Bijlage 10. Dorpsagenda Schermerhorn
Tekst van het document
Dorpsagenda Schermerhorn Versie april ‘25
Inhoud 1.
De kracht van Schermerhorn
3
2.
Waarom een dorpsagenda
4
3.
Wat is de dorpsagenda
5
4.
Een dorpsoverstijgende agenda
7
3.1 3.2 3.3
We blijven in gesprek Randvoorwaarden Het proces van de dorpsagenda
6 6 6
5. Onderwerpen die (nog) niet op de agenda staan 5.1
Onderwerpen die geen plek hebben gekregen
8
6.
Verkeer
9
7.
Openbare ruimte
8.
Wonen
9.
Voorzieningen
Behouden van voorzieningen, (sport)verenigingen en vrijwilligers Zorgvoorzieningen
16 16
10.
Veiligheid
17
11.
Diversen
6.1 6.2 6.3 6.4
7.1 7.2 7.3
8.1
9.1 9.2
8
Parkeren Verkeersveiligheid Zwaar verkeer Openbaar vervoer
9 10 10 10
11
Speelplekken Onderhoud openbaar groen Wandelroutes
11 11 11
Mogelijkheden voor starters en ouderen om in eigen dorp te blijven wonen
11.1 Communicatie 11.2 Antennebeleid 11.3 Glasvezel 11.4 Dorpsraad
13
13
15
18
18 18 18 18
Dorpsagenda Schermerhorn / versie april 2025
2
1. De kracht van Schermerhorn “Schermerhorn is het op één na grootste dorp in de Schermer. Een combinatie van lintbebouwing met nieuwbouwwijk. Schermerhorn beschikt over een basisschool, peuterspeelzaal, historische kerk met culturele functie, wijksteunpunt en apotheek. Ook is er een buurtsuper in Zorgcentrum de Horn, dat vooral ook een sociale functie heeft. Het dorp heeft een voornamelijk oorspronkelijke gemeenschap en kent een rijk verenigingsleven.” Zo is Schermerhorn beschreven in de tijd van de fusie van voormalige gemeentes Schermer, Graft-De Rijp en Alkmaar. Inmiddels bijna 10 jaar later maken inwoners zich hard voor het behouden van de voorzieningen. Met de ontwikkeling van een nieuw dorpshuis worden daar goede stappen in gezet. Inwoners zijn trots op Schermerhorn, waarderen het dorpse karakter en zetten zich in om het rijke verenigingsleven te behouden.
Dorpsagenda Schermerhorn / versie april 2025
3
2. Waarom een dorpsagenda Ieder dorp een eigen identiteit, elk dorp een eigen kracht. Alkmaar is trots op de dorpen. Daarom werken we aan de leefbaarheid en vitaliteit van de dorpen. Dat doen we sámen. Als gemeente vinden we het belangrijk om te weten wat er speelt en leeft in de dorpen van landelijk Alkmaar. Het leven en de dynamiek in een dorp is anders dan in een stad. Zo hebben de dorpen veel zelf organiserend vermogen, er heerst een hoge mate van sociale controle, kennen mensen elkaar en doen inwoners dingen graag zelf. De dorpen willen niet worden belast met stadse regels. Enerzijds is er daarom een behoefte om de gemeente wat op afstand te houden. Aan de andere kant kan de impact van maatschappelijke ontwikkelingen in een dorp anders zijn dan in een stad. Dit brengt uitdagingen met zich mee op het gebied van leefbaarheid. Voor die zaken is de gemeente nodig, en is het belangrijk dat de lijntjes kort zijn en we elkaar weten te vinden. De dorpsagenda laat zien welke onderwerpen voor het dorp van belang zijn om het dorp leefbaar en vitaal te houden. Het laat zien wie waarvoor aan de lat staan. We werken samen aan de leefbaarheid van het dorp. Door met elkaar het gesprek te blijven voeren weten we elkaar te vinden en is en blijft de gemeente Alkmaar betrokken.
Voordat de gemeente Alkmaar startte met het initiatief voor een dorpsagenda bestond er in Schermerhorn al een eigen dorpsagenda. Deze dorpsagenda bestaat uit concrete activiteiten die in het dorp worden georganiseerd. Met de dorpsraad van Schermerhorn is besproken dat twee documenten met de naam ‘dorpsagenda’ verwarrend zijn. Gezamenlijk is besloten dat de beste oplossing voor nu is om de naam van de bestaande dorpsagenda waarin de concrete activiteiten worden benoemd vanuit de dorpsraad is veranderd naar ‘dorpsactiviteiten Schermerhorn’.
