16. 327760 Commissie Bezwaarschriften inzake Jaarverslag bezwaarschriften 2019 en 2020 Albrandswaard.pdf
Tekst van het document
Aan de raad Aan het college van burgemeester en wethouders Aan de burgemeester
Jaarverslag bezwaarschriften 2019/2020 Commissie bezwaarschriften Secretariaat van de Commissie bezwaarschriften
kenmerk: 289014
Voorwoord Voor u ligt het Jaarverslag bezwaarschriften 2019/2020 van de gemeente Albrandswaard. In dit jaarverslag doen de Commissie bezwaarschriften en het secretariaat van de Commissie bezwaarschriften verslag van de in 2019 en 2020 verrichte werkzaamheden. In 2020 is geen jaarverslag uitgebracht over 2019. In de periode dat in andere jaren aan het jaarverslag wordt gewerkt, brak het coronavirus uit. De focus heeft gelegen op het door laten gaan van de bezwaarprocedure. De verslaglegging over 2019 en 2020 wordt daarom gebundeld in dit jaarverslag. De wet- en regelgeving die de bezwaarprocedure regelt, is niet berekend op de huidige pandemie met alle bijbehorende beperkingen. In goed overleg met burgers, advocaten, medewerkers van de gemeente en bestuurders hebben we steeds gezocht naar manieren om de bezwaarprocedure zo veilig mogelijk te laten verlopen zonder af te doen aan de inhoud ervan. De commissie en het secretariaat zijn dankbaar voor de betrokkenheid, bevlogenheid en flexibiliteit van alle betrokkenen. Mede daardoor heeft ook in 2020 de bezwaarprocedure, het sluitstuk van de gemeentelijke besluitvorming, zijn rol kunnen vervullen. In hoofdstuk 1 lichten wij de bezwaarprocedure toe. Vervolgens wordt in hoofdstuk 2 stilgestaan bij de samenstelling van de Commissie bezwaarschriften en het secretariaat.
In de hoofdstukken 3 tot en met 6 worden de cijfers rond de bezwaarprocedure gegeven. Het jaarverslag eindigt ten slotte met aanbevelingen in hoofdstuk 7. 20 april 2021 Namens de Commissie bezwaarschriften,
Namens het secretariaat,
Raymond Kurvink voorzitter
Jelle Vervorst secretaris
Jaarverslag bezwaarschriften 2019/2020 | 3
Inhoudsopgave 1 Bezwaarprocedure .............................................................................................................................. 5 1.1 Algemene aspecten van de bezwaarprocedure ........................................................................... 5 1.2 Kennelijk niet-ontvankelijke bezwaren ........................................................................................ 6 1.3 Ambtelijk horen ............................................................................................................................ 7 1.4 Commissie bezwaarschriften........................................................................................................ 7 1.5 Na de bezwaarprocedure ............................................................................................................. 8 2 Commissie bezwaarschriften en haar secretariaat ............................................................................. 9 2.1 Samenstelling Commissie bezwaarschriften ................................................................................ 9 2.2 Samenstelling secretariaat van de Commissie bezwaarschriften ................................................ 9 3 Binnengekomen bezwaarschriften ....................................................................................................
11 4 Uitgebrachte adviezen....................................................................................................................... 12 5 Afdoening bezwaarschriften.............................................................................................................. 13 5.1 Beslissingen op bezwaar en intrekkingen................................................................................... 13 5.2 Ambtelijke behandeling.............................................................................................................. 15 6 Beroepszaken .................................................................................................................................... 16 7 Aanbevelingen van de commissie ..................................................................................................... 17 7.1 Overwegingen in welstandsadvies ............................................................................................. 17 7.2 Beleidsregels gehandicaptenparkeerplaatsen ........................................................................... 17 7.3 Kwaliteit primaire besluitvorming .............................................................................................. 17 7.4 Persoonsgegevens van derden ...................................................................................................
17 7.5 Aanwezigheid van juiste personen ter zitting ............................................................................ 18 7.6 Alternatieve oplossingen ............................................................................................................ 18
4 | Jaarverslag bezwaarschriften 2019/2020
1 Bezwaarprocedure Tegen veel besluiten van het college en de burgemeester is het mogelijk bezwaar te maken. Ook tegen enkele besluiten van de raad is het mogelijk bezwaar te maken. Bezwaar is een vorm van verlengde besluitvorming: het doel van de bezwaarprocedure is dat het beslissende bestuursorgaan zijn eigen besluit heroverweegt. Een beslissing op bezwaar kan op drie manieren worden voorbereid: – verkorte behandeling omdat het bezwaar kennelijk niet-ontvankelijk is; – ambtelijk horen; – advisering door de Commissie bezwaarschriften. Deze procedures worden in de hierna volgende paragrafen toegelicht.
