Voorstel Besluit aanwijzing gevallen waarop het adviesrecht van de gemeenteraad van toepassing is én aanwijzing gevallen waarop de uitgebreide omgevingsvergunningsprocedure van toepassing is - Raadsvoorstel.pdf
Tekst van het document
Raadsvoorstel Datum vergadering: 22 februari 2022 Datum B&W: 25 januari 2022
Portefeuillehouder: Arjan Kraijo Auteur: Anne Cornel
Onderwerp: Besluit aanwijzing gevallen waarop het adviesrecht van de gemeenteraad van toepassing is én aanwijzing gevallen waarop de uitgebreide omgevingsvergunningsprocedure van toepassing is Voorgesteld besluit: 1. Het besluit Aangewezen categorieën van gevallen, waarvoor de gemeenteraad gebruik maakt van haar adviesrecht vast te stellen (conform bijlage)
Inleiding Onder voorbehoud treedt op 1 juli 2022 de Omgevingswet in werking. Deze nieuwe wet houdt een stelselwijziging in van het huidige omgevingsrecht. Het is de bedoeling dat de Omgevingswet een scala aan regelgeving ten aanzien van de fysieke leefomgeving gaat moderniseren en bundelen. De Omgevingswet kent zes kerninstrumenten voor het benutten en het beschermen van de fysieke leefomgeving: de omgevingsvisie, het programma, omgevingsplan, algemene rijksregels, de omgevingsvergunning en het projectbesluit. Onderhavig voorstel richt zich op het aspect omgevingsplan. Iedere gemeente dient een omgevingsplan op te stellen. Het omgevingsplan omvat de algemene regels van de gemeente ten aanzien van de fysieke leefomgeving, welke volgen uit de omgevingsvisie, een beleidsdocument waarin de gemeente heeft aangegeven hoe zij in hoofdlijnen het leefgebied wilt ontwikkelen en beschermen. Ter illustratie, de huidige bestemmingsplannen, een deel van de APV en een aantal verordeningen zijn ook algemene regels ten aanzien van de fysieke leefomgeving. Deze worden aankomende tijd omgezet naar het omgevingsplan. Het college van burgemeester en wethouders (verder: het college) gaat zich onder de Omgevingswet meer focussen op de uitvoering van het beleid, met als handvat het omgevingsplan. Voor de uitvoering krijgt het college meer bevoegdheden.
Uw gemeenteraad gaat zich juist nog meer focussen op het strategisch beleid van de gemeente en de toezicht daarop, hetgeen terugkomt in de omgevingsvisie. Dit raadsvoorstel ziet onder andere op de situaties waarbij de gemeenteraad zich wél kan betrekken bij omgevingsvergunningprocedures. Namelijk wanneer zij gebruik wilt maken van haar bindend adviesrecht. Dit raadsvoorstel ziet ook op de situaties waar de gemeenteraad de uitgebreide procedure conform de Algemene wet bestuursrecht bij omgevingsvergunningaanvragen van toepassing wil verklaren. Dit omdat zij verwacht dat deze van complexe aard zijn. Beoogd effect De gemeenteraad heeft, wanneer de Omgevingswet in werking treedt, bij een omgevingsvergunningsaanvraag al een besluit genomen over bij welke aangewezen categorieën van gevallen zij gebruik wil maken van haar adviesrecht (artikel 16.15a onder b van de Omgevingswet). Gelijktijdig heeft uw gemeenteraad al reeds besloten in welke categorieën van gevallen de uitgebreide voorbereidingsprocedure, zoals bedoeld in de Algemene wet bestuursrecht en artikel 16.65 van de Omgevingswet juncto artikel 10.24 van het Omgevingsbesluit, van toepassing is. Argumenten Procedurele hoofdlijn in de reguliere omgevingsvergunningsprocedure blijft hetzelfde
De beslistermijn voor de reguliere omgevingsvergunningsprocedure blijft 8 weken, waarbij het bevoegde gezag de beslistermijn eenmalig met zes weken kan verlengen. Op dit moment worden de meeste vergunningsaanvragen al binnen deze termijn afgehandeld en is het proces hier al op ingericht. De gemeenteraad wordt bij deze aanvragen niet betrokken, tenzij ze op de in 2013 vastgestelde lijst staan waarbij een verklaring van geen bedenkingen (verder: vvgb) niet vereist is. Afgesproken is om de Omgevingswet beleidsneutraal in te voeren. Daarom is de het besluit 'Aanwijzing categorieën voor afgifte van een "verklaring van geen bedenkingen" niet is vereist' uit 2013 een op een omgezet. De betrokkenheid van de gemeenteraad blijft in deze gevallen daarom hetzelfde.
