250521 Raadsinformatiebrief Samenwerkingsovereenkomst N9-Kogendijk-Helderseweg

RAADSINFORMATIEBRIEF

Datum

: 21 mei 2025

Onderwerp

: Samenwerkingsovereenkomst N9-Kogendijk-Helderseweg

Van

: Christiaan Peetoom - Wethouder

Geachte leden van de raad, Met deze brief informeren we u in navolging van de raadsinformatiebrief van 16 december 2024 (zie bijlage 5A) over huidige stand van zaken van het project N9-Kogendijk. Het project N9-Kogendijk betreft het aanpassen van de kruising N9 (Rijkswaterstaat) - Kogendijk (Bergen)–Helderseweg (Alkmaar). Door het hoge verkeersaanbod en een onveilige verkeerssituatie voor zowel auto als fietser is ervoor gekozen de kruising opnieuw in te richten. De gemeente Alkmaar heeft al geruime tijd de wens dat het kruispunt N9-Kogendijk veiliger wordt voor fietsers en de doorstroming voor het autoverkeer daar wordt verbeterd. Samen met Het Rijk, Provincie Noord-Holland en de gemeente Bergen is er een plan gemaakt om dit kruispunt aan te pakken. Alle vier betrokken partijen hebben hiervoor een bijdrage gereserveerd. Om tot goede afspraken te komen tussen de vier partijen is een samenwerkingsovereenkomst (SOK) opgesteld. Namens de gemeente Alkmaar wordt deze ondertekend door wethouder Peetoom.

Aanleiding In 2015 is gestart aan een onderzoek naar de beste oplossing voor de kruising N9-KogendijkHelderseweg. De kruising vormt een grote barrière en verkeersonveilig punt voor fietsers die vanuit Bergen naar Alkmaar fietsen en v.v. En op gebied van doorstroming voor zowel langzaam- als snelverkeer is de kruising een knelpunt. Uit het onderzoek is een partiële eier-rotonde (soort turborotonde) gecombineerd met een tunnel voor fietsers en voetgangers, als beste oplossing naar voren gekomen (zie onderstaande afbeeldingen):

Fig.1 Schets toekomstige situatie

Fig. 2 toekomstige situatie 2D schets.

Samenwerkingsovereenkomst N9-Kogendijk-Helderseweg

1

Omdat de financiering voor de aanleg niet sluitend was heeft het project een tijd stilgelegen. Nadat er aanvullende financiering was gevonden is begin 2024 een herstart van het project gemaakt, waarbij de gemeente Alkmaar het projectmanagement voor haar rekening heeft genomen. Herijking project Als eerste stap is gekeken of het plan, gezien ontwikkelingen op het gebied van toekomstige woningbouw en verkeer nog steeds een goede en robuuste oplossing is. Dat blijkt het geval te zijn. Vervolgens zijn verdere onderzoeken verricht, daarbij is gebruik gemaakt van het geactualiseerde verkeersmodel 2024 en is de SOK opgesteld. In deze SOK zijn belangrijke afspraken vastgelegd, waaronder de hoogte van de bijdragen van de diverse partijen, afspraken over eigendom en beheer en hoe om te gaan met een situatie waarbij blijkt dat het beschikbaar gestelde budget ontoereikend blijkt te zijn. Het college heeft besloten om de SOK en bijlagen de geheimhouding op te leggen Ondertekening Samenwerkingsovereenkomst (SOK) Bij ondertekening van de SOK conformeert de gemeente Alkmaar zich aan de afspraken die zijn gemaakt om de gewenste oplossing daadwerkelijk te kunnen realiseren. Dat betekent ook dat de gemeente Alkmaar, net als de andere drie partijen, een risico neemt voor wat betreft mogelijke eventuele meerkosten.

Of dit aan de orde is en, zo ja, hoe hoog deze kosten zijn is op dit moment onbekend. De afspraak is gemaakt dat deze meerkosten zijn gemaximeerd, waarbij elke partij 25% van de meerkosten voor haar rekening neemt. Financiën De realisatie van het project is mogelijk door een financiële bijdrage van Provincie Noord-Holland in de vorm van een subsidie en gemeente Bergen betaalt mee aan het werk, omdat de verbetering van doorstroming ook in haar belang is. Rijkswaterstaat betaalt eveneens een deel van de kosten van het werk, en er is een bijdrage uit het Regeling specifieke uitkering woningbouw door bovenplanse infrastructuur (SPUK). Het aandeel van de gemeente Alkmaar is inmiddels geactiveerd en wordt al ingezet voor de voorbereidingen en de onderzoeken en ontwerpen. Vanaf 1 januari 2026 komen de toegezegde bijdragen van de contract partijen naar de gemeente Alkmaar. Wanneer deze bijdragen ontvangen zijn zal aan de raad een aangepast voorstel voor het totale krediet, uitgave en inkomsten, worden voorgelegd.

