251218 Raadsinformatiebrief Voorstel afdoening motie 4-M-1 Meer perspectief Alkmaarse spoedzoekers

RAADSINFORMATIEBRIEF Datum

: 16 december 2025

Onderwerp

: Antwoord op motie Meer perspectief voor Alkmaarse spoedzoekers

Van

Het college van Burgemeester & Wethouders

Geachte leden van de raad, In uw vergadering van 17 april 2025 heeft u de motie 4-M-1 Meer perspectief voor Alkmaarse spoedzoekers aangenomen. In deze motie verzoekt u het college: 1. Te onderzoeken in hoeverre de tijdelijke huisvestingslocaties en flexbouwlocatie uit het raadsvoorstel Aanvullend krediet uitvoering Alkmaars Perspectief – waaronder de Edisonweg, Sperwerstraat– geschikt zijn om langer dan de huidige looptijd (en waar mogelijk permanent) in te zetten voor de huisvesting van Alkmaarse spoedzoekers; 2. In deze inventarisatie aan te geven: a. Wat de belemmeringen en kansen zijn per locatie voor verlengd gebruik; b. Hoeveel extra woonplekken per locatie gerealiseerd of behouden kunnen blijven; 3. De resultaten uiterlijk in Q3 2025 via een raadsinformatiebrief terug te koppelen; In deze raadsinformatiebrief leest u onze reactie. Hieronder staan de belangrijkste conclusies. Op de volgende pagina’s staat een uitgebreide toelichting. Wij stellen u daarom voor deze motie als uitgevoerd te beschouwen. Belangrijkste conclusies Voor alle vier uitwijklocaties is het planologisch en juridisch mogelijk om deze na half 2027 te blijven gebruiken voor de huisvesting van spoedzoekers. Voor drie van deze locaties is er nu nog geen duidelijkheid te geven of er daadwerkelijk verlengd kan worden. Dat hangt af van de keuzes van de eigenaar.

Voor Sperwerstraat 6 en Sperwerstraat 21 (beide eigendom van dezelfde eigenaar) zijn er plannen voor herontwikkeling. Alleen als die plannen voorlopig niet door gaan, is er een mogelijkheid om het huidige gebruik voort te zetten. Ook voor de Jan de Heemstraat (eigendom van Woonwaard en Dno is huurder) is verlenging afhankelijk van de toekomstige keuzes van deze organisaties. De gemeente houdt contact met partijen. Als blijkt dat verlenging inderdaad mogelijk is, informeren wij de raad daarover. De locatie Edisonweg / Alexander Flemingstraat is eigendom van de gemeente. De gemeente kan dus zelf beslissen over langer gebruik. Daar is in principe een positieve grondhouding voor. De huidige omgevingsvergunning is afgegeven voor de duur van 2 jaar. Voor een definitieve keuze moet echter eerst in beeld gebracht worden welke consequenties en aandachtspunten hierbij spelen. Denk vooral aan financiële gevolgen. Want de units op de Alexander Flemingstraat zijn bedoeld om door te verhuizen naar de Robonsbosweg. Als ze op de huidige locatie blijven staan, zijn er dus minder woningen beschikbaar voor de RBB tenzij dit tekort wordt aangevuld. Hiervoor wordt binnenkort een aparte notitie aan het bestuur voorgelegd. Bij verlengd gebruik van de huidige locaties is het nu wettelijk niet mogelijk om het tijdelijke huurcontract te verlengen van de spoedzoekers die daar nu wonen.

Met hen kan wel een nieuw tijdelijk huurcontract worden aangegaan voor een spoedzoekerswoning op een ander adres zoals de Robonsbosweg of (bij verlengd gebruik van de uitwijklocaties) voor een andere woning op een van die locaties. Bijlagen (staan op de volgende pagina’s) 1

1 Uitgebreide toelichting. 2 Indicatie van de kosten voor verlengd gebruik.

Antwoord op motie Meer perspectief voor Alkmaarse spoedzoekers 2

BIJLAGE 1 Aanleiding voor deze brief Onder de titel van Alkmaars Perspectief realiseert de gemeente Alkmaar huisvesting voor 150 asielzoekers, 150 vergunninghouders en 150 spoedzoekers. Bedoeling was dat al deze woonruimten in 2025 beschikbaar zouden zijn op de locatie Robonsbosweg (het voormalige complex van het Belastingkantoor). De panden die bedoeld waren om te verbouwen tot woonruimte voor spoedzoekers bleken echter in slechte staat. Uw raad heeft daarom besloten dat deze panden gesloopt worden en er daarna nieuwe woonruimten voor spoedzoekers worden geplaatst. De woningen uit de opslag worden begin 2027 op de Robonsbosweg geplaatst, de woningen van de Alexander Flemingstraat volgen begin 2028. Tot het zover is, zijn voor spoedzoekers woonruimten gerealiseerd op vier uitwijklocaties. Dat zijn twee locaties aan de Sperwerstraat, een locatie aan de Jan de Heemstraat plus een locatie aan de Edisonweg / Alexander Flemingstraat. Huidige afspraak is dat het gebruik van deze locaties eindigt als de woningen op de Robonsbosweg beschikbaar zijn. Zie het raadsbesluit Aanvullend krediet uitvoering Alkmaars Perspectief. In uw vergadering van 17 april 2025 heeft u de motie 4-M-1 Meer perspectief voor Alkmaarse spoedzoekers aangenomen. Daarmee wordt gevraagd om na te gaan of de uitwijklocaties langer gebruikt kunnen worden voor de huisvesting van Alkmaarse spoedzoekers.