Procedurele hoofdlijn in de uitgebreide omgevingsvergunningsprocedure blijft hetzelfde De beslistermijn voor de uitgebreide omgevingsvergunningsprocedure blijft 26 weken. Op dit moment bepaald de aanvrager of het bevoegd gezag of een aangewezen categorie of er een uitgebreide procedure gevolgd moet worden. Onder de omgevingswet is de reguliere procedure de standaard, tenzij de initiatiefnemer dat niet wilt, wetgeving anders bepaald of de gemeenteraad anders heeft besloten. Zo maakt op dit moment de gemeenteraad gebruik van de bevoegdheid uit de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht een vvgb af te geven om planologisch gezien medewerking te willen verlenen aan een uitgebreide omgevingsvergunningsaanvraag. Alleen als sprake is van aangewezen categorieën waarvoor een afgifte van een vvgb niet vereist is wordt de gemeenteraad niet geraadpleegd. Onder de Omgevingswet is de uitgebreide omgevingsvergunningprocedure de uitzondering op de regel. In twee gevallen kan deze procedure alsnog gevolgd worden: 1. In bepaalde gevallen bij een aanvraag om een omgevingsvergunning voor een buitenplanse omgevingsplanactiviteit (artikel 16.65, lid 4, Omgevingswet). 2. De aanvrager heeft verzocht om of ingestemd met het toepassen van de uitgebreide procedure (artikel 16.65, lid 1, onder a, Omgevingswet).
Daarnaast voorziet de Omgevingswet in gevallen waar een grote impact op de fysieke leefomgeving verwacht kan worden dat de uitgebreide omgevingsvergunningsprocedure gevolgd moet worden. Dit gaat bijvoorbeeld over rijksmonumentenactiviteiten, lozingsactiviteiten, natura 2000-activiteiten en bepaalde milieubelastende activiteiten (artikel 16.65 lid 1a Omgevingswet juncto artikel 10.24 Omgevingsbesluit). Gesteld kan worden dat onder de Omgevingswet een afdoende basis borging plaatsvindt voor gevallen waarbij de uitgebreide procedure van toepassing dient te zijn. Daarnaast kan de gemeenteraad zelf nog categorieën omgevingsvergunningaanvragen (waarbij sprake is van buitenplanse omgevings-activiteiten) aanwijzen waarop de uitgebreide omgevingsvergunningsprocedure volgens haar van toepassing dient te zijn (artikel 16.62 lid 3 juncto artikel 16.65 lid 4 Omgevingswet).
Het vooroverleg/principe verzoek blijft bestaan Doordat standaard de reguliere procedure van toepassing wordt bij omgevingsvergunningaanvragen gaat meer overleg plaatsvinden aan de voorkant van het proces, waarbij ketenpartners nauw betrokken dienen te worden. Een intensief vooroverleg tussen partijen moet leiden tot een omgevingsvergunningaanvraag die soepel in 8 weken kan worden afgehandeld en verleend. Zowel de Omgevingswet als de Algemene wet bestuursrecht kennen geen procedurebepalingen voor vooroverleg, zodat dit vormvrij kan blijven.
De mogelijkheid beleidsneutraal over te gaan op de Omgevingswet De mogelijkheden van de gemeenteraad om betrokken te blijven bij omgevingsvergunningaanvragen liggen bij haar bindend adviesrecht. Om de impact van de Omgevingswet op de rol van de
gemeenteraad bij omgevingsvergunningaanvragen te verkleinen en de gemeentelijke organisatie te laten wennen aan de wijzigingen wordt beleidsneutraal over worden gegaan op de Omgevingswet. De huidige lijst van aangewezen categorieën waarvoor een afgifte van een vvgb niet vereist is, is omgezet naar een besluit waar het bindend adviesrecht van de gemeenteraad van toepassing is. Het besluit weergeeft gevallen waarop de gemeenteraad gebruik kan maken van haar bindend adviesrecht.
