44. Raadsinformatiebrief 2022 651157 JeugdhulpPlus en situatie IHUB en Schakenbosch – GRJR.pdf

Raadsinformatiebrief

De gemeenteraad van Albrandswaard Uw brief van: Uw kenmerk: Bijlage(n): 2

Ons kenmerk: 651157 Contact: J. Faber Doorkiesnummer: E-mailadres: j.faber@bar-organisatie.nl Datum: 29 november 2022

Betreft: Raadsinformatiebrief JeugdhulpPlus en situatie iHUB en Schakenbosch – Gemeenschappelijke Regeling Jeugdhulp Rijnmond Geachte raadsleden, INLEIDING Graag informeren we u met deze brief over een drietal regionale en landelijke actuele ontwikkelingen met betrekking tot jeugdhulp en jeugdbescherming. Ten eerste (1.) het beëindigen van het interbestuurlijk toezicht in de jeugdregio Rijnmond. Ten tweede (2.) de situatie omtrent de huidige aanbieders van JeugdhulpPlus. En tot slot (3.) de ontwikkelingen rond de jeugdbescherming. KERNBOODSCHAP

1. Per oktober 2022 is het interbestuurlijk toezicht (IBT) in onze regio door de bewindspersonen van Justitie en Veiligheid, en Volksgezondheid, Welzijn en Sport beëindigd, omdat er voldoende vertrouwen is dat we slagen in de aanpak van wachttijden voor specialistische jeugdhulp. 2. Twee JeugdhulpPlus aanbieders in onze regio verkeren in financiële problemen. 3. De jeugdbescherming staat onder druk. Een van onze Gecertificeerde Instellingen, Jeugdbescherming Rotterdam Rijnmond (JBRR), heeft vanaf begin dit jaar bij ons aangegeven zich zorgen te maken over het niet behalen van de met hen afgesproken Kritieke Prestatie-Indicators. TOELICHTING 1. Sinds juli 2021 is ingezet op verbetering van de wachttijdenproblematiek. Met alle ketenpartners in de regio is hier op ingezet en dit heeft geleid tot vermindering van de gemiddelde wachttijd voor specialistische jeugdhulp van 29 weken naar 15 weken. De norm waarnaar we streven is gemiddeld 14 weken. 2. Als gemeenten hebben we de taak om te borgen dat cruciale jeugdhulp altijd beschikbaar is. De cruciale jeugdhulp waarin kinderen met een machtiging van de rechter gedwongen opgenomen worden, heet JeugdhulpPlus. De afgelopen jaren is deze vorm van jeugdhulp sterker dan voorzien afgenomen, onder meer door het aannemen van de motie ‘Beweging naar 0’ in de Tweede Kamer.

De twee JeugdhulpPlus aanbieders in onze regio (Schakenbosch en iHUB) verkeren mede daardoor in financiële problemen. De GRJR is hierover in februari 2022 al geïnformeerd. Zowel Schakenbosch als iHUB zijn inmiddels in het draaiboek ‘continuïteit van jeugdhulp’ geplaatst. Dat wil zeggen dat de gemeente Den Haag respectievelijk jeugdhulpregio Rijnmond de regierol hebben en sturen op stevige afspraken met deze organisaties die moeten leiden tot een (herstel- of continuïteits)plan voor deze organisaties.

Stationsstraat 4 – 3161 KP Rhoon - Postbus 1000 - 3160 GA Rhoon - T (010) 506 11 11 - E info@albrandswaard.nl

