Art. 42 - GL PvdA - Geef Bouwplan De Schrijver ruimte - beantwoording bijlage
Tekst van het document
Raamafspraken Woonzorg 2023 - 2025 Pact ‘Wonen met Ondersteuning, commitment op leefbaarheid’
Inhoudsopgave
Inhoudsopgave
1. Inleiding
4
2. Resultaat Transferpunt Wonen
7
3. Resultaat Werkafspraken
9
4. Raamafspraken 2023 tot 2025
11
4.1
Jongeren 18+
12
4.2
Beschermd Wonen en beschermd thuis
13
4.3
Housing first
14
4.4
De 1% doelgroep
14
4.5
Overige doelgroepen
15
5. Doorkijk naar 2025
16
Bijlagen
2
Bijlage 1. De visie en uitgangspunten van het Pact
18
Bijlage 2: Reactie corporaties op het gevraagde aantal woningen
21
Bijlage 3: De opgave per corporatie in de regio
24
Raamafspraken Pact Wonen & Ondersteuning ‘commitment op leefbaarheid’
3
Inleiding
In dit document worden de kwantitatieve afspraken
Landelijke ontwikkelingen: huisvesting van aandachtsgroepen
voor het (regionaal) huisvesten van inwoners met
In de Kamerbrief van 11 mei 2022 heeft het
een Wmo-zorgvraag vastgelegd. Doelgroepen zijn
Rijk het Programma ´Een thuis voor iedereen´
(primair): jongeren die uitstromen uit Jeugdzorg met
geïntroduceerd. Eén van de prioriteiten van dit
verblijf, uitstroom van volwassenen uit Beschermd
kabinet is te zorgen voor een woning voor iedereen.
wonen, inwoners die gebruik maken van Housing
Voor veel mensen, zoals starters en mensen met
First en Forensische zorg en de ‘1% doelgroep’
een middeninkomen, is het moeilijk passende
(inwoners die een eigen plek nodig hebben, maar
huisvesting te vinden. Voor inwoners die (langdurig)
moeilijk in een wijk/buurt kunnen wonen en
afhankelijk zijn van zorg, is het eveneens moeilijk.
integreren).
Het gaat daarbij om mensen die dak- en thuisloos
Doel van dit document
zijn, die uitstromen uit een intramurale (zorg) Voor senioren/ouderen met een zorgvraag worden
instelling of detentie, statushouders en mensen met
geen raamafspraken opgesteld; in de regionale
sociale of medische urgentie.
netwerkorganisatie VONK (Vitaal Oud NoordKennemerland) is deze doelgroep wel nadrukkelijk
Om de ambitie van voldoende huisvesting te
in beeld.
verwezenlijken, is het streven om landelijk 900.000
1
woningen te realiseren tot en met 2030, waarvan
Inleiding
Dit document kent dezelfde opbouw als het
twee derde betaalbaar.
document ‘Raamafspraken 2020 – 2023’. Gemeenten en regio’s zullen in het kader van dit
De organisatie van het Pact
landelijk beleid (nieuwe) woonzorgvisies moeten
De organisatie van het Pact bestaat uit
gaan opstellen. In de regio Alkmaar werken de
een stuurgroep (bestuurders, corporaties,
gemeenten inmiddels aan lokale woonzorgvisies,
zorgaanbieders, gemeenten) en projectgroep
Reikwijdte en doel van de regionale visie wordt
(medewerkers/adviseurs, corporaties, welzijn en
medio 2023 in de stuurgroep Pact geagendeerd.
gemeenten) en drie lokale ‘actieteams’ waarin nieuwe (project)locaties voor woonzorginitiatieven
Aantal woningen
worden geagendeerd. Besluitvorming in de
In dit document wordt het totaal aantal benodigde
stuurgroep is richtinggevend en vindt plaats op
woningen voor de verschillende doelgroepen
basis van de inhoudelijke afstemming. De formele
geschetst. Voor 2023 zijn er minimaal 122 woning
besluitvorming vindt plaats binnen de bestaande
nodig, voor 2024 minimaal 120.
kaders (colleges, gemeenteraden, bestuurlijke overleggen, etc.).
Aanbod van de corporaties ligt vooralsnog lager. Er is sprake van een afnemend aantal verhuringen
Voor het ‘commitment op leefbaarheid’ zijn
de afgelopen jaren. Ten tijde van ondertekening
‘Werkafspraken Woonzorg’ opgesteld. Deze
van het Pact in 2018 betrof dit nog ongeveer 2.000
werkafspraken zijn opgesteld om cliënten goed in
mutaties per jaar. In 2021 is dit aantal teruggelopen
de buurt ‘te laten landen’.
naar 1.841 woningen, en eind 2022 naar 1.700. De corporaties stellen in het licht van het afnemend aantal verhuringen voor om het aantal beschikbaar te stellen woningen te baseren op 5% van 1.700 mutaties. Dat komt neer op 85 woningen in 2023.
4
Raamafspraken Pact Wonen & Ondersteuning ‘commitment op leefbaarheid’
5
In het najaar van 2023 gaan de samenwerkende partijen deze afspraak tegen het licht houden en wordt gekeken of (o.a. op basis van te realiseren nieuwbouw) het aantal mutaties, en dus het aantal woningen voor woonzorg verhoogd kunnen worden.