1.1 Algemene aspecten van de bezwaarprocedure Een bezwaarschrift kan binnenkomen via de post of een formulier op de gemeentelijke website. Het is niet mogelijk om per e-mail bezwaar te maken. Als een burger toch bezwaar maakt via e-mail krijgt deze de gelegenheid om op een correcte manier bezwaar te maken (zie ook de volgende paragraaf). Een binnengekomen bezwaarschrift wordt zo snel mogelijk doorgestuurd naar het secretariaat. Het secretariaat doet de intake van het bezwaar: een eerste wettelijke toets vindt plaats en het secretariaat beoordeelt welke procedure het bezwaar moet doorlopen. Gedurende het hele proces houdt het secretariaat regie. Hoewel het secretariaat bestaat uit ambtenaren, functioneren zij onafhankelijk van de organisatie. Vrijwel in alle bezwaarprocedures worden bezwaarmaker en andere belanghebbenden gehoord. Zij kunnen dan hun standpunten toelichten. Ook de vertegenwoordiger van de raad, het college of de burgemeester kan zijn of haar standpunt kenbaar maken. Voorafgaand aan de hoorzitting krijgen betrokkenen het procesdossier toegestuurd. Daarin zit ook een verweerschrift: een eerste reactie van het beslissende bestuursorgaan op het bezwaar. In sommige gevallen wordt een bezwaar aangehouden, bijvoorbeeld naar aanleiding van een hoorzitting.
Er kan dan nader onderzoek gedaan worden, er kunnen nieuwe gegevens aangeleverd worden, of burgers proberen gezamenlijk tot een oplossing te komen. De bezwaarprocedure ligt dan tijdelijk stil. Voor aanhouding moeten alle partijen toestemming geven. Tijdens de bezwaarprocedure wordt het bestreden besluit volledig heroverwogen. Dat betekent dat niet alleen naar de bezwaargronden wordt gekeken. Van belang is of een bestreden besluit in strijd is met wet- en regelgeving (‘rechtmatig’) en of het bestreden besluit beleidsmatig wenselijk is en het beoogde doel bereikt (‘doelmatig’). Dat is een belangrijk verschil met toetsing door de rechter: die kijkt alleen naar de rechtmatigheid van een besluit. De bezwaarprocedure eindigt met een beslissing op bezwaar of de intrekking van het bezwaar. Als het bezwaarschrift wordt ingetrokken, eindigt de bezwaarprocedure direct. Als een bezwaar wordt ingetrokken, dan is veelal tussentijds een nieuw besluit genomen dat aan de bezwaren tegemoet komt. Ook komt voor dat na nadere uitleg van de gemeente het bezwaar wordt ingetrokken. Een beslissing op bezwaar kan drie uitkomsten inhouden, ook wel ‘dictum’ genoemd:
Jaarverslag bezwaarschriften 2019/2020 | 5
–
het bezwaar is nietontvankelijk:
–
het bestreden besluit blijft in stand:
–
het bestreden besluit wordt (gedeeltelijk) herroepen:
Het bezwaar wordt niet inhoudelijk in behandeling genomen omdat het niet voldoet aan de wettelijke vereisten. Als het bezwaar ‘kennelijk’ niet-ontvankelijk is, dan wordt de zaak verkort afgedaan (zie volgende paragraaf). Kortheidshalve vaak ‘bezwaar ongegrond’ genoemd. Soms heeft een bezwaarmaker wel op onderdelen gelijk, bijvoorbeeld als het bestreden besluit onvoldoende is gemotiveerd. Met een nadere motivering kan het bestreden besluit dan toch in stand blijven. Het bestreden besluit kan niet in stand blijven omdat dat onrechtmatig of ondoelmatig is. Vaak moet dan ook een ander, vervangend, besluit worden genomen. Soms kan worden volstaan met een ‘kale’ herroeping: het bestreden besluit wordt dan herroepen zonder dat een vervangend besluit wordt genomen.
De beslistermijn begint te lopen zes weken na het bestreden besluit. De beslistermijn voor het besluit op bezwaar is zes weken voor bezwaarzaken zonder Commissie bezwaarschriften en twaalf weken voor bezwaarzaken die aan de Commissie bezwaarschriften worden voorgelegd. In beide gevallen kan de beslistermijn worden verdaagd met zes weken. Tijdens de bezwaarprocedure blijft het bestreden besluit geldig. Voor spoedeisende gevallen kan de bezwaarmaker de rechtbank verzoeken het bestreden besluit tijdens de bezwaarprocedure op te schorten (‘voorlopige voorziening’). Bij de behandeling van bezwaren, en ook in dit jaarverslag, wordt onderscheid gemaakt tussen algemene zaken en sociale zaken. Sociale zaken zijn zaken uit het sociaal domein, bijvoorbeeld over de Participatiewet, de Wmo en leerlingenvervoer. Algemene zaken zijn alle overige zaken. In de volgende paragrafen worden de verschillende procedures toegelicht.
