CConstaterende datAlblasserdam
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage 4 - Onderzoek verkeerseffecten, rapport, GraaffTraffic, d.d 19 januari 2021.pdf

Commissie Grondgebied Alblasserdam 16 december 2021, gemeente AlblasserdamBij agendapunt: 5: Raadsvoorstel Vaststellen Bestemmingsplan Kloos - Raadsvoorstel6.800 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

Notitie V ERKEERSEFFECTEN KLOOS

GraaffTraffic Jean Sibeliusstraat 103 3069 MJ ROTTERDAM

ONTWIKKELING Tel: E-mail:

Karin van der Graaff 06-31065174 info@graafftraffic.nl

Opdrachtgever: Kuiper Compagnons Kenmerk: ABS005 Datum: 19 januari 2021

Aanleiding Voor de Kloos locatie is een stedenbouwkundigplan opgesteld waarbij uitgegaan wordt van 275 woningen. Naast deze woonfunctie wordt 350m2 BVO koffiebar/sportschool in het gebied gerealiseerd. Voor het autoverkeer van de appartementen is één auto-ontsluiting gepland ter hoogte van de Molenkade (figuur 1). Een appartemengebouw (8 appartementen) en 8 vrije kavels worden via een tweede ontsluiting ter hoogte van het Zwarte Paard ontsloten. In het kader van het vaststellen van het bestemmingsplan is een verkeersonderzoek noodzakelijk dat inzicht geeft in de effecten van de Kloos ontwikkeling op de omgeving.

Figuur 1:Ontsluiting Klooslocatie

19 januari 2021

Verkeerseffecten kloos ontwikkeling

Het verkeersonderzoek dient antwoord te geven op de volgende onderzoeksvragen: • Hoeveel autoverkeer genereert de nieuwbouwlocatie en hoe is de oriëntatie van dit autoverkeer? • Kan de huidige infrastructuur het verkeer door de komst van de nieuwe woningen blijven verwerken of zijn er aanpassingen nodig? • Geldt dit ook bij uitbreiding van de toeristische activiteiten van Kinderdijk? In hoofdstuk 2 worden de uitgangspunten voor het verkeersmodel weergegeven. Hoofdstuk 3 gaat in op de huidige verkeersintensiteiten en de toekomstige intensiteiten met en zonder ontwikkeling Kloos. In hoofdstuk 4 wordt voor de aansluiting Molenkade – West Kinderdijk – Kloos ontsluiting berekend of de huidige aansluiting de toekomstige hoeveelheid verkeer in de ochtend- en avondspits kan verwerken. Voor de aansluiting West Kinderdijk - Zwarte Paard is voor de avondspits (maatgevend) gekeken of het kruispunt de toekomstige hoeveelheid verkeer kan verwerken. In hoofdstuk 5 wordt ingegaan op de verkeersveiligheid in de omgeving van de Kloos locatie. Het openbaar vervoer in de omgeving van Kloos locatie wordt in hoofdstuk 6 toegelicht. Tot slot volgen de conclusies in hoofdstuk 7.

Uitgangspunten voor het verkeersmodel Voor het autoverkeer zijn twee auto-ontsluitingen gepland ter hoogte van de Molenkade en het Zwarte Paard (figuur 1). De aansluiting bij het Zwarte Paard ontsluit alleen het appartementengebouw en 8 vrije kavels heeft hierdoor een lage verkeersintensiteit. Het verkeer dat wordt gegeneerd door de twaalf grondgebonden woningen is in een verkeersmodel toegevoegd aan de nieuwe ontsluiting Molenkade. Hierdoor is er sprake van een worst case scenario. In het verkeersmodel worden m2 BVO omgezet in arbeidsplaatsen. Er zijn 10 soorten bedrijfssoorten binnen het verkeersmodel opgenomen: Detailhandel food; Detailhandel non-food, Benzinestation, Warenhuis, Horeca, Kantoor, Industrie, Onderwijs, Groothandel, Dienstverlening. Voor de sportschool/koffiebar is in het verkeersmodel “horeca” als functie aangehouden. Voor de berekeningen is gebruik gemaakt van het meest recente verkeersmodel (RVMK Drechtsteden 2018). In deze RVMK is 2018 het basisjaar en zijn er standaard prognosejaren voor 2030 en 2040 met zowel een laag en hoog scenario. In het scenario “hoog” zitten alle woningbouwplannen van de regionale woningmonitor Drechtsteden verwerkt volgens de opgaven van alle Drechtsteden stand mei 2018. In de berekeningen voor Kloos is 2021 als referentiejaar geschat door interpolatie van 2018 en 2030. Voor de toekomst is het jaar 2040 scenario hoog aangehouden.

Hiermee is meteen marge aangehouden voor het bestemmingsplan. Er is sprake van een worstcase. De Kloos ontwikkeling kan niet los worden gezien van toeristische ontwikkelingen in het gebied. In het verkeersonderzoek uit 2018 zijn de verkeerseffecten van de IHC en SWEK berekend. Deze cijfers van IHC en SWEK zijn in het nieuwe verkeersmodel geïntegreerd. In het verkeersmodel zijn voor het jaar 2040 de volgende infrastructurele aanpassingen opgenomen:

2 19 januari 2021

Verkeerseffecten kloos ontwikkeling

• • •

Verbreding van de A15 tot Sliedrecht; Verbeterde aansluiting A15/N3 met een ongelijkvloerse boog vanuit Gorinchem richting Dordrecht; Lokaal is een correctie van de verkeersregelinstallatie Ruigenhil naar voorrangskruispunt ingebracht.

Verkeersintensiteiten In bijlage 1 zijn voor de jaren 2021 en 2040 de verkeersintensiteiten op de wegen rondom Kloos aangegeven (met en zonder planontwikkeling). Voor de wegvakken aangegeven in figuur 2 worden in de tabellen 1 tot en met 3 de intensiteiten voor de jaren 2021 en 2040 op een rij gezet.