Transferpunt Wonen In 2018 is het Transferpunt opgezet als bemiddelingsorgaan tussen zorgaanbieders en corporaties. Corporaties stellen woningen beschikbaar, het Transferpunt zorgt voor een passende en goede bemiddeling van cliënten naar de nieuwe woning. Het Transferpunt is ondergebracht bij en wordt tot 1-1-2024 bekostigd door de gemeente Alkmaar.
Opbouw van dit document De volgende onderwerpen worden in dit document belicht: 1. Resultaat Transferpunt Wonen periode 1-1-2020 tot 1-1-2023. 2. Resultaat werkafspraken 'Thuis in de wijk' 3. Nieuwe raamafspraken 2023 – 2025 Bijlagen: 1. Visie, uitgangspunten en werkstructuur van het Pact 2. Reactie corporaties op woningbehoefte
6
Raamafspraken Pact Wonen & Ondersteuning ‘commitment op leefbaarheid’
2 Resultaat Transferpunt Wonen
7
I
n 2018 is in de regio Alkmaar het Pact onder-
• De vraag naar passende jongerenwoningen over-
tekend om de uitstroom van cliënten uit de
trof het beschikbare aanbod. Het Transferpunt zag
intramurale zorginstellingen naar zelfstandig
zich hierdoor genoodzaakt om de aanmelding van
wonen te faciliteren. De corporaties zorgen voor
jongeren aan te scherpen. Ook heeft het Trans-
voldoende woningen, de zorginstellingen begelei-
ferpunt een tijdelijke stop op het bemiddelen van
den de cliënten/huurders en de gemeenten zorgen
jongeren gezet.
voor (de regie op de) leefbaarheid in de wijken. Voor de uitvoering van deze overkoepelende af-
• Voor de 1% doelgroep zijn er projecten in voorbereiding.
spraken is vervolgens het Transferpunt opgezet als bemiddelingsorgaan. Voor de periode van 2020 tot en met 2022 is een opgave van totaal 357 woningen en/of studio’s opgesteld voor de doelgroepen die afhankelijk zijn van zorg. In tabel 1 is het aantal woningen gespecificeerd per doelgroep en ook wordt aangegeven in welke mate de geplande aantallen zijn behaald. Doelgroep
Planning
Realisatie
Volwassenen
200
162
Jongeren
100
78
Housing First
40
25
Inwoners met een veiligheidsrisico (1% doelgroep)
17
-
Tabel 1: Gepland en realisatie aantal woningen 2020 t/m 2022
Toelichting:
3 Resultaat werkafspraken 'Thuis in de wijk'
• De groep ‘Volwassenen’ bestaat grotendeels uit cliënten die van de intramurale voorziening ‘Beschermd wonen’ naar ‘Beschermd thuis’ gaan. In de periode 2020 t/m 2022 zijn voor ruim 35 cliënten forensische zorg, ex-gedetineerden en inwoners met Wlz (wet langdurige zorg, met de mogelijkheid van zelfstandig wonen) woningen beschikbaar gesteld.
8
Raamafspraken Pact Wonen & Ondersteuning ‘commitment op leefbaarheid’
9
N
aast de start van het Transferpunt Wonen voor de woningbemiddeling zijn gezamenlijk werkafspraken 'Thuis in de wijk' opgesteld. Deze werkafspraken hebben
betrekking op hoe de begeleiding van personen die uitstromen uit de opvang of de intramurale zorg in de wijken wordt geregeld en hoe er wordt gehandeld als er sprake is van bijvoorbeeld overlast. De werkafspraken vormen een onderdeel van de afspraken die met de gecontracteerde zorgpartijen worden gemaakt. Uitgangspunt is dat het zelfstandig wonen in de wijk op een verantwoorde manier plaatsvindt. En als er problemen zijn of dreigen te komen, is het belangrijk dat alle partijen weten ‘wie verantwoordelijk is voor wat’. Medio 2022 zijn de werkafspraken geëvalueerd. Kernvraag: hebben we de beoogde doelstelling van de werkafspraken bereikt? En hoe verloopt de samenwerking tussen partijen in de verschil-
4
lende gemeenten? Op basis van een enquête en aanvullende gesprekken is geconstateerd dat de werkafspraken onbekend zijn bij (te) veel deelnemers. Vooral bij medewerkers van de aangesloten gemeenten. In 2023 zal de communicatie naar de verschillende partijen over de werkafspraken (doelstelling en wat dit in de praktijk betekent) worden geïntensiveerd.
Raamafspraken 2023 tot 2025
Op basis van de evaluatie worden de werkafspraken in 2023 aangepast/geactualiseerd.