1.2 Kennelijk niet-ontvankelijke bezwaren Bezwaarschriften moeten aan een aantal wettelijke vereisten voldoen. Als een bezwaarschrift niet voldoet aan die wettelijke vereisten, dan krijgt de bezwaarmaker een brief met uitleg aan welk wettelijk vereiste niet is voldaan en een termijn van twee weken om dat te herstellen. Op verzoek kan ook een langere termijn worden gegeven. Veel voorkomende gebreken zijn: – het ontbreken van een handtekening; – het ontbreken van bezwaargronden; – bezwaar maken via e-mail (alleen per post of via de website is mogelijk); – te laat bezwaar maken (zonder dat deze termijnoverschrijding verschoonbaar is, wat zelden voorkomt); – het ontbreken van een machtiging (als namens een ander bezwaar wordt gemaakt); – het ontbreken van een uittreksel uit het Handelsregister (bij bezwaar namens organisaties); – er staat geen bezwaar open (bijvoorbeeld een bezwaarschrift gericht tegen een aanvraag). Daarnaast moeten naam en adres van de bezwaarmaker op het bezwaarschrift staan. Het komt zelden voor dat aan dit wettelijke vereiste niet wordt voldaan.
6 | Jaarverslag bezwaarschriften 2019/2020
Als de bezwaarmaker het gebrek niet herstelt, dan is het bezwaar ‘kennelijk niet-ontvankelijk’. Dat betekent dat het bezwaar niet inhoudelijk in behandeling wordt genomen en zonder hoorzitting wordt afgedaan. De Commissie bezwaarschriften adviseert niet over deze bezwaren.
1.3 Ambtelijk horen Een deel van de bezwaarzaken wordt ambtelijk behandeld. In dat geval worden bezwaarmakers ambtelijk gehoord door een secretaris van de Commissie bezwaarschriften en een medewerker bezwaar en beroep van het domein Maatschappij van de BAR-organisatie. Het hoorgesprek wordt in overleg met de bezwaarmaker ingepland. Na het hoorgesprek stellen de secretaris en de medewerker bezwaar en beroep gezamenlijk een conceptbeslissing op het bezwaar op. In 2019 had ambtelijk horen nog de status van pilot. In juni 2019 heeft het college de pilot vervangen door de Regeling ambtelijk horen Albrandswaard 2019. In deze regeling heeft het college categorieën bezwaarzaken aangewezen die ambtelijk worden behandeld. Het gaat daarbij om zaken uit het sociale domein die inhoudelijk weinig complex zijn en waarbij weinig tot geen beleidsvrijheid bestaat. In alle gevallen kan ervoor worden gekozen een zaak toch voor te leggen aan de Commissie bezwaarschriften. Het eindoordeel daarvoor ligt bij de secretaris van de Commissie bezwaarschriften. De ervaringen met ambtelijk horen zijn positief. Bezwaarmakers ervaren het persoonlijke contact in een vroeg stadium, de flexibiliteit bij het plannen van een hoorgesprek, en de minder formele setting tijdens het hoorgesprek, als positief.
1.4 Commissie bezwaarschriften Op grond van artikel 7:13 van de Algemene wet bestuursrecht kan een bestuursorgaan een commissie instellen die adviseert over de op bezwaarschriften te nemen besluiten. De raad, het college en de burgemeester hebben besloten gezamenlijk zo’n commissie in te stellen. De bezwaarprocedure en de werkzaamheden van de commissie worden geregeld in de Verordening bezwaarschriften Albrandswaard 2018, een gezamenlijke regeling van de raad, het college en de burgemeester. De commissie houdt (als de maatregelen rondom het coronavirus het toelaten) wekelijks hoorzitting, afwisselend over algemene en sociale zaken. Hoorzittingen over sociale zaken zijn niet openbaar, hoorzittingen over algemene zaken zijn in de regel wel openbaar. Openbare hoorzittingen worden aangekondigd op de gemeentelijke website. Tijdens de hoorzitting krijgen alle partijen de gelegenheid om hun standpunten toe te lichten. Ook stelt de commissie vragen naar aanleiding van het bezwaar en het verweerschrift. De lengte van een hoorzitting verschilt van een kwartier voor eenvoudige zaken tot twee uur voor zeer complexe zaken met veel partijen. Van medio maart 2020 tot begin juli 2020 en vanaf eind oktober 2020 tot heden was het als gevolg van de maatregelen rondom het coronavirus nauwelijks mogelijk en wenselijk hoorzittingen te organiseren.