Figuur 2: Locatie van de dwarsdoorsnedes uit verkeersmodel 2021 A West-Kinderdijk ten noorden van Kloos B West-Kinderdijk ten zuiden van Kloos C Zwarte Paard

10.069

2040 zonder Kloos ontwikkeling 12.975 (29%)

2040 met Kloos ontwikkeling 13.093 (30%)

10.069

12.975 (29%)

14.094 (40%)

3.398

4.073 (20%)

4.484 (32%)

D Oost-Kinderdijk

7.172

9.380 (31%)

10.082 (41%)

Tabel 1: Etmaalintensiteiten en groeipercentages motorvoertuigen tussen 2021 en 2040 2021 A West-Kinderdijk ten noorden van Kloos B West-Kinderdijk ten zuiden van Kloos C Zwarte Paard

1.503

2040 zonder Kloos ontwikkeling 1.768 (19%)

2040 met Kloos ontwikkeling 1.790 (19%)

1.503

1.768 (19%)

1.913 (27%)

438

491 (12%)

533 (22%)

D Oost-Kinderdijk

1.123

1.332 (19%)

1.434 (28%)

Tabel 2: Ochtendspitsintensiteiten (2 uur) en groeipercentages motorvoertuigen tussen 2021 en 2040

3 19 januari 2021

Verkeerseffecten kloos ontwikkeling

2021 A West-Kinderdijk ten noorden van Kloos B West-Kinderdijk ten zuiden van Kloos C Zwarte Paard

1.807

2040 zonder Kloos ontwikkeling 2.184 (21%)

2040 met Kloos ontwikkeling 2.180 (21%)

1.807

2.184 (21%)

2.343 (30%)

592

672 (14%)

760 (28%)

D Oost-Kinderdijk

1.294

1.582 (22%)

1.655(28%)

Tabel 3: Avondspitsintensiteiten (2 uur) en groeipercentages motorvoertuigen tussen 2021 en 2040

Als gevolg van alle ontwikkelingen (SWEK, IHC, Kloos, Alblasserdam) zal de etmaalintensiteit op de West-Kinderdijk (zuid) met circa 40% toenemen. Ten noorden van de Kloos aansluiting is de toename circa 30%. De Kloos ontsluiting leidt tot een toename van het verkeer van 10% op de West Kinderdijk zuid. Als gevolg van de Kloos ontsluiting is er geen toename van het verkeer op de West Kinderdijk noord in de avondspits en ochtendspits. Het verkeer vanuit Kloos is dus voornamelijk richting het zuiden georiënteerd. Uit de tabellen 1 tot en met 3 blijkt dat de grootste toename van het verkeer het gevolg is van andere ontwikkelingen. Uit de tabellen is af te leiden dat de toename van het verkeer per etmaal procentueel hoger is dan in de spitsperiodes. Dit is te verklaren doordat een deel van de toename wordt veroorzaakt door het toeristenverkeer. Het toeristenverkeer vindt vooral plaats buiten de spitsuren. De toename van de verkeersintensiteit op de West Kinderdijk zuid en Oost Kinderdijk in de ochtend- respectievelijk avondspits bedraagt tussen de 27 en 30% met Kloos ontwikkeling. Zonder Kloos ontwikkeling ligt de toename tussen de 19 en 22%. De avondspits is beduidend drukker dan de ochtendspits. In figuur 3 is een selected link voor de Kloosontwikkeling weergeven. De figuur laat zien hoeveel verkeer als gevolg van de Kloos richting centrum Alblasserdam en A15 rijdt.

In rood is het percentage aangegeven van het verkeer van de Kloosontwikkeling ten opzichte van de totale etmaalintensiteit van aangegeven. Op de route naar de A15 blijft de toename van de etmaalintensiteit beperkt tot 7% op de Oost Kinderdijk. Direct na de aansluiting met het Zwarte Paard is het percentage “Kloos” verkeer nog 10% (zie tabel 1). Op de Cortgene en De Helling is het percentage “Kloos” verkeer minder dan 5%. Op de route via het Zwarte Paard richting het centrum is de toename van de verkeersintensiteit op de Van Eesterensingel beperkt tot 2%.

4 19 januari 2021

Verkeerseffecten kloos ontwikkeling

Figuur 3: Selected link etmaalintensiteit Kloosontwikkeling (grotere afbeelding bijlage 2)

Verkeersafwikkeling In dit hoofdstuk wordt ingegaan op de verkeersafwikkeling op het wegvak West Kinderdijk en de aansluiting West Kinderdijk – Molenkade- Kloosontsluiting. Daarnaast wordt kort ingegaan op de verkeersafwikkeling op de aansluiting West- Kinderdijk – Zwarte Paard.

4.1 Wegvakken

In het vastgestelde wegcategoriseringsplan van de gemeente Alblasserdam (d.d. 29 mei 2012) is de West Kinderdijk aangemerkt als gebiedsontsluitingsweg. In het verkeersmodel is de West Kinderdijk ook als gebiedsontsluitingsweg (50 km/u) opgenomen. Een goede indicatie om na te gaan of een wegvak de hoeveelheid verkeer nog kan verwerken is de I/C-ratio (intensiteit/capaciteit). De I/C ratio is een gehanteerd cijfer om inzicht te geven in de mate van doorstroming. Blijft deze I/C-ratio onder de 0,8 dan zijn er geen afwikkelingsproblemen op wegvakniveau te verwachten en zal het verkeer op het wegvak soepel doorstromen. In bijlage 3 zijn de I/C plots voor de ochtend- en avondspits voor 2021, 2040 zonder Kloos en 2040 met Kloos ontwikkeling weergegeven. De I/C-ratio op de wegvakken rondom Kloos ligt in alle spitsperiodes onder de 0,7. Dit is af te leiden aan de blauwe kleur waarmee het wegvak is aangegeven.

5 19 januari 2021

Verkeerseffecten kloos ontwikkeling

De procentuele toename van de etmaalintensiteiten op het traject naar de A15 varieert tussen de 7% op de Oost Kinderdijk tot 3% op De Helling. Op het Zwarte Paard en de Van Eesterensingel (route centrum) bedraagt de toename van de etmaalintensiteit 10% respectievelijk 2%. Deze percentages vallen binnen de marges van het verkeersmodel (+/- 10%). Daarnaast is een toename van 10% nauwelijks waarneembaar in het verkeersbeeld. Door deze beperkte stijging van de verkeersintensiteit zal de I/C belasting voor deze wegvakken niet tot nauwelijks veranderen (zie bijlage 2). 4.2 Kruispunt West Kinderdijk – Molenkade – Kloos aansluiting Met behulp van het programma OMNI-X kan worden berekend of een bepaalde kruispuntvorm het verkeer kan afwikkelen. Belangrijke criteria voor de afwikkeling van een kruispunt zijn de I/C- ratio en de gemiddelde wachttijd op de verschillende takken. Een kruispunt heeft een goede afwikkeling als de I/C- ratio voor iedere tak van het kruispunt onder de 0,8 ligt. Daarbij is het wenselijk de gemiddelde wachttijd voor het verkeer op de verschillende takken niet meer dan 15 seconden bedragen. Bij een langere wachttijd zal verkeer steeds meer risico nemen hetgeen een negatieve invloed heeft op de verkeersveiligheid. Als de gemiddelde wachttijd meer dan 30 seconden bedraagt, zijn maatregelen absoluut noodzakelijk.