Dorpsagenda Schermerhorn / versie april 2025
4
3. Wat is de dorpsagenda Samen zorgen we ervoor dat het fijn wonen, werken en leven is in Schermerhorn. De dorpsagenda is het overzicht van de onderwerpen en acties die inwoners, ondernemers en andere belanghebbenden hierin van belang vinden. De onderwerpen die op de dorpsagenda staan zijn onderverdeeld in een aantal hoofdthema’s. Aan de hand van deze thema’s blijven we met elkaar in gesprek over de toekomst van het dorp. De thema’s zijn daarnaast weer vertaald naar concrete acties en met deze concrete acties werken we samen aan de leefbaarheid van het dorp. De thema’s waaruit de dorpsagenda is opgebouwd zijn: Verkeer Onder dit thema verstaan we onderwerpen die te maken hebben met bereikbaarheid, verkeersveiligheid, parkeren, fietsroutes, etc. Openbare ruimte Het thema openbare ruimte bestaat uit openbaar groen en grijs. Denk hierbij aan de beschikbaarheid, de kwaliteit en het onderhoud van groen, bankjes, prullenbakken, speeltoestellen, wandelpaden, straten en pleinen bijvoorbeeld. Wonen Dit thema gaat over het aantal en de kwaliteit van woningen en de beschikbaarheid ervan voor specifieke doelgroepen.
Voorzieningen Denk voor het thema voorzieningen onder andere aan het aanbod en de kwaliteit van winkels, scholen, zorgvoorzieningen, culturele voorzieningen en sportmogelijkheden. Veiligheid Denk bij het thema veiligheid aan bijvoorbeeld overlast en gevoel van veiligheid, etc. Diversen Hier vallen andere zaken onder die van belang zijn voor het dorp, en niet onder te verdelen zijn in de eerdergenoemde thema’s.
Dorpsagenda Schermerhorn / versie april 2025
5
3.1 We blijven in gesprek Naast het doel om op inhoud te werken aan de leefbaarheid van het dorp, is een belangrijk doel van de dorpsagenda om met elkaar in gesprek te blijven over de onderwerpen die voor het dorp van belang zijn. Om ervoor te zorgen dat de dorps agenda up to date blijft, organiseren we elk jaar een dorpsgesprek. Tijdens dit gesprek nemen we de agenda door. Welke punten zijn afgerond? Zijn er ontwikkelingen geweest waardoor we moeten bijsturen? Zijn er agendapunten die als nieuwe inbreng op de agenda erbij moeten komen? Dit is het moment waarin we collectief, samen met alle belanghebbenden van het dorp de agenda aanscherpen. In de tussentijd wordt waar nodig het contact met het dorp onderhouden.
3.2 Randvoorwaarden Dat een bepaald onderwerp op de dorpsagenda staat, is geen toezegging dat dat onderwerp ook uitgevoerd kan worden. Het geeft aan dat het een belangrijk onderwerp is waar we het gesprek over moeten blijven voeren en aandacht voor hebben. Maar er kunnen randvoorwaarden zijn waardoor later kan blijken dat het onderwerp toch niet uitgevoerd kan worden of er een alternatieve aanpak gezocht moet worden om verder te komen met het onderwerp. De randvoorwaarden zijn: • Budget. Er moet voldoende budget zijn. Voor grote agendapunten moet extra budget worden aangevraagd. Het kan zijn dat budget niet beschikbaar wordt gesteld omdat er bijvoorbeeld andere prioriteiten zijn. • Politiek. Sommige onderwerpen kunnen politiek gevoelig zijn. De politiek kan besluiten om het punt niet, of anders uit te voeren. • Capaciteit. Soms is er niet genoeg capaciteit om een bepaald onderwerp uit te voeren. • Afhankelijkheid van derden. Voor veel punten zijn we ook (mede) afhankelijk van andere partijen. Daar hebben we commitment van nodig om punten uit te kunnen voeren. • Er is onlangs een traject afgerond over dit onderwerp. We stellen de uitkomsten daarvan momenteel (nog niet) opnieuw ter discussie.