In plaats daarvan heeft de secretaris de betrokkenen telefonisch gehoord. Het verslag van deze telefonische hoorzitting werd vervolgens gedeeld met de leden van de commissie. Deze werkwijze is strikt genomen in strijd met de wet, maar was omwille van het tegengaan van verspreiding van het coronavirus wel de meest wenselijke oplossing. Als een betrokkene niet telefonisch gehoord wilde worden, werd de behandeling aangehouden. In een enkel geval was
Jaarverslag bezwaarschriften 2019/2020 | 7
telefonisch horen niet mogelijk en kon de zaak evenmin worden uitgesteld. In dat geval is wel een reguliere hoorzitting op het gemeentehuis gehouden. De commissie adviseert over de te nemen beslissing op bezwaar. Dat betekent dat de commissie waar mogelijk ook adviseert over hoe de raad, het college of de burgemeester van de wettelijke beoordelingsruimte gebruik zou moeten maken, zoals de toepassing van hardheidsclausules. De commissie neemt soms ook overwegingen ‘ten overvloede’ op in haar advies. Dat zijn overwegingen die niet zozeer betrekking hebben op het bestreden besluit, maar bijvoorbeeld op het beleid in algemene zin of de gang van zaken in de primaire fase. Na advisering van de commissie neemt het verwerende bestuursorgaan (college, burgemeester of raad) de beslissing op bezwaar. Als het verwerende bestuursorgaan het advies volgt, kan in de beslissing op bezwaar voor de motivering naar het advies worden verwezen. Het verwerende orgaan kan ook afwijken van het advies, het zogenoemde ‘contrair gaan’. Dat kan niet zomaar: de wet en de rechtspraak stellen strenge motiveringseisen aan het afwijken van een advies van de commissie. In alle gevallen wordt het advies meegezonden met de beslissing op bezwaar.
1.5 Na de bezwaarprocedure Tegen de beslissing op bezwaar staat beroep open bij de bestuursrechter van de rechtbank Rotterdam. De Commissie bezwaarschriften en haar secretariaat zijn dan niet meer bij de zaak betrokken. Wel is er een werkafspraak dat de behandelend ambtenaar het secretariaat van de Commissie bezwaarschriften informeert over uitspraken van de rechter. Tegen de uitspraak van de rechtbank staat hoger beroep open bij de Afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State (algemene zaken en urgentieverklaringen woonruimte) of de Centrale Raad van Beroep (sociale zaken met uitzondering van urgentieverklaringen woonruimte).
8 | Jaarverslag bezwaarschriften 2019/2020
2 Commissie bezwaarschriften en haar secretariaat 2.1 Samenstelling Commissie bezwaarschriften De Commissie bezwaarschriften bestaat uit leden die niet lid zijn van of werken onder verantwoordelijkheid van een bestuursorgaan van de gemeente Albrandswaard of de BARorganisatie. De leden zijn dus geheel onafhankelijk van de gemeente Albrandswaard. De benoemingstermijn van de leden van de Commissie bezwaarschriften loopt gelijk aan die van de raad. In 2020 zijn er geen wijzigingen geweest in de samenstelling van de Commissie bezwaarschriften. De Verordening bezwaarschriften Albrandswaard 2018 maakt onderscheid tussen de Commissie bezwaarschriften als orgaan en als adviescommissie zoals bedoeld in de wet (artikel 7:13 van de Algemene wet bestuursrecht). De Commissie bezwaarschriften als orgaan bestaat sinds 1 januari 2019 uit twaalf leden: – de heer mr. R. Kurvink (voorzitter) – de heer J. Hamoen (plaatsvervangend voorzitter) – de heer mr. N. van Eck (benoemd per 1 januari 2019) – mevrouw mr. A.C.M.J. Halbertsma-Wallemacq – de heer mr. J.G.H. Hartwijk – de heer mr. B.V. Hendriks – mevrouw mr. A.M. Leenders – mevrouw mr. E.M. Ouwehand – de heer mr. J.M.N. Packbier – mevrouw J.A. Robart-Peters – de heer S. Schreur – de heer mr. I.
Yaman De voorzitter vertegenwoordigt de Commissie bezwaarschriften als orgaan, bewaakt haar functioneren, en treedt regelmatig in overleg met het secretariaat en kan tussentijds signaleren. Als de Commissie bezwaarschriften optreedt als adviescommissie, bestaat zij uit drie van de hiervoor genoemde leden. Elk van de leden kan optreden als voorzitter voor de behandeling van het bezwaar.
2.2 Samenstelling secretariaat van de Commissie bezwaarschriften Het secretariaat van de Commissie bezwaarschriften is belegd bij de juridisch adviseurs van het team Rechtsbescherming (cluster Juridische Zaken en Inkoop) van de BAR-organisatie. De vaste secretarissen waren in 2019 en 2020: – mevrouw mr. V. Kanhai (algemene en sociale zaken) – mevrouw mr. F.O.A. Korff (sociale zaken, tot 1 december 2020) – mevrouw mr. drs. L. van der Pols (sociale zaken) – de heer mr. J.C. Vervorst (algemene zaken) Het secretariaat wordt ondersteund door twee administratieve medewerkers: – mevrouw A.M.A. Pijpers – mevrouw I. Tasma Jaarverslag bezwaarschriften 2019/2020 | 9
Het secretariaat is verantwoordelijk voor de juridisch-inhoudelijke ondersteuning van de commissie en regievoering op de bezwaarprocedure. Secretarissen zijn voor hun secretariaatswerkzaamheden alleen verantwoording schuldig aan de commissie.