Bij het toepassen van een middenberm geldt bovendien de voorwaarde dat de middenberm een minimale breedte heeft van 5 meter. Hierdoor kan 1 personenauto zich opstellen in de middenberm. Bovendien mag de wachtrij in de middenberm mag niet meer dan 1 auto bedragen. Voor de input van het autoverkeer is gebruik gemaakt van het verkeersmodel. Het fietsverkeer is niet het verkeersmodel opgenomen. Daarom is er voor het berekenen van de verkeersafwikkeling op kruispuntniveau een fietstelling gehouden. Deze heeft op 4 oktober 2018 op het kruispunt West Kinderdijk – Zwarte Paard plaatsgevonden. De fietsintensiteiten ten noorden van deze kruising zijn aangehouden als fietsintensiteiten op de aansluiting West Kinderdijk – Molenkade – Kloos aansluiting. Voor de OMNI-X berekeningen zijn de fietstellingen (2018) ook voor het jaar 2040 aangehouden. In de tabellen 4 en 5 wordt de I/C ratio en gemiddelde wachttijd weergegeven voor 2021 en 2040 met ontwikkeling Kloos in zowel ochtend- als avondspits. De uitgebreide berekeningen zijn opgenomen in bijlage 4. Voor het kruispunt West Kinderdijk – Molenkade – Kloos is gekeken naar de huidige vormgeving (jaar 2021 (basis) en 2040 (variant A)) en het aanbrengen van een middenberm (variant B). Deze infrastructurele maatregel is ruimtelijk het meest makkelijk inpasbaar ten opzichte van bijvoorbeeld de aanleg van een rotonde of verkeerslichten.

6 19 januari 2021

Verkeerseffecten kloos ontwikkeling

Basis Variant A Variant B

Kruispunt West Kinderdijk – Molenkade- Kloos 2021 Voorrangskruispunt 2040 met Kloos aansluiting Voorrangskruispunt

I/C ratio

2040 met Kloos aansluiting Voorrangskruispunt MET MIDDENBERM

Westelijke aansluiting 0,42 (tak West Kinderdijk noord) Oostelijke aansluiting 0,48 (tak West Kinderdijk zuid)

0,38 (tak West Kinderdijk Zuid) 0,49 (tak West Kinderdijk zuid)

Gemiddelde wachttijd in seconden 11 sec (tak Molenkade) 38 sec (tak Molenkade)

Westelijke aansluiting 8 sec (tak middenberm) Oostelijke aansluiting 8 sec (tak middenberm)

Tabel 4: Afwikkeling ochtendspitsuur op kruispunt West–Kinderdijk – Molenkade – Kloos in 2021 en 2040

Basis Variant A Variant B

Kruispunt West Kinderdijk – Molenkade- Kloos 2021 Voorrangskruispunt 2040 met Kloos aansluiting Voorrangskruispunt

I/C ratio

2040 met Kloos aansluiting Voorrangskruispunt MET MIDDENBERM

Westelijke aansluiting 0,56 (tak West Kinderdijk noord) Oostelijke aansluiting 0,58 (tak West Kinderdijk zuid)

0,45 (tak West Kinderdijk Noord en Zuid) 1,07 (tak Kloos)

Gemiddelde wachttijd in seconden 21 sec (tak Molenkade) >100 sec (takken Molenkade en Kloos)

Westelijke aansluiting 12 sec (tak middenberm) Oostelijke aansluiting 11 sec (tak middenberm)

Tabel 5: Afwikkeling avondspitsuur op kruispunt West–Kinderdijk – Molenkade – Kloos in 2021 en 2040

In de ochtendspits blijkt dat de gemiddelde wachttijd voor het autoverkeer op de Molenkade in 2040 meer dan 30 seconden bedraagt. In de avondspits is de gemiddelde wachttijd voor het autoverkeer op de Molenkade en Kloosontsluiting meer dan 100 seconden. Ook de I/C ratio bedraagt in de avondspits meer dan 1. Hieruit blijkt dat de avondspits het maatgevende spitsuur is. Met de aanleg van een middenberm van minimaal 5 meter (variant B) kan het autoverkeer in de avondspits wel verwerkt worden. De I/C ratio komt onder de 0,8 te liggen en de gemiddelde wachttijd voor het autoverkeer op de zijrichtingen (Molenkade en Kloos) is ook acceptabel. Uit de berekeningen blijkt dat bij het toepassen van een middenberm de wachtrij in de middenberm niet meer bedraagt dan 1 voertuig. In de planvorming is een middenberm voorzien op de aansluiting West Kinderdijk – Molenkade – Kloos (figuur 4).

7 19 januari 2021

Verkeerseffecten kloos ontwikkeling

Figuur 4: Aansluiting West Kinderdijk – Molenkade – Kloos met middenberm

4.3 Kruispunt West Kinderdijk – Zwarte Paard – Tweede Kloosontsluiting Via de tweede Kloosontsluiting worden alleen het appartementengebouw ( 8 appartementen) en 8 vrije kavels ontsloten. Dit betekent dat de verkeersintensiteit op de Tweede Kloosontsluitingsweg erg laag is. In de ochtendspits is de oriëntatie van dit verkeer vooral vanuit de Tweede Kloosontsluiting rechtsaf de West Kinderdijk op richting Alblasserdam. In de avondspits is de oriëntatie van het autoverkeer vooral gericht komend van de West Kinderdijk (uit Alblasserdam). In tabel 6 worden de resultaten van de OMNI-X berekening voor de ochtendspits weergegeven. In tabel 7 worden de resultaten voor de avondspits weergegeven. De uitgebreide berekeningen zijn opgenomen in bijlage 5.

