251113 Raadsinformatiebrief Vervolgonderzoek Tweede brug voor Driehuizen - bijlage
Tekst van het document
Technisch advies verkeerstrillingen Driehuizen (Alkmaar) Versie 1.0 Omgevingsmonitoring
blad 2 van 12
De uitkomst van uw rapport Projectnummer: 25Q0388 Locatie: Driehuizen te Driehuizen
30 juli 2025
.
Michel Gerritsen
Daltonstraat 30D 3316 GD Dordrecht 06-17411578 Michel.Gerritsen@equipe-adviseurs.nl www.equipe-adviseurs.nl
Controleur: P. (Philip) de Vries
blad 3 van 12
Inhoudsopgave
pagina
1. 1.1 1.2
Inleiding ....................................................................................................................................................... 4 Algemeen .................................................................................................................................................... 4 Gegevens .................................................................................................................................................... 4
2. 2.1 2.2 2.3 2.4 2.5 2.6
Huidige situatie ........................................................................................................................................... 5 Algemeen .................................................................................................................................................... 5 Locatie en type bebouwing ....................................................................................................................... 5 Kwaliteit weg............................................................................................................................................... 6 Bodemopbouw ............................................................................................................................................ 6 Verkeersgegevens ......................................................................................................................................7 Trillingsniveaus ............................................................................................................................................7
3.
Maatregelen ................................................................................................................................................ 9
4.
Conclusie.................................................................................................................................................... 11
blad 4 van 12
1.
Inleiding
1.1
Algemeen
In opdracht van Gemeente Alkmaar is door Equipe adviseurs een advies opgesteld naar de mogelijkheden om de mate van hinder door verkeerstrillingen voor omwonenden aan de Driehuizen en Oudelandsdijkje te Driehuizen (Alkmaar) te beperken. Doel van het onderzoek is het in kaart brengen van de kansrijke mogelijkheden.
1.2
Gegevens
Ten behoeve van het onderzoek is gebruikgemaakt van de navolgende gegevens: 1. door de opdrachtgevers aangeleverde gegevens; 2. SBR richtlijn A (2017) - ‘Schade aan bouwwerken’; 3. SBR richtlijn B (2002) – ‘Hinder voor personen in gebouwen’.
blad 5 van 12
2.
Huidige situatie
2.1
Algemeen
Het dorp Driehuizen is gelegen aan de Schermerringvaart. Aan weerszijden van de vaart bevindt zich een weg op de dijk. Het dorp Driehuizen bevindt zich aan de zuidelijke dijk. De weg over de dijk is de hoofdweg door het dorp. Ongeveer midden in het dorp ligt een brug over de Schermerringvaart. In figuur 1 is de locatie weergegeven waarop voorliggend onderzoek betrekking heeft. figuur 1: Driehuizen (dorp) en omgeving
2.2
Locatie en type bebouwing
Langs de Driehuizen en Oudelandsdijkje bevinden zich woningen en overige gebouwen vanaf circa 1 meter tot het rijspoor van wegverkeer. De gebouwen zijn van diverse bouwjaren. De oudste panden komen uit de periode 1800-1900 en twee gebouwen hebben een monumentale status. Een deel van de woningen hebben één of meerdere houten gevels. Aangenomen wordt dat de nieuwere woningen een goede paalfundering hebben. De fundering van de oudere woningen is onbekend en vallen in de categorie trillingsgevoelig met betrekking tot zettingen. De gebouwen zijn over het algemeen goed onderhouden, de draagconstructies zijn over het algemeen niet in een gevoelige staat. Het is niet uitgesloten dat de draagconstructie van enkele panden in de categorie gevoelige staat vallen. Ter hoogte van enkele gebouwen bevindt zich een watergang tussen de bebouwing en de weg.
blad 6 van 12
figuur 2 en 3: overzicht monumenten en bouwjaar bebouwing
2.3
Kwaliteit weg
De belangrijkste wegen binnen de bebouwde kom van Driehuizen hebben een (gebakken) klinkerverharding. De vlakheid van de weg is een belangrijke factor bij het optreden van verkeerstrillingen. De onvlakheid van de weg, kan afhankelijk van de staat onderverdeeld worden in: geen oneffenheid, zeer goed, goed, middel, slecht of zeer slecht. Deze indeling komt overeen met ISO 8608. De Driehuizen en Oudelandsdijkje zijn over het algemeen in de staat: middel. Plaatselijk wordt deze als slecht gecategoriseerd.
