Eindverslag Formateur 20220524.pdf

Betreft: Verslag formatieronde Datum: 23-5-2022

Inleiding Op 16 maart heeft Albrandswaard een nieuwe gemeenteraad gekozen. Echt voor Albrandswaard (EVA) heeft als grootste partij de leiding genomen in het vormen van een nieuw college. Op 3 mei heb ik op basis van de informatieronde geadviseerd een verdere verkenning uit te voeren voor het vormen van een college met een combinatie van de partijen EVA, VVD, GL/PvdA en CDA. Hierop heeft EVA mij gevraagd in de rol van formateur deze verkenning uit te voeren.

Proces Als onderdeel van het eerdere advies heb ik aangegeven dat een belangrijk uitgangspunt van de verkenning is om te bepalen of partijen een gemeenschappelijk beeld kunnen vormen over de begrippen vernieuwing en kwaliteit. Tijdens de informatieronde werd duidelijk dat partijen hier een eigen kijk op hebben. Vanuit de individuele gesprekken zijn geen onoverbrugbare verschillen aan de orde gekomen, die inhoudelijke samenwerking tussen de voorgestelde partijen in de weg hoeven staan. Wel dienden partijen bereid zijn compromissen te sluiten. Hiervoor is het belangrijk dat partijen naast het eigen perspectief, zichzelf een beeld vormen en openstaan voor het perspectief van de andere partijen. Immers alleen dan is het mogelijk afwegingen te maken tussen zowel het gemeenschappelijk belang als het partijbelang en zo te komen tot een dialoog en afspraken. De vier partijen hebben ingestemd met deze aanpak en de dialoog over kwaliteit* en vernieuwing te voeren langs de metafoor van een hangbrug. Die bouw je samen en vanaf iedere oever moet een heldere definitie zijn op de middenpijler en wie wat wanneer doet om daar gezamenlijk op aan te sluiten. Kortom, al vroeg investeren in samenwerking.

Het was de bedoeling om daarna met elkaar in gesprek te gaan over de kandidaten aan de hand van de gemeenschappelijk geformuleerde definitie van kwaliteit en vernieuwing en mogelijk daarna de ruimte nemen om de inzet op inhoudelijke standpunten of kandidatuur bij te stellen. Uit dit proces moest het meest sterke team wethouders voor Albrandswaard komen dat in het college uitvoering gaat geven aan het raadsakkoord. * ondersteunend aan de definitie van het begrip kwaliteit is het voor de wethoudersvereniging opgestelde competentieprofiel voor wethouders, door Berenschot.

Bevindingen Tijdens het proces zijn de partijen vier keer bijeengekomen. Het eerste gesprek tussen partijen was zeer constructief en in bijzonder goede sfeer verlopen. Partijen waren in staat om een gemeenschappelijke middenpijler te definiëren over het begrip vernieuwing. Verder is door partijen uitgesproken dat deze partijen met elkaar uitstekend in staat zijn uitvoering te geven aan het werken met een raadsakkoord, evenals het vormgeven van de beoogde bestuurlijke vernieuwing. In een volgend gesprek is door VVD en EVA aangegeven het proces van het definiëren van het begrip kwaliteit voldoende was doorlopen en direct de dialoog te willen voeren over de kandidaat wethouders. Partijen hebben aangegeven de kandidaat wethouders langs de tot dan toe gezamenlijk geformuleerde “kwaliteitseisen” te hebben gelegd en een zorgvuldige afweging hebben gemaakt. Desalniettemin is de constructieve dialoog veranderd naar een uitwisseling van standpunten, waarbij wederzijds begrip niet verder is versterkt.

In de onderhandeling is GLPvdA door enkele partijen verzocht tot het voorstellen van een andere kandidaat wethouder. GLPvdA is hier vanwege het gemis van een duidelijke rationale niet direct op ingegaan. Hierop heb ik de tussentijdse conclusie getrokken dat, zolang partijen niet bereid zijn tot het accepteren van de afwegingen die iedere partij zelf maakt bij de selectie van hun eigen kandidaten, het niet mogelijk is om met deze partijen een college te vormen. Partijen waren teleurgesteld over deze tussenconclusie, gezien er veel is dat de partijen bindt. Ik heb partijen vervolgens opgeroepen gestelde eisen en inzet te heroverwegen. Na een ronde langs partijen heeft GLPvdA te kennen gegeven, in het belang van het vormen van een college dat een brede vertegenwoordiging vormt van partijen uit de raad, een nieuwe kandidaat wethouder voor te stellen. Met deze ontwikkeling heb ik mijn tussentijdse conclusie bijgesteld en partijen opnieuw uitgenodigd voor het vervolgen van het proces. Hierop heeft de VVD mij te kennen gegeven af te willen zien van het vormen van een college in deze combinatie.

Conclusie Ik trek de conclusie dat met de combinatie EVA, VVD, GLPvdA en CDA geen college geformeerd kan worden. Daarbij hecht ik eraan te vermelden dat er door partijen tijdens de gesprekken geen inhoudelijke blokkades zijn genoemd. Daarnaast zijn wederzijdse eisen in de onderhandeling ingevuld. De VVD heeft uiteindelijk besloten de verkenning voor het vormen van een college niet te willen vervolgen. EVA heeft aangegeven een verdere verkenning te willen uitvoeren met de partijen EVA, VVD en CDA.

Slotwoord Tijdens het duidingsdebat heeft de raad van Albrandswaard stevige ambities verwoord; • • • •

Gezien de inhoudelijk / programmatische aansluiting van partijen is er de wens om met alle partijen te komen tot een raadsagenda / programma / akkoord o.b.v. hetgeen partijen bindt; Om zo onder andere bij te dragen aan een sfeer van inclusiviteit in de raad van Albrandswaard; Zo een basis te leggen om met alle partijen in de raad samen te werken aan een beter Albrandswaard; Om zo alle kennis en kunde te benutten en het plezier van het werk als raadslid weer te vergroten.

Belangrijke voorwaarden voor het vormen van een college zijn; • • •

Enthousiasme voor het werken met een raadsagenda Kwaliteit/deskundigheid Passie - Vernieuwing & verfrissing

Ik wens de gemeenteraad van Albrandswaard deze ontwikkeling van harte toe. Het werken met een raadsakkoord is een goede eerste stap. Het bereiken van deze ambitie in de volle breedte vraagt moed, doorzettingsvermogen en vasthoudendheid. Ik kijk met belangstelling uit naar de ontwikkeling die de raad en het college hier de komende jaren in doormaakt en resultaten die op dit vlak worden bereikt. Ik wens Marielle Vergouwe succes met het realiseren van het vervolg van de formatie. In het bijzonder wil ik Erwin Weterings bedanken voor zijn onvermoeibare inzet.

Thomas van der Knaap 24 mei 2022