Variant A

Variant B

Kruispunt West Kinderdijk – Zwarte Paard- Tweede Kloosontsluiting 2040 met Kloos aansluiting Voorrangskruispunt

I/C ratio

Gemiddelde wachttijd in seconden

0,52 (tak West Kinderdijk – noord)

10 sec ( tak Zwarte Paard)

2040 met Kloos aansluiting Voorrangskruispunt MET MIDDENBERM

Westelijke aansluiting 0,44 (tak West Kinderdijk noord)

Westelijke aansluiting 9 sec (tak middenberm)

Oostelijke aansluiting 0,34 (tak West Kinderdijk Zuid )

Oostelijke aansluiting 8sec (tak middenberm)

Tabel 6 : Afwikkeling ochtendspitsuur op kruispunt West–Kinderdijk –Zwarte Paard – Tweede Kloosontsluiting in 2040

8 19 januari 2021

Verkeerseffecten kloos ontwikkeling

Variant A

Variant B

Kruispunt West Kinderdijk – Zwarte Paard- Tweede Kloosontsluiting 2040 met Kloos aansluiting Voorrangskruispunt

I/C ratio

Gemiddelde wachttijd in seconden

0,75 (tak Zwarte Paard)

38 sec (tak Zwarte Paard)

2040 met Kloos aansluiting Voorrangskruispunt MET MIDDENBERM

Westelijke aansluiting 0,56 (tak West Kinderdijk noord) Oostelijke aansluiting 0,47 (tak middenberm)

Westelijke aansluiting 13 sec (tak middenberm) Oostelijke aansluiting 13 sec (tak middenberm)

Tabel7 : Afwikkeling avondspitsuur op kruispunt West–Kinderdijk –Zwarte Paard – Tweede Kloosontsluiting in 2040

In de planvorming is voorzien in een middenberm van 5 meter (figuur 5). Omdat het aantal linksafslaande bewegingen richting Lekstraat beperkt is, bedraagt de wachtrij in de middenberm niet meer dan 1 auto. Een middenberm van 5 meter verbetert de verkeersveiligheid en verbetert voor het fietsverkeer de oversteekbaarheid ten opzichte van de huidige situatie (zie hoofdstuk 5).

Figuur 5: Aansluiting West Kinderdijk – Zwarte Paard –Tweede Kloosontsluiting

Verkeersveiligheid Voor de verkeersveiligheidsanalyse is gebruik gemaakt van de STAR ongevallenregistratie. De STAR (Smart Traffic Accident Reporting) is een initiatief van de Nationale politie , verbond van verzekeraars en het verkeerskundig ICT bureau VIA. Het STAR laat voor de West Kinderdijk het volgende ongevallenbeeld zien voor de periode 2014 tot de 1e helft 2020.

9 19 januari 2021

Verkeerseffecten kloos ontwikkeling

In figuur 6 worden de verkeersongevallen waarvan de exacte locatie bekend is weergegeven, waarvan de letselongevallen in rood zijn weergegeven. UMS (uitsluitend materiële schade) ongevallen zijn in blauw weergegeven.

Figuur 6: Verkeersongevallen in de periode 2014 tot en met 1e helft 2020 waarvan exacte locatie bekend is (Bron: Star verkeersongevallenkaart)

De meeste letselongevallen vonden plaats op de West-Kinderdijk ten noorden van de aansluiting met de Molenkade. Op het wegvak West-Kinderdijk ten noorden van de Molenkade hebben 14 (geregistreerde) ongevallen plaatsgevonden waarvan 7 met letsel. Ten zuiden van de Molenkade hebben op de West Kinderdijk 5 (geregistreerde)ongevallen plaatsgevonden waarvan 2 op de ventweg en 1 op het kruispunt West Kinderdijk – Zwarte Paard. Op de West Kinderdijk is voor het fietsverkeer een tweerichtingen fietspad aanwezig. Als fietsverkeer bij de Molenkade de West Kinderdijk wilt oversteken zijn zij in de huidige situatie genoodzaakt deze oversteek in één keer te maken. Dit geldt ook voor voetgangers. De oversteekbaarheid voor voetgangers kan worden afgelezen in figuur 7. Bij het berekenen van de benodigde hiaattijd is uitgegaan van een snelheid van voetgangers van 1 m/s. Daarnaast is rekening gehouden met 2 seconden reactietijd voor het kunnen maken van de oversteek. Dit levert voor voetgangers een benodigde hiaattijd van 8 seconden op. Voor de intensiteit is uitgegaan van de avondspitsuurintensiteit in 2021 (rood) en 2040 (blauw). Beide jaren is de oversteekbaarheid voor voetgangers zeer slecht (zie tabel 6). Het toepassen van een middenberm leidt ertoe dat zowel in 2021 als in 2040 de oversteekbaarheid voor voetgangers (en fietsers) tussen de 5 en 10 seconden bedraagt.

De oversteekbaarheid kent daarbij een kwalificatie “goed” (tabel 6).

10 19 januari 2021

Verkeerseffecten kloos ontwikkeling

Figuur 7: Oversteekbaarheid voetgangers in een ongeregelde situatie (Bron: CROW, ASVV 2012)

Tabel 6: Mate van oversteekbaarheid voor voetgangers (bron: ASVV 2012)

Op de aansluiting West Kinderdijk – Zwarte Paard zijn middeneilanden aanwezig op de West Kinderdijk. Voor het fietsverkeer zijn deze middeneilanden net 2 meter. Zeker omdat in de spitsperiode ook groepen fietsers (scholieren)oversteken is het wenselijk om de middenberm te verbreden. Op het moment dat de middenberm wordt verbreed tot 5 meter kunnen meerdere fietsers zich opstellen en kan ook 1 auto zich opstellen in de middenberm. Hiermee wordt de verkeersveiligheid op deze kruising verbeterd ten opzichte van de huidige situatie. Op de route naar de A15 zijn op de Oost Kinderdijk, Cortgene, Dam en De Helling op meerdere plaatsen middeneilanden voor het langzaam verkeer aanwezig om de oversteekbaarheid te waarborgen. Daarnaast bedraagt de toename op deze wegen als gevolg van de Kloosontwikkeling minder dan 10% (zie figuur 3). Dit betekent dat de Kloosontwikkeling niet direct zal leiden tot een verslechtering van de oversteekbaarheid voor het langzaam verkeer op deze wegen.

