231220 Raadsinformatiebrief N242 bijlage 1 - Publiekssamenvatting N242

Samenvatting uitkomsten Verkenning N242

In het kort: • Er is onderzoek gedaan naar welke problemen er leven op en rondom de N242 en welke mogelijkheden er zijn om deze effectief en duurzaam op te lossen.

• Om antwoord te geven op deze vragen is naast het autoverkeer ook gekeken naar fiets, openbaar vervoer en leefbaarheid.

• Er is sprake van filevorming op de N242. Deze wordt voornamelijk De weg naar een snellere, veiligere en veroorzaakt door de kruispunten. Verbreding van de weg heeft alleen duurzamere N242 nut tussen de aansluitingen met de Zuid- en Westtangent. De N242 tussen Alkmaar en Verlaat is een van de drukste provinciale wegen van Noord-Holland. Het verkeer op en rond de • De weg voldoet niet overal aan de weg staat dan ook geregeld vast. Bovendien groeit de regio de veiligheidsvoorschriften. Ook zijn komende jaren sterk, mede door de bouw van 25.000 nieuwe spoorviaducten laag en woningen. Hierdoor komen de bereikbaarheid en leefbaarheid onoverzichtelijk, wat tot gevaarlijke langs de N242 verder onder druk te staan. situaties leidt.

Om ervoor te zorgen dat de regio ook in de toekomst bereikbaar en • Bewoners geven aan (geluids)overlast leefbaar blijft, hebben de provincie Noord-Holland en de te ervaren van de N242. Dit is gemeenten Alkmaar en Dijk en Waard onderzoek laten uitvoeren. voornamelijk het geval in de wijken Het onderzoek kent twee doelen: Ten eerste om de problemen Broekhorn, Oudorp en het rondom de N242 met betrekking tot bereikbaarheid, Oosterdelgebied. verkeersveiligheid en leefbaarheid te identificeren; En ten tweede om in kaart te brengen welke mogelijkheden de provincie en • Om bovenstaande problemen op te gemeenten hebben om deze problemen zo duurzaam en effectief lossen, zijn drie mogelijk op te lossen. De resultaten van dit onderzoek zijn maatregelenpakketten samengesteld gepresenteerd in twee rapporten: de Probleemanalyse N242 en het voor verschillende budgetten en Oplossingenrapport N242. De belangrijkste conclusies en termijnen. aanbevelingen zijn in deze samenvatting weergegeven. • Een vaak genoemde suggestie voor Hoe zijn resultaten en maatregelen tot stand gekomen? een doorgaande weg aan de oostkant Om de problemen op de N242 in kaart te brengen, hebben van Heerhugowaard is niet verschillende experts analyses uitgevoerd.

Deze analyses zijn opgenomen in de maatregelen- aangevuld met input uit de regio: ondernemers, bewoners en pakketten, omdat uit het onderzoek gebruikers van de N242 hebben zowel online als fysiek mee kunnen blijkt dat ruim 75% van de gebruikers praten over de problemen die zij ervaren met de N242, het lokale van de N242 een lokale bestemming openbaar vervoer en het fietsnetwerk. De combinatie van heeft. opmerkingen uit de omgeving en de analyses van experts hebben geleid tot de conclusies op de volgende pagina. De maatregelen die genomen kunnen worden, komen globaal gezien voort uit drie bronnen: eerder uitgevoerde onderzoeken over mobiliteit in de regio, suggesties van experts en ideeën vanuit de omgeving. De verzamelde maatregelen zijn vervolgens door experts beoordeeld op effectiviteit, gevolgen voor de leefomgeving en technische –en financiële haalbaarheid. Kansrijke maatregelen zijn tot slot gesorteerd op urgentie, kosten en realisatietermijn. De meest urgente en goedkope maatregelen zijn terecht gekomen in een basispakket (het zgn. BO+ pakket), duurdere maatregelen zijn opgenomen in een aanvullend Groeipakket (voor de middellange termijn) en de rest van de maatregelen zijn opgenomen in een Maximaal maatregelenpakket (voor de lange termijn).