2.4
Bodemopbouw
De bodemopbouw rond Driehuizen bestaat globaal uit lagen veen en klei met mogelijk een zandlaag op circa 8 tot 10 m -mv. figuur 4: plaatselijke bodemopbouw
blad 7 van 12
De bodemopbouw en de funderingslaag onder de Driehuizen en Oudelandsdijkje is zeer wisselend, bestaand uit menggranulaat, zand en klei met plaatselijk nog een tweede verhardingslaag. figuur 5, 6, 7: fundering en bodemopbouw onder weg
2.5
Verkeersgegevens
De Driehuizen/Oudelandsdijkje wordt vooral gebruikt door bestemmingsverkeer, welke voor een deel uit zwaar verkeer bestaat. Gebruik van een andere weg om op de bestemming te komen is vaak niet of niet goed mogelijk. Er zijn bij ons geen gegevens bekend over de intensiteit van het verkeer.
2.6
Trillingsniveaus
In oktober 2024 heeft een bewoner trillingsmetingen laten uitvoeren aan de woning. De trillingen zijn als indicatieve meting conform SBR- richtlijn A (2017) uitgevoerd gedurende circa twintig dagen op de fundering van de woning. De maximale trillingsnelheid betrof 6,98 mm/s bij een dominante frequentie van ca 2,5 Hz. De één na hoogste trillingsnelheid bedroeg 5,7 mm/s bij circa 13 Hz. Omdat de karakteristiek van het hoogste trillingsniveau afwijkt van de meeste overige trillingen wordt de een na hoogste trillingsniveau aangehouden als hoogste trillingsnelheid. De woning waaraan de metingen zijn uitgevoerd heeft een lichte bouw. De woning heeft voor een deel houten gevels. De voorgevel is van metselwerk. Ter hoogte van de woning bevindt zich een kuil rond een afvoerkolk op circa 5 meter en een rioolput in de weg op circa 3 meter van de woning. Op basis van afbeelding 6 bedraagt de dikte van de wegfundering circa 50 cm. Ter plaatse van de kuil rond de afvoerkolk zal de funderingsdikte mogelijk minder zijn. De gemeten trilingsniveaus zijn gebruikt om een model in te stellen. Hierbij is het model Vibra Prediction gebruikt en is uitgegaan van bodemprofiel Amsterdam.
blad 8 van 12
In de onderstaande tabel zijn met de, op basis van de trillingsmetingen, ingestelde parameters de trillingsniveaus voor verschillende situaties gemodelleerd. tabel 1: globale prognose bij passage 3-assig voertuig Situatie
Snelheid (km)
Vtop model (mm/s)
Huidige situatie: passage door kuil rond een afvoerkolk
30
5,8
Huidige situatie: passage door rioolput
30
3,3
Huidige situatie: zonder passage door kuil en rioolput
30
2,2
Nieuwe situatie na groot onderhoud: gehele weg
30
1,7
Nieuwe situatie na herinrichting: gehele weg (50 cm fundering, wegvlakheid goed)
30
1,1
Nieuwe situatie na herinrichting: gehele weg (50 cm fundering, wegvlakheid zeer goed)
30
0,6
blad 9 van 12
3.
Maatregelen
In de onderstaande tabel zijn de mogelijke maatregelen beoordeeld om trillingsniveaus door verkeer te verlagen. Hierbij is onderscheid gemaakt tussen maatregelen bij de ontvanger, in de bodem en bij de trillingsbron. tabel 2: overzicht mogelijke maatregelen Maatregel
Uitvoering
Kansrijk
Verschuiven eigenfrequenties in het gebouw, zodat eigen frequentie in het gebouw niet samenvalt met maatgevende frequentie trillingen.
Aanpassen vloeren, steviger maken van wanden.
Weinig: -onzekere uitkomst door veel verschillende gebouwen en een relatief breed spectrum aan maatgevende frequenties. -ruimtebeslag in woningen voor maatregelen.
Loskoppelen of isoleren gebouw van omgeving.
Isoleren van de funderingen tegen trillingen of fundering verzwaren of onderheien.
Weinig: -onzekere uitkomst door veel verschillende gebouwen en funderingstypes. -invasieve methode
Tegenhouden van de trillingsgolven in de bodem.
Plaatsing trillingsscherm in de bodem
Weinig: -er is weinig ruimte naast de weg voor het plaatsen van een trillingsscherm. -lokale bodemopbouw en waterstanden is extra complicerende factor.
