Besluit AW Actualisatie Regiovisie Jeugdhulp Rijnmond 2026-2030.pdf

RAADSBESLUIT Onderwerp: Actualisatie Regiovisie Jeugdhulp Rijnmond 2026-2030

Gemeenteraad: 23 februari 2026

Zaaknummer: 2026-000955

De raad van de gemeente Albrandswaard; gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders op 20 januari 2026; gelet op Jeugdwet Hervormingsagenda Jeugd Toekomstscenario Kind- en Gezinsbescherming Wet verbetering beschikbaarheid jeugdzorg ;

BESLUIT: 1. 1. De Regiovisie Jeugdhulp Rijnmond 2026–2030 vast te stellen.

Aldus besloten in de vergadering van de gemeenteraad Albrandswaard van 23 februari 2026.

Voorstel Onderwerp: Actualisatie Regiovisie Jeugdhulp Rijnmond 20262030

College van burgemeester en wethouders 20 januari 2026

Portefeuillehouder Mario Bianchi E-mailadres opsteller: l.francke@albrandswaard.nl

Geadviseerd besluit 1. 1. De Regiovisie Jeugdhulp Rijnmond 2026–2030 vast te stellen.

Zaaknummer 2026-000955

Openbaar

Raadsvoorstel Inleiding De afgelopen periode is de Regiovisie Nabij en Passend van de Gemeenschappelijke Regeling Jeugdhulp Rijnmond (GRJR) geactualiseerd. De geactualiseerde regiovisie beschrijft de gezamenlijke koers voor de jeugdhulp in de regio Rijnmond voor de periode 2026–2030. De regiovisie gaat uit van nabije en passende ondersteuning, met als uitgangspunt dat jeugdigen zoveel mogelijk opgroeien met steun uit hun pedagogische basis (gezin, school, wijk en netwerk). Jeugdhulp blijft beschikbaar als dat nodig is, maar is niet bedoeld als standaardantwoord op bredere maatschappelijke ontwikkelingen, zoals prestatiedruk en individualisering. Dit vraagt om nauwe samenwerking tussen gemeenten, jeugdhulpaanbieders, de Jeugdregio Rijnmond en partners zoals jeugdgezondheidszorg, onderwijs, huisartsen en jeugdbescherming. De inzet is: ondersteuning zo veel mogelijk in de eigen leefomgeving, specialistische zorg waar mogelijk voorkomen of verkorten, uithuisplaatsingen beperken en kinderen zoveel mogelijk in de buurt naar school laten gaan. De raad is eerder geïnformeerd over de conceptversie op 22 oktober (RIB: 2025-074364). De geactualiseerde Regiovisie Jeugdhulp Rijnmond (2026-2030) wordt nu ter vaststelling aan uw raad aangeboden via het Algemeen Bestuur van de GRJR.

Beoogd effect De regiovisie fungeert als gezamenlijk kompas voor de regionale jeugdhulp in een periode waarin de opgaven en druk in het stelsel toenemen. De visie vormt de basis voor een uitvoeringsplan (concretisering van keuzes en acties) en de nieuwe inkoopstrategie, richting vernieuwde inkoop per 1 januari 2029. Argumenten 1.1 Wettelijke verplichting en ontwikkelingen. De regiovisie sluit aan op de landelijke Hervormingsagenda Jeugd (HAJ): van individuele hulp naar ondersteuning in context, met meer nadruk op collectieve en preventieve aanpak. Daarnaast verplicht de Wet verbetering beschikbaarheid jeugdzorg iedere jeugdhulpregio om te beschikken over een actuele regiovisie die aansluit bij actuele wet- en regelgeving. In deze wet is ook vastgelegd dat thema’s zoals wachttijden en bovenregionale samenwerking onderdeel moeten zijn van de regiovisie; deze onderwerpen zijn opgenomen in hoofdstuk 4 van de regiovisie. 1.2 Ongewenste groei in het gebruik van jeugdhulp. De complexiteit en zwaarte van jeugdhulp in de regio Rijnmond nemen toe, wat zorgwekkend is. Hoewel jeugdhulp beschikbaar moet blijven wanneer dat de beste oplossing is, mag het niet de standaardoplossing zijn voor problemen die ook binnen het gezin, op school of in de wijk kunnen worden opgelost. 1.3 Druk op middelen, prioriteiten en schaarste.