3.3 Het proces van de dorpsagenda In het voorjaar van 2024 heeft de gemeente met verschillende dorpsraden en sleutelfiguren gesprekken gevoerd om in kaart te brengen welke thema’s van belang zijn voor de leefbaarheid en vitaliteit van het dorp. Hieruit zijn vijf hoofdthema’s voortgekomen die de basis vormen voor de dorpsagenda. In maart 2024 is een online vragenlijst uitgezet waarin inwoners, ondernemers en andere belanghebbenden hun tevredenheid over deze thema’s konden delen, evenals specifieke aandachtspunten. Ongeveer 1.100 mensen vanuit alle dorpen in heel landelijk Alkmaar hebben de vragenlijst ingevuld, wat waardevolle inzichten en informatie opleverde. Op basis van deze input heeft de gemeente Alkmaar voor elk dorp een voorstel voor de dorpsagenda opgesteld, waarin de plannen en acties per thema zijn uitgewerkt. Dit voorstel is vervolgens gedeeld en besproken tijdens een dorpsbijeenkomst en via de website en nieuwsbrieven, waarna het verder is aangescherpt met de opgehaalde reacties. Aanvankelijk was het voorstel ingedeeld in vier kwadranten: kortetermijnwensen, langetermijnwensen, wensen waar de gemeente een verbindende rol speelt, en wensen waar het dorp zelf de lead neemt Inwoners gaven aan dat hierdoor prioriteiten onduidelijk waren omdat belangrijke punten soms in het kwadrant voor de lange termijn werden geplaatst.
Uiteindelijk is besloten deze kwadranten los te laten en de agenda thematisch in te richten waardoor deze overzichtelijker is en beter aansluit bij de wensen van het dorp. De dorpsagenda wordt jaarlijks herijkt: de gemeente gaat opnieuw in gesprek met het dorp over de benoemde thema’s en past waar nodig de acties aan. Tussentijds wordt de voortgang gecommuniceerd via nieuwsbrieven, de website en is er contact over de uitvoering van concrete acties. Zo blijft de dorpsagenda een levend document, blijven de lijntjes tussen het dorp en de gemeente kort en werken we samen aan de leefbaarheid en vitaliteit van het dorp.
• Er wordt al gewerkt aan bepaalde punten. In dat geval informeren we u over de voortgang maar starten niet iets nieuws op.
Dorpsagenda Schermerhorn / versie april 2025
6
4. Een dorpsoverstijgende agenda Elk dorp heeft een eigen kracht en ook eigen uitdagingen. Daarom maken we voor elk dorp een eigen dorpsagenda. Toch zijn er bepaalde onderwerpen die niet in één dorp kunnen worden opgelost of die in elk dorp relevant zijn. Om die reden wordt er een dorpsoverstijgende agenda gemaakt. De dorpsoverstijgende agenda geeft ons de ruimte om op een hoger schaalniveau vraagstukken te bekijken. De onderwerpen die op de overstijgende agenda staan zijn: • • • • •
Onderzoek landbouwverkeer Onderzoek vrachtverkeer Actualiseren ervenhandboek Parkeren Voorzieningen
Alle bovenstaande punten staan in de dorpsoverstijgende agenda verder uitgeschreven. Niet elk onderwerp is voor Schermerhorn relevant. De onderwerpen die voor Schermerhorn wel van belang zijn staan kort onder de inhoudelijke thema’s op de eigen dorpsagenda verder toegelicht. De uitgebreidere toelichting van bovenstaande agendapunten staat in de dorpsoverstijgende agenda.
Dorpsagenda Schermerhorn / versie april 2025
7
5. Onderwerpen die (nog) niet op de agenda staan Er zijn enkele randvoorwaarden waardoor sommige onderwerpen geen plaats kunnen krijgen op de dorpsagenda zoals toegelicht bij hoofdstuk 3.2. Daarnaast zijn er ook onderwerpen waarvan de haalbaarheid op dit moment als onrealistisch wordt ingeschat, die in strijd zijn met wetgeving of technisch niet haalbaar zijn. Deze zijn ook niet in de agenda opgenomen. Tijdens de bijeenkomsten hebben we deze keuzes toegelicht en is er gelegenheid geweest om hier verder over in gesprek te gaan. In de toekomst kan het voorkomen dat andere onderwerpen ook niet uitvoerbaar blijken; deze zullen dan eveneens geen plek krijgen op de dorpsagenda.
5.1 Onderwerpen die geen plek hebben gekregen Visie op agrarische en economische sector Er is gevraagd naar de visie van de gemeente Alkmaar op de agrarische en economische sector. Hoewel dit onderwerp raakvlakken heeft met de leefbaarheid van het dorp is het niet opgenomen op de dorpsagenda. De agenda richt zich specifiek op leefbaarheidskwesties terwijl de visie op deze sectoren breder van aard is en valt onder de gemeentelijke omgevingsvisie van Alkmaar. Verdere informatie hierover is terug te vinden in deze omgevingsvisie. Schommels terugplaatsen bij het Zwethuis Het verzoek om de schommels bij het Zwethuis terug te plaatsen heeft geen plek gekregen op de agenda. Onlangs is besloten om deze niet meer op het beheersplan in te vullen.