10
Raamafspraken Pact Wonen & Ondersteuning ‘commitment op leefbaarheid’
11
Raamafspraken 2023 tot 2025
I
kader voor de periode 2023 tot 2025. Daarbij
Uitgangspunten bemiddeling woningen/ studio’s Transferpunt Wonen
wordt onderscheid gemaakt tussen de volgende
Het Transferpunt hanteert de volgende
doelgroepen:
uitgangspunten voor de bemiddeling van jongeren
n dit hoofdstuk schetsen we het kwantitatieve
Inwoners Jeugdzorg met verblijf Periode 2023 - 2025
2024: Gespikkeld wonen:31 Geclusterd wonen: 24
naar een zelfstandige woning of studio:
1. Jongeren uit de Jeugdzorg: 18-/18+ 2. Cliënten Beschermd Wonen/Beschermd Thuis
1. De woon-zorg-contracten die met
2023: Gespikkeld wonen: 33 Geclusterd wonen:24
Uitvoering
Team 16+ gemeenten: Indicatiestelling Wmo-traject met (tijdelijke) huisvesting
3. Doelgroep Housing First
jongeren worden gesloten kunnen na een
4. 1% doelgroep
'verdienperiode' van 2 jaar omgezet worden in
5. Overige groepen
een regulier huurcontract voor een periode van
Transferpunt Wonen: bemiddeling naar gespikkeld wonen in de wijk corporaties
5 jaar.
Voor geclusterd wonen worden nieuwe projecten gestart in de regio, bemiddeling door Transferpunt Wonen.
4.1 Jongeren 18+
2. In samenspraak met corporaties wordt ingezet op (meer) geclusterd wonen voor jongeren. De
Tabel 2: Planning aantal woningen voor jongeren 18+
grootte van een cluster is afhankelijk van het Voor jongeren die uitstromen uit Jeugdzorg met
project/locatie en de doelgroep. Aanbieders
verblijf, jeugdreclassering en/of jeugdbescherming
geven aan dat in deze leeftijdsgroep 4 tot 7
is de overgang bij 18 hard. Hun bestaanszekerheid is fragiel, met name onder de 21 jaar. Voor jongeren
gebruikelijk is. 3. Geclusterd wonen is vooral mogelijk bij
4.2 Beschermd wonen en Beschermd thuis
Beschermd thuis wordt een lokale verantwoordelijkheid. Voor de rol en taken van het Transferpunt heeft deze ‘doordecentralisatie’ geen gevolgen.
die intramuraal verblijven en 18 worden zijn er
nieuwbouw. In Alkmaar en Heerhugowaard
Beschermd Wonen is bedoeld voor mensen die zich
verschillende vervolgmogelijkheden:
wordt uitbreiding van het aantal geclusterde
door psychische of psychosociale problematiek niet
woonvormen voor jongeren voorbereid.
zelfstandig kunnen redden en daarom 24-uurszorg
Totaal aantal cliënten Beschermd Wonen 2023
230
• Na (tijdelijk) verblijf in een jeugdzorginstelling keert de jongere terug naar huis bij zijn of haar
4. Om zorgaanbieders beter te faciliteren bij
nodig hebben in een instelling. Sinds het ingaan van
Waarvan zorg in natura
170
Waarvan PGB
50
Jaarlijkse uitstroom naar Beschermd thuis
Tussen 30 en 50
Type huisvesting
Regulier, na verdien periode huurcontract
ouders/verzorgers en krijgt indien nodig thuis
geclusterde woonvormen wordt er (op basis
de Wmo2015 is Beschermd wonen een taak van de
ambulante zorg.
van indicatie) per cliënt een extra budget
centrumgemeenten.
• Na verblijf in een jeugdzorginstelling krijgt de
beschikbaar gesteld voor bereikbaarheid
jongere een Wmo-indicatie voor beschermd
na kantooruren, groepsbegeleiding en het
De financiële middelen voor Beschermd
wonen (intramuraal).
versterken van de relatie naar de buurt.
wonen worden, voor nieuwe cliënten, per 2024
• De jongere krijgt een indicatie voor verlengde
5. Per project wordt bekeken de woningen/studio's
gedecentraliseerd naar alle gemeenten. Dit
jeugdzorg en blijft in dezelfde jeugdzorginstelling
beschikbaar blijven voor de doelgroep en de
past bij het uitgangspunt dat elke gemeente
wonen (tot maximaal 1 jaar).
zorgaanbieder.
verantwoordelijkheid draagt voor het ondersteunen
In de regionale Inkoopcontracten voor 2020 en
van kwetsbare inwoners. De beweging is van
verder is Beschermd thuis als nieuw product
• De jongere stroomt uit zonder begeleiding en kan
Tabel 3: Planning aantal woningen beschermd thuis
Voor de nieuwe projecten ‘Woonbegeleiding
‘regionaal wat moet, lokaal wat kan’ naar ‘zo lokaal
opgenomen. De productomschrijving luidt:
• De jongere krijgt een WLZ indicatie.
geclusterd wonen’ is overeenstemming tussen
mogelijk’. De decentralisatie van maatschappelijke
“Cliënten met een Indicatie voor Beschermd
• De jongere krijgt een indicatie voor Wmo
zorgaanbieder, corporatie en gemeente (waar
opvang vindt, naar verwachting, niet eerder plaats
Thuis wonen zelfstandig in een eigen (kamer-),
ambulante begeleiding en verhuist vanuit de
project wordt uitgevoerd) nodig. Voor de start van
dan 2026.
huur- of koopwoning of in een verdienwoning,
jeugdzorginstelling naar een zelfstandige woning
deze projecten zijn regionaal richtlijnen opgesteld.
