Voorstel Actualisatie stukken rechtmatigheidsverantwoording 2024 - Voorstel.pdf

Datum vergadering: 15 oktober 2024 Datum B&W: 24 september 2024

Portefeuillehouder: Ramon Pardo Kruidenier Auteur: Adem Ilazi

Onderwerp: Actualisatie stukken rechtmatigheidsverantwoording 2024 Voorgesteld besluit: 1. de Financiële verordening gemeente Alblasserdam 2023, eerste wijziging vast te stellen; 2. Het controleprotocol gemeente Alblasserdam 2024, inclusief de daarin opgenomen goedkeuringstolerantie, verantwoordingsgrens en rapportagegrens vast te stellen; 3. Het normenkader gemeente Alblasserdam 2024 vast te stellen.

Inleiding Het normenkader 2024, het intern controleplan en het controleprotocol vormen de basis voor de uitvoering van de (verbijzonderde) interne controle. Het college draagt conform de artikelen 212 en 213 van de Gemeentewet zorg voor de interne toetsing van de getrouwheid van de informatieverstrekking en de rechtmatigheid van beheershandelingen. Om hier invulling aan te geven wordt jaarlijks het normenkader en het controleprotocol bijgesteld en vastgesteld. Wijziging financiële verordening Met de Financiële Verordening geeft de raad uitgangspunten voor het financiële beleid, de financiële organisatie en het financiële beheer van de gemeente. Op 19 december 2023 stelde de raad de Financiële verordening 2023 vast. Nadien is er vanuit de Commissie BBV meer duidelijkheid gekomen over ‘begrotingsrechtmatigheid’ specifiek voor het onderdeel tijdig melden van afwijkingen. Dit heeft tot gevolg dat de financiële verordening op dit onderdeel aangepast moet worden. Verantwoordingsgrens In het controleprotocol wordt de goedkeuringstolerantie voor de accountantscontrole, de verantwoordingsgrens voor de rechtmatigheid en de rapporteringstolerantie opgenomen. Voor 2024 bedraagt de verantwoordingsgrens in de rechtmatigheidsverantwoording bij de jaarrekening 2% van de totale lasten van de gemeente, inclusief de dotaties aan de reserves.

Om de verantwoordingsgrens te bepalen zijn een aantal overwegingen van belang zoals de informatiepositie van de raad, de kosten van de verantwoording en de eenduidigheid van normen en communicatie. De nieuwe werkwijze heeft laten zien dat het wenselijk is om ruimte te hebben om eventuele onvoorziene fouten en onzekerheden op te kunnen vangen binnen de rechtmatigheidsverantwoording, zie ook de fouten en bevindingen 2023. Tegelijkertijd kunnen we constateren dat we toe zijn aan een nieuwe stap namelijk het verscherpen van de verantwoordingsgrens van 3% naar 2%. Hierbij zetten we de ingeslagen weg van 2023 verder door en zetten we stappen in het verder professionaliseren van het proces van de rechtmatigheidsverantwoording. Hiermee sluiten we ook aan op de verantwoordingsgrenzen die bij de rijksoverheden van toepassing zijn. Rapporteringstolerantie De rapporteringstolerantie in de paragraaf bedrijfsvoering voor de geconstateerde afwijkingen (fouten of onduidelijkheden) wordt net als in 2023 bepaald op € 50.000. Goedkeuringstolerantie

De goedkeuringstolerantie voor de accountantscontrole is ten opzichte van vorige jaren ongewijzigd, 1% van de totale lasten inclusief dotatie reserves, aangezien er geen wetswijziging heeft plaatsgevonden. Beoogd effect Met het vaststellen van de genoemde nota’s wordt invulling gegeven aan de verplichting uit de wet versterking decentrale rekenkamers. Tevens wordt met de actualisatie van de financiële verordening nieuwe kaders gesteld die bijdrage aan een transparant en gezond financieel beleid. Het college draagt zorg voor de interne toetsing van de getrouwheid van de informatieverstrekking en de rechtmatigheid van beheershandelingen. Dit voorstel voorziet hierin. Argumenten 1.1 Alblasserdam beschikt hiermee over een actuele financiële verordening. Eind 2023 is er landelijk veel discussie gevoerd over de nieuw verschenen ‘Kadernota Rechtmatigheid 2023’ door de Commissie BBV. Het initiële uitgangspunt van deze ‘Kadernota Rechtmatigheid 2023’ was dat iedere afwijking van de begroting als onrechtmatig moet worden beschouwd. Het gaat om overschrijdingen van de lasten en daarnaast om onderschrijding van de lasten, over- en onderschrijding van de baten voor zover deze bekend zijn of bekend behoorden te zijn.

