240215 Art. 42 - VVD - Handelingsperspectief m.b.t. sit in donderdag 15 februari 2024 nabij Namenmonument - beantwoording

Aan de gemeenteraad van Alkmaar

Onderwerp Beantwoording raadsvragen VVD, Handelingsperspectief m.b.t. ‘Sit in’ donderdag 15 februari 2024

Uw kenmerk Ons kenmerk Bijlagen

[Uw kenmerk] [Ons kenmerk] [Bijlagen] Uw brief van Behandeld door Datum

13 februari 2024 Unit Veiligheid 15 februari 2024

Geachte leden van de raad,

Het lid van de raad de heer J. van Rhee heeft ons op 13 februari 2024 de volgende raadsvragen gesteld over ‘Handelingsperspectief m.b.t. ‘Sit in’ donderdag 15 februari 2024‘. In deze brief leest u de reactie, overeenkomstig art. 42 Reglement van Orde voor vergaderingen van de raad.

1. Wordt in Alkmaar de leus "from the river to the sea..." conform de aangenomen motie in de Tweede Kamer èn conform gezamenlijke verklaring OM, politie en demissionair minister Yesilgoz in het lokale handelingsperspectief geplaatst?

Antwoord: De driehoek heeft kennis genomen van de motie. Voor het lokale handelingsperspectief verandert dat op dit moment niks.

De door de Tweede kamer aangenomen motie wijzigt niks aan de bevoegdheid van de burgemeester ten aanzien van demonstraties. De burgemeester kan nog steeds alleen voorwaarden aan een demonstratie stellen als dit noodzakelijk is op grond van de criteria genoemd in artikel 2 Wet openbare manifestaties (WOM): bescherming gezondheid, belang verkeer, bestrijding wanordelijkheden. De burgemeester kan geen beperkingen stellen of verbod geven dat betrekking heeft op de inhoud van hetgeen wordt beleden (art. 5 lid 3 WOM). De burgemeester kan niet treden in de inhoud van de uitingen, ook niet als dat kwetsende, grievende of zelfs strafbare uitingen zijn. Uitsluitend de officier van justitie mag repressief optreden tegen manifestanten die zich tijdens een manifestatie schuldig maken aan strafbare uitingen.

Wanneer er sprake is van strafbare uitingen is het de exclusieve bevoegdheid van het Openbaar Ministerie om daar tegen op te treden. Bij meningsuitingen die rechtstreeks strafbaarheid opleveren in de vorm van een misdrijf in de zin van het Wetboek van Strafrecht, is er voor het Openbaar Ministerie een dringende noodzaak om op treden ter bescherming van de strafrechtelijke rechtsorde aanwezig.

Bezoekadres postadres bank website telefoon Mallegatsplein 10 Postbus 53 NL78BNGH0285000179 www.alkmaar.nl 14 072 1815 AG Alkmaar 1800 BC Alkmaar

De leuze “From the river to the sea” is eerder voorgelegd aan het Gerechtshof Amsterdam. Volgens de uitspraak van het Gerechtshof Amsterdam is deze leuze als zodanig op basis van de huidige wetgeving niet strafbaar. De aangenomen motie brengt daar geen verandering in aan, anders dan dat de minister en het OM hierover met elkaar in gesprek zijn. Het Openbaar Ministerie houdt, via het LECD (landelijk expertise centrum discriminatie), de jurisprudentie hierover in de gaten.

2. Zo ja, bent u dan ook bereid onmiddellijk in te grijpen zodra deze leus wordt gescandeerd?

Antwoord: Ik heb de bevoegdheid niet om daartegen op te treden. De burgemeester kan geen beperking stellen of verbod geven dat betrekking heeft op de inhoud van hetgeen wordt beleden (art. 5 lid 3 WOM). Alle gedragingen die door de formele wetgever strafbaar zijn gesteld, zijn ook strafbaar tijdens een betoging. Het is aan het Openbaar Ministerie om daarin de afweging te maken voor wat betreft het optreden daarin. De rechter heeft geoordeeld dat het scanderen van deze leuze geen strafbare meningsuiting is. De eerdere afspraken binnen de driehoek over ingrijpen door de politie op aansturing van het Openbaar Ministerie wanneer er zich strafbare zaken voor zouden doen gelden ook voor deze manifestatie.

In aanloop naar de manifestatie is met de organisator dit onderwerp nadrukkelijk besproken.

Met vriendelijke groet,

mw. drs. A.M.C.G. (Anja) Schouten, burgemeester

2/2