250613 Raadsinformatiebrief Tussenevaluatie visie toerisme en recreatie en statutenwijziging Hart NH

RAADSINFORMATIEBRIEF

Datum

: 13 juni 2025

Onderwerp

: Tussenevaluatie visie toerisme en recreatie en statutenwijziging Hart van NoordHolland

Van

Robert te Beest - Wethouder

Geachte leden van de raad, In de gemeenteraad van 14-11-2024 heb ik de toezegging gedaan om u te informeren over een tussenevaluatie van de inzet van de gemeente Alkmaar op toerisme en recreatie. Dit combineer ik met de belangrijkste conclusies uit de rapportage van het jaarlijks onderzoek ‘Toeristisch Bezoek aan Steden’, dat wordt gedaan door het Nederlands Bureau voor Toerisme & Congressen (NBTC) onder Nederlandse inwoners van 18 jaar en ouder. Op 1 april 2025 werd u al kort geïnformeerd over de tussenrapportage van het onderzoek. Hiermee beschouw ik de toezegging tussenevaluatie visie toerisme en recreatie als afgedaan. Belangrijkste conclusies voor Alkmaar uit rapport: Toeristisch Bezoek aan Steden 2024 ➢ Bezoek door toeristen aan Alkmaar in 2024 gestegen met 39% Uit het rapport blijkt dat Alkmaar maar liefst 4.000.000 bezoeken voor ontspanning en/of plezier heeft ontvangen in 2024, wat een stijging van 39% betekent, vergeleken met 2023. Hiermee is Alkmaar de grootste stijger van de 37 deelnemende steden in Nederland. De stijging van het aantal bezoeken, zet Alkmaar in de top tien van de Nederlandse steden. Alkmaar is gestegen van de 13e naar de 9e plaats qua aantal bezoeken voor ontspanning en/of plezier. ➢ Alkmaar heeft een zeer hoge bezoekersfrequentie van 4,0. Dit betekent dat bezoekers gemiddeld vier keer per jaar terugkomen.

De gemiddelde bezoekersfrequentie voor de 37 deelnemende steden is 3,1. Het percentage bezoekers dat de komende twee jaar zeker terugkomt voor een bezoek is gestegen van 62% naar 70%. ➢ Winkelen voor plezier, lunch en diner blijven populaire activiteiten. Net als eerdere jaren blijven ‘winkelen voor plezier’ en ‘lunch en diner’ de meest populaire activiteiten om te ondernemen onder toeristische bezoekers van Alkmaar. Dit komt overeen met andere steden. Dit zijn ook de categorieën waar doorgaans het meeste geld wordt uitgegeven. ➢ Meer mensen komen op de fiets. Het percentage bezoekers dat met de auto komt is gelijk gebleven ten opzichte van 2023. De bezoekers die met de fiets Alkmaar bezoeken is gestegen van 8% naar 12%. Het percentage bezoekers die met de trein komt is gedaald ten opzichte van 2023. Uit berekeningen uit de onderzoeksresultaten blijkt dat er in 2024 80 miljoen meer besteed is in vergelijking met 2023 door de toename in het aantal bezoeken. De bestedingen zijn in 2024 gestegen naar 290 miljoen euro. Wat doen we op het gebied van toerisme en recreatie? De resultaten van het onderzoek van het NBTC zijn een bevestiging dat Alkmaar steeds aantrekkelijker wordt voor bezoekers uit eigen land en dat de inzet van citymarketing Alkmaar flink wat oplevert. Met