Extra verlichting aanbrengen bij de Noordervaart Het verzoek om extra verlichting aan te brengen langs de Noordervaart is niet opgenomen. Het gebied valt onder beheer van de provincie die vooraf heeft aangegeven geen extra verlichting toe te staan vanwege natuurdoelstellingen en het landelijke karakter van de omgeving. Verbreden van het Oosteinde Het verbreden van het Oosteinde is niet haalbaar en daarom niet opgenomen op de agenda. Technisch gezien is het lastig uitvoerbaar en bovendien kan een bredere straat leiden tot hogere rijsnelheden wat veel inwoners als ongewenst ervaren. Dorpshuisontwikkeling De ontwikkeling van een nieuw dorpshuis is een lopend traject en daarom niet op de dorpsagenda geplaatst. De communicatie hierover verloopt al via bestaande kanalen.
Dorpsagenda Schermerhorn / versie april 2025
8
6. Verkeer Uit de online vragenlijst blijkt dat inwoners van Schermerhorn over het algemeen redelijk tevreden lijken over de verkeerssituatie in het dorp. Wel zijn veel inwoners het met elkaar eens dat er gevoelsmatig hard wordt gereden en dat er op sommige plekken weinig parkeerplekken zijn.
6.1 Parkeren In Schermerhorn is op verschillende plekken sprake van hoge parkeerdruk. Het dorp is oorspronkelijk niet ontworpen voor het aantal auto’s dat tegenwoordig nodig is wat zorgt voor diverse uitdagingen. Vaak is het technisch niet haalbaar om extra parkeerplaatsen toe te voegen en gaan extra parkeerplekken ten koste van openbaar groen. Echter, in 2026/2027 zal de riolering in een groot deel van Schermerhorn worden vervangen. Dit biedt een kans om bij de herinrichting van de openbare ruimte mogelijke extra parkeerplekken mee te nemen.
Over het Oosteinde zijn veel opmerkingen gemaakt over een verkeersverbod dat niet wordt gehandhaafd. Striktere handhaving zou betekenen dat auto’s elders moeten parkeren maar die ruimte is er niet wat leidt tot een onduidelijke situatie. Onderzocht wordt of hier aanpassingen mogelijk zijn. Daarnaast gaat de gemeente Alkmaar een beleidsmatige aanpassing doen. In het voorjaar van 2025 wordt er een voorstel aan de gemeenteraad voorgelegd voor een extra parkeernorm voor de dorpen. Hiermee wordt voorkomen dat er in de toekomst bij nieuwe ontwikkelingen te weinig ruimte wordt ingetekend voor parkeerplekken en de druk op het parkeren in de openbare ruimte niet verder toeneemt.
Dorpsagenda Schermerhorn / versie april 2025
9
6.2 Verkeersveiligheid
6.4 Openbaar vervoer
Voor de verbetering van de verkeersveiligheid zijn twee maatregelen voorgesteld:
De bereikbaarheid van de dorpen door middel van openbaar vervoer is een belangrijk aandachtspunt. Veel voorzieningen zijn in de dorpen niet op loop- of fietsafstand en niet iedereen beschikt over een auto. Openbaar vervoer kan hiervoor een goed alternatief zijn maar is in de dorpen niet altijd beschikbaar. In Schermerhorn is er vergeleken met andere dorpen een relatief goede ov-verbinding. Wat concreet benoemd is, is dat inwoners een betere verbinding willen tussen de bus 129 en het treinstation.
1. Het verwijderen van het paaltje op de provinciale fietsbrug. 2. Het aanbrengen van belijning of een spiegel bij de bocht richting de Mijzen. Deze maatregelen zullen in 2025 worden opgepakt door de gemeente Alkmaar en Stadswerk072.
6.3 Zwaar verkeer Om Schermerhorn te ontlasten van zwaar verkeer is het idee geopperd om een brug te realiseren over de Westmijzerdijk en de Molendijk. Dergelijke bruggen zijn echter kostbare oplossingen. Er is daarom nader onderzoek nodig om de kosten en baten hiervan zorgvuldig af te wegen. Op korte termijn kunnen wel praktische maat regelen worden genomen. Zo zal er bebording worden geplaatst om vrachtwagens en zwaar verkeer op een maximumsnelheid van 15 km/h te wijzen zodat er rustiger door de dorpen wordt gereden.
