Document · PDF

Bijlage 1 - Begroting 2022 versie 30 april GRD.pdf

Gemeenteraad Alblasserdam 29 juni 2021, gemeente AlblasserdamBij agendapunt: 11: Zienswijze begrotingen Gemeenschappelijke Regelingen 2022 - Raadsvoorstel26.755 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 3

CONCEPT Begroting 2022 GR Drechtsteden

versie 30 april 2021

Begroting 2022 GR Drechtsteden

INHOUDSOPGAVE

1 1.1 1.2

Inleiding Budgettaire kaders en uitgangspunten Samenvatting financiële resultaten

5 5 7

2 2.1 2.2 2.3

Programma's Beleid en Bestuur Sociale Dienst Drechtsteden Bedrijfsvoering A. Ingenieursbureau Drechtsteden B. Servicecentrum Drechtsteden C. Gemeentebelastingen, Onderzoekcentrum Drechtsteden

8 8 13 34 34 36 39

3 3.1 3.2 3.3 3.4 3.5

Verplichte paragrafen Weerstandsvermogen en risicobeheersing Bedrijfsvoering Financiering Onderhoud kapitaalgoederen Verbonden partijen

43 43 46 47 48 48

4 4.1 4.2 4.3 4.4

Financiële begroting Overhead Algemene dekkingsmiddelen Recapitulatie programmabegroting Verdeelsleutels

55 55 55 56 57

Vaststelling

Bijlagen A. Bijdragen per gemeente B. Begroting en meerjarenraming naar taakvelden C. Geprognosticeerde balans en EMU-saldo D. Beleidsindicatoren E. Risicotabel per gemeente F. Uitgangspunten voor de begroting van de sociale dienst

Begroting 2022 GR Drechtsteden

59 61 62 63 64 65

Begroting 2022 GR Drechtsteden

Inleiding

De primaire begroting 2022 is een staand beleid begroting. De begroting bevat geen voorstellen voor nieuw en/of aangepast beleid. De begroting is daarmee een financiële doorvertaling van afgeronde besluitvorming door de Drechtraad en van autonome ontwikkelingen in de taakgebieden van de sociale dienst en de andere GRD-dochters. Coronacrisis Deze primaire begroting 2022 wordt eind april 2021 opgesteld. Het is niet duidelijk hoelang de coronacrisis nog gaat duren, en wat dan de financiële consequenties in 2022 voor de GRD-begroting zijn. Om die reden zijn in deze begroting 2022 daarvoor geen extra middelen opgenomen. In de begroting van de sociale dienst is toegelicht wat de verwachte doorwerking is voor klantaantallen en de vraag naar voorzieningen. De Drechtraad wordt regelmatig geïnformeerd over de inhoudelijke en budgettaire ontwikkelingen. Transitie Gemeenten hebben het principebesluit genomen tot omvorming van de GR Drechtsteden. De GRDdochters Bureau Drechtsteden, Ingenieursbureau, Servicecentrum, Onderzoekcentrum, en Gemeentebelastingen worden daarbij onderdeel van de gemeente Dordrecht, als service-organisatie. De Sociale dienst blijft binnen de GRD, die wordt omgevormd tot een college-regeling waarbij het Algemeen Bestuur bestaat uit collegeleden van de deelnemende gemeenten, en het Dagelijks Bestuur wordt gekozen uit het Algemeen Bestuur.

Omdat definitieve besluitvorming nog moet plaatsvinden is de begroting 2022 nog geheel conform de bestaande, "oude" structuur, en het bestaande, door de Drechtraad vastgestelde, financiële beleid. Alle GRD-dochters zijn dus nog integraal in de GRD-begroting 2022 opgenomen. Als de besluitvorming is afgerond wordt de begroting, via een begrotingswijziging, aangepast. Naar verwachting is dat begin 2022. De GRD-begroting wordt dan verlaagd met de budgetten van de GRD-dochters die overgaan naar de gemeente Dordrecht. Uitgangspunt is dan een (nagenoeg) gelijktijdige ophoging van de Dordtse begroting 2022. Budgetten van de Sociale dienst blijven dan in de GRD-begroting. Het dan zittende Algemeen Bestuur krijgt voorstellen over de omvang en indeling van die begroting.