10 | Jaarverslag bezwaarschriften 2019/2020
3 Binnengekomen bezwaarschriften In tabel 1 staat het aantal binnengekomen bezwaarschriften. Tabel 1. Ontvangen bezwaarschriften Algemene zaken Sociale zaken Totaal
2017 21 34 55
2018 15 31 46
2019 32 41 73
2020 37 29 66
Het aantal binnengekomen bezwaarschriften is in 2019 toegenomen. Het is onduidelijk wat daarvan de oorzaak is. Omdat van voor 2017 weinig betrouwbare cijfers beschikbaar zijn, is het nog te vroeg om een trend te kunnen duiden. Omdat bovendien in absolute zin weinig bezwaarschriften zijn binnengekomen, is de te verwachten willekeurige toe- of afname procentueel groot. In 2020 zijn 13 bezwaarschriften binnengekomen van een burger buiten Albrandswaard die om onbekende redenen diverse Wob-verzoeken indient en tegen de besluiten daarop bezwaar maakt.
Jaarverslag bezwaarschriften 2019/2020 | 11
4 Uitgebrachte adviezen In tabel 2 staat in hoeveel zaken de commissie advies heeft uitgebracht. Tabel 2. Aantal zaken waarin advies is uitgebracht 2017 Algemene zaken 26 – waarvan advies gegrond 1 – waarvan advies ongegrond 14 – waarvan advies niet-ontvankelijk 11 Sociale zaken 25 – waarvan advies gegrond 5 – waarvan advies ongegrond 14 – waarvan advies niet-ontvankelijk 6 Totaal 51 – waarvan advies gegrond 6 – waarvan advies ongegrond 28 – waarvan advies niet-ontvankelijk 17
2018 8 1 6 1 17 1 16 0 25 2 22 1
2019 12 5 6 1 12 1 11 0 24 6 17 1
2020 16 1 9 6 6 0 6 0 22 1 15 6
Het aantal in 2019 uitgebrachte adviezen is vergelijkbaar met 2018. Opvallend is het relatief grote aantal adviezen waarin de commissie heeft geadviseerd het bezwaar gegrond te verklaren. In totaal heeft in 2019 en 2020 de commissie in 7 zaken gegrond geadviseerd, waarvan 2 bezwaren identiek waren. Het ging om de volgende zaken: – Een bezwaar tegen een afwijzing van een handhavingsverzoek, waarover de commissie oordeelde dat het college in eerste instantie ten onrechte geen herstelsanctie had opgelegd. Het college heeft dit oordeel overgenomen in de beslissing op bezwaar, maar alsnog geen herstelsanctie opgelegd, omdat de overtreding feitelijk was beëindigd. – Een bezwaar over een opgelegde last onder dwangsom, waarover de commissie oordeelde dat het college de overtreding onvoldoende had aangetoond en de relevante bepaling uit het bestemmingsplan onjuist had uitgelegd. Het college is daarop contrair gegaan, zie het volgende hoofdstuk. – Twee bezwaren tegen een omgevingsvergunning, waarover de commissie oordeelde dat het college ten onrechte geen omgevingsvergunning had verleend voor de overschrijding van de maximaal toegestane goothoogte. Het college heeft dit oordeel in de beslissing op bezwaar overgenomen en alsnog een omgevingsvergunning verleend.
– Een bezwaar tegen het weigeren van een gehandicaptenparkeerplaats, waarover de commissie oordeelde dat het college het beleid onjuist had toegepast. Het college heeft dit oordeel in de beslissing op bezwaar overgenomen en alsnog een gehandicaptenparkeerplaats toegekend. – Een bezwaar tegen het weigeren van bijzondere bijstand, waarover de commissie oordeelde dat deze ten onrechte was geweigerd. Het college heeft dit oordeel in de beslissing op bezwaar overgenomen en alsnog bijzondere bijstand toegekend. – Een bezwaar tegen een handhavingsbesluit, waarover de commissie oordeelde dat de begunstigingstermijn te kort was. Het college heeft dit oordeel in de beslissing op bezwaar overgenomen en de begunstigingstermijn verlengd.