Welke problemen spelen er rondom de N242? • Er is sprake van toenemende filevorming op en rond de N 242. Het reistijdverlies in minuten is weergegeven in figuur 2. Problemen met betrekking tot doorstroming worden voornamelijk veroorzaakt doordat de indeling van een aantal kruispunten niet geschikt meer is voor afhandeling van het huidige en toekomstige verkeer. Het gaat om de kruisingen met de Pannekeetweg, de Kamerlingh Onnesweg (N194) en de Smuigelweg. • Capaciteit van de wegvakken tussen de kruispunten is in mindere mate oorzaak van filevorming. Dat wil zeggen dat op de meeste plekken genoeg rijstroken liggen. Op slechts enkele trajecten ten zuiden van de Zuidtangent geldt dat het toevoegen van extra rijstroken kan bijdragen aan het beperken van de vertraging bij een groeiend aantal verkeersbewegingen. • Lage spoorviaducten veroorzaken onoverzichtelijke en onveilige situaties op de N242. Als gevolg hiervan gebeuren er regelmatig ongelukken, wat tevens leidt tot vertraging op de weg en op het spoor. • De weg voldoet niet overal aan de veiligheidsvoorschriften voor het ontwerp. Het gaat bijvoorbeeld over de breedte van rijstroken of de aanwezigheid van een vangrail. • De afgelopen jaren is het aantal inwoners en bedrijvigheid in de regio sneller gegroeid dan het openbaar vervoernetwerk.

Dit heeft tot gevolg dat er grote verschillen ontstaan zijn in reistijd en comfort tussen de auto en het OV. • De regio heeft een fietsnetwerk van voldoende kwaliteit. Om fietsen ook op de middellange afstand te stimuleren, kunnen aanpassingen gedaan worden om de regionale doorfietsverbindingen en comfort voor fietsers te verbeteren. • Bewoners geven aan (geluid)overlast te ervaren van de N242. Dit speelt onder andere in Broekhorn, Oudorp en het Oosterdelgebied.

Figuur 1: Bestemmingen van verkeer op de N242

Alkmaar Alkmaar N508 (Alkmaar Noord) N508 (Alkmaar Noord) Heerhugowaard Vanuit Kooimeer Heerhugowaard Vanuit Verlaat N504 (Noord-Scharwoude) N504 (Noord-Scharwoude) A9 Kop van Noord-Holland Overig Overig

Reistijd Verlaat > Kooimeer Reistijd Kooimeer > Verlaat 25 25 20 20 Reistijd (min)

Reistijd (min)

15 15 10 10 5 5 0 0 Ochtendspits Avondspits Ochtendspits Avondspits

2022 2040 2022 2040

Figuur 2 Gemiddelde reistijd op de N242, nu en in de toekomst

Oplossingen Experts, bewoners en ondernemers hebben ideeën aangeleverd voor oplossingen voor de genoemde problemen op en rond de N242. Deze ideeën zijn beoordeeld op effectiviteit, gevolgen voor de leefomgeving en technische –en financiële haalbaarheid. Kansrijke maatregelen zijn gesorteerd op basis van kosten en urgentie. Kansrijke maatregelen zijn opgenomen in één van de drie voorgestelde maatregelenpakketten. Er is een basispakket met maatregelen die aan het beheer en onderhoud van de N242 in 2026 te koppelen is (het BO+ pakket), een pakket met de meest optimale oplossing (het Maximale pakket) en een pakket er tussenin (het Groeipakket), dat de brug slaat tussen het BO+ en maximale pakket, zowel qua omvang van de maatregelen, als de bijbehorende doorlooptijd om deze te realiseren. Hieronder is een beeld gegeven van de maatregelen per pakket.

BO+ • Veilige inrichting kruispunten en fietsoversteken • Veilige weginrichting (middengeleiders en opstakelvrije bermen) • Verbeteren doorfietsroutes • Verbeteren van het busverbindingen • Verbeteren deelmobiliteit • Verduidelijken overgang A9/N242 • Verduidelijken doorrijdhoogtebeperkingen • Implementatie werkgeversbenadering

Groeipakket • 2x2 rijstroken op de N242 tussen West- en Zuidtangent in beide richtingen, vervangen spoorviaduct • 3 rijstroken in noordelijke richting tussen Omval en de Nollen • Aansluiting Schoutenbosweg verplaatsen naar het zuiden • Verplaatsen aansluiting Smuigelweg naar het westen • Vervallen huisaansluitingen N242 (anders ontsluiten) • Veilig (anders) ontsluiten Overtoom • Vergoten capaciteit kruispunten • Aanleg hellingbaan fietsers Langebalkbrug • Verbreden en verlichten fietspad N242/Westerweg

Maximale pakket • 3 rijstroken in zuidelijke richting tussen de Nollen en Omval • Verbreding Leeghwaterbrug voor een 3e rijstrook in zuidelijke richting, samen met nieuwe fietsbrug • Verhogen BOL-brug (spoorbrug) • Inzet op verbeteren van treinverbindingen en mobiliteitshubs