Tussenevaluatie visie toerisme en recreatie en statutenwijziging Hart van Noord-Holland 1

het vaststellen van de Strategienota Citymarketing en Evenementen 2024 – 2028 in juni 2024 en de Visie Toerisme en Recreatie Regio Alkmaar 2025 – 2035 in december 2024 is het beleid geactualiseerd en vernieuwd. Met het geactualiseerde beleid bouwen we de komende jaren verder aan het sterke toeristisch profiel van Alkmaar en haar regio. Dit doen we samen met Stichting Hart van Noord-Holland & Partners, de professionele partij die de citymarketing voor gemeente Alkmaar uitvoert. Stichting Hart van Noord-Holland & Partners kent het profiel van de kwalitatieve bezoeker, brengt het aanbod in beeld, vermarkt Alkmaar, verzorgt een gastvrije ontvangst en richt zich met alle citymarketingactiviteiten op de kwalitatieve bezoeker die wij zo graag zien in onze gemeente. • Link naar: Jaaroverzicht 2024 met een terugblik op de activiteiten 2024 • Link naar: Marketingplan 2025 met een vooruitblik op de plannen voor de citymarketing in 2025 (positionering, campagnes, middelen etc.) ➢ Inspireren, motiveren en verleiden door diverse marketingstrategie Aan de hand van strategische marketingkeuzes zet Hart van Noord-Holland & Partners (Alkmaar Marketing) in op doelgerichte campagnes en middelen, met een focus op het promoten van de unieke kwaliteiten van Alkmaar, zoals de historische binnenstad, het Land van Leeghwater en de kaasmarkt.

De citymarketing loopt uiteen van verschillende campagnes, (meertalige) websites en sociale media tot onder andere citydressing, het Alkmaar Prachtstad magazine, de Uitagenda en de stadsplattegrond. Binnenkort is er ook een regioplattegrond beschikbaar. ➢ Gastvrije ontvangst bij de VVV’s Als de bezoeker eenmaal de keuze heeft gemaakt om Alkmaar te bezoeken dan wordt de bezoeker gastvrij ontvangen in één van de twee VVV’s. Al jaren is de VVV/ Alkmaar Store op het Waagplein één van de best bezochte VVV’s van Nederland (2024: 288.021 bezoekers). Ook het VVV in De Rijp trekt jaarlijks steeds meer bezoekers aan (2024: 12.195 bezoekers). In de VVV’s is diverse meertalige toeristische informatie beschikbaar. Samenwerking met Metropoolregio Amsterdam, gemeente Amsterdam en Amsterdam & Partners Op 15 mei 2025 is een bestuurlijk werkbezoek gebracht aan de gemeente Amsterdam door de bestuurders toerisme van de Regio Alkmaar. Tijdens het bezoek stond een (nadere) kennismaking centraal en werd de Aanpak Binnenstad, beleidsveld Bezoekerseconomie en werkwijze van Amsterdam & Partners toegelicht. Het was een inspirerend werkbezoek, wat smaakt naar meer. Concrete vervolgstappen worden rond zomer 2025 gemaakt en in najaar 2025 wordt een programma vormgegeven voor een bezoek door deze Amsterdamse delegatie aan (regio) Alkmaar.

Daarnaast wordt de huidige samenwerking gecontinueerd, zoals het periodieke overleg tussen Amsterdam & Partners en Hart van Noord-Holland & Partners. Daar staat onder andere bezoekersmarketing en data centraal. ➢

➢ Vitale verblijfsaccommodaties Voor meerdaagse bezoekers zijn goede verblijfsaccommodaties van groot belang voor een prettig verblijf. Via de Taskforce Vitale Verblijfsrecreatie Noord-Holland Noord zijn ondernemers aangemoedigd om hun accommodatie aan te laten sluiten bij de wensen en behoeften van hedendaagse en toekomstige bezoekers. Bij de ontwikkeling van nieuw aanbod moet een duidelijke behoefte worden aangetoond conform de provinciale verordening. In 2020 is de marktruimte onderzocht voor hotels. Binnenkort wordt een actualisatie opgestart. In relatie tot het omgevingsplan wordt daarna, in aanvulling op de regionale visie Noord-Holland Noord, lokaal beleid voor verblijfsrecreatie opgesteld.