11 19 januari 2021

Verkeerseffecten kloos ontwikkeling

Openbaar vervoer Vanaf december 2019 is er een nieuwe vervoerder Q-Buzz gaan rijden in de omgeving van Drechtsteden. Daarbij is er sprake geweest van een forse frequentieverhoging, zowel langs de Klooslocatie als vanaf het Scheldeplein (figuur 8, tabel 7). Buslijn R-net 489 Kralingse Zoom Alblasserdam – Kinderdijk – Nw. Lekkerland SnelBuzz 316 Dordrecht – Alblasserdam - Kinderdijk

Streekbuzz 190 Rotterdam Zuidplein – Alblasserdam – Kinderdijk - Streefkerk

Dienstregeling Mercon Kloos / Kinderdijk Iedere dag 2x per uur van ’s ochtends vroeg tot ’s avonds laat

Dienstregeling vanaf Rijnstraat

Werkdagen 1x per uur van circa. 9.00 – 17.30 Weekenddagen 2x per uur van circa. 9.00 – 17.30

Ieder dag van ’s ochtends vroeg tot ’s avonds laat Werkdagen overdag extra diensten 4x per uur

2x per uur in ochtendspits naar Rotterdam 2x per uur in middagspits vanuit Rotterdam

Zie Mercon Kloos

Maandag – zaterdag overdag extra diensten 4 -6x per uur

Tabel 7: overzicht frequentie buslijnen anno 2020

Klooslocatie

Figuur 8: Buslijnennet anno 2020

De R-netbussen zijn onderdeel van het hoogwaardige OV net van de Randstad. Op alle lijnen wordt met een herkenbare formule gewerkt (figuur 9).

12 19 januari 2021

Verkeerseffecten kloos ontwikkeling

Figuur 9: voorbeeld R-netconcept

Door het nieuwe buslijnennet wordt de Kloos locatie Scheldeplein bediend. Op 5 tot 10 minuten lopen naar de halte Rijnstraat zijn de OV mogelijk op hoog niveau. Overdag kan 4 tot 6 x per uur zowel richting Dordrecht als richting Rotterdam worden gereisd. Vanuit Rotterdam en Dordrecht is het mogelijk om met de Waterbus naar Alblasserdam te reizen en met een overstap op het Driehoeksveer naar Kinderdijk (zie figuur 10). In de zomermaanden is er een rechtstreekse 2-uurs sneldienst Rotterdam – Kinderdijk – Dordrecht.

Figuur 10: Waterbus Rotterdam- Dordrecht met halteplaatsen

De Waterbus krijgt vanaf 1 januari 2022 een nieuwe vervoerder: Aqualiner en Swets ODV Maritiem. Zij zullen reizigers met nieuwe, schone schepen vervoeren tussen Rotterdam en de Drechtsteden. Met de nieuwe vervoerder kunnen reizigers uit Rotterdam het hele jaar door met de Waterbus naar Kinderdijk. Ook komt er een nieuwe halte bij het Zalmhuis/Rivium, waardoor Capelle aan den IJssel via de Waterbus goed bereikbaar wordt. Er is echter geen extra halte voorzien bij de Kloos locatie op dit moment. De concessie heeft een looptijd tot 2031.

13 19 januari 2021

Verkeerseffecten kloos ontwikkeling

Het verkeersmodel is een automodel en houdt geen rekening met verbeteringen in het OV-aanbod. Het nieuwe lijnennet, onder andere door de introductie van R-net, kan gunstig uitwerken voor een vermindering van het autogebruik, zowel naar Kloos als naar Kinderdijk.

Conclusies en aanbevelingen Als gevolg van alle ontwikkelingen zal de etmaalintensiteit op de West Kinderdijk in 2040 met circa 40% toenemen ten opzichte van 2021. Deze toename van het verkeer is vooral het gevolg van andere ontwikkelingen dan Kloos. Daarbij is de avondspits beduidend drukker dan de ochtendspits. De ontwikkeling Kloos leidt in het maatgevende avondspitsuur op de West Kinderdijk ten zuiden van de Molenkade tot een extra toename van 9% (159 voertuigen). Op de Oost Kinderdijk neemt de verkeersintensiteit in de avondspits toe met 28% waarvan 6% het gevolg is van de Kloos ontwikkeling. Op de Oost Kinderdijk blijft de toename van de etmaalintensiteit als gevolg van de Kloosontwikkeling beperkt tot circa 7%. Op De Helling en Cortgene is de toename van de etmaalintensiteit als gevolg van de Kloosontwikkeling minder dan 5%. Het effect van Kloos op de totale verkeersafwikkeling is verwaarloosbaar. De West Kinderdijk kan de toekomstige verkeersintensiteit blijven verwerken. De I/C ratio op de wegvak ligt in zowel ochtend- als avondspits onder de 0,7. Het kruispunt West Kinderdijk – Molenkade – Kloos kan in de ochtend- als avondspitsuur met de huidige vormgeving het verkeer niet goed afwikkelen. Vooral in de avondspits is de I/C ratio te hoog en de gemiddelde wachttijd van het verkeer op de Molenkade en Kloos te lang.

Met de aanleg van een middenberm van 5 meter breed kan het autoverkeer wel goed worden afgewikkeld. Met de aanleg van een middenberm verbetert ook de verkeersveiligheid voor fietsers en voetgangers omdat de oversteekbaarheid aanzienlijk verbetert door het oversteken in twee etappes. Voor het appartementengebouw (8 appartementen) en de 8 vrije kavels die via de Lekstraat (tegenover Zwarte Paard) ontsloten worden, zijn bij een 5 meter brede middenberm de wachttijden in ochtend- en avondspits acceptabel. Ook hierdoor verbetert de verkeersveiligheid voor overstekende fietsers van het Zwarte Paard naar het fietspad langs de West Kinderdijk (en vv). Het verkeersmodel is een automodel en houdt geen rekening met verbeteringen in het OV-aanbod. Het nieuwe buslijnennet kan gunstig uitwerken voor een vermindering van het autogebruik, zowel naar Kloos als naar Kinderdijk.

