dit gesprek nemen we de agenda door. Welke punten zijn afgerond? Zijn er ontwikkelingen geweest waardoor we moeten bijsturen? Zijn er agendapunten die als nieuwe inbreng op de agenda erbij moeten komen? Dit is het moment waarin we collectief, samen met alle belanghebbenden van het dorp de agenda aanscherpen. In de tussentijd wordt waar nodig het contact met het dorp onderhouden.
4.2 Randvoorwaarden Dat een bepaald onderwerp op de dorpsagenda staat is geen toezegging dat dat onderwerp ook uitgevoerd kan worden. Het geeft aan dat het een belangrijk onderwerp is waar we het gesprek over moeten blijven voeren en aandacht voor hebben. Maar er kunnen randvoorwaarden zijn waardoor later kan blijken dat het onderwerp toch niet uitgevoerd kan worden of er een alternatieve aanpak gezocht moet worden om verder te komen met het onderwerp. De randvoorwaarden zijn: • Budget. Er moet voldoende budget zijn. Voor grote agendapunten moet extra budget worden aangevraagd. Het kan zijn dat budget niet beschikbaar wordt gesteld omdat er bijvoorbeeld andere prioriteiten zijn. • Politiek. Sommige onderwerpen kunnen politiek gevoelig zijn. De politiek kan besluiten om het punt niet, of anders uit te voeren. • Capaciteit. Soms is er niet genoeg capaciteit om een bepaald onderwerp uit te voeren. • Afhankelijkheid van derden. Voor veel punten zijn we ook (mede) afhankelijk van andere partijen. Daar hebben we commitment van nodig om punten uit te kunnen voeren.
4.3 Het proces van de dorpsagenda In het voorjaar van 2024 heeft de gemeente met verschillende dorpsraden en sleutelfiguren gesprekken gevoerd om in kaart te brengen welke thema’s van belang zijn voor de leefbaarheid en vitaliteit van het dorp. Hieruit zijn vijf hoofdthema’s voortgekomen die de basis vormen voor de dorpsagenda. In maart 2024 is een online vragenlijst uitgezet waarin inwoners, ondernemers en andere belanghebbenden hun tevredenheid over deze thema’s konden delen, evenals specifieke aandachtspunten. Ongeveer 1.100 mensen vanuit alle dorpen in heel landelijk Alkmaar hebben de vragenlijst ingevuld, wat waardevolle inzichten en informatie opleverde. Op basis van deze input heeft de gemeente Alkmaar voor elk dorp een voorstel voor de dorpsagenda opgesteld, waarin de plannen en acties per thema zijn uitgewerkt. Dit voorstel is vervolgens gedeeld en besproken tijdens een dorpsbijeenkomst en via de website en nieuwsbrieven, waarna het verder is aangescherpt met de opgehaalde reacties. Aanvankelijk was het voorstel ingedeeld in vier kwadranten: kortetermijnwensen, langetermijnwensen, wensen waar de gemeente een verbindende rol speelt, en wensen waar het dorp zelf de lead neemt Inwoners gaven aan dat hierdoor prioriteiten onduidelijk waren omdat belangrijke punten soms in het kwadrant voor de lange termijn werden geplaatst.
Uiteindelijk is besloten deze kwadranten los te laten en de agenda thematisch in te richten waardoor deze overzichtelijker is en beter aansluit bij de wensen van het dorp. De dorpsagenda wordt jaarlijks herijkt: de gemeente gaat opnieuw in gesprek met het dorp over de benoemde thema’s en past waar nodig de acties aan. Tussentijds wordt de voortgang gecommuniceerd via nieuwsbrieven, de website en is er contact over de uitvoering van concrete acties. Zo blijft de dorpsagenda een levend document, blijven de lijntjes tussen het dorp en de gemeente kort en werken we samen aan de leefbaarheid en vitaliteit van het dorp.
