260116 Raadsinformatiebrief bestuurlijke reactie Wetsvoorstel versterking Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving Milieu

RAADSINFORMATIEBRIEF

Datum

: 13 januari 2026

Onderwerp

: Bestuurlijke reactie Wetsvoorstel versterking VTH-stelsel milieu

Van

Het college van Burgemeester & Wethouders

Geachte leden van de raad, Aanleiding Ons college heeft op 13 januari 2026 besloten een bestuurlijke reactie in te dienen bij het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat op het Wetsvoorstel versterking VTH-stelsel milieu. Dit wetsvoorstel beoogt de kwaliteit van vergunningverlening, toezicht en handhaving (VTH) op het gebied van milieu te versterken door onder andere het wettelijk vastleggen van robuustheidscriteria en kwaliteitsindicatoren voor omgevingsdiensten. De aanleiding voor het wetsvoorstel zijn structurele tekortkomingen in het huidige VTH-stelsel, zoals fragmentatie, vrijblijvendheid en onvoldoende borging van kwaliteit, zoals ook benoemd in de rapporten van de commissies Mans en Van Aartsen. Doel van het wetsvoorstel Het wetsvoorstel heeft als doel een uniform en minimaal kwaliteitsniveau van uitvoering en handhaving door omgevingsdiensten te realiseren. Dit gebeurt door het vastleggen van eisen zoals een minimale begroting, een aandeel vaste medewerkers, innovatie- en opleidingsbudgetten en een weerstandsvermogen. Gemeenten blijven verantwoordelijk voor het functioneren van de omgevingsdiensten. Bij onvoldoende naleving kan de minister ingrijpen of tijdelijk het bevoegd gezag overnemen. Reactie en overwegingen van het college Het college onderschrijft het belang van het versterken van het VTH-stelsel en de noodzaak van robuustheidscriteria.

Tegelijkertijd zijn er zorgen over de gekozen instrumenten en de verdeling van verantwoordelijkheden: •

Het wetsvoorstel introduceert een nieuwe regiebevoegdheid voor de minister bij taakverwaarlozing, wat strijdig wordt geacht met de Wet revitalisatie generiek toezicht en het decentrale uitgangspunt van de Omgevingswet. Dit leidt tot bestuurlijke drukte en doublures boven op het bestaande toezicht door provincies.

•

De robuustheidscriteria zijn nuttig, maar richten zich uitsluitend op omgevingsdiensten en niet op het gehele VTH-stelsel milieu. Hierdoor ontstaat het risico dat niet alle milieutaken voldoende worden geborgd.

•

Het wetsvoorstel voorziet niet in structurele financiële middelen voor gemeenten en omgevingsdiensten, terwijl de eisen wel tot hogere kosten leiden. Incidentele subsidies zijn ontoereikend om aan de structurele eisen te voldoen.

•

Het college roept op om te kiezen voor versterking van het bestaande interbestuurlijk toezicht via provincies, robuustheidscriteria wettelijk vast te leggen voor het gehele VTH-stelsel milieu

Bestuurlijke reactie Wetsvoorstel versterking VTH-stelsel milieu

1

(inclusief beleidsfase), en structureel voldoende middelen beschikbaar te stellen voor de uitvoering van milieutaken. Vervolg De bestuurlijke reactie is als bijlage bijgevoegd en is ingediend bij het ministerie van I&W. Na sluiting van de internetconsultatie verwerkt het ministerie alle reacties en volgt het verdere wetgevingstraject. Met vriendelijke groet, Het college van burgemeester en wethouders van Alkmaar Bijlagen • •

Brief bestuurlijke reactie Wetsvoorstel versterking VTH-stelsel milieu; Concept Wetsvoorstel versterking VTH-stelsel milieu.

Bestuurlijke reactie Wetsvoorstel versterking VTH-stelsel milieu

2