Samenhang en ontwikkelpad Alle maatregelen in de pakketten hebben toegevoegde waarde voor de N242 en de omgeving en zijn nodig voor een veilige doorstroming en prettige leefomgeving. De pakketten zijn samengesteld rekening houdend met de voorbereidings- en realisatietermijn. Maatregelen in het BO+ pakket kunnen op korte termijn meegenomen worden bij de voorbereiding van beheer en onderhoud of in een separaat traject met vergelijkbaar tijdpad. Maatregelen in het groeipakket vragen meer voorbereiding (zoals een nadere verkenning en ruimtelijke procedures). Dit zijn maatregelen voor de middellange termijn. Voor het type maatregelen in het maximale pakket kan deze periode oplopen tot een jaar of 10. Juist hierom is het van belang om nu al stil te staan bij en besluiten te nemen over – het starten van planstudies voor – deze langetermijn ontwikkelingen.

Leefomgeving Doorstroming Uit het onderzoek blijkt dat omwonenden overlast Uit het onderzoek blijkt dat doorstromingsproblemen ervaren van de N242. Het gaat voornamelijk om op de N242 het gevolg zijn van de indeling van een geluidsoverlast, maar men maakt zich ook zorgen om aantal kruispunten. Bovendien is op de langere licht- en luchtvervuiling. Geluidsoverlast wordt termijn op sommige plekken een extra wegvak voornamelijk ervaren in de wijken Broekhorn, noodzakelijk. Voorbeelden van aangedragen Oudorp en het Oosterdelgebied. Maatregelen maatregelen voor deze problemen zijn: worden provinciebreed afgewogen in het Actieplan • Extra opstelstroken op kruisingen met geluid. De Verkenning N242 doet een aantal Pannekeetweg en Kamerlingh Onnesweg suggesties voor maatregelen om de leefomgeving te • Extra rijstroken op de N242 tussen West- en verbeteren, waaronder: Zuidtangent • Het plaatsen van geluidschermen • Extra rijstroken op de N242 tussen Oudorp en de • Het aanbrengen van bomen en groen Nollen • Geluidwerend asfalt • Extra rijstrook Leeghwaterbrug in zuidelijke • Andersoortige verlichting richting • Leeghwaterbrug niet openen tijdens de spits

Verkeersveiligheid Bereikbaarheid Uit het onderzoek blijkt dat de N242 niet aan alle Uit het onderzoek blijkt dat er op het gebied van veiligheidsvoorschriften voldoet. Bermen zijn veelal bereikbaarheid nog het een en ander te verbeteren niet obstakelvrij en er zijn enkele huisaansluitingen valt. Zo is de reistijd met het OV vaak langer dan met direct op de N242. Bovendien is er een aantal de auto en zijn fietsverbindingen nog niet optimaal. gevaarlijke –en onoverzichtelijke kruisingen met Voorbeelden van maatregelen voor deze problemen spoorviaducten. Voorbeelden van maatregelen voor zijn: deze problemen zijn: • Verbeteren van busverbindingen met station • Verplaatsen van de kruising N242/Smuigelweg Heerhugowaard (lijnen 10, 160, 162) • Vervangen spoorbrug bij Broekhorn (BOL-brug) • Betere aansluiting van bus op trein en v.v. • Attentieverhogende maatregelen spoorbruggen • Aanleg van mobiliteitshubs • Aanleggen van middengeleiders • Hogere treinfrequentie • Opheffen van uitritten aan de N242 (met aanleg • Doorfietsroutes/Speedpedelec vriendelijke routes van vervangende ontsluiting). • Verbreden/verlichten fietspad N242/Westerweg

Wat gebeurt er nu? De onderzoeksrapporten en bijbehorende maatregelenpakketten zijn in het voorjaar van 2023 afgerond en aangeboden aan de provincie Noord-Holland, de gemeente Alkmaar en de gemeente Dijk en Waard.

In de aankomende periode vindt besluitvorming over de maatregelen uit deze verkenning plaats. Dan komt er meer duidelijkheid over de daadwerkelijke maatregelen en het bijbehorende tijdpad. Naar verwachting kunnen de eerste maatregelen vanaf 2026 genomen worden, gekoppeld aan het groot onderhoud voor het noordelijk deel van de N242. Voor de omvangrijkere maatregelen is nog een nadere verkenning en/of planstudie nodig conform het integraal Meerjarenprogramma Infrastructuur (iMPI) van Noord-Holland.

Meer weten? Zie noord-holland.nl/verkenningN242 voor het volledige rapport

De Verkenning N242 is uitgevoerd door In opdracht van