De provincie is verantwoordelijk voor de vervoersmaatschappijen en de gemeente heeft regelmatig overleg met de provincie om aandachtspunten door te geven. Deze punten kunnen meegenomen worden bij de concessie voor vervoersdiensten waarvan de volgende aanbesteding in 2028 plaatsvindt. De gemeente Alkmaar zal dan de verzamelde informatie over de bereikbaarheid van de dorpen onder de aandacht brengen. Daarnaast worden in periodieke overleggen met de provincie knelpunten in de dienstregeling besproken. De gemeente speelt bij dit onderwerp vooral een rol in het signaleren en doorgeven van de behoeften en knelpunten rond OV-bereikbaarheid in de dorpen
Agendapunt
Actie
Actiehouder
Parkeren
Realiseren van meer parkeerplekken
Stadswerk072 Stadswerk072
2027
Duidelijkheid over Parkeerverbod Oosteinde
Gemeente Alkmaar
Gemeente Alkmaar
2026
Extra parkeernorm voor de dorpen
Gemeente Alkmaar
Gemeente Alkmaar
Voorjaar 2025
Weghalen van het paaltje op de fietsbrug
Stadswerk072 Stadswerk072
2025
Aanbrengen van belijning of een spiegel richting de Mijzen
Stadswerk072 Stadswerk072
2025
In gesprek over een brug Westmijzerdijk / Molendijk
Gemeente Alkmaar
Gemeente Alkmaar
2026+
Onderzoeken bebording 15km/h voor vrachtwagens
Gemeente Alkmaar
Gemeente Alkmaar
2025
Signalen onder de aandacht houden van de provincie
Gemeente Alkmaar
Provincie NoordHolland
2025+
Verkeersveiligheid
Zwaar verkeer
Openbaar vervoer
Verantwoordelijk
Termijn
Dorpsagenda Schermerhorn / versie april 2025
10
7. Openbare ruimte Bijna de helft van de inwoners van Schermerhorn die de vragenlijst hebben ingevuld geeft aan ontevreden te zijn over de openbare ruimte. Veel inwoners hebben het gevoel dat Schermerhorn sinds de gemeentelijke fusie minder prioriteit krijgt in het onderhoud waardoor de kwaliteit is achteruitgegaan.
7.1 Speelplekken
7.3 Wandelroutes
Onlangs is een speelplek toegevoegd aan de Zwarte Dijk/Westeinde. De gemeente heeft aangegeven dat Stadswerk072 de komende jaren speelplekken gaan vernieuwen.
Er is onder inwoners behoefte aan meer wandelroutes voor korte wandelingen in en rondom het dorp. Deze wens wordt meegenomen in de update van het recreatieve wandel-, fiets- en vaarrouteplan die gepland staat voor 2026.
7.2 Onderhoud openbaar groen Er wordt hard gewerkt om achterstanden in het onderhoud van openbaar groen die de afgelopen jaren zijn ontstaan in te halen. Het onderhoud van groen op begraafplaatsen heeft hierbij prioriteit gekregen. Alle begraafplaatsen in de dorpen zijn weer volledig op orde.
Een specifiek idee dat als input is ingebracht is de aanleg van een half verhardingspad in de bocht van de Molendijk tussen de voetgangersbrug en het dorp. Dit voorstel wordt verder onderzocht en meegenomen in de planvorming.
Dorpsagenda Schermerhorn / versie april 2025
11
Zowel in de vragenlijsten als tijdens de bijeenkomsten zijn diverse meldingen gedaan over defecten en verbeterpunten in de openbare ruimte. Denk hierbij aan een verstopte straatkolk, slecht gemaaid gras of een defecte lantaarnpaal. Hoewel deze meldingen niet allemaal op de dorpsagenda zijn geplaatst zijn ze wel door gegeven aan Stadswerk072 voor uitvoering.
Wilt u zelf een melding doen? Dat kan op elk moment via de website van Stadswerk072: (Melding maken | Stadswerk072). Zodra u een melding maakt wordt deze direct opgepakt. We roepen iedereen op om dergelijke meldingen zo snel mogelijk zelf door te geven.