3. Wij hebben bij JBRR aangedrongen op een gedegen plan van aanpak voor de korte termijn en uitvoering daarvan om te borgen dat er zicht blijft op de veiligheid van alle kinderen die dat nodig hebben. JBRR heeft dit plan opgeleverd en werkt stap voor stap aan verbetering van de situatie. In de bijlages wordt u meegenomen in de situatie en wat deze betekent voor onze gemeente. CONSEQUENTIES De financiële consequenties die dit met zich meebrengt liggen de komende maanden ter besluitvorming voor aan het algemeen bestuur van de GR Jeugdhulp Rijnmond. VERVOLG De raden ontvangen binnenkort een uitnodiging voor een online informatiebijeenkomst over de ontwikkelingen inzake jeugdbescherming. BIJLAGEN 1. Brief aan AB inzake ontwikkelingen JeugdhulpPlus en jeugdbescherming. 2. Bijlage bij Brief aan AB inzake ontwikkelingen JeugdhulpPlus en jeugdbescherming Met vriendelijke groet, het college van de gemeente Albrandswaard, de adjunct-secretaris, de burgemeester,

Marcel Schoonen

drs. Jolanda de Witte

Aan: Van:

Het Algemeen Bestuur van de GRJR

Datum: Onderwerp:

1 november 2022 Ontwikkelingen rond de regionale aanpak wachttijden, jeugdbescherming en JeugdhulpPlus

Het Dagelijks Bestuur van de GRJR

Kenmerk: 22MO01544 Behandelend ambtenaar: G.G. Doornweerd Contactgegevens ambtenaar: gg.doornweerd@rotterdam.nl

Beste leden van het Algemeen Bestuur, Graag informeren we u met deze brief over een drietal regionale en landelijke actuele ontwikkelingen met betrekking tot jeugdhulp en jeugdbescherming. Ten eerste het beëindigen van het interbestuurlijk toezicht in de jeugdregio Rijnmond. Ten tweede de situatie omtrent de huidige aanbieders van JeugdhulpPlus. En tot slot de ontwikkelingen rond de jeugdbescherming. Op basis van deze informatie kunt u uw eigen commissies en raden op passende manier informeren. U kunt naar eigen inzicht een bestuurlijke toelichting erbij geven. Interbestuurlijk toezicht De bewindspersonen van Justitie en Veiligheid en Volksgezondheid, Welzijn en Sport hebben aangekondigd het interbestuurlijk toezicht (IBT) in onze regio per oktober 2022 te beëindigen. De bewindspersonen hebben er voldoende vertrouwen in dat we slagen in de aanpak van wachttijden voor specialistische jeugdhulp en dat we ervoor zorgen dat de wachttijden in de komende jaren binnen de norm blijft. Deze aanpak hebben we sinds juli 2021 met alle ketenpartners in de regio ingezet en dit heeft geleid tot vermindering van de gemiddelde wachttijd voor specialistische jeugdhulp van 29 weken naar 15 weken. De norm waarnaar we streven is gemiddeld 14 weken. In onze brief van 11 februari jl.

hebben wij u eerder geïnformeerd over de aanleiding en de voortgang van het IBT en de relatie tussen dit toezichtstraject en het op dat moment afgeronde verscherpt toezicht van de inspecties. Met het beëindigen van het IBT lopen er geen toezichtstrajecten meer in onze jeugdhulpregio. Eind 2022 vindt een afsluitend gesprek plaats met de bewindspersonen. In november rapporteren de bewindspersonen hierover aan de Tweede Kamer. JeugdhulpPlus Als gemeenten hebben we de taak om te borgen dat cruciale jeugdhulp altijd beschikbaar is. De cruciale jeugdhulp waarin kinderen met een machtiging van de rechter gedwongen opgenomen worden, heet JeugdhulpPlus. De afgelopen jaren is deze vorm van jeugdhulp sterker dan voorzien afgenomen, onder meer door het aannemen van de motie ‘Beweging naar 0’ in de Tweede Kamer. De twee JeugdhulpPlus aanbieders in onze regio verkeren mede daardoor in financiële problemen. Wij hebben u hierover eerder geïnformeerd in onze brief van 22 februari jl.