Dit is nieuwe, strengere wet- en regelgeving ten opzichte van eerdere jaren waarin begrotingsrechtmatigheid door de accountant alleen werd getoetst op overschrijdingen van de lasten. De effecten hiervan hebben we in de Financiële verordening vertaald welke de raad op 19 december 2023 heeft vastgesteld. Tegelijkertijd heeft de commissie BBV nadere duiding op het begrip begrotingsrechtmatigheid gegeven. Hierin geven zij aan dat het mogelijk is om in de financiële verordening op te nemen op welke momenten de raad wordt geïnformeerd over afwijkingen ten opzichte van de begroting. Dit kan ook bij de jaarrekening zijn, zolang het expliciet in de financiële verordening is opgenomen. De gemeente Alblasserdam heeft dit niet expliciet vastgelegd. Met deze wijziging van de verordening doen wij dat alsnog. Wij informeren de raad namelijk gedurende onze gehele P&C cyclus bij de perspectiefnota, de tweede/ derde bestuursrapportage of andere tussentijdse rapportages. Door dit expliciet in de financiële verordening op te nemen zullen lastenonderschrijdingen, batenonderschrijdingen en batenoverschrijdingen, net als in eerdere jaren, niet leiden tot onrechtmatigheden. Dit is een logische redenering, want een meeropbrengst uit bouwleges of een aanvulling vanuit het gemeentefonds dat hoger is dan begroot is niet onrechtmatig. Ook een lastenonderschrijding door schaarste in de markt is dat niet.

Lastenoverschrijdingen zijn in beginsel wel onrechtmatig en dat blijft zo. Dit geldt voor zowel de exploitatie (op programmaniveau) als bij kredieten. 2.1 Het controleprotocol is het kader van de raad voor de controle van de jaarrekening door de accountant. Dit controleprotocol heeft als doel nadere aanwijzingen te geven aan de accountant over de reikwijdte van de accountantscontrole, de daarvoor geldende normstellingen en de daarbij verder te hanteren goedkeurings- en rapporteringstoleranties voor de controle van de jaarrekening van de gemeente. Daarnaast wordt de verantwoordingsgrens en rapporteringstolerantie opgenomen voor de rechtmatigheidsverantwoording waarover het college zich zal verantwoorden. 3.1 Het normenkader is het kader, waarbinnen de rechtmatigheid wordt getoetst. Het normenkader is een inventarisatie van de externe en interne regelgeving die wordt meegenomen in de controle op de rechtmatigheid. Daarmee wordt bepaald welke externe en interne regelgeving onder de accountantscontrole vallen. Kanttekeningen Voortschrijdend inzicht wijziging regels (financiële) verordening Deze wijziging is de uitkomst van opgedane ervaringen vanuit de wetgeving. Richtlijnen vanuit o.a. de Commissie BBV en jurisprudentie zullen ook in de toekomst aanleiding kunnen zijn van verdere verfijning en uitwerking in de verordeningen.

Financiële informatie De vast te stellen nota’s hebben invloed op het financieel beleid van de gemeente Alblasserdam. De beslispunten hebben echter geen directe financiële gevolgen. Vervolg De Financiële verordening wordt gepubliceerd op www.overheid.nl. Communicatie De aangepaste financiële verordening, het controleprotocol en het normenkader worden via het gebruikelijke proces aan de raad ter besluitvorming voorgelegd. De genoemde stukken zijn ook in de auditcommissie behandeld. Er zijn geen externe partijen die specifiek over deze nota’s geïnformeerd dienen te worden. Eerdere besluitvorming Niet van toepassing

Bijlagen 1. Controleprotocol 2024 Alblasserdam.docx 2. Normenkader 2024 (D).docx 3. Financiële verordening gemeente Alblasserdam 2023 eerste wijziging.docx

CONCEPT RAADSBESLUIT De raad van de gemeente Alblasserdam;

gelet op: artikel 149 van de Gemeentewet gelet op: Gemeentewet en Wet versterking decentrale rekenkamers overwegende dat: Niet van toepassing.

B E S L U I T:

1. de Financiële verordening gemeente Alblasserdam 2023, eerste wijziging vast te stellen; 2. Het controleprotocol gemeente Alblasserdam 2024, inclusief de daarin opgenomen goedkeuringstolerantie, verantwoordingsgrens en rapportagegrens vast te stellen; 3. Het normenkader gemeente Alblasserdam 2024 vast te stellen.