12 | Jaarverslag bezwaarschriften 2019/2020
5 Afdoening bezwaarschriften 5.1 Beslissingen op bezwaar en intrekkingen In Tabel 3 staat een weergave van het aantal geëindigde bezwaarprocedures. Een bezwaarprocedure kan eindigen met een beslissing op bezwaar of een intrekking van het bezwaar. Tabel 3. Geëindigde bezwaarprocedures Algemene zaken – waarvan bob conform – waarvan bob contrair – waarvan ambtelijk behandeld – waarvan ingetrokken Sociale zaken – waarvan bob conform – waarvan bob contrair – waarvan ambtelijk behandeld – waarvan ingetrokken Totaal – waarvan bob conform – waarvan bob contrair – waarvan ambtelijk behandeld – waarvan ingetrokken
2017 37 29 0 n.v.t. 8 45 23 2 n.v.t. 20 82 52 2 n.v.t. 28
2018 16 9 0 1 6 33 17 0 7 9 49 26 0 8 15
2019 19 7 1 2 9 40 11 0 4 25 59 18 1 6 34
2020 31 14 1 0 16 24 5 0 8 11 55 19 1 8 27
Het college heeft in 2019 in één zaak afgeweken van het advies van de commissie. In die zaak stond de uitleg van een bepaling uit de AVG ter discussie. Meer precies was de vraag of het college terecht bepaalde eisen had gesteld aan de identificatie van de indiener van een AVG-verzoek. De commissie vond van wel en heeft dus geadviseerd het bezwaar ongegrond te verklaren. Het college heeft het advies van de commissie voorgelegd aan de Autoriteit Persoonsgegevens (AP). De AP heeft geadviseerd af te wijken van het advies van de commissie. Het college heeft dat overgenomen. Het college heeft in 2020 in één zaak afgeweken van het advies van de commissie. Het ging om een handhavingszaak vanwege gebruik van een pand in strijd met het bestemmingsplan en de Drank- en Horecawet. De commissie was van oordeel dat het college onvoldoende bewijs had om de overtreding aannemelijk te maken en de relevante bepaling van het bestemmingsplan onjuist had uitgelegd. Het college volgde de uitleg van het bestemmingsplan niet en heeft aan de beslissing op bezwaar extra bewijs van de overtreding ten grondslag gelegd. Tegen deze beslissing op bezwaar heeft de betrokkene beroep ingesteld bij de rechtbank. Deze procedure loopt nog. In tabellen 4 en 5 staan gegevens over de tijdigheid van de beëindiging van bezwaarprocedures.
Er wordt gerekend vanaf de aanvang van de beslistermijn, minus opschorting van de beslistermijn en aanhouding van de procedure. In tabel 4 staat een weergave van het percentage bezwaarzaken dat tijdig is afgedaan. Als tijdig afgedaan worden mede verstaan de bezwaarprocedures die zijn geëindigd omdat het bezwaar is ingetrokken.
Jaarverslag bezwaarschriften 2019/2020 | 13
Tabel 4. Tijdigheid einde bezwaarprocedure 2017 2018 2019 2020 Norm (in weken) 12 18 12 18 12 18 12 18 Algemene zaken 79 % 89 % 60 % 90 % 79 % 95 % 61 % 84 % Sociale zaken 89 % 96 % 92 % 98 % 98 % 98 % 84 % 100 % Totaal 86 % 94 % 82 % 94 % 92 % 97 % 76 % 91 % De percentages worden gegeven voor zowel 12 als 18 weken. 12 weken is de normale beslistermijn voor commissiezaken en de verlengde beslistermijn voor ambtelijk behandelde zaken. 18 weken is de verlengde beslistermijn voor commissiezaken. Om de beslistermijn te verdagen met 6 weken is geen motivering nodig. Bij veel overheden wordt de beslistermijn standaard verdaagd met 6 weken. Bij de gemeente Albrandswaard is dat niet het geval. Alleen als de normale beslistermijn niet gehaald dreigt te worden, wordt verdaagd. De totaalpercentages geven de tijdigheid over álle zaken weer. Het zijn daarmee gewogen gemiddelden van de percentages algemene zaken en sociale zaken.
In 2020 hebben we relatief veel complexe zaken gehad, mede vanwege de eerder genoemde burger van buiten Albrandswaard. Het aantal afgedane zaken is bovendien in absolute zin gering, zodat een te laat afgedaan bezwaarschrift een grote invloed heeft op de percentages. Tabel 5 geeft een overzicht van de gemiddelde doorlooptijd van de beslissing op bezwaar. Tabel 5. Gemiddelde aantal weken beslissing op bezwaar 2017 2018 2019 2020 Algemene zaken 11,5 12,6 11,0 15,0 Sociale zaken 9,7 8,5 6,9 8,3 Totaal 10,3 9,7 8,5 11,5 Voor de berekening van het gemiddelde voor de algemene zaken in 2019 is één beslissing op bezwaar weggelaten, omdat deze het gemiddelde onevenredig beïnvloedde. In deze zaak zijn feitelijke ontwikkelingen afgewacht voordat de beslissing op bezwaar is genomen. Wordt dit bezwaarschrift wel meegenomen, dan is het gemiddelde voor algemene zaken 12,8 en het totale gemiddelde 9,2. Voor de berekening van het gemiddelde voor de algemene zaken in 2020 zijn drie beslissingen op bezwaar weggelaten, omdat deze het gemiddelde onevenredig beïnvloedden. Het ging om drie complexe handhavingszaken. Worden deze bezwaarschriften meegenomen, dan is het gemiddelde voor algemene zaken 20,6 en het totale gemiddelde 14,9. De getoonde cijfers van 2017 en 2018 zijn van na een vergelijkbare correctie. De totaaldoorlooptijden geven de doorlooptijd over álle zaken weer.