Gemeenschappelijke Regeling Jeugdhulp Rijnmond p/a Gemeente Rotterdam Jeugd en Onderwijs Postbus 70032 3000 LP Rotterdam www.jeugdhulprijnmond.nl

1

Zowel Schakenbosch als iHUB zijn inmiddels in het draaiboek ‘continuïteit van jeugdhulp’ geplaatst. Dat wil zeggen dat de gemeente Den Haag respectievelijk jeugdhulpregio Rijnmond de regierol hebben en sturen op stevige afspraken met deze organisaties die moeten leiden tot een (herstel- of continuïteits)plan voor deze organisaties. De financiële consequenties die dit met zich meebrengt liggen de komende maanden ter besluitvorming voor aan het algemeen bestuur. Toekomstperspectief De GRJR is onderdeel van landsdeel ZuidWest (Zuid-Holland). De jeugdhulpregio’s in het landsdeel sturen gezamenlijk op transformatie van JeugdhulpPlus. Gelet op de sterk afgenomen vraag heeft het landsdeel een adviesbureau opdracht gegeven om de zorgbehoefte van de doelgroep voor JeugdhulpPlus in kaart te brengen, inclusief alternatieve zorgvormen als gezinsopnames. Daarbij is gevraagd een onderbouwde inschatting te maken van het structureel benodigde aanbod. De bevindingen uit dit onderzoek vertaalt het landsdeel vervolgens naar de mogelijke rol die de huidige aanbieders van JeugdhulpPlus bij de invulling ervan kunnen spelen. Het resultaat van dit onderzoek verwachten wij begin december. Het landsdeel dringt bij het ministerie van VWS aan op het landelijk regie voeren op vraagstukken die over de landsdeelgrenzen spelen.

Situatie huidige aanbieders van JeugdhulpPlus Schakenbosch heeft eerder dit jaar liquiditeitssteun ontvangen van de accounthoudende gemeente Den Haag. Voor Schakenbosch is de uitkomst van bovenvermeld onderzoek belangrijk. Uit het onderzoek moet blijken of kan worden toegewerkt naar een financieel gezonde bedrijfsvoering. De wens van Schakenbosch is om zich meer te gaan ontwikkelen naar een open setting waarbij zij intensieve zorg leveren als alternatief voor JeugdhulpPlus. iHUB heeft een breed aanbod aan jeugdhulp en is actief in een groot deel van het land. Deze zorgaanbieder heeft daarmee een brede basis. Toch zorgt de snelle afname van het aantal verwijzingen naar JeugdhulpPlus ook bij deze jeugdhulpaanbieder voor financiële problemen. Dit zelfs in die mate dat eerder dit jaar een acuut liquiditeitsprobleem ontstond, waarvoor de GRJR tweemaal een liquiditeitsborg beschikbaar heeft gesteld, die einde van 2022 moet zijn terugbetaald. De GRJR heeft als accounthoudende regio met iHUB afspraken gemaakt over het opleveren van een knelpuntenanalyse en een plan waarmee iHUB kan toewerken naar een structureel financieel gezonde bedrijfsvoering. De andere jeugdhulpregio’s van het landsdeel hebben aangegeven ook hun (financiële) verantwoordelijkheid te nemen voor iHUB, zodra er zicht is op dit plan.

Wij willen benadrukken dat het in ons aller belang is om de continuïteit van zorg voor kinderen die JeugdhulpPlus nodig hebben te borgen. Tegelijkertijd streven wij naar het zorgvuldig besteden van middelen die de gemeenten beschikbaar stellen voor specialistische jeugdhulp. De bestuurders van de andere vier jeugdhulpregio’s van landsdeel ZuidWest zijn per brief op de hoogte gebracht over de plaatsing van iHUB in het draaiboek. Deze brief vindt u in de bijlage.