1.1

Budgettaire kaders en uitgangspunten

De gehanteerde kaders en uitgangspunten zijn conform de beleidslijnen van vorige begrotingen. In de begroting zijn alle bedragen in duizenden euro’s tenzij anders aangegeven. Daar waar “Begroting 2021” staat vermeld betreft het de begroting 2021, inclusief de 1e begrotingswijziging, zoals vastgesteld in de Drechtraad van 7 juli 2020. De indeling van de begroting in begrotingsprogramma’s is ongewijzigd gebleven. Groeiagenda Met ingang van 1 januari 2020 wordt de ambtelijke uitvoeringsorganisatie vanuit de gemeente Dordrecht gestuurd. Het budget was nog opgenomen in de GRD-begrotingen van 2021, maar is inmiddels overgeheveld naar de gemeente Dordrecht en komt daarom niet terug in begroting 2022. Ook de budgetten voor het Regionaal Platform Verkeersveiligheid, de waterbus, en walstroom zijn overgeheveld naar de gemeente Dordrecht en komen niet terug in begroting 2022 van de GRD. De Drechtraad is hierover in november 2020 geïnformeerd via een raadsinformatiebrief. Financieel kader sociaal domein Het Drechtstedenbestuur heeft medio 2020 het nieuwe financieel kader voor het sociaal domein vastgesteld. De Drechtraad is hierover in september 2020 geïnformeerd via een raadsinformatiebrief. Het financieel kader bevat een beschrijving van het proces voor de begroting van de sociale dienst. Onderdeel van dat proces is een uitgangspuntennotitie.

Het Drechtstedenbestuur heeft die notitie op 4 februari 2021 vastgesteld voor begroting 2022, met aanvullende besluitvorming op 22 april 2021. De uitgangspunten zijn als bijlage F bijgevoegd.

Begroting 2022 GR Drechtsteden

Invulling taakstelling De Drechtraad heeft 1 december op 2020, bij de bespreking van de 2e burap 2020, een besluit genomen over de invulling van de resterende taakstelling. De successievelijke besluiten over de invulling van de taakstelling zijn volledig, structureel, verwerkt in begroting 2022. In begroting 2022 is dan ook geen taakstelling meer opgenomen. Kostenindexering In deze primaire begroting zijn de budgetten aangepast voor loon- en prijsontwikkelingen. Conform de kaderstelling voor de GR'en in Zuid-Holland Zuid worden voor deze indexering de CPB-ramingen gehanteerd zoals die zijn opgenomen in de septembercirculaire 2020 gemeentefonds: Tabel 4.2.2 Prijsindexen CPB* MEV 2021 Prijs bruto binnenlands product (pbbp) Prijs nationale bestedingen (pnb) Nationale consumentenprijsindex (cpi) Loonvoet sector overheid Prijs overheidsconsumptie, beloning werknemers Prijs overheidsconsumptie, netto materieel (imoc)

2020 1,7 1,5 1,5 3,6 4,6 1,5

2021 1,5 1,4 1,5 1,8 0,6 1,5

2022 1,4 1,4 1,6 1,5 1,3 1,5

2023 1,2 1,3 1,6 1,9 1,5 1,5

2024 1,3 1,3 1,6 1,9 1,5 1,5

2025 1,4 1,5 1,6 2,2 1,8 1,5

* toelichting/ verduidelijking bij de kerngegevens is te vinden op : https://www.cpb.nl/artikel/toelichting-bij-kerngegevenstabel

Prijsstijgingen zijn in de begroting opgenomen waar daarvoor een contractuele verplichting is. Daarbij wordt gerekend met de index "Prijs bruto binnenlands product (pbbp)". Voor 2022 bedraagt die prijsindex 1,4%. Voor de schatting van de loonkostenstijging wordt gebruikt de "Prijs overheidsconsumptie, beloning werknemers". Die index, voor 2021 1,3%, is toegepast op de loonkosten van de vastgestelde personeelsformatie. De laatst afgesloten CAO had een looptijd tot en met 31 december 2020. Onderhandelingen over een nieuwe CAO lopen nog. Bij de 1e burap 2022 wordt gerapporteerd over de feitelijke realisatie van de loonkosten. De budgetstijging door de kostenindexering is als volgt in de begroting opgenomen (bedragen x € 1.000):

Bureau Drechtsteden Regiogriffie Sociale dienst Servicecentrum Gemeentebelastingen/ Onderzoekcentrum Totaal

Begroting 2022 GR Drechtsteden

bedrag 14 5 725 624 99 1.467

1.2

Samenvatting financiële resultaten

Gemeentelijke bijdragen In totaal stijgen de gemeentelijke bijdragen ten opzichte van de begroting 2021 met € 18,3 miljoen. Als rekening wordt gehouden met de hogere rijksbijdragen voor bijstand en de wijziging in de WSWsubsidie is de stijging € 10,1 miljoen. Dit is als volgt opgebouwd: Onderwerp