Het zijn daarmee gewogen gemiddelden van de doorlooptijden algemene zaken en sociale zaken.
In tabel 6 staan de onderwerpen van de geëindigde bezwaarprocedures (beslissingen op bezwaar en intrekkingen) van de algemene zaken. Tabel 6. Onderwerpen algemene zaken geëindigde bezwaarprocedures 2017 2018 2019 Handhaving 0 4 2 Omgevings- en APV-vergunningen 4 4 4 Opiumwet 1 0 0 Publiekszaken 0 2 0 Verkeersbesluiten 3 4 5 Wob 16 1 5 Overige 13 1 3 Totaal 37 16 19
14 | Jaarverslag bezwaarschriften 2019/2020
2020 4 9 0 1 2 9 6 31
In tabel 7 staan de onderwerpen van de geëindigde bezwaarprocedures (beslissingen op bezwaar en intrekkingen) van de sociale zaken. Tabel 7. Onderwerpen sociale zaken geëindigde bezwaarprocedures 2018 2019 2017 0 1 Jeugdwet 3 4 2 Leerlingenvervoer 3 Participatiewet 29 14 11 Urgentie 4 4 12 Wet maatschappelijke ondersteuning 3 2 2 Overige 3 9 12 Totaal 45 33 40
2020 1 1 12 5 3 2 24
5.2 Ambtelijke behandeling In tabel 8 staan hoeveel bezwaarprocedures in 2019 zijn geëindigd die ambtelijk zijn behandeld, met uitzondering van kennelijk niet-ontvankelijke bezwaren, uitgesplitst naar onderwerp. Het gaat om beslissingen op bezwaar en ingetrokken bezwaren. Uit ervaring blijkt dat ambtelijk behandelde bezwaren relatief vaak worden ingetrokken, omdat bezwaarmakers met een nadere uitleg het bestreden besluit begrijpen en geen behoefte hebben aan een verdere formele behandeling. Tabel 8. Onderwerpen sociale zaken geëindigde bezwaarprocedures 2018 2019 2020 Leerlingenvervoer 0 1 0 Participatiewet 4 1 6 Urgentie 0 1 4 Wet maatschappelijke ondersteuning 0 1 0 Overige 0 3 2 Totaal 4 7 12
De toename van aantal ambtelijk behandelde bezwaren laat zich verklaren door toenemende ervaring van de betrokken ambtenaren met ambtelijk horen en de positieve reacties van bezwaarmakers.
Jaarverslag bezwaarschriften 2019/2020 | 15
6 Beroepszaken Zoals toegelicht in hoofdstuk 1 zijn de Commissie bezwaarschriften en het secretariaat niet betrokken bij beroep en hoger beroep. Voor een volledig beeld zijn in dit hoofdstuk toch het aantal ingestelde beroepen en hoger beroepen opgenomen. In tabel 9 staat het aantal ingestelde beroepen. Tabel 9. Ingestelde beroepen Algemene zaken Sociale zaken Totaal
2018 1 1 2
2019 1 3 4
2020 6 4 10
In tabel 10 staat het aantal ingestelde hoger beroepen. Van voor 2019 zijn geen cijfers beschikbaar. Tabel 10. Ingestelde hoger beroepen Algemene zaken Sociale zaken Totaal
16 | Jaarverslag bezwaarschriften 2019/2020
2019 0 3 3
2020 1 1 2
7 Aanbevelingen van de commissie Naast het adviseren over concrete bezwaren, doet de Commissie bezwaarschriften ook algemene aanbevelingen. De aanbevelingen naar aanleiding van het jaar 2019 en 2020 staan in dit hoofdstuk.
7.1 Overwegingen in welstandsadvies In een van de door de commissie behandelde bezwaren stond een welstandsadvies ter discussie. De welstandscommissie adviseerde positief over het bouwplan, maar motiveerde dat niet. Tijdens de hoorzitting bleek dat in het voortraject uitgebreid overleg is geweest tussen de vergunninghouder en de welstandscommissie en dat de vergunninghouder naar aanleiding van opmerkingen van de welstandcommissie het bouwplan zou hebben aangepast. De commissie heeft toen het college geadviseerd om de welstandscommissie in overweging te geven om een verslag van een vooroverleg op te nemen in het welstandsadvies. Voor betrokkenen is dan duidelijk welke overwegingen ten grondslag hebben gelegen aan het welstandsadvies. Het college heeft dit advies aan de welstandscommissie doorgegeven.