2

Ontwikkelingen jeugdbescherming De jeugdbescherming staat onder druk. Ook in onze regio is dat het geval. Een van onze Gecertificeerde Instellingen, Jeugdbescherming Rotterdam Rijnmond, heeft vanaf begin dit jaar bij ons aangegeven zich zorgen te maken over het niet behalen van de met hen afgesproken KPI’s. Zo kan er niet altijd een (vaste) jeugdbeschermer worden toegewezen na een opgelegde maatregel en wordt het overleg met de wijkteams niet altijd binnen de afgesproken termijn gehouden. De oorzaken hiervan liggen in werkdruk, het verloop van medewerkers binnen de jeugdbescherming en de arbeidsmarkt in het algemeen. Hun taak betreft het uitvoeren van maatregelen in het kader van de jeugdreclassering en jeugdbescherming voor alle jeugdigen in onze regio die dit nodig hebben. Dit zijn wettelijke taken zoals de ondertoezichtstelling, voogdij en jeugdreclassering. Voor de inzet van deze wettelijke taken ten behoeve van een gezin of kind heeft de rechter een besluit genomen, zijnde een maatregel. Wij hebben bij JBRR aangedrongen op een gedegen plan van aanpak voor de korte termijn en uitvoering daarvan om te borgen dat er zicht blijft op de veiligheid van alle kinderen die dat nodig hebben. JBRR heeft dit plan opgeleverd en werkt stap voor stap aan verbetering van de situatie. Daarnaast hebben wij een aantal andere acties ingezet om uit deze zorgelijke situatie te geraken.

Wij overleggen onder meer met de andere Gecertificeerde Instellingen over welke rol zij kunnen spelen in het borgen van de veiligheid van onze kinderen, bijvoorbeeld het detacheren van personeel. Tot slot is de GRJR nauw betrokken bij de selectie van een onderzoeksbureau en de opdrachtformulering voor een onderzoek dat JBRR op korte termijn start. In dit onderzoek wordt de impact van de landelijke ontwikkelingen op hun organisatie in beeld gebracht. Vraagstukken die hierin naar voren komen zijn de verlaging van de caseload en het werken volgens een kwaliteitskader. Het onderzoek bij JBRR is in het eerste kwartaal van 2023 afgerond. Een bestuurlijke stuurgroep met leden vanuit het AB en DB stuurt de komende tijd op de verbeteringen en ontwikkelingen rond jeugdbescherming. De raden ontvangen binnenkort een uitnodiging voor een online informatiebijeenkomst over de ontwikkelingen inzake jeugdbescherming. Wij willen dat jeugdbescherming weer is toegerust om te voldoen aan alle gemaakte afspraken en dat er te allen tijde zicht is op de veiligheid van onze jeugdigen. Met vriendelijke groet, Namens het Dagelijks Bestuur van de Gemeenschappelijke Regeling Jeugdhulp Rijnmond, Voorzitter

Secretaris/Directeur

De heer R. Buijt

Mevrouw mr. S. Hammer

Bijlage: Brief aan de bestuurders van de jeugdhulpregio’s van landsdeel ZuidWest over plaatsing iHUB in draaiboek

3

Aan: Gemeente Den Haag Ter attentie van: Hilbert Bredemeijer Van: GRJR Datum: 14 oktober 2022 Onderwerp: Vaststellen risicoprofiel iHUB

Kenmerk: 22MO01373 Behandelend ambtenaar: Nicolette Kroon Contactgegevens ambtenaar: Nicolette Kroon: n.kroon2@rotterdam.nl / 06 5359 6696