zelfstandig, zonder ondersteuning, wonen.
of studio waar hij of zij begeleiding krijgt.
waarbij zij beschikken over eigen voorzieningen, De regiogemeenten hebben afgesproken (college-
zoals sanitair en keukenblok. Zij wonen op een
besluit 1e kwartaal 2022) dat er voor wat betreft het
plek waar zij kunnen blijven wonen, ook als hulp
in stand houden van voldoende plekken Beschermd
en ondersteuning niet meer geleverd hoeven te
wonen regionaal zal worden samengewerkt. De
worden. De huur die zij betalen komt in aanmerking
benodigde budgetten zullen via een verdeelsleutel
voor huurtoeslag. De Indicatie Beschermd Thuis
beschikbaar worden gesteld.
waarborgt dat cliënten zo lang als mogelijk zelfstandig kunnen wonen en dat situaties in wijken en buurten niet escaleren.”
12
Raamafspraken Pact Wonen & Ondersteuning ‘commitment op leefbaarheid’
Raamafspraken Pact Wonen & Ondersteuning ‘commitment op leefbaarheid’
13
Raamafspraken 2023 tot 2025
4.3 Housing first
Eind 2018 is vanuit de Veiligheidsregio Noord-Holland Noord het project ‘Aanpak personen met onbe-
De reguliere opvang voor dak- en thuislozen is
grepen gedrag en een veiligheidsrisico’ gestart, ge-
gebaseerd op een aanpak waarbij de client aan een
richt op de verbetering van de leefomstandigheden
aantal voorwaarden moet voldoen voorafgaande
voor de doelgroep en de vermindering van overlast,
aan ‘uitstroom’ naar (zelfstandig) wonen. De cliënt
(escalatie)gevaar en maatschappelijke kosten. De
moet beschikken over een inkomen, dagbesteding,
omvang van de doelgroep: ruim 42 personen in
woonvaardigheden en blijk kunnen geven van
Noord-Holland Noord.
goed huurderschap, zoals het voldoen van de huur
Ontwikkeling periode Raamafspraken 2020 - 2023
Geen realisatie, wel voorbereiding van 2 Skeave Huse en 12 Long care plekken.
Periode Raamafspraken 2023 – 2025
Realisatie geplande 2 Skeave Huse en 12 Long care plekken. Nieuw toe te voegen: 5 Skaeve Huse.
Uitvoering
Projectmatig Overleg: projectgroep Pact en Veiligheidsregio Uitgangspunt: Goede verdeling over de regio Plaatsing via Veiligheidsregio, waar mogelijk aansluiting bij de regionale inkoop van Begeleiding, Beschermd Wonen en Beschermd Thuis.
Tabel 5: Planning aantal woningen 1% doelgroep
en goede omgang met buren en buurt. Voor een
Vanuit de Veiligheidsregio zijn twee verbeterlijnen
aantal dak- en thuislozen is dit traject te lang en te
ingezet: de Persoonsgerichte Aanpak (PGA)
veeleisend.
en het project ‘Maatwerkvoorzieningen’. Bij de
maar niet in een reguliere wijk of woning kunnen
dat onderdeel is van een (voorwaardelijke) straf of
persoonsgerichte aanpak werken betrokken
wonen en ‘longcareplekken’: plekken op (bij
maatregel. Forensische zorg beweegt zich op het
Door dit type cliënt bij de start van een traject een
ketenpartners onder regie van het Zorg- en
voorkeur) instellingsterreinen of in de nabijheid van
snijvlak van twee werelden. Die van het strafrecht
huis aan te bieden ontstaat er een stabiele basis,
Veiligheidshuis intensief en langdurig samen
24/7 zorg, waar mensen langdurig kunnen wonen.
en die van de zorg.
waardoor de motivatie zal toenemen om ook
om langetermijnoplossingen te realiseren voor
de overige problemen zoals financiën, psychisch
complexe casussen. Kernelementen van de aanpak
In de regio Alkmaar is er een tijdelijke
Na het eindigen van de strafrechtelijke titel komt
welzijn en eventuele verslaving aan te pakken.
zijn: een gemeenschappelijke casusanalyse,
Longcarevoorziening gestart door Esdégé-
de verantwoordelijkheid voor het bieden van zorg
In de Raamafspraken 2020 – 2023 werd uitgegaan
maatwerk, procesregie en langdurige monitoring
Reigersdaal, FeturaExtra, naar verwachting zal deze
terecht bij zorgverzekeraars en/of gemeenten. De
van een groei van het aantal woningen Housing
van de casus.
voorziening in 2023 gevestigd en uitgebreid worden
reclassering houdt toezicht op deze voorwaarden
in Alkmaar. Kennemerwonen en gemeente Heiloo
en dient tijdig en samen af te stemmen met de
First van 20 (stand van zaken 2020) naar 40 in 2022. In plaats van de geplande 20 woningen zijn er 5
Daarnaast is er het project ‘maatwerkvoorzieningen’.
werken aan een tweetal ‘Skaeve Huse’ in Heiloo,
behandelinstelling en gemeente over gewenste
woningen gerealiseerd.