De stijgende vraag naar jeugdhulp heeft directe gevolgen voor de beschikbare middelen, wat leidt tot verhoogde druk op gezinnen, professionals en gemeentelijke budgetten. Door de nadruk te leggen op preventie en het versterken van het pedagogische klimaat, kan het jeugdhulpstelsel efficiënter en effectiever worden ingericht. 1.4 Nieuwe inkoopperiode. Voor de regio geldt dat een nieuwe inkoopperiode aanstaande is. Deze inkoopperiode vraagt om een solide basis die door de regiovisie wordt geboden. Door de visie te actualiseren, wordt ervoor gezorgd dat de inkoop aansluit bij de ambities van de regio en dat zorgaanbieders de juiste richting krijgen om effectief te kunnen bijdragen aan de jeugdhulp. 1.5 Maatschappelijke en inhoudelijke uitdagingen. Maatschappelijke trends zoals individualisering, maakbaarheidsdenken en prestatiedruk zetten jeugdigen en hun omgeving onder druk. De regiovisie benadrukt daarom samenwerking in de hele keten, zodat ondersteuning vaker in de leefwereld van kinderen georganiseerd kan worden. Daarmee kan specialistische zorg waar mogelijk worden voorkomen of verkort, kunnen uithuisplaatsingen worden beperkt en blijft onderwijs nabij. 1.6 Aansluiting lokale koers Jeugd.

De geactualiseerde regiovisie en de lokale koers/ontwikkelagenda Jeugd en Gezin bewegen in dezelfde richting: meer nadruk op preventie, het versterken van de pedagogische basis en ondersteuning zo dicht mogelijk bij de leefomgeving van jeugdigen en gezinnen.

Overleg gevoerd met Er is overleg gevoerd met de portefeuillehouder en de maatschappelijk adviesraad. De regiovisie is daarnaast tot stand gekomen binnen de GRJR in afstemming met gemeenten en betrokken partijen. Op de conceptversie is breed input opgehaald bij onder andere: gemeenten, adviesraden, ervaringsdeskundigen (ouders en jongeren), zorgaanbieders, Gecertificeerde Instellingen, contractmanagers en beleidsambtenaren. De opgehaalde input is verwerkt in de nu voorliggende regiovisie. Kanttekeningen 1.1 Het voldoen aan de wettelijke verplichtingen betekent niet automatisch dat de regiovisie in de praktijk volledig effectief wordt. De regiovisie biedt een kader; er is nog een vertaalslag nodig naar een concreet uitvoeringsplan en acties. 1.2 Goede doorgaande lijn van de zorg. Het verleggen van de focus naar ondersteuning in de eigen omgeving vergt voldoende capaciteit bij scholen, wijkteams en ouders; zonder goede ondersteuning kan er een leemte ontstaan. 1.3 De druk op het huidige budget blijft vooralsnog bestaan. Investeren in preventie en versterking van het pedagogische klimaat kost tijd en middelen voordat effecten zichtbaar zijn. 1.5 Waarborgen van kwaliteit en veiligheid is cruciaal.

Er bestaat een spanningsveld tussen het beperken van specialistische zorg en het waarborgen van veiligheid en kwaliteit voor jeugdigen met complexe problematiek Uitvoering/vervolgstappen De regiovisie geeft richting aan het regionale jeugdbeleid tot en met 2030. Om de koers daadwerkelijk te realiseren, wordt de visie uitgewerkt in een uitvoeringsplan. In dit plan leggen gemeenten, samen met de uitvoeringsorganisatie van de GRJR, vast welke gezamenlijke keuzes en acties nodig zijn en hoe domeinoverstijgende afspraken worden vormgegeven. Daarbij wordt de samenwerking met aanpalende domeinen (preventie, welzijn, maatschappelijke ondersteuning en onderwijs) versterkt. Op basis van de regiovisie en het uitvoeringsplan worden, waar nodig, accenten in de ontwikkelagenda Jeugd en Gezin aangescherpt. Het uitvoeringsplan wordt medio 2026 opgeleverd en vastgesteld door het Algemeen Bestuur van de GRJR. Daarna wordt het aangeboden aan de colleges en vervolgens ter informatie aan de gemeenteraden. Financiën De regiovisie vraagt om een versterkte gemeentelijke rol in opdrachtgeven en regie; dit kan gevolgen hebben voor benodigde capaciteit en middelen. De omvang daarvan wordt uitgewerkt en onderbouwd in het regionale uitvoeringsplan. Daarnaast zal de ontwikkeling van de nieuwe inkoopstructuur binnen de jeugdhulpregio naar verwachting financiële consequenties met zich meebrengen.