Antwoord op de motie Hieronder staat of langer gebruik van de uitwijklocaties voor Alkmaarse spoedzoekers mogelijk is, zo ja wat daarvoor geregeld moet worden en welke aandachtspunten daarbij spelen. Voor dit antwoord is, conform uw vraag, alleen ingegaan op de mogelijkheid om de locaties langer te gebruiken voor de huidige doelgroep van Alkmaarse spoedzoekers. Dat is dan in aanvulling op de afspraak in het Alkmaars Perspectief over de huisvesting van 150 spoedzoekers op de locatie Robonsbosweg. Bij voortgezet gebruik van de huidige locaties zouden deze woningen echter ook ingezet kunnen worden voor huisvesting van andere (Alkmaarse) woningzoekenden voor wie het ook zeer lastig is om woonruimte te vinden. Door de woningen in te zetten voor een mix van woningzoekenden, kan in deze zeer krappe woningmarkt voor meerdere doelgroepen enigszins een alternatief worden geboden. a. Voor alle vier uitwijklocaties is het planologisch en juridisch mogelijk om deze na half 2027 te blijven gebruiken voor de huisvesting van spoedzoekers. b. Bij verlenging gaat het om voortzetten van de verhuur van de al aanwezige woningen. Het aantal woningen en het aantal personen dat daar gehuisvest kan worden, wijzigt hierdoor niet. c. De gemeente kan zelf besluiten over een verlenging van het gebruik op de locatie Alexander Flemingstraat. Die locatie is namelijk gemeentelijk eigendom.

De overige locaties zijn in bezit van een andere partij. Voor verlenging van die locaties is het dus nodig dat de eigenaar daarvoor toestemming geeft en de gemeente met hem tot afspraken komt. Toestemming voor verlengd

Antwoord op motie Meer perspectief voor Alkmaarse spoedzoekers 3

gebruik zullen deze eigenaren alleen geven als zij zelf geen plannen hebben voor een nieuwe invulling op die locatie. Hieronder staat voor welke van de vier locaties er naar verwachting daadwerkelijk kansen zijn voor verlenging van het gebruik met spoedzoekerswoningen. Sperwerstraat 6 De eigenaar gaat deze locatie herontwikkelen. Het is nog niet zeker of dit op korte termijn zal gebeuren. Daardoor kan hij nu niet aangeven of het huurcontract na 31 januari 2027 kan worden verlengd. Als blijkt dat de herontwikkeling op korte termijn niet door gaat, zal de gemeente opnieuw met de eigenaar spreken over het verlengen van het huidige gebruik. Sperwerstraat 21 Deze locatie is van dezelfde eigenaar als Sperwerstraat 6. Ook voor nummer 21 geldt dat er nu nog geen duidelijkheid kan worden gegeven over verlengen van het huurcontract. Als blijkt dat de herontwikkeling op korte termijn niet door gaat, zal de gemeente opnieuw met de eigenaar spreken over het verlengen van het huidige gebruik. Jan de Heemstraat Het pand is eigendom van corporatie Woonwaard. Voorheen was hier de nachtopvang gevestigd en het pand wordt nog steeds gehuurd door zorgorganisatie dnoDoen. De verbouwing van het pand naar zelfstandige appartementen was gereed halverwege 2025. De gemeente heeft afgesproken dat zij het pand maximaal twee jaar kan gebruiken voor de huisvesting van spoedzoekers.

Verlenging is afhankelijk van toekomstige keuzes van Woonwaard en Dno. De gemeente houdt contact met partijen. Edisonweg / Alexander Flemingstraat Deze gemeentelijke locatie ligt in deelgebied Oudorp dat de komende jaren ontwikkeld wordt naar een nieuwe wijk. De flexwoningen staan op de plaats waar conform het Ontwikkelkader Nieuw Oudorp een park is gedacht. Dit park biedt lucht aan de aldaar te bouwen voorzieningencluster (school, gymlokaal, gezondheidscentrum, supermarkt) en woningen. Deze locatie kon tijdelijk beschikbaar gesteld worden voor realisatie van spoedzoekerswoningen omdat de ontwikkeling van de nieuwe invulling nog niet is opgestart omdat de voorzieningencluster een relatie heeft met de bouw van woningen in de rest van Nieuw Oudorp. Na uitplaatsing van de spoedzoekers per 31 oktober 2027 naar de Robonsbosweg, kan het gebruik op de Alexander Flemingstraat naar verwachting worden verlengd voor andere woningzoekenden voor een periode van 3 jaar, dus tot 2030. Een tussentijdse herijking van dit voornemen in 2027 in relatie tot de te bouwen voorzieningencluster in Nieuw Oudorp is daarbij gewenst. d. Er is nu budget en capaciteit geregeld voor de realisatie en beheer van spoedzoekerswoningen op de Robonsbosweg en op de uitwijklocaties. Voor een verlengd gebruik van de uitwijklocaties dienen er ook weer afspraken te zijn over budget en capaciteit.