Afstand tussen zwaar verkeer en woningen vergroten
Aanleggen nieuwe weg rond dorp. Aanleggen infra voor gebruik Oostdijk als omleidingsroute
Matig: -vergroten van de afstand is door trillingsdemping in de bodem zeer effectief. -trillingshinder zal afnemen. -trillingsschade zal minder afnemen doordat zwaar bestemmingsvervoer in een beperkte mate zal blijven plaatsvinden. Voor de kans op schade is vooral de maximale trillingssterkte van belang en minder de regelmaat ervan.
In/aan het gebouw
In de bodem
Bij de trillingsbron Verlagen rijsnelheid
Matig: -afname van trillingen door verandering van trillingsfrequentie en afname van trillingsenergie. -in enkele gevallen zal stapvoets rijden nodig zijn om verhoogde trillingsniveaus te voorkomen.
Verstevigen en verdikken wegfundering
Door de grotere massa wordt deze minder in trilling gebracht door vervoer.
Matig: -onzekere uitkomst -in combinatie met herinrichting kansrijk.
Verkleinen van de oneffenheden in de weg
Herinrichting met aanbrengen stevige wegfundering (50cm) en klinkerverharding
Matig-Goed: -bij goede uitvoering zullen aanliggende gebouwen in een normale bouwkundige staat waarschijnlijk geen trillingsschade oplopen. Voor gebouwen in een gevoelige
blad 10 van 12
staat of voor monumenten is dit trillingsschade niet geheel uitgesloten. Verkleinen van de oneffenheden in de weg
Herinrichting met aanbrengen stevige wegfundering (50cm) en asfalt verharding.
Goed: -bij goede uitvoering zullen alle aanliggende gebouwen waarschijnlijk geen trillingsschade oplopen. -geen authentieke uitstraling
blad 11 van 12
4.
Conclusie
De situatie met betrekking tot verkeerstrillingen in Driehuizen is kwetsbaar. Over de weg rijdt onder anderen zwaar vervoer, de weg vertoont op diverse plaatsen gebreken, de wegfundering is zeer afwisselend, enkele woningen liggen direct aan de weg, de meeste woningen hebben een lichte bouw en een deel van de woningen stamt uit de 19e eeuw. Daarnaast is de bodem gevoelig voor zettingen. Momenteel is bij één woning de trillingsniveaus gemeten. De maximale niveaus zijn ongeveer een factor 2,7x de grenswaarde voor schade aan gebouwen. Deze hoge niveaus worden vooral veroorzaakt door oneffenheden in de weg ter plaatse bij passage van zwaar vervoer. Op korte termijn wordt aanbevolen de grootste gebreken in de weg te herstellen. Bij verdere achteruitgang van deze gebreken zullen de trillingsniveaus op de woningen verder stijgen. Voor langer termijn wordt een herinrichting van de gehele weg geadviseerd. Indien in de toekomst zwaar vervoer over de weg gehandhaafd blijft, wordt aanbevolen de weg geheel te voorzien van een stevige fundering van minimaal 50 cm dikte en een asfaltverhardingslaag. Het toepassen van een klinkerverharding met een goede tot zeer goede wegvlakheid kan mogelijk de trillingsniveaus reduceren tot niveaus waarbij er geen kans op schade aan de gebouwen is. In verband met de onzekerheidsmarges in het gebruikte model kan hier niets met zekerheid worden gesteld.
Indien van toepassing kunnen trillingsmetingen op goede delen van de huidige weg hier meer zekerheid in geven. Voor asfaltverhardingen bestaat de mogelijkheid om met een stenen patroon een authentiekere uitstraling te geven. Voor toepassing hiervan dienen de overige voor- en nadelen van deze methode te worden afgewogen.
blad 12 van 12
Dit rapport is opgesteld in opdracht: Gemeente Alkmaar de heer E. Zomerdijk Postbus 53 1800 BC Alkmaar
Projectnummer: 25Q0388 Locatie: Driehuizen te Driehuizen Opsteller: ing. M. (Michel) Gerritsen Controleur: P. (Philip) De Vries
Equipe Adviseurs B.V. Daltonstraat 30D 3316 GD Dordrecht 088 078 1100 info@equipe-adviseurs.nl www.equipe-adviseurs.nl BANK NL45ABNA0586840729 KVK 24459961 BTW NL820721141B01