• Er is onlangs een traject afgerond over dit onderwerp. We stellen de uitkomsten daarvan momenteel (nog niet) opnieuw ter discussie. • Er wordt al gewerkt aan bepaalde punten. In dat geval informeren we u over de voortgang maar starten niet iets nieuws op. Dorpsagenda De Rijp / versie april 2025
7
5. Een dorpsoverstijgende agenda Elk dorp heeft een eigen kracht en ook eigen uitdagingen. Daarom maken we voor elk dorp een eigen dorpsagenda. Toch zijn er bepaalde onderwerpen die niet in één dorp kunnen worden opgelost of die in elk dorp relevant zijn. Om die reden wordt er een dorpsoverstijgende agenda gemaakt. De dorpsoverstijgende agenda geeft ons de ruimte om op een hoger schaalniveau vraagstukken te bekijken. De onderwerpen die op de overstijgende agenda staan zijn: • • • • •
Onderzoek landbouwverkeer Onderzoek vrachtverkeer Actualiseren ervenhandboek Parkeren Voorzieningen
Alle bovenstaande punten staan in de dorpsoverstijgende agenda verder uitgeschreven. Niet elk onderwerp is voor De Rijp relevant. De onderwerpen die voor De Rijp wel van belang zijn staan kort onder de inhoudelijke thema’s op de eigen dorpsagenda verder toegelicht. De uitgebreidere toelichting van bovenstaande agendapunten staat in de dorpsoverstijgende agenda.
Dorpsagenda De Rijp / versie april 2025
8
6. Concept dorpsagenda voor De Rijp In onderstaande afbeelding staan de verzamelde onderwerpen voor de dorpsagenda De Rijp. Zoals eerder aangegeven staan deze nu nog onderverdeeld in een kwadrant met korte termijn wensen, lange termijn wensen, wensen waarin de gemeente een verbindende rol speelt en wensen waar het dorp en belanghebbenden aan zet zijn. Er is besloten de agenda in het vervolg onder te verdelen in de thema’s verkeer, openbare ruimte, wonen, voorzieningen, veiligheid en diversen. De onderwerpen zelf zullen samen met de aanvullingen die de dorpsraad aan het verzamelen zijn in de volgende versie van de dorpsagenda verder uitgewerkt worden. Korte termijn wensen
Lange termijn wensen
• Groenonderhoud op begraafplaatsen • Verbeteren communicatie gemeente • Meer parkeerplekken op de Meelzak • Gesprekken starten over integraal verkeersplan • Visie op de Meelzak
• Herinrichting van de Driemaster • Voorzieningen voor de jeugd; een huiskamer • Elektrisch varen in de Eilandspolder • Toevoegen van wandelpaden
Verbindende rol gemeente
Dorp en belanghebbenden zijn aan zet
• Bereik -en betrouwbaarheid OV: signaleren
• Bereik -en betrouwbaarheid OV: melden • Realiseren van een pakketpunt • Verbeteren en behouden saamhorigheid • Behouden verenigingen en vrijwilligers • Terugdringen van vuurwerkoverlast
Daarnaast zijn er nog een aantal andere belangrijke onderwerpen voor de Rijp die niet in bovenstaand overzicht staan. Dat komt omdat het onderwerpen zijn waar al uitvoering aan gegeven wordt, die op de dorpsoverstijgende agenda staan of waar meer duidelijkheid voor nodig is. Ook deze onderwerpen krijgen in de volgende versie van de dorpsagenda een duidelijke plek. Zo hebben inwoners drie locaties benoemd waar zij mogelijk woningbouw in de toekomst zien. Het gaat om De Meelzak, het Landje van Ter Beek en Over de Boeijersloot. Hier gaan we het gesprek nog over voeren.
Dorpsagenda De Rijp / versie april 2025
9
Wensen die dorpsoverstijgend worden opgepakt
Wensen waar al uitvoering aan wordt gegeven
• Meer woningen voor jongeren / ouderen
• Aanwijzen honden-uitlaatplekken • Dorpsschaal in evenementenbeleid: maatwerk en ondersteuning
Waar meer duidelijkheid over moet komen
Wensen die buiten de agenda vallen
• Toevoegen van bankjes en prullenbakken
• Voorrang voor dorpelingen op woningen
Dorpsagenda De Rijp / versie april 2025
10