In de begroting van de gemeente is hiervoor nu geen budget opgenomen. Het gaat om budget voor kosten zoals een vergoeding (huur) aan de eigenaren van de locaties, aanschaf van extra woningen voor de Robonsbosweg als de units aan de Flemingstraat niet verplaatst worden (zie hieronder), en dekking voor de negatieve exploitatie van deze woningen. In bijlage 2 staat meer informatie over de mogelijke financiële gevolgen van de verschillende opties. Als er meer duidelijkheid is welke uitwijklocaties inderdaad verlengd kunnen worden, worden de financiële aspecten verder uitgewerkt en aan het bestuur voorgelegd. De ambtelijke inzet voor de bestaande locaties gebeurt nu primair door de Unit ASON (Asielzoekers, Statushouders, Ontheemden, Noodopvang) waarbij andere vakafdelingen ondersteuning leveren. Bij verlengd gebruik zijn er nieuwe werkafspraken nodig.

Antwoord op motie Meer perspectief voor Alkmaarse spoedzoekers 4

e. De huidige afspraak is dat de 24 spoedzoekerswoningen op de Alexander Flemingstraat eind 2027 ontkoppeld worden en begin 2028 verplaatst worden naar de Robonsbosweg (RBB) waarna ze eind Q1 2028 bewoond kunnen worden. Deze woningen komen naast de 24 flexwoningen te staan die begin 2027 geplaatst worden uit de opslag.. Als de verhuizing van de Flemingstraat niet door gaat, moeten er voor de RBB dus extra woonruimten aangekocht worden om tot de beoogde huisvesting van 150 personen te komen. f. Bij verlengd gebruik van de huidige locaties is het nu wettelijk niet mogelijk om het tijdelijke huurcontract te verlengen van de spoedzoekers die daar nu wonen. Met hen kan wel een nieuw tijdelijk huurcontract worden aangegaan voor een spoedzoekerswoning op een ander adres zoals de Robonsbosweg (voorzover de huurders daarvan gebruik willen maken en daarvoor ook voldoen aan de voorwaarden). Bij een verlengd gebruik van de uitwijklocaties zou met hen ook een nieuw tijdelijk huurcontract kunnen worden afgesloten voor een andere woning op een van die locaties. De gemeente houdt in de gaten of er op dit gebied wetswijzigingen komen. Bijlage 2 staat op de volgende pagina.

Antwoord op motie Meer perspectief voor Alkmaarse spoedzoekers 5

BIJLAGE 2

Indicatie van de kosten voor verlengd gebruik van de uitwijklocaties voor spoedzoekers Er is nu budget en capaciteit geregeld voor de realisatie en het beheer van spoedzoekerswoningen op de Robonsbosweg en op de uitwijklocaties. Voor een verlengd gebruik van de uitwijklocaties dienen er ook weer afspraken te zijn over budget en capaciteit. Hieronder staat meer informatie over de mogelijke financiële gevolgen van de verschillende opties. De bedragen zijn indicatief. Als er meer duidelijkheid is welke uitwijklocaties inderdaad verlengd kunnen worden, worden de financiële aspecten verder uitgewerkt en aan het bestuur voorgelegd. Sperwerstraat 6 Voor verlengen van het huidige gebruik moet de overeenkomst met de eigenaar worden verlengd. Er zijn geen aankopen of bouwkundige aanpassingen nodig. Resultaat van de huidige exploitatie is break-even. Sperwerstraat 21 Voor verlengen van het huidige gebruik moet de overeenkomst worden verlengd. Er zijn geen aankopen of bouwkundige aanpassingen nodig. Resultaat van de huidige exploitatie is € 4.000 per jaar. Jan de Heemstraat Voor verlengen van het huidige gebruik moet de overeenkomst worden verlengd. Er zijn geen aankopen of bouwkundige aanpassingen nodig. Een jaar verlenging kost de Gemeente €50.000 aan schadeloosstelling en exploitatieverlies.

De berekening van de huidige exploitatie is gebaseerd op de totale huurkosten – huuropbrengsten. Er is rekening gehouden met een snijverlies van 10%. Edisonweg / Alexander Flemingstraat Voor deze locatie wordt er de komende weken een verdere financiële doorrekening gemaakt die in een aparte notitie aan het bestuur wordt aangeboden.

Antwoord op motie Meer perspectief voor Alkmaarse spoedzoekers 6