Agendapunt
Actie
Actiehouder
Speelplekken
Vernieuwen speelplekken
Stadswerk072 Stadswerk072
Verantwoordelijk
2025
Onderhoud openbaar groen
Inhaalslag in onderhoud van het openbaar groen
Stadswerk072 Stadswerk072
2025
Wandelroutes
Updaten plan recreatieve wandel-, fiets- en vaarroutes
Gemeente Alkmaar
2026
Gemeente Alkmaar
Termijn
Dorpsagenda Schermerhorn / versie april 2025
12
8. Wonen De meningen over het wonen in Schermerhorn zijn verdeeld. Veel inwoners waarderen de diversiteit aan woningen, de rust en het dorpse karakter. Tegelijkertijd is er veel overeenstemming over de noodzaak van meer woningbouw in het dorp vooral voor starters en ouderen. Er is frustratie over het feit dat de gemeente Alkmaar volgens inwoners diverse kansen voor woningbouw heeft laten liggen. Het draagvlak voor het bouwen van nieuwe woningen is over het algemeen groot al is er ook een groep inwoners die bezwaar maakt tegen uitbreiding of inbreiding. Deze algemene gedeelde behoefte aan woningbouw biedt een belangrijke basis voor verdere gesprekken en plannen. In het proces voor de dorpsagenda Schermerhorn zijn er drie concrete locaties benoemd voor mogelijke woningbouw. Dit zijn de gronden aan de overzijde van de N-weg, gronden aan de Westmijzerdijk en het grasveld Over de Leij. Voor de mogelijkheid op het grasveld Over de Leij is al een concreet initiatief ingediend. Dit is de enige beschikbare locatie binnen het dorp waar een nieuwbouwproject mogelijk is. Vanwege een gebrek aan ambtelijke capaciteit bij de gemeente Alkmaar is de aanvraag voorlopig on hold gezet. Momenteel wordt intern onderzocht of het project prioriteit kan krijgen en eerder in de planning kan worden opgenomen.
8.1 Mogelijkheden voor starters en ouderen om in eigen dorp te blijven wonen In gesprek over wonen De gronden rondom Schermerhorn zijn aangemerkt als Bijzonder Landschap. Dit betekent dat er vanuit de provincie flinke beperkingen op de gronden gelden ter bescherming van natuur en landschap. Omdat woningbouw voor Schermerhorn van belang is voor de leefbaarheid van het dorp in de toekomst is de visie van de gemeente dat er uitbreidingsmogelijkheden moeten zijn voor woningbouw in Schermerhorn. Dit betekent dat de gemeente
Alkmaar in gesprek zal gaan met de provincie Noord-Holland over de strategie van de woningbouwontwikkeling in de dorpen. Waarin het stand punt is dat er in het kader van de leefbaarheid van het dorp gezocht moet worden naar een maatwerkoplossing om woningbouwontwikkelingen in het dorp toe te staan. Actualiseren van het ervenhandboek Kleinschalige woningbouwprojecten zoals de transformatie van agrarisch vastgoed, het splitsen van stolpboerderijen of de uitbreiding van bestaande woningen kunnen helpend zijn om in deze behoefte te voorzien. Denk hierbij aan woonunits voor
Dorpsagenda Schermerhorn / versie april 2025
13
mantelzorg of eigen kinderen. De gemeente Alkmaar wil in het landelijk gebied ruimte bieden aan bewonersinitiatieven en innovatieve oplossingen die bijdragen aan betaalbaar wonen voor starters, langer zelfstandig wonen en de leefbaarheid in de kernen. Om dit te ondersteunen wordt het ervenhandboek geactualiseerd. Een ervenhandboek biedt handvatten voor de ruimtelijke ontwikkeling van agrarische erven waaronder het toevoegen van woningen achter stolpboerderijen.
Een belangrijk uitgangspunt is dat ontwikkelingen in de stijl van het erf moeten passen om er extra woningen toe te kunnen voegen. Een aandachtspunt hierbij is dat veel gronden in het landelijk gebied door de provincie zijn aangemerkt als Bijzonder Landschap. Hier gelden extra provinciale regels over de mogelijkheden en beperkingen van het toevoegen van woningen. Over eventuele ontwikkelingen moeten daarom gesprekken met de provincie worden gevoerd.