14 19 januari 2021

Bijlagen Bijlage 1a Etmaalintensiteit 2021 Bijlage 1b Etmaalintensiteit 2040 zonder Kloos Bijlage 1c Etmaalintensiteit 2040 met Kloos Bijlage 1d Ochtendspits (2 uur) 2021 Bijlage 1e Ochtendspits (2 uur) 2040 zonder Kloos Bijlage 1f Ochtendspits (2 uur) 2040 met Kloos Bijlage 1g Avondspits (2 uur) 2021 Bijlage 1h Avondspits (2 uur) 2040 zonder Kloos Bijlage 1i Avondspits (2 uur) 2040 met Kloos Bijlage 2 Selected Link Kloos Bijlage 3a I/C ochtendspits 2021 Bijlage 3b I/C ochtendspits 2040 zonder plan Bijlage 3c I/C ochtendspits 2040 met plan Bijlage 3d I/C avondspits 2021 Bijlage 3e I/C avondspits 2040 zonder plan Bijlage 3f I/C avondspits 2040 met plan Bijlage 4 OMNI-x berekening West Kinderdijk – Molenkade – Kloos Bijlage 5 OMNI-x berekening West Kinderdijk – Zwarte Paard – Tweede Kloosontsluiting

3224 3166 3345 3406

80 12 234 1 402 404 8 1

56 38 822 3

4745 4774

72 46 692 4

74 47 45 47

0 43 8 45 63 50 06 50

5063 5006 6 362 0 335

44 55 94 95

38 35 61386 893 1 58 9 4294 4 40 94 184 387 80 11 1

27 27 5 1

94 80

35 2 32 035 11 02 3211

240 2514 464540 854 287 4938 7

4 46 655 60

42187 517 43187 341

11

2 71 00 7

21 942 89 20527 436 27 13 1 243 8 227 6 1 17 3 11 0 6703287 3 2990 3 502 563 211

2653 2463

0 72 9 61

6 359 2 362

3

0 55 0 90 55 0 4 49

19 19 93 2 2 29 3 06 2 271 18 32 4

6 56 70 3

5 13 5 13

3569 3603

156 1744620 6 16541 530 1462 1

26 26 31 44

4 46 655 60

56 15 026 2

1 20 556 26

Etmaal intensiteit in mvt i2021H zonder plan Alblasserdam MK, MK_i2021_zp, Cube DS2018_i2020H_MK_zonder_plan

4905 4 49174 905 91 7

295 305

24 25 63 2 85 46 25 23463 85 2585

40 35 36 4036 51 3551

1569 2183

913 871

3861 3373

49 49 21 33 code OT6122_RVMK_DS18 date 20-10-2020 Gemeente Dordrecht

25 24 28 88

3986 3865 4405 4496

91 16 686 1 537 530 9 9

36 49 861 4

6239 6194

65 61 113 6

94 61 39 62

5 43 3 45 74 64 01 65

6474 6501 1 400 2 378

55 66 41 47

42 40 69426 614 9 06 1 4718 4 10 45 0 024 815 77 59 8

28 27 5 5

0 10 7 7

38 6 36 738 32 76 3632

243 2524 498942 690 715 4272 8

5 59 868 50

4715 443 47128 240

14

4 75 86 6

25 342 89 24425 774 65 15 8 277 8 265 4 8 18 6 11 2 6813640 3 3385 3 876 566 632

2991 2851

3 70 0 63

9 468 3 473

2

8 54 8 04 54 4 5 50

23 23 32 2 0 32 5 10 2 610 58 34 9

6 56 81 6

8 13 9 13

4665 4715

187 2048920 8 20251 896 1845 1

30 31 79 55

5 59 868 50

01 20 371 2

2 23 001 71

Etmaal intensiteit in mvt 2040H zonder plan Alblasserdam MK, MK_2040_zp, Cube DS2018_2040H_MK_zonder_plan

6130 6 62216 130 22 1

289 277

25 25 01 2 76 50 25 21501 76 2576

42 37 42 4242 54 3754

2203 2751

976 926

4040 3555

61 62 45 37 code OT6122_RVMK_DS18 date 20-10-2020 Gemeente Dordrecht

29 30 72 01

4007 3872

4415 4522

11 17 684 1 542 535 2 8

71 49 880 4

6291 6252

15 62 170 6

52 62 91 62

3 43 1 45

36 65 57 65

7045 7049

6 77 9 75

6 55 1 6 50 55 1 50

25 24 41 8 28 84 31 5 27 12 35 56

13 7

4 72 72 6

27 26 29296 072 81 1 4

19 11 1 9

29 28 61 14

3172 3000

8 68 4 60

4 502 2 509

9 16 6 1

6723813 4 3528 3 044 559 769

4 416 4 391

55 66 59 56

44 41 2844 884 28 18 8 487 46 4 10 25 1 79

28 27 2 2

1 10 9 7

40 37 44 44 69 40 3769

234 245 8498 590 458 264 09 853

6 62 176 67

4809 144 0 48153 236

0 15 2 15

209 201 3 3

67 55 2 9

04 5 704 9 50 78 704 50

2277 136 2277 22072 065 2207 2

32 33 59 28

6 62 176 67

12 20 423 2

305 278 6435 6535 6435 65 35

2 24 012 23

Etmaal intensiteit in mvt 2040H met plan Alblasserdam MK, MK_2040_mp, Cube DS2018_2040H_MK_met_plan

24 25 21 05 242 25 1242 1 05 2505

42 37 46 42 46 54 3754

2229 2802

976 926

4045 3556

64 65 50 50

code OT6122_RVMK_DS18 date 20-10-2020 Gemeente Dordrecht

31 31 49 74

570 347

366 587

1 22 17 2 692 432

7 66 3 40

671 774

6 65 70 7

4 77 1 67

70 30

3 78 0 72 783 720

3427 5 221 7 9

62 64

27 27 1 8

62 64

25 8 2 26 3 3 67 05

14 16

13

275 341

67 0 10

548 582

2 11 6 6

26 7 30 5

21 11

51 323 87 426

332 479

0 33 4 52

8

33 47 2 2 82 9 33 3 4794 7

8 7

82 60 3 5

34 5 7 1 34 7 57 1349 761 8 369 65 9

390 185 767 35 72 6 2 345

6 75 40 2

3 68 73 0

7261 8 34151 6 1

24 41

22 42

547 576

24 12

225 164

51 87

783 720

265 243 265265 173 162 173173

23 44 5 5

351 684

41 25

6 75 40 2 651 65 799 79 1 9

2 20 53 2

2 25 02 3

41 19 1 0

65 80 2 2

code OT6122_RVMK_DS18 Ochtendspitsperiode intensiteit in mvt i2021H zonder plan date 20-10-2020