7.2 Beleidsregels gehandicaptenparkeerplaatsen Bij de beoordeling van aanvragen voor een gehandicaptenparkeerplaats, maakt het college gebruik van het Gemeentelijk Verkeers- en Vervoerplan Albrandswaard 2012-2022 (GVVP) met bijbehorend Handboek Verkeersmaatregelen (Handboek). Deze documenten worden toegepast als beleidsregels. Concreet betekent dat, dat het college naar het GVVP en Handboek verwijst als onderbouwing voor besluiten over gehandicaptenparkeerplaatsen. Op grond van de Algemene wet bestuursrecht kan een bestuursorgaan alleen beleidsregels toepassen voor zijn eigen bevoegdheden. Het GVVP en het Handboek zijn echter vastgesteld door de raad. Dat betekent dat het college deze niet kan gebruiken als beleidsregels. Het college moet daarom in elk besluit over gehandicaptenparkeerplaatsen motiveren waarom het GVVP en het Handboek wordt gevolgd. Dat is inefficiënt en uit de bezwaarzaak die de commissie heeft behandeld, blijkt dat dat ook niet altijd gebeurt. De commissie adviseert daarom het college om zelf beleidsregels over gehandicaptenparkeerplaatsen vast te stellen.
7.3 Kwaliteit primaire besluitvorming Een belangrijk onderdeel van het bezwaardossier waarmee de commissie werkt is het primaire besluit, het besluit waartegen bezwaar is ingesteld. Het valt de commissie op dat de primaire besluitvorming niet altijd op orde is. De commissie constateert dat er nog altijd primaire besluiten worden verstuurd met daarin bijvoorbeeld verwijzing naar onjuiste wetsartikelen of slechts verwijzing naar volledige wetten, onvoldoende onderbouwing van het genomen besluit dan wel ontbreekt het aan een heldere omschrijving van het besluit. Het komt op de commissie over dat het ontbreekt aan een standaardopbouw, ongeacht de inhoud van het besluit. Het verdient de aanbeveling om aandacht te besteden bij de primaire clusters aan helderheid van schrijven en de juridische kwaliteit van de besluiten.
7.4 Persoonsgegevens van derden Met de invoering van de AVG in 2018 heeft de privacy van burgers veel (nieuwe) aandacht gekregen. Het opnemen van gegevens die te herleiden zijn tot personen wordt beschermd. De AVG werkt op
Jaarverslag bezwaarschriften 2019/2020 | 17
die manier ook door in de wijze waarop bezwaardossiers worden samengesteld. De commissie treft in de bezwaardossiers gegevens aan van derden. Het kwam bijvoorbeeld voor dat vorige bewoners van een adres stonden opgenomen in een uitdraai vanuit de BRP. Deze mensen hadden niets te maken met de bezwaarprocedure. Ook zijn er voorbeelden waarbij medische gegevens volledig in een bezwaardossier terecht zijn gekomen. Die informatie was niet van belang voor de beoordeling van het bezwaar en had om die reden niet opgenomen mogen worden. De commissie begrijpt dat het een tijdrovende klus is om alle documenten na te lopen op privacygevoelige informatie, maar beveelt aan om hier scherper op te letten bij het samenstellen van de bezwaardossiers.
7.5 Aanwezigheid van juiste personen ter zitting Na het uitwisselen van schriftelijke standpunten, worden partijen uitgenodigd bij een hoorzitting van de commissie. De complexere inhoud van bezwaarprocedures maakt dat overleg nodig kan zijn met experts buiten de gemeentelijke organisatie. Dit geldt voor zowel algemene als sociale zaken. Het inschakelen van een expert kan gelegen zijn op medisch gebied, taxatie van schade, bouwtechnische beoordeling, enzovoorts. De commissie dringt er op aan dat overleg met dergelijke experts plaatsvindt voorafgaand aan de hoorzitting om bij de hoorzitting het meest optimale resultaat te kunnen bereiken. De commissie is van opvatting dat het van toegevoegde waarde kan zijn op het verloop van een zitting als een expert dan wel de ambtenaar die is betrokken geweest bij het primaire besluit, meegenomen wordt naar de hoorzitting voor het geven van een nadere toelichting. De commissie doet dan ook de aanbeveling om hiervan vaker gebruik te maken.
7.6 Alternatieve oplossingen In het verlengde van de vorige aanbeveling, ziet de commissie bij algemene zaken nog wel eens zaken geagendeerd staan waarbij ter zitting blijkt dat die op andere wijze opgelost hadden kunnen worden. Hoewel hoorzittingen van de commissie uiteraard ook dienen om zaken op informele wijze op te lossen, beveelt de commissie aan dat vakteams scherper op voorhand filteren welke geschillen buiten de bezwaarprocedure kunnen worden gehouden.
18 | Jaarverslag bezwaarschriften 2019/2020