Agendapunt
Actie
Actiehouder
Verantwoordelijk
Termijn
Mogelijkheden voor starters en ouderen om in eigen dorp te blijven wonen
In gesprek over wonen
Gemeente Alkmaar
Gemeente Alkmaar, Provincie NoordHolland
2025
Actualiseren van het ervenhandboek
Gemeente Alkmaar
Provincie NoordHolland, Gemeente Alkmaar
2025/ 2026
Dorpsagenda Schermerhorn / versie april 2025
14
9. Voorzieningen Voor veel dorpen binnen de gemeente Alkmaar is het behoud en de versterking van lokale voorzieningen essentieel voor de leefbaarheid en vitaliteit van het dorp. Inwoners geven aan dat voorzieningen zoals scholen, kerken, dorpshuizen, zorginstellingen, winkels, (sport)verenigingen en andere sociale en maatschappelijke voorzieningen van groot belang zijn om hun dorpen aantrekkelijk en leefbaar te houden. Daarbij is het belangrijk om te erkennen dat de gemeente een beperkte rol heeft in het behouden van veel van deze voorzieningen. Om voorzieningen in stand te kunnen houden, is allereerst voldoende draagkracht vanuit het dorp zelf nodig; wanneer inwoners hun boodschappen elders doen verdwijnt de buurtsuper. Als iedereen kiest voor de sportschool dan komt de voetbalvereniging in gevaar. Wanneer de kerk niet meer bezocht wordt kan deze uit de eredienst worden onttrokken. Inwoners spelen dus een belangrijke rol bij het in stand houden van hun eigen voorzieningen. Wel is de gemeente Alkmaar medeverantwoordelijk voor het behouden van een ontmoetingsplek in het dorp en gesprekspartner om te verkennen wat hiertoe de mogelijkheden zijn. Daarnaast kan de gemeente Alkmaar bijdragen door het beïnvloeden van belangrijke voorwaarden die de instandhouding van voorzieningen of alternatieve oplossingen mogelijk maken. Denk aan het verbeteren van de bereikbaarheid of woningbouw.
Slechts een klein deel van de inwoners van Schermerhorn is tevreden over het huidige voorzieningen niveau in het dorp. Wat vooral gemist wordt, is een ontmoetingsplaats waar inwoners van alle leeftijden samen kunnen komen. De plannen voor de ontwikkeling van een dorpshuis worden dan ook met veel enthousiasme ontvangen. Daarnaast geven inwoners aan commerciële voorzieningen te missen. Tegelijkertijd is er begrip voor het feit dat het lage aantal inwoners in Schermerhorn het lastig maakt voor ondernemers om commerciële functies rendabel te houden. Dit onderstreept de behoefte aan creatieve oplossingen die de sociale en commerciële voorzieningen in het dorp kunnen versterken.
Dorpsagenda Schermerhorn / versie april 2025
15
9.1 Behouden van voorzieningen, (sport) verenigingen en vrijwilligers De aanwezige voorzieningen worden als positief ervaren en inwoners vinden het belangrijk om de voorzieningen voor het dorp te behouden. Om dit mogelijk te kunnen maken is het van belang dat de voorzieningen ook goed gebruikt worden. Om de samenhorigheid in het dorp te kunnen behouden zijn activiteiten nodig om elkaar te ontmoeten. En om deze activiteiten te organiseren zijn vrijwilligers nodig die hierin initiatief nemen. Het is belangrijk dat dit behouden blijft. De gemeente Alkmaar heeft subsidieregelingen om bepaalde initiatieven financieel te kunnen ondersteunen. Dat kan via de website: Subsidie bewonersinitiatieven - Gemeente Alkmaar Inwoners hebben aangegeven behoefte te hebben aan ondersteuning bij het behoud van bestaande voorzieningen die zij als essentieel beschouwen voor de leefbaarheid van het dorp. Er is echter meer specifieke input nodig. Welke voorzieningen hebben prioriteit en hoe kan de gemeente hier effectief bij ondersteunen? Deze vragen blijven vooralsnog onbeantwoord.
9.2 Zorgvoorzieningen Inwoners hebben aangegeven dat er behoefte is aan meer zorgvoorzieningen in Schermerhorn waar momenteel een aantal basisvoorzieningen aanwezig zijn. Het is nog onduidelijk welke andere zorgvoorzieningen specifiek gewenst zijn. Tijdens de bijeenkomst is hier actief naar gevraagd maar er werd hier geen concrete behoefte benoemd. Zodra dit duidelijker is kunnen we gericht onderzoeken welke mogelijkheden er zijn. De eerste actie is dus voor inwoners om hier meer duidelijkheid over te geven.