Kostenindexering De toeneming van de bedrijfsvoeringsbudgetten door de stijging van loonkosten en prijzen is in de primaire begroting opgenomen. De stijging is gebaseerd op de CPB-ramingen zoals opgenomen in de septembercirculaire 2020 gemeentefonds. Ontwikkeling bijstand Voor 2022 wordt tekort op de bijstand begroot van € 0,2 miljoen. In begroting 2021 was het tekort nog begroot op € 0,9 miljoen* Inkomenssteun chronisch zieken en gehandicapten Groter beroep op voorzieningen Participatie Groei van de doelgroep. Nieuwe wet Inburgering WMO De kosten voor huishoudelijke ondersteuning stijgen, door groei van het aantal klanten, en de cao-ontwikkelingen voor huishoudelijke hulpen. De kosten voor hulpmiddelen en vervoer stijgen, door de toenemende vraag naar bijvoorbeeld woningaanpassingen, en het toenemende gebruik van de Drechthopper De begroting voor begeleiding en kortdurend verblijf stijgt, door de groei van het aantal klanten.

Apparaatskosten sociale dienst De omvang van het apparaat neemt toe door de stijging van de klantaantallen Servicecentrum Extra bijdrage ICT Verandert! Posten die uit de begroting zijn vervallen Groeiagenda: budgetten zijn overgeheveld naar Dordrecht Bijdrage Regionaal Platform Verkeersveiligheid, Waterbus, Walstroom: budgetten zijn overgeheveld naar Dordrecht Gemeentebelasting: project waarderingsinstructie is afgerond Overige posten Uitbreiding formatie functionaris gegevensbescherming

Gemeentelijke bijdragen (x € 1 miljoen)

Toelichting

+ 1,5

pagina 6

- € 0,7

pagina 23

+ € 0,2

pagina 23

+ € 1,4 + € 0,3

pagina 24-30 pagina 30

+ € 5,2

pagina 30-33

+ € 1,1

pagina 33

+ € 0,9

pagina 33

+ € 1,7

Pagina 33

+ € 3,8

pagina 38/39

- € 4,2 - € 1,0

pagina 10/11 pagina 9/10

- € 0,2

Pagina 42

+ € 0,1

pagina 10

+ € 10,1 Totaal * hierbij is al rekening gehouden met het Drechtraadbesluit van 1 december 2020 over de invulling van de resterende taakstelling; deze € 0,7 miljoen is dus aanvullend op dat besluit.

Gemeenten krijgen via een hogere uitkering uit het gemeentefonds een gedeeltelijke compensatie voor de kostenstijging in het sociaal domein. Doordat de specifieke uitkeringen in het sociaal domein met ingang van 2020 zijn vervallen, en opgenomen in de algemene uitkering is de financiële consequentie voor de gemeenten niet eenduidig vast te stellen. Individuele gemeenten gaan ook verschillend om de verwerking in de lokale begroting. Daarnaast is op het moment van opstellen van de primaire begroting de meicirculaire 2021 gemeentefonds nog niet bekend.

Begroting 2022 GR Drechtsteden

Programma’s

2.1

Beleid en Bestuur

Totaal van het begrotingsprogramma (bedragen x € 1.000) Begroting 2021 Lasten Baten Saldo

Primaire begroting 2022 Lasten Baten Saldo

Lasten

Verschil Baten

Saldo

Beleid en bestuur Groeiagenda Regiogriffie

5.125 2.950 344

0 0 0

2.636 0 349

0 0 0

-2.489 -2.950 5

0 0 0

Totaal

8.419

2.985

-5.434

Wat willen we bereiken? De strategische heroriëntatie na de overgang van de Groeiagenda naar Dordrecht en de overgang van het CIO-office naar de SCD heeft in 2020 geresulteerd in een compact stafbureau voor de GRD. We hebben daarbij de ambitie om de externe gerichtheid te versterken, als politiek-bestuurlijke gids comfort te bieden aan het Netwerk en de concernbrede stafprocessen te versterken Wij zien onszelf als hoeder en geweten van de Drechtsteden. We nemen deze ambities mee in de transitie naar onze nieuwe plaats in de samenwerking van de Drechtsteden. Om invulling te geven aan onze nieuwe oriëntatie en ambitie hebben we de volgende taakvelden benoemd. Strategie en beleid Het taakveld richt zich op de kerntaken van de hele organisatie. We hebben hier geen zelfstandige inhoudelijk agenda, maar we zoeken naar verbindingen. Zo ontstaat de integrale strategische agenda. We voeren regie op de beleidsontwikkeling en de samenhang hierin. Ook monitoren we de politiekbestuurlijke, juridische en maatschappelijke ontwikkelingen. Agendering en advies Vanuit dit taakveld vindt regie plaats op de strategische bestuursagenda. We zijn het koppelpunt tussen de (externe) bestuurlijke ontwikkelingen en de interne (beleids)agenda van de dochters. We agenderen onderwerpen samen met deze dochters en brengen deze tot besluitvorming.