Geachte heer Bredemeijer, Met deze brief bericht ik u dat ik op 29 september 2022 met betrekking tot iHUB Zorg B.V. het Draaiboek ‘Continuïteit jeugdhulp’ in werking heb gesteld. Proces vaststelling risicoprofiel iHUB Al enige tijd ontvangen wij signalen dat de continuïteit van de cruciale JeugdzorgPlus zorg (gesloten jeugdhulp) bij iHUB niet duurzaam geborgd is. Als gemeenten hebben wij de wettelijke plicht de continuïteit van deze zorg te waarborgen. Als accounthouder van iHUB heb ik de verantwoordelijkheid het risicoprofiel van iHUB te bepalen en in te grijpen als blijkt dat de zorgcontinuïteit in gevaar is. Uit dien hoofde heeft de Gemeenschappelijke Regeling Jeugdhulp Rijnmond (GRJR) als gemandateerd uitvoerder op basis van de ons bekende (financiële) informatie een risicoanalyse opgesteld. Hierbij is het Draaiboek ‘Continuïteit jeugdhulp’ (Draaiboek) als grondslag genomen. Deze risicoanalyse is in het bovenregionale directeurenoverleg d.d. 8 september jl. aan de regiodirecteuren ter advisering voorgelegd. De GRJR heeft de analyse daarna ook voor advies naar de Jeugdautoriteit gestuurd. Op 19 september jl. is het advies van de Jeugdautoriteit bij de GRJR binnengekomen.

Ook de Jeugdautoriteit adviseert op basis van de informatie die bij haar bekend is, het Draaiboek in werking te stellen, waarbij vooral voor het onderdeel cruciale jeugdhulp (JeugdzorgPlus) stevige afspraken moeten worden gemaakt om tot een financieel sluitend plan te komen. Alle partijen zijn het erover eens dat het risicoprofiel van de cruciale jeugdhulp bij iHUB hier aanleiding toe geeft. Ik heb daarom besloten het Draaiboek in werking te stellen en aan mijn projectleider en het bestuur van iHUB de opdracht gegeven tot een afsprakenset te komen die recht doet aan de ernst van de problematiek, met name voor de cruciale jeugdhulp. Hierbij zijn de uitgangspunten in ieder geval volledige openheid van zaken en transparantie door iHUB. Op 30 september jl. heb ik, samen met mijn collega Hugo van der Wal, portefeuillehouder Financiën van de GRJR, in een persoonlijk gesprek met de bestuurder van iHUB, de heer Jasper ten Dam en de regiodirecteur Zorg, de heer George Ziedses des Plantes, mijn beslissing toegelicht. De heren van iHUB stelden dat zij reputatierisico’s zien als het Draaiboek naar de Gemeenschappelijke Regeling Jeugdhulp Rijnmond p/a Gemeente Rotterdam Jeugd en Onderwijs Postbus 70032 3000 LP Rotterdam www.jeugdhulprijnmond.nl

1

letter gevolgd wordt. Ik heb hen uitgelegd dat ik vanuit mijn wettelijke verantwoordelijkheid voor de zorgcontinuïteit van de cruciale zorg voor nu geen andere mogelijkheid zie dan het Draaiboek in werking te stellen, maar dat ik bij het maken van procesafspraken uiteraard open sta voor een pragmatische aanpak met afspraken die recht doen aan de situatie. De heer Ten Dam heeft enkele dagen bedenktijd gevraagd. Op 7 oktober jl. heeft een vervolgafspraak plaatsgevonden. In deze bijeenkomst hebben wij afgesproken dat het Draaiboek in werking treedt en er een stevige set afspraken wordt geformuleerd die door beide partijen wordt gedragen. Deze afspraken worden mij ter beoordeling voorgelegd. Plan De inwerkingtreding van het Draaiboek betekent dat ik het bestuur van iHUB vraag een plan op te stellen. Dit plan zal onder regie van de GRJR worden opgesteld. Hiervoor heeft de GRJR een projectleider (mevrouw Nicolette Kroon) aangesteld, die het proces aanstuurt en begeleidt. De projectleider is het eerste aanspreekpunt voor alle partijen en zorgt ook voor de communicatie tussen de verschillende partijen. Aangezien iHUB een landelijk opererende partij is, die met veel partijen contracten heeft en zowel cruciale als niet-cruciale zorg aanbiedt, wordt het een gecompliceerd proces.

