240314 - 221027 20-M-1 Motie vreemd BAS CDA GL LA SP CU PvdA - Wat je bespaart kost je niets - tussenbericht

Aan de gemeenteraad van Alkmaar

Onderwerp Motie ‘Wat je bespaart kost je niets’

Uw kenmerk Ons kenmerk Bijlagen

20-M-1 - - Uw brief van Behandeld door Datum

27 oktober 2022 Unit Vastgoed 12 maart 2024

Geachte leden van de raad,

In uw vergadering van 27 oktober 2022 is door u een motie aangenomen over verduurzaming van het gemeentelijk vastgoed. Op 6 december 2022 hebben wij u met een tussenbericht een reactie gegeven op deze motie. In deze brief leest u onze beantwoording op de motie.

Ten eerste verzoekt u het college in kaart te brengen waar we als gemeente met vastgoed het beste resultaat krijgen in de besparing van energie en dit aan de gemeenteraad aan te bieden. Voor de gemeentelijke gebouwen die vallen onder het gemeentelijk energiecontract is onderzocht dat de grootste verbruikers van het gemeentelijk vastgoed zijn het TMG-pand, het stadhuis, de brandweerkazerne, het stadskantoor, de Bergerweg 1, een aantal scholencomplexen en parkeergarages. Om deze reden hebben we als eerste naar deze panden gekeken voor korte termijn besparingsmogelijkheden. De specifieke gebouweigenschappen moeten daar in worden meegewogen. Onderzocht is dat de volgende besparingsmogelijkheden op korte/ middellange termijn het beste resultaat geven:

1. Letterbak en Drukkerij Het TMG pand is in 2018 strategisch aangekocht in aanloop naar de ontwikkeling van het Alkmaars Kanaal. Sindsdien is het pand in gebruik als kantoorverzamelgebouw en wordt het onderverhuurd aan instellingen en bedrijven. Het complex bestaat uit drie gedeelten: (1) de Drukkerij (volledig verhuurd aan een beheerstichting, (2) de Letterbak (in gebruik als kantoorverzamelgebouw, in delen verhuurd) en (3) de HUB Alkmaar (volledig verhuurd aan de TM groep als distributielocatie). De energiekosten van de Drukkerij en de HUB worden één-op-één doorbelast. Huurders in de Letterbak betalen servicekosten met een voorschot voor energie. Hoewel het TMG pand de grootste verbruiker is van gas en op drie na grootste verbruiker van elektriciteit, lijkt er weinig winst te behalen op energiebesparing. Het pand is groot, oud en slecht geïsoleerd. Bovendien was de oorspronkelijke functie anders dan waar het gebouw nu voor

Bezoekadres postadres bank website telefoon Mallegatsplein 10 Postbus 53 NL78BNGH0285000179 www.alkmaar.nl 14 072 1815 AG Alkmaar 1800 BC Alkmaar

gebruikt wordt. Het pand staat op de nominatie om gesloopt te worden. Tot die tijd, is verduurzaming vooral gezocht in ‘kleine’ maatregelen die reeds in gang gezet zijn. De thermostaat is stapsgewijs verlaagd en niet gebruikte ruimtes worden niet verwarmd (radiatoren dicht; luchtbehandeling afsluiten). Om elektriciteit te besparen is de gevelverlichting van het pand uitgeschakeld.

2. Regionaal Archief (Bergerweg 1) De locatie Bergerweg 1 bestaat uit twee gebouwdelen: de (monumentale) oude ambachtsschool aan de voorzijde en een nieuw gedeelte aan de achterzijde. De oude ambachtsschool is meer dan 100 jaar oud en in gebruik als bedrijfsverzamelgebouw. Het gebouw biedt onder andere onderdak aan de kunstuitleen en stichting slachtofferhulp. Omdat de ambachtsschool een monumentaal pand is, zijn de mogelijkheden voor verduurzaming beperkt. Aan de achterzijde (nieuwbouw) is het regionaal archief gevestigd, een samenwerkingsverband van negen gemeenten en zeven gemeenschappelijke regelingen. Het gebouw is de bewaarplaats van gemeentelijke archieven, documenten en andere historische collecties. Het pand is in eigendom van de gemeente en gebouwd naar de normen van de huidige tijd. Een aandachtspunt is de klimaatinstallatie; het conserveren van archieven vraagt om een nauwkeurig geregeld binnenklimaat. Dat kost meer energie dan een reguliere klimaatbeheersing. Momenteel wordt met hulp van een extern adviesbureau en een installateur onderzocht op welke manier het gebouw verder verduurzaamd kan worden en hoe het energieverbruik teruggebracht kan worden.