Op dit moment is de omvang hiervan nog niet volledig inzichtelijk. Hoewel de kosten voor jeugdhulp nog steeds stijgen, laat de trendmatige ontwikkeling een afvlakking zien. Deze ontwikkeling wordt nauwlettend gevolgd en, waar mogelijk, meegenomen in de verdere uitwerking van het uitvoeringsplan. Inclusiviteitstoets Bij de uitvoering van de regiovisie wordt aandacht besteed aan inclusiviteit, zodat alle jeugdigen, ongeacht achtergrond of persoonlijke omstandigheden, gelijke toegang hebben tot passende ondersteuning en dat jongeren en ouders actief worden betrokken bij de uitvoering van beleid en activiteiten. Communicatie/participatie na besluitvorming De regiovisie wordt gepubliceerd op de website van de GRJR.

Voorstel

Inleiding De afgelopen periode is de Regiovisie Nabij en Passend van de Gemeenschappelijke Regeling Jeugdhulp Rijnmond (GRJR) geactualiseerd. De geactualiseerde regiovisie beschrijft de gezamenlijke koers voor de jeugdhulp in de regio Rijnmond voor de periode 2026–2030. De regiovisie gaat uit van nabije en passende ondersteuning, met als uitgangspunt dat jeugdigen zoveel mogelijk opgroeien met steun uit hun pedagogische basis (gezin, school, wijk en netwerk). Jeugdhulp blijft beschikbaar als dat nodig is, maar is niet bedoeld als standaardantwoord op bredere maatschappelijke ontwikkelingen, zoals prestatiedruk en individualisering. Dit vraagt om nauwe samenwerking tussen gemeenten, jeugdhulpaanbieders, de Jeugdregio Rijnmond en partners zoals jeugdgezondheidszorg, onderwijs, huisartsen en jeugdbescherming. De inzet is: ondersteuning zo veel mogelijk in de eigen leefomgeving, specialistische zorg waar mogelijk voorkomen of verkorten, uithuisplaatsingen beperken en kinderen zoveel mogelijk in de buurt naar school laten gaan. De raad is eerder geïnformeerd over de conceptversie op 22 oktober (RIB: 2025-074364). De geactualiseerde Regiovisie Jeugdhulp Rijnmond (2026-2030) wordt nu ter vaststelling aan uw raad aangeboden via het Algemeen Bestuur van de GRJR.

Beoogd effect De regiovisie fungeert als gezamenlijk kompas voor de regionale jeugdhulp in een periode waarin de opgaven en druk in het stelsel toenemen. De visie vormt de basis voor een uitvoeringsplan (concretisering van keuzes en acties) en de nieuwe inkoopstrategie, richting vernieuwde inkoop per 1 januari 2029. Argumenten 1.1 Wettelijke verplichting en ontwikkelingen. De regiovisie sluit aan op de landelijke Hervormingsagenda Jeugd (HAJ): van individuele hulp naar ondersteuning in context, met meer nadruk op collectieve en preventieve aanpak. Daarnaast verplicht de Wet verbetering beschikbaarheid jeugdzorg iedere jeugdhulpregio om te beschikken over een actuele regiovisie die aansluit bij actuele wet- en regelgeving. In deze wet is ook vastgelegd dat thema’s zoals wachttijden en bovenregionale samenwerking onderdeel moeten zijn van de regiovisie; deze onderwerpen zijn opgenomen in hoofdstuk 4 van de regiovisie. 1.2 Ongewenste groei in het gebruik van jeugdhulp. De complexiteit en zwaarte van jeugdhulp in de regio Rijnmond nemen toe, wat zorgwekkend is. Hoewel jeugdhulp beschikbaar moet blijven wanneer dat de beste oplossing is, mag het niet de standaardoplossing zijn voor problemen die ook binnen het gezin, op school of in de wijk kunnen worden opgelost. 1.3 Druk op middelen, prioriteiten en schaarste.

De stijgende vraag naar jeugdhulp heeft directe gevolgen voor de beschikbare middelen, wat leidt tot verhoogde druk op gezinnen, professionals en gemeentelijke budgetten. Door de nadruk te leggen op preventie en het versterken van het pedagogische klimaat, kan het jeugdhulpstelsel efficiënter en effectiever worden ingericht. 1.4 Nieuwe inkoopperiode. Voor de regio geldt dat een nieuwe inkoopperiode aanstaande is. Deze inkoopperiode vraagt om een solide basis die door de regiovisie wordt geboden. Door de visie te actualiseren, wordt ervoor gezorgd dat de inkoop aansluit bij de ambities van de regio en dat zorgaanbieders de juiste richting krijgen om effectief te kunnen bijdragen aan de jeugdhulp. 1.5 Maatschappelijke en inhoudelijke uitdagingen. Maatschappelijke trends zoals individualisering, maakbaarheidsdenken en prestatiedruk zetten jeugdigen en hun omgeving onder druk. De regiovisie benadrukt daarom samenwerking in de hele keten, zodat ondersteuning vaker in de leefwereld van kinderen georganiseerd kan worden. Daarmee kan specialistische zorg waar mogelijk worden voorkomen of verkort, kunnen uithuisplaatsingen worden beperkt en blijft onderwijs nabij.

