250424 Raadsinformatiebrief NH Norm Weerbare Overheid

RAADSINFORMATIEBRIEF

Datum

: 22 april 2025

Onderwerp

: NH Norm Weerbare Overheid

Van

: Het college van Burgemeester & Wethouders

Geachte leden van de raad, Op 19 december 2024 heeft u de raadsinformatiebrief ‘’Weerbare Overheid’’ ontvangen waarin de Noord-Hollandse Norm Weerbare Overheid werd aangeboden. De Noord-Hollandse Norm Weerbare Overheid stelt ons in staat om adequaat te reageren op dreigingen zoals criminele ondermijning en andere vormen van ontwrichtend gedrag. Denk aan corruptie, cyberaanvallen, fraude met overheidsmiddelen, en de toenemende agressie en intimidatie richting bestuurders en ambtenaren. Een gezamenlijke norm is belangrijk om de opgedane ervaringen te bundelen tot een samenhangend geheel. Om deze reden is onder regie van de provincie en in samenwerking met de gemeenten de Noord-Hollandse Norm Weerbare Overheid ontwikkeld. Het college van Alkmaar heeft in de vergadering van 17 december 2024 deze norm besproken en onderschrijft de noodzaak daarvan. Wij zien de norm als belangrijke richtlijn voor al onze werkzaamheden. De norm bestaat uit een set uitgangspunten gericht op zes hoofdthema’s: -

Bewustwording & Organisatie

-

Integriteit & Veilige Werkomgeving

-

Veilige Publieke Taak

-

Informatiepositie & Informatiebeveiliging

-

Beleid & Handhaving

-

Communicatie

In de bijlage van de raadsinformatiebrief van 19 december 2024 hebben wij u een overzicht meegestuurd met daarin een analyse van de voorgestelde normen per thema in relatie tot de huidige stand van zaken binnen Alkmaar. De conclusie van die analyse was dat Alkmaar nagenoeg alle onderdelen op het gewenste niveau heeft. Door middel van deze raadsinformatiebrief willen wij u graag een update geven. De oude analyse vindt u voor de volledigheid als één van de bijlagen bij deze brief. Hieronder vindt u een kort overzicht van de recente verbeteringen ten opzichte van de eerdere analyse.

NH Norm Weerbare Overheid

1

Bewustwording & Organisatie Het eigenaarschap van de gehele norm is formeel belegd bij de driehoek van burgemeestergemeentesecretaris-griffier. Zij vormen de stuurgroep waarbij met name de burgemeester en de gemeentesecretaris sturen op de uitvoering van de gestelde doelen. Daarnaast is een introductieprogramma voor raadsleden in ontwikkeling. Genoemde thema’s krijgen een plek in dat introductieprogramma. Ook de verordening gedragscode bestuurlijke integriteit wordt hierin opgenomen. Integriteit & Veilige Werkomgeving Op 31 januari 2025 heeft een eerste bespreking met vertegenwoordigers van besturen van bestaande en aankomende Alkmaarse partijen plaatsgevonden ter voorbereiding op de gemeenteraadsverkiezingen 2026. Aan de deelnemers is het handboek integriteit voor politieke ambtsdragers van politieke partijen en de handreiking integriteitstoetsing kandidaten overhandigd. De documenten geven handvatten zoals gerichte vragenlijsten aan de besturen om straks toe te passen bij de selectie van kandidaten. Dit alles in het kader van weerbaarheid en integriteit. Verder zijn de besturen geattendeerd op de inmiddels wettelijke verplichting dat (kandidaat)wethouders een Verklaring Omtrent het Gedrag moeten kunnen overleggen en dat het Alkmaarse Reglement van Orde een integriteitsonderzoek verplicht voor kandidaatwethouders.

Veilige Publieke Taak De gemeenteraad en het college beschikken over een eigen agressieprotocol voor politieke ambtsdragers. Deze is in 2023 vastgesteld maar wordt in 2025 op basis van een evaluatie geüpdatet en voorgelegd ter besluitvorming. Daarnaast wordt een training over het voorkomen en het omgaan met agressie en geweld opgenomen in het eerdergenoemde introductieprogramma. Informatiepositie & Informatiebeveiliging De vacature van Chief Information Security Officer (CISO) is per 1 april 2025 ingevuld. Stelselmatig worden er testen uitgevoerd en worden incidenten rondom onze systemen beoordeeld. In de bijlage vindt u naast deze uiteenzetting een implementatieoverzicht. Daarin is zichtbaar dat Alkmaar zeer goed scoort. Op 4 van de 5 thema’s scoren wij boven de 90%. Wij blijven ons inzetten om dit niveau vast te houden maar het liefste op bepaalde onderdelen nog verbeteren. Er zijn twee onderdelen waar wij concrete verbeteringen willen aanbrengen op kort termijn. Beleid & Handhaving Het signaleringsoverleg is een ambtelijk overleg waar vanuit de verschillende domeinen signalen of vermoedens op het gebied van ondermijning worden besproken. Vanuit dit overleg is gebleken dat wij nog een ontwikkelkans zien om andere domeinen hieraan toe te voegen om de integrale benadering te verstevigen. Dit geld bijvoorbeeld voor financiën.

Op casuïstiek niveau wordt nu incidenteel en niet structureel getoetst of subjecten openstaande bestuurlijke vorderingen heeft.

NH Norm Weerbare Overheid

2

Communicatie In het implementatieoverzicht is te lezen dat wij niet beschikken over een op weerbaarheid toegespitste communicatiestrategie. Lastige daarbij is dat weerbaarheid inmiddels een zeer breed begrip is dat op veel verschillende thema’s wordt toegepast. Deze weerbaarheidsnorm gaat over weerbaar zijn tegen ondermijning. Een andere belangrijke vorm is de weerbaarheid van de samenleving bij ontwrichting van basis levensvoorwaarden als stroom, water of breedband. In de komende periode wordt gewerkt aan het in kaart brengen van deze verschillende thema’s om vervolgens per thema de best passende communicatiestrategie en doelgroep te kiezen Bijlage: 1.

Noord-Hollandse Norm Weerbare Overheid

2.

Analyse Dec-2024

3.

Implementatieoverzicht NH Norm – Rapportage

4.

Implementatieoverzicht NH Norm – Scorelijst

NH Norm Weerbare Overheid

3