Externe betrekkingen We richten ons hier op ambtelijke voorbereiding van externe betrekkingen van de Drechtsteden. Er is geen zelfstandige inhoudelijke lobby-agenda, maar ‘vraag en aanbod’ wordt op elkaar afgestemd via een sterke integrale agenda. Logischerwijs wordt hierin de verbinding gezocht met public affairs van Dordrecht rondom de Groeiagenda. MT-D ondersteuning Samen en in afstemming met de dochters en gebruik makend van hun capaciteiten en mogelijkheden initiëren wij generieke beleidsontwikkeling ter ondersteuning van de algemeen directeur en het bijbehorende managementteam. Concern control Vanuit dit taakveld voeren wij de taken van concern- en business control, zowel financieel als juridisch. Ook hebben wij de toezichthoudend rol van de functionaris gegevensbescherming OR-GRD De beleidsadviseurs medezeggenschap en de ambtelijk secretaris van de OR werken vanuit het relatief onafhankelijke Bureau Drechtsteden ten behoeve van de GRD en het hele Drechtsteden netwerk. Wij ondersteunen onder andere de OR-leden en de vertegenwoordigers in de verschillende Medezeggenschapskamers. Daarnaast adviseren wij over medezeggenschap en leveren wij de vakbondsconsulent. Wat gaan wij daarvoor doen? Op onze nieuwe plaats in de samenwerking werken we voor onze taakvelden aan de volgende zaken.

Begroting 2022 GR Drechtsteden

Aansturing van de nieuwe organisatie We werken aan een gezamenlijk geformuleerde strategie en organisatiedoelstellingen, die de basis voor de nieuwe samenwerking vormen. We leveren een bijdrage aan het ontwikkelen een integraal klantbeeld. En we inventariseren welke informatie nodig is om de bijdragen van de dienstverlening hieraan te kunnen meten en te ontsluiten. Regie op agenda voor externe betrekkingen & vergroten relevante netwerk voor de Drechtsteden Samen met de collegae bij de gemeente Dordrecht willen we relaties met omliggende gemeenten en regio's opbouwen en uitbouwen. Doel is het (in eerste instantie ambtelijke) contact te verdiepen om zo te komen tot meer synergie op opgaven en kennisuitwisseling. Ontwikkelen meer Inhoudelijke producten en diensten Als laatste willen we meer inhoudelijke producten en diensten ontwikkelen. We willen onze kennis vergroten van data-analyse en daarmee experimenteren, zoals bijvoorbeeld het bouwen van Dashboards. We willen informatiemanagement en projectmanagement ontwikkelen wat is afgestemd op de nieuwe samenwerking in de Drechtsteden.

Afronding en overheveling uitvoeringstaken Ruimtelijke Economisch Domein Met het vaststellen van de eindnotitie over toekomst regionale samenwerking Drechtsteden-gemeenten van de commissie Deetman door de zeven Drechtstedengemeenten, is besloten dat de beleidsontwikkeling en uitvoering op het gebied van de ruimtelijke economie meervoudig lokaal belegd wordt. Dit heeft geresulteerd in de Uitwerkingsovereenkomst samenwerking op het gebied van ruimtelijke economie. Naast de werkzaamheden rondom de Groeiagenda zijn er aanvullend drie uitvoeringstaken vanuit dit de ruimtelijk economisch domein belegd bij de GRD. Dit zijn het Regionaal Platform Verkeersveiligheid (RPV), het exploiteren van de walstroomvoorziening en het collecteren van de Drechtstedenbijdragen aan de Waterbusexploitatie. Ook deze drie taken passen niet meer bij de GRD en zijn ondergebracht bij de gemeente Dordrecht. Dat betekent dat de betreffende budgetten uit de begroting 2022 worden gehaald. Wat gaat het kosten? (bedragen x € 1.000) Primaire begroting 2021

Primaire begroting 2022

Lasten

Baten

Saldo

Lasten

Baten

Saldo

Lasten

Baten

Saldo

5.125

2.636

-2.489

Mutatie reserves

Totaal resultaat

5.125

2.636

-2.489

Totaal baten en lasten

Verschil

Analyse (Bedragen x € 1.000) Toelichting A B C D E F

A B C D E F

Omschrijving verschil Lasten RPV Waterbus Walstroom Formatie en overhead Groeiagenda Uitbreiding functionaris gegevensbescherming indexering loon- en prijsontwikkeling Subtotaal Baten RPV Waterbus Walstroom Formatie en overhead Groeiagenda Uitbreiding functionaris gegevensbescherming indexering loon- en prijsontwikkeling