1.6 Aansluiting lokale koers Jeugd De geactualiseerde regiovisie en de lokale koers/ontwikkelagenda Jeugd en Gezin bewegen in dezelfde richting: meer nadruk op preventie, het versterken van de pedagogische basis en ondersteuning zo dicht mogelijk bij de leefomgeving van jeugdigen en gezinnen.

Overleg gevoerd met Er is overleg gevoerd met de portefeuillehouder en de maatschappelijk adviesraad. De regiovisie is daarnaast tot stand gekomen binnen de GRJR in afstemming met gemeenten en betrokken partijen. Op de conceptversie is breed input opgehaald bij onder andere: gemeenten, adviesraden, ervaringsdeskundigen (ouders en jongeren), zorgaanbieders, Gecertificeerde Instellingen, contractmanagers en beleidsambtenaren. De opgehaalde input is verwerkt in de nu voorliggende regiovisie. Kanttekeningen 1.1 Het voldoen aan de wettelijke verplichtingen betekent niet automatisch dat de regiovisie in de praktijk volledig effectief wordt. De regiovisie biedt een kader; er is nog een vertaalslag nodig naar een concreet uitvoeringsplan en acties. 1.2 Goede doorgaande lijn van de zorg. Het verleggen van de focus naar ondersteuning in de eigen omgeving vergt voldoende capaciteit bij scholen, wijkteams en ouders; zonder goede ondersteuning kan er een leemte ontstaan. 1.3 De druk op het huidige budget blijft vooralsnog bestaan. Investeren in preventie en versterking van het pedagogische klimaat kost tijd en middelen voordat effecten zichtbaar zijn. 1.5 Waarborgen van kwaliteit en veiligheid is cruciaal.

Er bestaat een spanningsveld tussen het beperken van specialistische zorg en het waarborgen van veiligheid en kwaliteit voor jeugdigen met complexe problematiek Uitvoering/vervolgstappen De regiovisie geeft richting aan het regionale jeugdbeleid tot en met 2030. Om de koers daadwerkelijk te realiseren, wordt de visie uitgewerkt in een uitvoeringsplan. In dit plan leggen gemeenten, samen met de uitvoeringsorganisatie van de GRJR, vast welke gezamenlijke keuzes en acties nodig zijn en hoe domeinoverstijgende afspraken worden vormgegeven. Daarbij wordt de samenwerking met aanpalende domeinen (preventie, welzijn, maatschappelijke ondersteuning en onderwijs) versterkt. Op basis van de regiovisie en het uitvoeringsplan worden, waar nodig, accenten in de ontwikkelagenda Jeugd en Gezin aangescherpt. Het uitvoeringsplan wordt medio 2026 opgeleverd en vastgesteld door het Algemeen Bestuur van de GRJR. Daarna wordt het aangeboden aan de colleges en vervolgens ter informatie aan de gemeenteraden. Financiële informatie De regiovisie vraagt om een versterkte gemeentelijke rol in opdrachtgeven en regie; dit kan gevolgen hebben voor benodigde capaciteit en middelen. De omvang daarvan wordt uitgewerkt en onderbouwd in het regionale uitvoeringsplan. Daarnaast zal de ontwikkeling van de nieuwe inkoopstructuur binnen de jeugdhulpregio naar verwachting financiële consequenties met zich meebrengen.

Op dit moment is de omvang hiervan nog niet volledig inzichtelijk. Hoewel de kosten voor jeugdhulp nog steeds stijgen, laat de trendmatige ontwikkeling een afvlakking zien. Deze ontwikkeling wordt nauwlettend gevolgd en, waar mogelijk, meegenomen in de verdere uitwerking van het uitvoeringsplan. Juridische zaken Gunstig advies, geen opmerkingen Duurzaamheid n.v.t. Inclusiviteitstoets Bij de uitvoering van de regiovisie wordt aandacht besteed aan inclusiviteit, zodat alle jeugdigen, ongeacht achtergrond of persoonlijke omstandigheden, gelijke toegang hebben tot passende ondersteuning en dat jongeren en ouders actief worden betrokken bij de uitvoering van beleid en activiteiten. Communicatie/participatie na besluitvorming De regiovisie wordt gepubliceerd op de website van de GRJR.

Bijlagen 1. 4-b1_ Actualisatie Regiovisie Jeugdhulp Rijnmond.pdf 2. 2026-000955 Raadsbesluit Actualisatie Regiovisie Jeugdhulp Rijnmond 2026-2030