Agendapunt
Actie
Actiehouder
Verantwoordelijk
Termijn
Behouden van de huidige voorzieningen
Gebruik maken van voorzieningen
Inwoners
Inwoners
2025+
Inwoners
Inwoners
2025
Zorgvoorzieningen Meer duidelijkheid geven over welke zorgvoorziening nodig is
Dorpsagenda Schermerhorn / versie april 2025
16
10.Veiligheid De inwoners van Schermerhorn ervaren het dorp over het algemeen als veilig. Er zijn geen specifieke agendapunten benoemd die betrekking hebben op het thema veiligheid. Wel wordt er opgeroepen om meldingen te maken als er zich onveilige situaties voordoen of situaties die overlast veroorzaken. Een veel gehoorde opmerking in dorpen in landelijk Alkmaar is dat er bijna geen politie of handhaving zichtbaar is in de dorpen. Dit komt omdat er minder capaciteit beschikbaar is dan dat er nodig is om alle meldingen af te handelen. Politie en handhaving werken op basis van prioriteit en urgentie van de meldingen die er binnen komen. Dat inwoners bijna geen politie en hand having zien is dus eigenlijk een goed teken. Desondanks begrijpt de gemeente de wens van inwoners om de veiligheid te waarborgen. Daarom is het belangrijk om zaken wel te melden, omdat ze dan in het systeem komen. Zaken waar veel meldingen van gemaakt worden groeien in belangrijkheid. Zo kan de politie of handhaving ook gerichter optreden. Meldingen van onveilige situaties kunnen worden doorgegeven via de website van de gemeente: Onveilige situaties - Gemeente Alkmaar
Dorpsagenda Schermerhorn / versie april 2025
17
11. Diversen 11.1 Communicatie
11.2 Antennebeleid
In de dorpen van landelijk Alkmaar is er een brede behoefte aan betere communicatie tussen de gemeente en de inwoners. Veelgenoemde verbeterpunten zijn kortere communicatielijnen, meer zichtbaarheid van de gemeente Alkmaar en betere terugkoppelingen over gemaakte afspraken.
In het afgelopen jaar heeft de plaatsing van een antennemast in Schermerhorn tot veel onduidelijkheid en discussie geleid. Om soortgelijke situaties in de toekomst te voorkomen werkt de gemeente aan een antennebeleid. Dit beleid wordt momenteel ontwikkeld en zal in 2025 ter participatie worden voorgelegd aan het dorp.
Met de dorpsagenda wordt actief op deze behoefte ingespeeld. Concrete stappen zijn: • Jaarlijks dorpsgesprek: Om de dorpsagenda te evalueren en bij te stellen. • Nieuwsbrieven: Voor terugkoppeling en updates over de voortgang van de dorpsagenda. • Dorpspagina: Voor actuele informatie rondom de dorpsagenda’s. • De Uitkomst: Periodieke aandacht voor de voortgang van de agenda’s in dit lokale medium. Daarnaast is geconstateerd dat inwoners niet altijd weten waar ze reguliere meldingen kunnen doen. Om dit te verbeteren wordt een meldingenkaart ontwikkeld. Deze kaart geeft duidelijk aan welke instantie verantwoordelijk is voor welke soort melding zodat kleinere, reguliere meldingen direct op de juiste plek terechtkomen.
11.3 Glasvezel De aanleg van glasvezel wordt uitgevoerd in opdracht van KPN. De gemeente Alkmaar heeft hierin een beperkte rol die voornamelijk bestaat uit het verlenen van de benodigde vergunningen voor de werkzaamheden. Er is echter wel navraag gedaan over de planning: in 2025 zal glasvezel worden aangelegd in alle dorpen van het landelijk gebied van Alkmaar.
11.4 Dorpsraad De dorpsraad speelt een belangrijke rol als spreek buis tussen het dorp en de gemeente en zet zich in voor de leefbaarheid van Schermerhorn. Om haar werkzaamheden voort te zetten is de dorps raad op zoek naar nieuwe leden. Extra hulp maakt het werk lichter en effectiever dus inwoners worden aangemoedigd om zich aan te melden.
Dorpsagenda Schermerhorn / versie april 2025
18
Agendapunt
Actie
Actiehouder
Verantwoordelijk
Termijn
Communicatie
Verbeteren van communicatie vanuit de Gemeente Alkmaar
Gemeente Alkmaar
Gemeente Alkmaar
2025+
Antennebeleid
Maken van antennebeleid
Gemeente Alkmaar
Gemeente Alkmaar
2025
Glasvezel
Aanleggen glasvezel
KPN
KPN
2025
Dorpsraad
Dorpsraadleden werven
Inwoners
Inwoners
2025+
Dorpsagenda Schermerhorn / versie april 2025
19