Om dit complexe traject zo werkbaar mogelijk te maken moet het plan een goede knelpuntenanalyse bevatten met een verbeterplan per knelpunt. Op basis hiervan kan een gedifferentieerde behandeling van de geconstateerde knelpunten plaatsvinden, waarbij de ernst van het punt en het feit of het punt cruciale of niet-cruciale jeugdhulp betreft worden gewogen. De GRJR houdt de overige partijen goed geïnformeerd. We betrekken hen wanneer het knelpunten betreft die ook hen raken. Het plan dient in ieder geval de volgende elementen te bevatten: - een duidelijke probleemanalyse; - per probleem een uitwerking van verbetermaatregelen, een implementatieplan, mijlpalen en tijdslijnen; - een meerjarenbegroting op basis van een base, best en worse case met risicoanalyse en eventuele risico-mitigerende maatregelen; - uit de meerjarenbegroting dient de financieringsvraag te blijken, indien relevant per bedrijfsonderdeel / zorgvariant. Het plan en de begroting worden in opdracht van de gemeenten door een onafhankelijke externe partij gevalideerd en op risico’s en haalbaarheid getoetst.

Onderzoeken Landsdeel Zuidwest en VWS Namens de gemeenten in Landsdeel Zuidwest heeft de GRJR AEF opdracht gegeven de zorgbehoefte van de doelgroep JeugdzorgPlus inclusief alternatieve zorgvormen in kaart te brengen en daarbij een onderbouwde inschatting te maken van het aantal structureel benodigde plekken en al ontwikkelde en nog te ontwikkelen alternatieve zorgvormen. Het onderzoek is inmiddels van start gegaan en is eind november / begin december 2022 gereed. De bevindingen uit dit onderzoek worden vertaald naar de mogelijke rol die de huidige JeugdzorgPlusaanbieders in Landsdeel Zuidwest (Zuid-Holland), te weten iHUB en Schakenbosch, bij de invulling ervan kunnen spelen. Daarnaast loopt er ook nog een landelijk onderzoek naar het 2

‘specialistische alternatief’ dat door VWS is geïnitieerd. Naar verwachting gaat dit onderzoek duidelijkheid geven over de partij of partijen die expertisecentrum worden. Hiervoor zijn zowel Schakenbosch als een van de vestigingen van iHUB kandidaat. Dit onderzoek verschijnt in december 2022. De bevindingen van beide onderzoeken vormen belangrijke input voor het plan van iHUB. Tijdslijnen besluitvorming Op basis van bovenstaande wordt naar de volgende tijdslijnen gestreefd:  december 2022- januari 2023: Financieringsbehoefte 2022 en 2023 iHUB en Schakenbosch en omzetting liquiditeitsbijdrage Schakenbosch en iHUB in continuïteitsbijdrage;  februari 2023: Kaders n.a.v. bevindingen rapport AEF voor Landsdeel Zuidwest;  april 2023: Voorstel invulling zorgbehoefte doelgroep JeugdzorgPlus Landsdeel Zuidwest; Goedkeuring continuïteitsplannen iHUB en  voor de zomer 2023: Schakenbosch inclusief financieringsbehoefte tot en met 2024.

De bovenregionale bestuurlijke overleggen JeugdzorgPlus onder voorzitterschap van de vertegenwoordigd portefeuillehouder jeugd van Holland Rijnland, Fred van Trigt, burgemeester van Zoeterwoude, worden op basis van bovengenoemde tijdslijnen ingepland. U wordt daar zo snel mogelijk over geïnformeerd. Zodra er nieuwe ontwikkelingen zijn, ontvangt u deze informatie. Ik verzoek u de bestuurders van de andere gemeenten in uw regio te informeren over de inhoud van deze brief. Mocht u vragen hebben, stelt u deze aan de projectleider Nicolette Kroon (e-mail: n.kroon2@rotterdam.nl / nicolette.kroon@denhaag.nl; telefoonnummer: 06 5359 6696).

Met vriendelijke groeten,

M. Struijvenberg Portefeuillehouder GRJR JeugdzorgPlus en wethouder accounthoudende gemeente / regio Rotterdam Rijnmond

3