250805 Art. 42 - GL PvdA - Echte oplossingen bij dakloosheid - beantwoording

Aan de gemeenteraad van Alkmaar

Onderwerp

Beantwoording raadsvragen Groenlinks-PVDA – Echte oplossingen bij dakloosheid Uw kenmerk

Ons kenmerk

Bijlagen

[Uw kenmerk]

[Ons kenmerk]

[Bijlagen]

Uw brief van

Behandeld door

Datum

29 juli 2025

Team OOV

4 augustus 2025

Geachte leden van de raad, De leden van de raad de heer Bromlewe en de heer Nabih hebben ons op 29 juli 2025 de volgende raadsvragen gesteld over echte oplossingen bij dakloosheid. In deze brief leest u onze reactie, overeenkomstig art. 42 Reglement van Orde voor vergaderingen van de raad. 1.

Aan welke meer structurele oplossingen werkt het college momenteel?

Antwoord In het centrum van Alkmaar zien we een toename van meldingen over overlast, onrust en een groeiend gevoel van onveiligheid in het centrum. Met name rondom de Noorderkade, de Helderseweg, het Bolwerk, Paardenmarkt en in de Spoorbuurt signaleren ondernemers, bewoners en handhavers regelmatig overlast. We zien deze ontwikkeling overigens niet alleen in Alkmaar maar ook in andere grotere steden in Nederland. Hoewel er al veel wordt ingezet vanuit zowel zorg als veiligheid, blijkt de problematiek weerbarstig en verplaatst deze zich ook. Om die reden is er behoefte aan een actieplan met een aanpak die kan worden op- en afgeschaald naarmate de problematiek toe- of afneemt of zich verplaatst. We kiezen voor een gerichte aanpak op straat, een duidelijke rolverdeling, goede informatiedeling en snelle doorstroom naar passende zorg of ondersteuning. Met als doel de overlast terug te dringen. We realiseren ons dat het vaak gaat om mensen met complexe problematiek. Deze mensen hebben net als eenieder een plek in Alkmaar. We respecteren de mens maar niet het overlast gevende gedrag, ook niet als dat het gevolg is van hun problemen in het leven. De overlastproblematiek wordt door het college niet geaccepteerd, daarover kan geen misverstand bestaan. Daarom hebben we een actieplan vastgesteld om de overlast terug te dringen.

Om meer zicht te geven op de inzet van de diverse zorg- en veiligheidspartners én de gemeente hebben we onze structurele maar ook tijdelijke interventies in een ‘Actieplan aanpak overlast Spoorbuurt en omstreken’ op een rijtje gezet. In dit door het college vastgesteld actieplan staat beschreven welke

Bezoekadres

postadres

bank

website

telefoon

Mallegatsplein 10 1815 AG Alkmaar

Postbus 53 1800 BC Alkmaar

NL78BNGH0285000179

www.alkmaar.nl

14 072

interventies we structureel doen, welke we extra hebben gedaan in verband met de actuele situatie en welke we nog aanvullend willen doen. 2.

Welk tijdpad heeft u voor die meer structurele geschetst?

Antwoord Structurele oplossingen worden stapsgewijs ontwikkeld en geïmplementeerd. De exacte planning is afhankelijk van de voortgang van geïnitieerde aanpakken. En waar mogelijk aangepast. De huidige problematiek vraag om extra inzet op de korte termijn. De acties zijn daarom direct ingezet. In de herfst beoordelen we of deze extra aanpak werkt. Als er aanvullende maatregelen of middelen nodig zijn, komen we bij de raad. 3.

Welke resultaten verwacht u te behalen met die meer structurele oplossingen?

Antwoord Met de structurele oplossingen wil het college de overlast terugdringen en de betrokkenen de juiste zorg bieden. 4.

Amsterdam gebruik van een mobiele gebruikersruimte, zou dit een snelle oplossing voor Alkmaar kunnen zijn?

Antwoord Nee, een snelle oplossing is dit niet omdat het inzetten van een dergelijke voorziening, vast of mobiel, zorgvuldige afwegingen en voorbereidingen vraagt. Het faciliteren van gebruikersruimten zoals in Amsterdam is volgens het college niet aan de orde. Een gebruikersruimte ligt vaak in de omgeving van een opvang- of verslavingsvoorziening. Het gebruikmaken van deze ruimte is vrijwillig en dus mogen mensen na drugsgebruik ook de straat op. De kans op overlast neemt daarom niet af. Ook de netwerkorganisaties zetten vraagtekens bij de effectiviteit van een gebruikersruimte. Daarnaast brengt een dergelijke voorziening ook een hoge structurele kostenpost met zich mee. Zie ook het ‘Actieplan aanpak overlast Spoorbuurt en omstreken’ 5.

Of kan men een vaste gebruikersruimte faciliteren die aansluit bij het perspectief van de gebruikers?

Antwoord Zie bovenstaande antwoord. 6.

Welke andere mogelijkheden ziet het college om het gebruik van dak- en thuislozen zo te begeleiden dat de overlast minimaliseert?

Antwoord Hulpverleners van de verschillende netwerkorganisaties werken samen met de doelgroep aan perspectief. Daarbij zijn alle leefgebieden belangrijk, werken aan (het omgaan met) de verslaving is daar ook een onderdeel van. De outreachende medewerkers die aan Brijder zijn verbonden, kunnen, net als hun netwerkpartners, mensen die willen afkicken intensief begeleiden naar een traject bij de verslavingskliniek.