Belangrijkste knelpunt is het ontbreken van
eveneens start in de eerste helft van 2023.
vervolgzorg (continuïteit van zorg).
4.4. De 1% doelgroep
passende woon- of verblijfsvoorzieningen voor deze doelgroep. Uit nader onderzoek en lopende
4.5 Overige doelgroepen
PGA-casuïstiek blijkt dat meer dan 90% van de
Doorstroming naar Beschermd wonen, Beschermd thuis of Ambulante begeleiding behoort tot de mogelijkheden.
Deze doelgroep kenmerkt zich onder andere
doelgroep een woonprobleem heeft. Het hebben
Het Transferpunt Wonen is de afgelopen jaren ook
door verstandelijke beperkingen/psychische
van een passende woonplek voor de doelgroep is
benaderd met het verzoek om woonruimte voor de
Ex-gedetineerden
problematiek en middelengebruik. De doelgroep
essentieel voor het welslagen van de PGA.
inwoners met een Wlz-indicatie (Wet langdurige
Tot slot de groep ex-gedetineerden. De
zorg), cliënten uit de forensische zorg en ex-
ondersteuning van deze groep is ook gericht op het
gedetineerden.
zelfstandig wonen in de wijk. Doorstroming naar
kan overlast geven in de wijk en crimineel gedrag vertonen. Vaak is de doelgroep moeilijk
Er worden grofweg 2 typen huisvesting voor deze
te motiveren voor of te leiden naar passende
doelgroep onderscheiden: woonplekken buiten
hulpverlening. Eerdere (al dan niet gedwongen)
reguliere woonkernen (ook wel ‘Skaeve Huse’),
Wet Langdurige Zorg
interventies hebben geen blijvend effect gehad.
waar mensen kunnen wonen die wel zelfstandig,
Voor cliënten WLZ is een woning wenselijk wanneer
Totaal aantal nieuwe woningen Housing First
2023: 5 | 2024: 5
Uitvoering
DnoDoen draagt kandidaten voor Housing first voor aan het team Beschermd wonen. Het team Beschermd wonen stelt de indicatie op basis van de inkoopvoorwaarden zoals die voor Beschermd thuis zijn opgesteld. Minimaal 1 x per jaar is er voortgangsoverleg tussen gemeente en dnoDoen over de cliënten.
Beschermd wonen, Beschermd Thuis of Ambulante begeleiding behoort tot de mogelijkheden.
de Wlz-indicatie wordt omgezet naar een Wmo-
Voor de nieuwe periode van de Raamafspraken
indicatie. Dit gebeurt niet vaak, maar deze situatie zal
worden voor de ‘overige doelgroepen’ nadere af-
zich ook de komende jaren kunnen voordoen.
spraken met zorgaanbieders gemaakt over de aan-
Daarnaast is het voor een aantal cliënten langdurige
melding van cliënten, de specifieke voorwaarden
zorg realistisch om zelfstandig te wonen (met bijvoor-
voor het beschikbaar stellen van een woning, etc.
beeld een ‘modulair ondersteuningspakket’ thuis).
Landelijke handreikingen rondom het Woonplaatsbeginsel krijgen hierbij een regionale vertaling.
Forensisch Forensische zorg is geestelijke gezondheidszorg,
Vooralsnog wordt uitgegaan van 10 woningen per
verslavingszorg en verstandelijk gehandicaptenzorg
jaar voor de overige doelgroepen.
Tabel 4: Planning aantal woningen Housing First
14
Raamafspraken Pact Wonen & Ondersteuning ‘commitment op leefbaarheid’
Raamafspraken Pact Wonen & Ondersteuning ‘commitment op leefbaarheid’
15
Doorkijk naar 2025
D
e aanpak binnen het Pact is te kenschetsen als een netwerkaanpak om het zelfstandig (blijven) wonen mogelijk te maken. Gemeenten en corporaties
werken daarbij intensief samen. In 2023 en 2024 zullen o.a. de volgende onderwerpen in de projecten stuurgroep worden geagendeerd: • ‘Thuis voor iedereen’. Wat betekent dit landelijk programma voor het Pact? Zijn er aanpassingen nodig in de aanpak, reikwijdte (de doelgroepen) en uitvoering (denk aan nieuwe oplossingen om woningen toe te voegen)?
5
• Aandacht voor leefbaarheid. Met de werkafspraken wordt ingezet op een goede ‘landing’ van cliënten in de wijk. Daarnaast is aandacht nodig voor de veerkracht van een wijk: wat is een goede mix in de wijk en hoe kun je voorkomen dat in bepaalde wijken relatief veel kwetsbare inwoners komen wonen en in andere wijken relatief weinig. • Toekomst van het Transferpunt. Het is wenselijk om de coördinatie van en de sturing op het
Doorkijk naar 2025
Transferpunt de komende periode te versterken. Er wordt ingezet op uitbreiding fte en een betere regionale borging. • Behoefte aan vernieuwende woonconcepten. Hierbij kan gedacht worden aan bijvoorbeeld geclusterde woonconcepten voor Beschermd thuis, met ruimte voor groepsactiviteiten en meer inzet van vrijwilligers/familie, zie bijv. https://www.caringcommunities.nl
16
Raamafspraken Pact Wonen & Ondersteuning ‘commitment op leefbaarheid’
17
Bijlage 1: De visie en uitgangspunten van het Pact
1. Visie
5.