De mogelijkheid voor de gemeenteraad gevallen aan te wijzen waarbij de uitgebreide omgevingsvergunningprocedure van toepassing is De toepassing van de uitgebreide omgevingsvergunningprocedure wordt in de Omgevingswet goed afgedekt, omdat zeer specifiek wordt ingegaan op waar een grote impact voor de fysieke leefomgeving valt te verwachten. Echter wil de wet gemeentes ook enige zelfbeschikking geven over hetgeen zij te belangrijk achten om af te doen met een reguliere procedure. In het besluit wordt naast de lijst bindend adviesrecht van de gemeenteraad ook voorgesteld in bepaalde gevallen de uitgebreide omgevingsvergunningprocedure van toepassing te verklaren, vanwege de complexe aard die dergelijke activiteiten met zich meebrengen.
De mogelijkheid tot aanpassingen en evaluatie blijft bestaan Voor de gemeenteraad bestaat de mogelijkheid om de lijst ten aanzien van het bindend adviesrecht en de lijst ten aanzien van de toepassing van de uitgebreide omgevingsvergunningprocedure in bepaalde gevallen uiteindelijk verder los te laten, omdat een verbreding van de reikwijdte past in de bedoeling van de Omgevingswet, namelijk: een snellere dienstverlening en een meer kader stellende rol van de raad. De gemeenteraad kan een actualisatiebesluit nemen om de evaluaties vast te leggen. Daarnaast heeft de gemeenteraad ook de bevoegdheid om een vergunningplicht in te stellen voor bepaalde activiteiten of deze juist in zijn geheel af te schaffen bij een activiteit.
Gedegen voorbereiding besluiten maakt implementatie Omgevingswet eenvoudiger De omgevingswet treedt naar verwachting op 1 juli 2022 in werking. Om de kaders en rollen voor de inwerkingtreding duidelijk te hebben moet dit besluit genomen worden. Kanttekeningen Gevolgen planning omgevingsvergunningprocedure Waar de gemeenteraad gebruik wil maken van haar bindend adviesrecht, daar loopt de omgevingsvergunningprocedure vertraging op. Een dwangsom volgt wanneer de wettelijke termijnen niet gehaald worden (volgt uit paragraaf 4.1.3.2 van de Algemene wet bestuursrecht). Dit is met name een risico bij de reguliere procedure van 8 weken. Dat de gemeenteraad zich nog moet buigen over de omgevingsvergunningaanvraag is geen redelijke opgave van redenen om de procedure te verlengen, daar dient een meer inhoudelijke onderbouwing voor te zijn. Daarnaast wordt bij het toepassen van de uitgebreide procedure op een omgevingsvergunningaanvraag een initiatiefnemer geconfronteerd met een lange beslistermijn, welke ook weer verlengd kan worden. Het veelvuldig gebruik maken van de gemeenteraad haar bindend adviesrecht of de door haar van toepassing verklaarde uitgebreide procedure op diverse activiteiten heeft gevolgen voor de (procedurele) planning. Ook ligt het niet in de geest van de Omgevingswet, welke procedures hoopt te vereenvoudigen en de burger dichter bij de overheid wilt brengen.
Datum inwerkingtreding Omgevingswet Op dit moment is de beoogde datum waarop de Omgevingswet ingaat 1 juli 2022. Hier is echter nog geen officieel besluit over genomen. Voor een goede voorbereiding op de uitvoeringspraktijk is het belangrijk als organisatie momentum te behouden en ons te blijven richten op de implementatie van de wet in onze werkprocessen.
Financiële informatie Er zijn geen financiële consequenties. Uitvoering Nadat dit besluit is vastgesteld zal het college van burgemeester en wethouders uitvoering geven aan dit besluit gelijk aan de datum van de inwerkingtreding van de Omgevingswet. Communicatie Dit besluit wordt conform de Algemene wet bestuursrecht gepubliceerd. Eerdere besluitvorming .
Bijlagen 1. Besluit adviesrecht en uitgebreide voorbereidingsprocedure 2. Beantwoording Technische vragen SGP-fractie bij Raadsvoorstel Verplicht participatietraject