Alblasserdam MK, MK_i2021_zp, Cube DS2018_i2020H_MK_zonder_plan

41 19 1 411 0 190

35 68 1 4

202 253

68 164

288 672

Gemeente Dordrecht

22 43 4 1

678 399

444 721

9 22 34 2 822 497

7 79 6 47

769 943

4 75 41 9

3 94 9 76

69 29

1 95 7 81 951 817

3427 9 251 1 5

55 64

30 30 5 4

55 64

29 3 3 28 9 3 00 28

14 18

18

307 364

59 99

688 651

5 11 7 5

30 0 32 8

24 10

51 355 84 445

364 501

1 36 6 54

8

36 50 4 4 81 1 36 3 5013 6

8 6

95 82 4 0

37 6 0 5 37 2 60 5382 264 2 403 68 2

339 199 781 38 74 0 3 376

7 84 76 9

4 70 07 4

7401 7 37161 8 0

32 41

22 42

687 645

25 12

252 191

51 84

951 817

292 268 292292 1 9 188 199199

26 52 2 0

370 661

39 23

7 84 76 9 787 78 897 89 7 7

7 25 15 3

2 31 57 5

35 19 3 7

78 90 8 0

code OT6122_RVMK_DS18 Ochtendspitsperiode intensiteit in mvt 2040H zonder plan date 20-10-2020

Alblasserdam MK, MK_2040_zp, Cube DS2018_2040H_MK_zonder_plan

35 19 3 353 7 197

37 66 0 1

257 403

70 161

299 649

Gemeente Dordrecht

25 50 0 7

676 404

449 719

9 22 32 2 825 509

5 79 2 48

775 958

1 76 55 9

8 95 5 77

69 29

6 96 4 82 977 936

42 4 14

3427 9 281 7 7

55 63

31 33 0 6

55 63

29 8 3 32 1 3 04 60

15 17

16

311 396

58 96

704 736

1 11 6 5

30 4 36 0

25 11

50 359 83 476

367 532

4 36 6 57

8

36 53 7 7 81 2 36 3 5323 7

8 7

95 81 6 6

37 6 3 7 37 2 63 7385 267 2 405 71 2

291 198 808 38 76 8 4 377

7 92 90 9

7681 7 37171 8 2

31 42

22 42

704 730

26 14

259 222

50 83

977 936

300 276 300300 2 3 220 233233

26 59 4 4

372 660

39 24

7 92 90 9 801 80 977 97 1 7

5 25 25 3

2 32 55 5

Ochtendspitsperiode intensiteit in mvt 2040H met plan Alblasserdam MK, MK_2040_mp, Cube DS2018_2040H_MK_met_plan

30 19 4 304 6 196

37 66 2 0

266 395

80 98 2 0

30 19 4 6

70 161

301 648

code OT6122_RVMK_DS18 date 20-10-2020 Gemeente Dordrecht

25 58 2 1

543 681

706 573

6 21 22 2 625 794

9 62 4 80

910 806

4 90 86 7

6 80 0 91

54 98

3 87 4 93 873 934

2636 3 354 3 8

39 38 0 3

2 10 0 8

60 55

2 10 0 8

37 8 4 35 9 3 36 78

14 26

19

134 615 72 461

13 72 4

95 7 13

487 395

1 14 0 8

663 636

28 21

43 6 37 8

678 483

7 72 2 49

15 12

67 48 8 8 66 3 6710 483 7

15 12

66 11 9 88

79 5 1 0 79 7 51 0839 753 6 893 57 2

250 532 564 99 54 8 6 949

8 77 77 5

9 58 19 1

5481 9 94295 4 6

657 637

19 30

242 292

58 39

873 934

255 238 255255 37 309 337337

57 42 7 8

891 445

43 52

8 77 77 5 939 93 801 80 9 1

3 31 21 3

3 32 13 1

24 53 7 8

94 80 3 3

OT6122_RVMK_DS18 Avondspitsperiode intensiteit in mvt i2021H zonder plan code date 20-10-2020

Alblasserdam MK, MK_i2021_zp, Cube DS2018_i2020H_MK_zonder_plan

24 53 7 247 8 538

89 44 1 5

326 425

209 104

876 390

Gemeente Dordrecht

56 40 1 8

635 813

880 706

1 22 25 2 764 975

1 75 6 96

1135 967

31 11 49 9

7 96 5 3 11

53 95

29 10 55 11 1029 1155

2535 9 404 7 2

45 42 1 5

1 10 1 8

72 68

1 10 1 8

44 0 4 39 8 4 94 15

13 29

25

133 670 71 496

13 71 3

99 1 13

543 431

4 13 7 7

762 823

33 24

49 4 41 5

735 521

4 77 9 52

23 12

73 52 5 5 71 1 7310 521 2

23 12

94 13 9 26

83 5 5 9 83 8 55 9887 857 7 947 61 3

326 492 641 10 6 05 2 4 959

9 97 94 3

9 62 73 2

6242 3 95291 5 8

757 825

19 30

297 325

64 39

9 102 5 115

307 290 307307 365 337 365365

67 47 3 6

881 454

50 51

9 97 94 3 1058 1000 1058 10 00

8 31 16 3

3 31 18 6

33 49 0 6

10 10 62 01

OT6122_RVMK_DS18 Avondspitsperiode intensiteit in mvt 2040H zonder plan code date 20-10-2020

Alblasserdam MK, MK_2040_zp, Cube DS2018_2040H_MK_zonder_plan

33 49 0 330 6 496

88 45 1 4

521 469

207 107

865 394

Gemeente Dordrecht

65 45 0 3

655 805

872 727

7 22 24 2 774 963

3 77 0 96

1144 954

40 11 36 9

4 95 4 4 11

53 95

16 10 64 11 1145 1198

0 18 5 8

2545 4 424 9 8

50 45 2 0

2 10 1 8

71 68

2 10 1 8

48 9 5 42 2 4 42 38

14 30

25

132 716 70 517

13 70 2

97 9 12

590 452

3 13 5 7

822 836

34 25

54 2 43 8

780 540

8 81 8 54

23 13

78 54 0 0 71 0 7810 540 2

95 13 0 35

23 13

317 479 660 10 6 37 4 4 992

10 98 49 1

88 5 7 3 88 7 57 3931 759 5 990 63 0

6442 4 99221 1 3

817 838

21 32

350 352

63 39

5 114 8 119

364 345 364364 396 366 396396

70 49 4 0

882 455

10 98 49 1

67 50 1113 1008 1113 10 08

0 32 19 3

3 31 20 9

Avondspitsperiode intensiteit in mvt 2040H met plan Alblasserdam MK, MK_2040_mp, Cube DS2018_2040H_MK_met_plan