3. Gebouwtemperatuur verlagen in gemeentelijke gebouwen In het stadskantoor is de thermostaat het afgelopen jaar lager gezet. Dit heeft geresulteerd in een besparing op de energiekosten. De vuistregel is dat iedere graad temperatuurverlaging zorgt voor ongeveer 7% besparing op de energierekening. Bovendien geef je als gemeente hiermee het goede voorbeeld. Voor sommige gemeentelijke gebouwen geldt dat rekening moet worden gehouden met beperkende factoren, zoals vochtproblematiek in het stadhuis en de klimaatbeheersing in het regionaal archief. En er moet een goede balans gevonden worden met een werkbaar kantoorklimaat.

4. Optimaliseren gebruik stadhuis (korte termijn) Het stadhuis wordt op dit moment niet efficiënt gebruikt. De bezettingsgraad is laag, maar het hele gebouw wordt warm gestookt. Bovendien wordt het gebouw bijna 7 dagen per week van ’s ochtends vroeg tot ’s avonds laat warm gehouden. Het clusteren van avondvergaderingen en sluiting in het weekend zou een besparing kunnen opleveren. De huidige verlichting wordt nog dit jaar vervangen voor duurzame verlichting wat zorgt voor een besparing op de energiekosten.

2/3

5. Verlichting parkeergarage Karperton vervangen De Karperton verbruikt van alle parkeergarages het meeste elektriciteit. De verlichting is begin van dit jaar volledig vervangen door LED en hiermee wordt tot 65% bespaard op de exploitatiekosten. Vooruitlopend op sloop van de Karperton is rekening gehouden met hergebruik van de nieuwe verlichting doordat gekozen is voor uitneembare armaturen die ook inzetbaar zijn in andere parkeergarages. Door de verlichting van De Vest en de Schelphoek ook te vervangen kan nog eens fors worden bespaard.

6. Schoolcomplexen Een deel van de schoolcomplexen is opgenomen in het integraal huisvestingsplan onderwijs (IHP). Complete renovatie of nieuwbouw voor deze locaties zal op korte termijn (binnen 5 jaar) volgen. Er blijven drie locaties over die niet opgenomen zijn in het IHP, maar wel in de lijst met 80% grootste gasverbruikers voor komen:  Kofschipstraat (Kompas, Klas op Wielen, SKOA );  Slochterwaard (Vlindertuin, Piramide);  Stempelmakerstraat (Burijn, Sterrenwachter). Voor deze locaties wordt onderzocht of en hoe deze versneld kunnen worden verduurzaamd.

Ten tweede vraagt u het college in kaart te brengen met welke panden de gemeente Alkmaar op korte termijn het meeste rendement kan behalen op verduurzamingsgebied. Zoals in het tussenbericht in december 2022 aangekondigd heeft de gemeente een Agenda Duurzaam Alkmaar opgesteld waarin is opgenomen om voor het gemeentelijk vastgoed een portefeuilleroutekaart op te stellen. Hiermee wordt inzichtelijk gemaakt welke verduurzamingsmaatregelen nodig zijn voor het gemeentelijk vastgoed om de doelstelling van 55% CO2 reductie in 2030 te behalen en wat de gevolgen zijn, financieel en in termen van bespaarde CO2. Deze portefeuilleroutekaart wordt nog dit jaar met u raad gedeeld en waar nodig ter besluitvorming voorgelegd.

Met vriendelijke groet,

Het college van burgemeester en wethouders van Alkmaar,

mw. drs. A.M.C.G. (Anja) Schouten, burgemeester

dhr. R.M. (Robert) Reus, gemeentesecretaris

3/3