2/5

In het actieplan worden diverse oplossingen, waaronder de intensivering van de inzet van outreachende medewerkers, toegelicht en aangedragen die gezamenlijk moeten bijdragen in het verminderen van het gebruik en de overlast. 7.

En hoe kan dat beleid ondersteunend zijn aan een flankerende begeleiding voor het afkicken voor wie dat kan?

Antwoord Zie antwoord bij vraag 6. Inleiding raadsvraag: ‘Prima tijdelijke oplossing Dixi’s! Maar wildplassen is in het Bolwerk al jaren een doorn in het oog van velen. In het Hoefplan is recent een hypermoderne openbare toiletvoorziening geopend. Het lijkt GroenLinks-PvdA zeer zinvol als er ook vaste openbare toiletvoorzieningen in of nabij het Bolwerkpark worden geplaatst. Groenlinks-PVDA ziet vaste toiletvoorzieningen als een oplossing voor het wildplasprobleem in het Bolwerkpark en de wijken er omheen.’ 8.

Hoeveel budget is er nodig om deze basisvoorziening te realiseren?

Antwoord De openbare toiletvoorziening in Hoefplan is vanuit de ondernemers zelf gefinancierd. Het gaat hier om een betaalde voorziening. Het is niet de verwachting dat de hier bedoelde doelgroep een betaalde voorziening zal gaan gebruiken. 9.

Zou het college dit in de begroting meewillen nemen, zodat vaste toiletvoorziening ook daadwerkelijk kunnen worden gerealiseerd voor de zomer van 2026?

Antwoord Het college ziet een structurele toiletvoorziening bij het Bolwerk zeker als een mogelijkheid maar wil eerst de resultaten van de nu geplaatste dixi afwachten zodat aan de hand daarvan kan worden bezien wat hier een passende oplossing is. 10. Welke andere mogelijkheden ziet het college om de overlast van wildpoepen en -plassen door mensen die geen eigen toilet hebben te verminderen? Antwoord Naast het plaatsen van (tijdelijke) toiletvoorzieningen wordt er gehandhaafd en zo nodig boetes uitgedeeld op basis van de APV. En vanzelfsprekend worden mensen aangesproken op hun gedrag. Utrecht werkt met tijdelijke gebiedsverboden voor notoire overlastgevers (kleine groep) in combinatie met een ‘erop af-team’, en dit schijnt uiterst effectief te werken. 11. In hoeverre past Alkmaar deze aanpak al toe? Antwoord Op grond van de Alkmaarse Algemene plaatselijke verordening (Apv) en de beleidsregel verblijfsontzegging heeft de burgemeester de bevoegdheid om een verblijfsontzegging op te leggen

3/5

voor een bepaald gebied. Wanneer iemand herhaaldelijk overlast veroorzaakt in een wijk en/of gebied kan de overlastgever een verblijfsontzegging opgelegd krijgen. De personen waar dit speelt zijn goed in beeld bij het team OGGZ op straat, waarin professionals uit zorg en veiligheid samenwerken (zie ook het actieplan). Een gebiedsverbod staat nooit op zichtzelf maar maakt onderdeel uit van een plan van aanpak rondom een persoon. Op dit moment heeft een aantal ernstig overlast gevende personen een verblijfsontzegging. 12. Zo nee, zou Alkmaar (een variant van) deze maatregel willen toepassen? Antwoord N.V.T. Inleiding raadsvraag: ‘In diverse vergelijkbare steden met vergelijkbare overlast zie je een grote diversiteit aan teams en hulpinstanties die handhaving en hulp combineren. Denk aan wijkveiligheidsteams6 of wijkverbinders. Hulpverleners die ook dagelijks door parken wandelen en mensen op weg helpen naar goede zorg.’ 13. Is er in Alkmaar momenteel een aanpak waarbij er gemengde teams - hulpverlening en handhaving de straat op gaan. Antwoord Ja, in Alkmaar is er een aanpak waarbij gemengde teams – hulpverlening en handhaving – gezamenlijk de straat op gaan, dit kunt u ook lezen in het actieplan waar eerder naar is verwezen.

Deze samenwerking komt tot uiting in de inzet van onder andere pleinstewards, handhaving, politie, het gebiedsteam, het SUS-team en outreachende zorgpartners zoals Brijder, OGGZ, en presentiewerk Reakt en Vangnet & Advies. Dagelijks wordt er gesurveilleerd op overlastlocaties, waarbij signalering, aanspreken en doorgeleiding naar passende zorg centraal staan. 14. Zo nee, is Alkmaar bereid om handhaving en hulp te combineren en te komen de bewezen effectieve aanpak door middel van sociale wijkteams? Antwoord N.V.T. 15. Welke andere best practices uit andere dorpen en steden van Nederland heeft het college op haar vizier om deze overlast tegen te gaan? Antwoord Overlast is een breed maatschappelijk vraagstuk waar veel gemeenten mee te maken hebben. Met name binnen netwerk van grote Steden (G40) is het een belangrijk onderwerp van gesprek en leren we van elkaars aanpakken. Onze focus ligt op het versterken van de lokale aanpak, waarbij relevante elementen uit andere gemeenten worden meegenomen als deze passen binnen de Alkmaarse context. We kijken daarin breder dan de mogelijkheden die er zijn vanuit de gemeente, maar gaan ook met andere partners in gesprek.

4/5

Met vriendelijke groet, Het college van burgemeester en wethouders van Alkmaar, mw. drs. A.M.C.G. (Anja) Schouten, burgemeester

dhr. R.M. (Robert) Reus, gemeentesecretaris

5/5