33 48 8 338 4 484

88 45 2 5

526 490

11 10 16 10

33 48 8 4

207 107

866 395

code OT6122_RVMK_DS18 date 20-10-2020 Gemeente Dordrecht

68 46 0 7

2% BIJLAGE 2 SELECTED LINK met % van totaal etmaalintensiteit 2040

Zie figuur 2

7%

2%

4%

3%

Legend Band Widths

80

81 9 7

IC ochtend 0 - 70 70 - 80 80 - 90 90 - 100 100 - 120 >= 120

75

IC wegvakken OS 2021 zonder plan Alblasserdam MK, MK_2021-zp, Cube DS2018_i2021H_zonder_plan

code OT6122_RVMK_DS18 date 15-01-2021 Gemeente Dordrecht

Legend Band Widths

83

84 6 8

IC ochtend 0 - 70 70 - 80 80 - 90 90 - 100 100 - 120 >= 120

72 87

77

72

71

72

72

71

71

71

73

72

73

77

73

IC wegvakken OS 2040H zonder plan Alblasserdam MK, MK_2040H-zp, Cube DS2018_2040H_zonder_plan

code OT6122_RVMK_DS18 date 15-01-2021 Gemeente Dordrecht

Legend Band Widths

85

84 5 8

IC ochtend 0 - 70 70 - 80 80 - 90 90 - 100 100 - 120 >= 120

72 87

77

72

72

72

72

72

72

72

73

72

77

73

IC wegvakken OS 2040H met plan Alblasserdam MK, MK_2040H-mp, Cube DS2018_2040H_met_plan

code OT6122_RVMK_DS18 date 15-01-2021 Gemeente Dordrecht

Legend Band Widths

71 71

96

74 8 7

IC avond 0 - 70 70 - 80 80 - 90 90 - 100 100 - 120 >= 120

72

72 7

2

70 70

77

70 70

82

82 82

77

76

82

77 83

77 83

IC wegvakken AS 2021 zonder plan Alblasserdam MK, MK_2021-zp, Cube DS2018_i2021H_zonder_plan

code OT6122_RVMK_DS18 date 15-01-2021 Gemeente Dordrecht

Legend Band Widths 76 8 7

IC avond 0 - 70 70 - 80 80 - 90 90 - 100 100 - 120 >= 120

77 77

79 79

75 104

79

90

90 9

0

89 89

83

94 76

80

85

94 77

78

78

83

92 73

89

92 73

73

78

73 9 2 73 92

73

89

78

85

83

80

74

85 72

86

74

86

IC wegvakken AS 2040H zonder plan Alblasserdam MK, MK_2040H-zp, Cube DS2018_2040H_zonder_plan

code OT6122_RVMK_DS18 date 15-01-2021 Gemeente Dordrecht

Legend Band Widths 78 8 7

IC avond 0 - 70 70 - 80 80 - 90 90 - 100 100 - 120 >= 120

79 79

79 79

74 106

81

91

91 9

1

90 90

83

94 77

80

85

94 77

78

78

83

93 73

90

93 73

73

78

73 9 3 73 93

73

90

78

85

83

80

74

85 72

86

IC wegvakken AS 2040H met plan Alblasserdam MK, MK_2040H-mp, Cube DS2018_2040H_met_plan

code OT6122_RVMK_DS18 date 15-01-2021 Gemeente Dordrecht

BIJLAGE 4 RESULTATEN OMNI X BEREKENING

WEST KINDERDIJK MOLENKADE KLOOS

Ochtendspitsuurintensiteiten 2021 Vrachtverkeer

Bussen

Fiets

OMNI-x resultaten ochtendspitsuur 2021

Avondspitsuurintensiteiten 2021 Vrachtverkeer

Bussen

Fiets

OMNI-x resultaten avondspitsuur 2021

Huidige aansluiting West Kinderdijk – Molenkade met Kloos aansluiting

Ochtendspitsuurintensiteiten 2040 met planontwikkeling Kloos Vrachtverkeer

Bussen

Fiets

OMNI-x resultaten ochtendspitsuur 2040 met planontwikkeling Kloos

Aansluiting West Kinderdijk Molenkade Kloos met middenberm

west

oost

OMNI-x resultaten ochtendspitsuur 2040 met planontwikkeling Kloos MET middenberm

WEST

OOST

Avondspitsuurintensiteiten 2040 met planontwikkeling Kloos autoverkeer

Vrachtverkeer

Bussen

Fiets

OMNI-x resultaten avondspitsuur 2040 met planontwikkeling Kloos

Aansluiting West Kinderdijk Molenkade Kloos met middenberm

west

oost

OMNI-x resultaten avondspitsuur 2040 met planontwikkeling Kloos MET middenberm

BIJLAGE 5 RESULTATEN OMNI X BEREKENING

WEST KINDERDIJK ZWARTE PAARD TWEEDE KLOOSONTSLUITING

Aansluiting West Kinderdijk – Zwarte Paard – Tweede Kloosontsluiting

Ochtendspitsuurintensiteiten 2040 met planontwikkeling Kloos autoverkeer

1 9

Vrachtverkeer

Bussen

Fiets

OMNI-x resultaten ochtendspitsuur 2040 met planontwikkeling Kloos

Aansluiting West Kinderdijk Molenkade Tweede Kloosontsluiting met middenberm west WEST

oost OOST

OMNI-x resultaten ochtendspitsuur 2040 met planontwikkeling Kloos MET middenberm

Avondspitsuurintensiteiten 2040 met planontwikkeling Kloos Vrachtverkeer

8 2

Bussen

Fiets

Aansluiting West Kinderdijk – Zwarte Paard – Tweede Kloosontsluiting

OMNI-x resultaten avondspitsuur 2040 met planontwikkeling Kloos

Aansluiting West Kinderdijk Molenkade Tweede Kloosontsluiting met middenberm west WEST

oost OOST

OMNI-x resultaten avondspitsuur 2040 met planontwikkeling Kloos MET middenberm

WEST

OOST

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://raad.alblasserdam.nl/api/v1/meetings/221/documents/5041