Tussenevaluatie visie toerisme en recreatie en statutenwijziging Hart van Noord-Holland 2

➢ Samenwerking bevorderen tussen ondernemers Regio Alkmaar zet in op een sterk verbonden netwerk van publieke en private partijen. In het netwerk wordt kennis uitgewisseld en de samenwerking opgezocht. Toeristische ondernemers konden elkaar ontmoeten op de jaarlijkse toeristische aftrap aan de start van het seizoen (3 maart 2025). Frontoffice medewerkers van hotels, campings, vakantieparken en andere bezienswaardigheden konden de regio beter leren bij de jaarlijkse frontofficemedewerkersdag (27 maart 2025). Hierdoor kunnen zij hun gasten goed informeren over alles wat in Regio Alkmaar te beleven is. ➢ Inzicht via data en monitoring Het rapport Toeristisch Bezoek aan Steden geeft veel informatie over de bezoeker en het bezoek in Alkmaar. Het onderzoek geeft echter geen/ weinig informatie over het aantal overnachtingen, buitenlandse bezoekers en regionale cijfers. Aan deze cijfers is wel behoefte. De gemeenten in Regio Alkmaar gaan hier mee aan de slag door eerst de gewenste doelen en benodigde acties in kaart te brengen. Daarna kan op specifieke onderwerpen de samenwerking worden opgezocht met ondernemers en organisaties in de toerisme- en recreatiesector die al beschikken over relevante data. Voor Alkmaar lijkt de tool Visitor Data een groot deel van de behoefte te vervullen.

Gemeenten uit de Metropoolregio Amsterdam werken ook met deze tool en vanuit hoteliers is er ook enthousiasme. De tool brengt het aantal hotelovernachtingen en de bezettingsgraad in beeld. ➢ Verkenning naar kansen voor de zakelijke markt en traveltrade In het tweede kwartaal in 2025 wordt een verkenning afgerond naar de kansen voor de zakelijke markt. Vooral voor hotels in Alkmaar kan de zakelijke markt een stimulans zijn voor een hogere bezettingsgraad in de rustige maanden van het jaar. Overnachtings- en vergaderlocaties zijn in beeld gebracht en het draagvlak bij hotels en andere betrokken locaties is verkend. Na de verkenning door Hart van Noord-Holland & Partners worden de vervolgacties geïnventariseerd. Daarnaast wordt gekeken naar de kansen die er liggen op het gebied van traveltrade bij riviercruises voor de gemeente Alkmaar. Bijvoorbeeld de mogelijkheden om Alkmaar meer onder de aandacht te brengen in het excursieaanbod van cruisemaatschappijen die een ligplek hebben in de regio Amsterdam. Deze raadsinformatiebrief geeft een samenvatting van de belangrijke uitgevoerde acties op het gebied van toerisme en recreatie van afgelopen jaar.

Komende jaren wordt verder gewerkt aan de uitvoering van de Visie Toerisme en Recreatie Regio Alkmaar 2025 – 2035 inclusief bijbehorende uitgangspuntennotitie, de Uitvoeringsagenda Toerisme en Recreatie Regio Alkmaar 2025 -2027, de programmabegroting en de Strategienota Citymarketing en Evenementen 2024 – 2028. Dit is onder andere het opstellen van de nota verblijfsrecreatie inclusief marktverkenning, het evalueren van regionale routenetwerken en het verder vormgeven van regionale marketing. Statutenwijziging Hart van Noord-Holland & Partners Afgelopen jaar is de naam van stichting Hart van Noord-Holland & Partners uitgebreid met ‘& Partners’. De stichting verwacht in de nabije toekomst de marketingwerkzaamheden te gaan verrichten voor Dijk en Waard, Heiloo en Uitgeest en te continueren voor de gemeenten Bergen en Castricum. Dit sluit aan bij de vastgestelde visie van Alkmaar. Vanwege deze uitbreiding heeft stichting Hart van Noord-Holland & Partners een nieuw governance model voorgesteld, wat het college heeft goedgekeurd. De dienstverlening voor Alkmaar blijft hetzelfde. Voor de aansturing gebruiken we de jaarlijkse subsidie, die we beoordelen op basis van de D.A.E.B. en de Strategienota Citymarketing en Evenementen 2024 – 2028. Daarnaast hebben we uiteraard zeer regelmatig overleg.

Tussenevaluatie visie toerisme en recreatie en statutenwijziging Hart van Noord-Holland 3