Gemeenten Bergen, Uitgeest, Castricum en Heiloo en de corporaties en zorginstellingen
Het Pact is gericht op het versterken van
die in deze gemeenten actief zijn realiseren
de samenwerking op wonen en zorg in de
34% van de kwantitatieve opgave Jongeren en Volwassenen.
regio waarbij de vraag naar ‘woningen met ondersteuning’ en het aanbod in balans worden
6.
Alle partijen leveren, waar nodig, formatie ten behoeve van het realiseren van de doelen van
gebracht.
het Pact. De uitstroom naar zelfstandig wonen in de wijk
7.
De gemeenten spannen zich maximaal in om de
moet voor alle partijen op een verantwoorde
doorlooptijd van planologische procedures zo
manier plaats vinden. In de realisatie is daarbij
kort mogelijk te maken. De wettelijke inspraak-
expliciet aandacht voor de leefbaarheid in de
en bezwaartermijnen worden hierbij (uiteraard)
buurt en de beschikbaarheid van voldoende
gevolgd.
ondersteunende voorzieningen.
8.
Partijen zullen bij het contracteren van zorg, welzijn, werk en/of dagbesteding de afspraken dusdanig vormgeven dat deze in lijn met de
Als er problemen zijn of dreigen te komen,
Pact-afspraken zijn.
is het belangrijk dat alle partijen weten ‘wie verantwoordelijk is voor wat’, de werkafspraken die hiervoor zijn opgesteld zijn leidend.
9.
Voor het Pact is geen aparte rechtsvorm opgericht. De financiering van de Pact-afspraken vindt vanuit iedere organisatie zelf plaats. Er is geen aparte begroting voor het Pact.
2. Uitgangspunten
10. Jaarlijks worden de (raam)afspraken in het Pact geëvalueerd en waar nodig aangepast.
Bijlage 1: De visie en uitgangspunten van het Pact
1.
De deelnemende partijen stemmen op regionaal niveau de plannen voor de realisatie van (tijdelijke) en studio’s onderling af en
3. De werkstructuur
informeren de stuurgroep over nieuwe 2.
3.
ontwikkelingen.
De ‘organisatie’ van het Pact bestaat uit een
Partijen richten samen een organisatie(model)
stuurgroep, een projectgroep en drie lokale
in waarmee zij voorzien in sturing op de doelen
actieteams die door de gemeenten worden
van het Pact. Op deze manier zorgen zij voor
geïnitieerd. Besluitvorming in de stuurgroep
monitoring van de aantallen per doelgroep
is richtinggevend en vindt plaats op basis
en van voldoende aanbod van wonen en
van de inhoudelijke afstemming. De formele
ondersteunende diensten.
besluitvorming vindt plaats binnen de bestaande
Gemeente Alkmaar, corporaties en
kaders (colleges, gemeenteraden, bestuurlijke
zorginstellingen die in Alkmaar actief zijn
overleggen, etc.).
realiseren 37% van de kwantitatieve opgave
4.
Jongeren en Volwassenen. (Verdeling naar
Stuurgroep
gemeenten op basis van inwonertal
Taken van de stuurgroep zijn:
(CBS: 22-12-2022)
• Bewaken van de regionale afspraken over de
Gemeente Dijk en Waard, corporaties en zorginstellingen die in Heerhugowaard actief zijn realiseren 29% van de kwantitatieve opgave Jongeren en Volwassenen.
18
verdeelsystematiek van het aantal te creëren woningen voor volwassenen en jongeren. • Inbrengen van kansrijke vastgoedprojecten passend bij de visie en uitgangspunten van het Pact.
Raamafspraken Pact Wonen & Ondersteuning ‘commitment op leefbaarheid’
19
• Mogelijkheden voor versnelling in het creëren van woonplekken toepassen.
Lokale Actieteams De regionale aanpak van het Pact wordt op
• Bewaken van de juiste focus in de realisatie.
lokaal niveau geborgd in lokale overleggen c.q.
• Delen van nieuwe ontwikkelingen en kansen om
actieteams. Lokale actieteams dragen op lokaal
de uitstroom naar zelfstandig wonen te vergroten.
niveau bij aan de ontwikkeling van nieuwe
• Voor de verkenning van (nieuwe) opgaves kan de
woonzorgprojecten. De regie voor deze teams ligt
stuurgroep een tijdelijke werkgroep in het leven
bij de gemeente. Corporaties en zo mogelijk ook
roepen.
zorgaanbieders worden hierbij betrokken.
• Jaarlijks evalueren en waar nodig aanpassen van raamafspraken.