Samenwerkingsovereenkomst N9-Kogendijk-Helderseweg

2

In een worstcasescenario bestaat de kans dat er een overschrijding van een ½ miljoen kan ontstaan. Mogelijk is dit op te vangen door een goede openbare aanbesteding, mocht er dan alsnog een overschrijding plaatsvinden zal dit vooraf aan de raad kenbaar worden gemaakt en wordt er een voorstel aan de raad voorgelegd daarvoor de gevraagde meergelden ter beschikking te stellen. Zowel op de SOK als ook de bijlagen 1 tot en met 4 en de financiële paragraaf van het collegebesluit heeft het college een geheimhouding opgelegd. Op grond van artikel 87 Gemeentewet onder verwijzing naar het belang genoemd in artikel 5.1, tweede lid onder b van de Wet open overheid en te bepalen dat de geheimhouding vervalt na gunning van de aanbesteding van het project N9-Kogendijk in het jaar 2028. Dit is gedaan om te voorkomen dat marktpartijen enig inzicht krijgt in de prijsvorming van dit project. Deze stukken liggen voor u raadsleden ter inzage, onder geheimhouding, bij de griffier.

Volgende stap Na ondertekening (heeft plaatsgevonden op 21 mei 2025) wordt de verdere voorbereiding van het project opgepakt. Het gekozen ontwerp wordt uitgewerkt tot een definitief ontwerp (DO) waarna het bestek wordt opgesteld voor aanbesteding. Tegelijk worden de benodigde procedures doorlopen en vergunningen aangevraagd. Uiteindelijke uitvoering staat gepland voor 2028. Het project wordt daarbij begeleid door een projectmanager die vanuit de gemeente Alkmaar wordt aangestuurd. Partijen zullen bij de uitvoering van SOK samenwerken in de vorm van een projectorganisatie met vaste gesprekspartners. De Projectorganisatie bestaat uit een stuurgroep, begeleidingscommissie en een projectteam.

Samenwerkingsovereenkomst N9-Kogendijk-Helderseweg

3

RAADSINFORMATIEBRIEF

Datum

: 16 december 2024

Onderwerp

: N9-Kogendijk

Van

: Christiaan Peetoom - Wethouder Bijlage 5A

Geachte leden van de raad, Met deze brief informeren we u over de stand van zaken van het project N9-Kogendijk. Het project N9-Kogendijk betreft het aanpassen van de kruising N9 (Rijkswaterstaat) - Kogendijk (Bergen) – Helderseweg (Alkmaar). Door het hoge verkeersaanbod en een onveilige verkeerssituatie voor zowel auto als fietser is ervoor gekozen de kruising opnieuw in te richten. Achtergrond project Alkmaar en de provincie Noord-Holland hebben in 2014 afspraken gemaakt over het verbeteren van de regionale bereikbaarheid. Het kruispunt N9-Kogendijk was een van de locaties waar Alkmaar en provincie verbetermogelijkheden zagen. In 2016 is het project onder leiding van Provincie NoordHolland gestart met een onderzoek. Het kruispunt is grotendeels in eigendom en beheer van het Rijk. Voor het aanpassen van het kruispunt N9-Kogendijk is er een samenwerking opgezet tussen Provincie Noord-Holland, Rijkswaterstaat, gemeente Bergen en de gemeente Alkmaar. Uit het onderzoek is naar voren gekomen dat een rotonde met een fietstunnel de beste oplossing is voor dit drukke kruispunt. Vanwege het ontbreken van voldoende financiën heeft het project enige tijd stilgelegen. In 2022 zijn er vanwege ongevallen op de gehele N9 kamervragen gesteld over de verkeersveiligheid. In opdracht van Rijkswaterstaat is een onderzoek uitgevoerd en een pakket aan maatregelen voor de hele N9 voorgesteld.

De kruising N9 – Kogendijk is hierin ook opgenomen. Daarmee is er door het Rijk geld beschikbaar gesteld voor het project N9-Kogedijk. Omdat er bij de samenwerkende partijen te weinig capaciteit was om het project verder te brengen, heeft gemeente Alkmaar in 2023 het initiatief genomen om het project N9-Kogedijk naar zich toe te trekken. Herijking project Het project is voor Alkmaar van belang vanuit fietsbeleid, regionale doorfietsroutes en de woningbouwontwikkelingen langs het kanaal. Gemeente Alkmaar heeft de partners weer betrokken. Gezien het feit dat het project lange tijd heeft stilgelegen, de gewijzigde verkeersmodellen in verband met de groeiende woningbouwopgave, en de sterke toename van marktprijzen de afgelopen jaren, is besloten opnieuw een herijking van het project door te voeren.

Samenwerkingsovereenkomst N9-Kogendijk-Helderseweg

4

In 2024 is de locatie verkeerskundig doorgerekend en zijn er onderzoeken gedaan naar de juiste verkeerskundige oplossing. Er hebben diverse onderzoeken plaatsgevonden naar de haalbaarheid van het project. Er is een kostenraming opgesteld wat heeft geresulteerd in een flinke kostentoename t.o.v. de eerdere studies. Tussentijds heeft gemeente Alkmaar door middel van de koppeling van het project aan de SPUK-subsidie extra budgetruimte gerealiseerd. Met deze koppeling is het budget voor de transformatie van kruispunt naar turborotonde & fietstunnel geborgd. Volgende stap Begin 2025 wordt er een samenwerkingsovereenkomst opgesteld tussen Rijkswaterstaat, provincie Noord-Holland, gemeente Bergen en gemeente Alkmaar. Daarna kan de vervolgfase worden opgestart. In het tweede kwartaal van 2025 komen wij met nadere informatie over de stand van zaken omtrent het project N9-Kogendijk.

Samenwerkingsovereenkomst N9-Kogendijk-Helderseweg

5