De samenstelling van de lokale actieteams bestaat uit gemeenteambtenaren die actief zijn op het
Projectgroep en (tijdelijke) werkgroepen
gebied van wonen, vastgoed, gebiedsontwikkeling/
In de projectgroep vindt de voorbereiding van de
planeconomie, sociaal domein. In het actieteam
agenda van de stuurgroep plaats en komt in z’n
komen de ruimtelijke en de sociale domeinen
algemeenheid de uitvoering van de Jaaragenda aan
samen, zodat kennis en kunde uitgewisseld worden
de orde.
en in samenhang tot invulling van locaties (en
Specifieke taken van de projectgroep zijn:
bijbehorende vragen) gekomen wordt.
de stuurgroep. • Uitwerking voorstellen en adviezen van de
1
• Voorbereiden agenda en bespreekstukken voor
stuurgroep. • Instellen tijdelijke werkgroepen voor de uitwerking van specifieke vraagstukken. • Monitoren van de uitvoering en agenderen van eventuele belemmeringen. • Communicatie van opgaves en resultaten naar alle stakeholders en netwerkpartners. Periodiek, minimaal 1 x per jaar, worden vertegenwoordigers van zorgaanbieders uitgenodigd voor een klankbordoverleg. De klankbordgroep heeft een signalerende en informerende functie richting de projectgroep en de stuurgroep.
Bijlage 2: Reactie corporaties op het gevraagde aantal woningen
De projectgroep bestaat uit vertegenwoordigers van gemeenten (3 leden: BUCH, Dijk en Waard en Alkmaar) en corporaties (per corporatie 1 vertegenwoordiger). De projectgroep wordt gecoördineerd door de programmamanager Wonen en Zorg van Kennemer Wonen; in onderling overleg kan deze coördinatiefunctie bij een van de partijen belegd worden.
20
Raamafspraken Pact Wonen & Ondersteuning ‘commitment op leefbaarheid’
21
Bijlage 2: Reactie corporaties op het gevraagde aantal woningen
Housing First
Naast deze doelgroepen vanuit het Pact zijn er
tijd te maken met stijgende kosten van arbeid,
Voor wat betreft de huisvesting van de Housing
nog meer mensen die kwetsbaar zijn en met
materialen en grondstoffen in de bouw. De oorlog
First doelgroep is afgesproken dat er 40 trajecten
voorrang (al dan niet via bemiddeling) een woning
in Oekraïne doet daar nog een schepje bovenop.
zouden zijn gestart t/m 2022. Tot op heden zijn er
toegewezen krijgen. Denk aan mensen met een
Mede door oplopende inflatie daalt de koopkracht,
25 van deze trajecten gestart.
huisvestingsindicatie of een urgentie, maar ook
wat voor onzekerheden leidt en dat komt de
statushouders. In Alkmaar is tot eind 2023 een
nieuwbouwontwikkeling niet te goede.
1% doelgroep (PGA-doelgroep)
tussenvoorziening voor statushouders van Alkmaar
Voor de zogenoemde 1% doelgroep (Persoons
en de BUCH beschikbaar aan de Picassolaan.
Wij stellen in het licht van bovenstaande voor om
Inleiding
Gerichte Aanpak (PGA)) zouden 17 plekken
In Dijk&Waard wordt door de corporaties extra
het aantal beschikbaar te stellen woningen voor
In de Raamafspraken Pact staat de opgave
gerealiseerd moeten worden in de regio. Dat betreft
ingezet om de achterstand in de taakstelling van de
uitstromende jongeren en volwassenen en housing
genoemd van inwoners met een zorgvraag
maatwerk oplossingen. Inmiddels is in Heiloo
gemeente weg te werken. De taakstelling is hoog
first in 2023 te baseren op 5% van 1.700 mutaties.
(uitstromers uit jeugdzorg en BW & MO/Housing
gestart met de ontwikkeling van 1 kleinschalige
en zal ook komend jaar niet afnemen.
Dat komt neer op 85 woningen in 2023.
First/1% doelgroep/forensische zorg) die in de jaren
locatie (2 woonplekken). Ook in Alkmaar is gestart
2023 t/m 2024 gehuisvest moeten worden. In deze
met planvorming van een grootschaligere locatie
Nieuwbouwopgave komende jaren
In het najaar van 2023 gaan we met elkaar na of de
notitie geven wij aan wat de corporaties kunnen
(12 woonplekken). De projectleider van het Zorg-
De corporaties leveren de komende jaren natuurlijk
nieuwbouwontwikkeling het aantal mutaties weet
betekenen in deze opgave.
en Veiligheidshuis heeft gemeld dat er al enkele
ook nieuwe woningen op.
te verhogen. Afhankelijk daarvan zal het aantal van
mensen van deze doelgroep zijn gehuisvest. Voor
In de BUCH gaat dit om 255 woningen in 2023 en
90 woningen worden aangepast.
Woonwaard zijn dat inmiddels 2 personen. Een goed
2024. In Alkmaar gaat dit om ongeveer 340 toe
overzicht hiervan ontbreekt.
te voegen woningen in 2023 en 2024 en daarbij
Het komende jaar zetten Kennemerwonen
Opgave uit de Raamafspraken 2020 t/m 2022 versus huisvesting van doelgroepen
sloop/nieuwbouw in Bloemwijk. Voor gemeente
en Woonwaard zich in voor de ontwikkeling
Ontwikkelingen op de woningmarkt
Dijk&Waard gaat dat om ongeveer 310 woningen
van huisvesting voor de PGA doelgroep op de
Dat de woningmarkt op slot zit, is bekend. Een
in 2023 en 2024. Natuurlijk zijn deze aantallen
betreffende twee locaties. Omdat wij hebben
regulier woningzoekende moet gemiddeld 8 jaar
onder voorbehoud aangezien vertragingen om
ervaren hoe moeizaam het vinden van een
Jonge en volwassen uitstromers
wachten op een woning. Een statushouder wacht
verschillende redenen mogelijk zijn. Op het huidig
geschikte woonlocatie is voor deze doelgroep en
In de Raamafspraken 2020 t/m 2022 stond een
gemiddeld 1 tot 2 jaar op een woning. Een cliënt
aantal actief woningzoekenden van ruim 19.000
besluitvorming en communicatietrajecten rondom
opgave opgenomen om per jaar 100 uitstromers te
die via het Transferpunt wordt bemiddeld naar een
is dit aantal echter zeer beperkt. Daarom is het
deze projecten meer inspanning vergen, zien we
huisvesten (excl. housing first en 1% doelgroep). Dit
woning, moet gemiddeld 4 maanden wachten. Deze
noodzakelijk dat we ons gezamenlijk inzetten om
dit als een bijzondere opgave. Een ‘maatwerk-
aantal was mede ingegeven door een al bestaand
verschillen in wachttijd zijn aanzienlijk.
lange verhuisketens te realiseren.
opgave’ die niet valt binnen de eerder genoemde
mutaties (5% van 2.000 = 100 woningen) aan het
We zien een afnemend aantal verhuringen de
Nieuwe opgave bepalen
Transferpunt wordt aangeboden. Daarnaast is het te
afgelopen jaren. Ten tijde van ondertekening van
Met de kennis van de grote veranderlijkheid de
verwachten aantal uitstromers in 2018/2019 in kaart
het Pact betrof dit nog ongeveer 2.000 mutaties per
afgelopen periode, zetten wij in op het maken van
gebracht door werkgroepen.
jaar. In 2021 is dit aantal teruggelopen naar 1.841
afspraken per jaar.
85 woningen.
uitgangspunt, namelijk dat 5% van het totaal aantal
woningen. Eind oktober 2022 waren dit slechts De corporaties hebben de afgelopen jaren (2020
1.380 woningen en de verwachting is dat het totaal
We hebben gezien dat het dit jaar zeer lastig is om
t/m okt. 2022) 241 woningen bij het Transferpunt
aantal mutaties bij 1.700 woningen blijft steken
aan de opgave van huisvesting van uitstromers/
aangeboden (waarvan 19 woningen niet gematcht)
dit jaar. Omstandigheden als Corona en de oorlog
Housing First te voldoen door verminderde
voor de jonge en volwassen uitstromers. We zien
in Oekraïne met als gevolg een hoge inflatie en
mutaties en een hoge taakstelling van huisvesting
dat de afgelopen twee jaar (resp. 2020 en 2021)
energiecrisis, maken dat mensen de afgelopen jaren
van statushouders. Ook hebben we ervaren dat
met 95 woningen nagenoeg aan de opgave van 100
minder verhuis geneigd zijn. Dat zal naar ons idee
het ontwikkelen van huisvesting voor de 1%
woningen per jaar tegemoet gekomen kon worden.
niet verbeteren de komende jaren.
doelgroep veel tijd vraagt gezien de zeer beperkte
Dit jaar zien we dat het aanbieden van dit aantal
beschikbaarheid van goede locaties die voldoen
woningen lastiger wordt.
aan de eisen voor deze doelgroep (prikkelarm, aan de rand van kern etc.). Tot slot, hebben we al lange
22
Raamafspraken Pact Wonen & Ondersteuning ‘commitment op leefbaarheid’
Raamafspraken Pact Wonen & Ondersteuning ‘commitment op leefbaarheid’
23
Bijlage 3: De opgave per corporatie in de regio
Verdeling o.b.v. DAEB woningen
Aantal woningen (excl. niet-DAEB, intramuraal maar wel verhuurd of leegstaand)
Woonwaard
14216
50%
Kennemerwonen
10518
37%
Woonstichting Langedijk
1423
5%
Van Alckmaer
2421
8%
TOTAAL
28578
100%
Verdeling naar gemeenten op basis van inwonertal (CBS: 22-12-2022) Alkmaar
110783
37%
D&W
87695
29%
BUCH
103966
34%
TOTAAL
302444
100%
Aantal inwoners
Bijlage 3: De opgave per corporatie in de regio
Bergen
29723
Uitgeest
13563
Castricum
36263
Heiloo
24417
TOTAAL
103966
Jaar
Aantal woningen Pact
2023
85
Aantal woningen in 2023 voor uitstroom jongeren, volwassenen en Housing First Woonwaard
50%
42
Kennemerwonen
37%
31
Woonstichting Langedijk
5%
4
Van Alckmaer
8%
7
TOTAAL
100%
85
Totaal opgave
85
Opgave per gemeente in 2023 Alkmaar
37%
31
D&W
29%
25
BUCH
34%
29
TOTAAL
100%
85
*DAEB: dit zijn de in de Woningwet omschreven diensten van algemeen economisch belang: sociale huurwoningen vallen hieronder
24
Raamafspraken Pact Wonen & Ondersteuning ‘commitment op leefbaarheid’
25