Begroting 2022 GR Drechtsteden

I/S

Voordeel

S S S S

435 800 79 1.270

S S 2.584

S S S S

Nadeel

Saldo

Gemeente

435 800 79 1270

Alle gemeenten Alle gemeenten Alle gemeenten Alle gemeenten

-80

Alle gemeenten

14 94

-14 2.489

Alle gemeenten

435 800 79 1.270

-435 -800 -80 -1270

Subtotaal Totaal baten en lasten Mutaties reserve Geraamd resultaat

2.584

-2.489

2.678 0 2.678

0 0 0

Toelichting: A. Regionaal Platform Verkeersveiligheid (RPV) De ruimtelijk-economische taken vormen geen onderdeel meer van de taken van Bureau Drechtsteden. Dit betreft onder andere het Regionaal Platform Verkeersveiligheid (RPV). De organisatie, de middelen en de subsidie waren tot en met 31 december 2021 een onderdeel van dit begrotingsonderdeel. Deze datum was gelijk de einddatum van de subsidie, die ontvangen werd voor het RPV. Met ingang van 1 januari 2022 is dit een onderdeel van de gemeente Dordrecht. B. Waterbus Via de begroting van Bureau Drechtsteden werd tot en met 2020 de betaalde bijdrage van Drechtsteden aan de Provincie Zuid-Holland voor de Waterbus opgehaald bij de Drechtstedengemeenten. Dit collecteren van de middelen wordt met ingang van 2021 door de gemeente Dordrecht verzorgd. Hierdoor wordt de programmabegroting verlaagd. C. Walstroom De exploitatie van de Walstroomvoorziening is met ingang van 1 januari 2021 ondergebracht bij de gemeente Dordrecht. De bijdrage van de gemeenten uit de Drechtsteden aan deze exploitatie wordt vanaf dat moment door de gemeente Dordrecht verzorgd. D. Formatie en overhead Groeiagenda In de programmabegroting zit op dit moment € 1,3 miljoen aan begrote personele lasten en overhead voor de uitvoering van de werkzaamheden rondom de Groeiagenda.

De ondertekening van de Uitwerkingsovereenkomst samenwerking op het gebied van ruimtelijke economie tussen de zeven Drechtsteden gemeenten is eind 2020 afgerond. De begroting kan nu met dit bedrag verlaagd worden. E. Uitbreiding functionaris gegevensbescherming (FG) De huidige beschikbare capaciteit voor de uitvoering van FG-taken is op dit moment onvoldoende. Met name op het punt van controle en audit is extra capaciteit nodig. Hierdoor is het uitvoeren van de wettelijke toezichtstaken een knelpunt. Om die reden is de FG-capaciteit is de formatie uitgebreid met 0,8 fte. F. indexering loon- en prijsontwikkeling De budgetten van dit programma zijn aangepast met een loon- (1,3%) en prijs (1,4%) indexering. Onderdeel Groeiagenda Wat gaat het kosten? (bedragen x € 1.000) Primaire begroting 2021

Primaire begroting 2022

Lasten

Baten

Saldo

Lasten

Baten

Saldo

Lasten

Baten

Saldo

2.950

-2.950

Mutatie reserves

Totaal resultaat

2.950

-2.950

Saldo

(bedragen x € 1.000) Totaal baten en lasten

Toelichting A

Omschrijving verschil Lasten Vervallen budgetten Groeiagenda Subtotaal Baten Vervallen budgetten Groeiagenda Subtotaal

Begroting 2022 GR Drechtsteden

Verschil

I/S

Voordeel

Nadeel

2.950 2.950

0 0

2.950 2.950

-2.950 -2.950

Gemeente Alle gemeenten

Totaal baten en lasten Mutaties reserve Geraamd resultaat

2.950 0 2.950

0 0 0

A. Vervallen budgetten Groeiagenda Na het sluiten van de samenwerkingsovereenkomst zijn de Groeiagenda en overige ruimtelijkeconomische taken vanaf 2020 niet langer een onderdeel van de begroting van de GRD. Dit programmaonderdeel komt daarom te vervallen. Regiogriffie De Regiogriffie ondersteunt de Drechtraad en de Drechtraadsleden, zoals een raadsgriffie de gemeenteraad ondersteunt. Het aantal Drechtraadsleden is afhankelijk van het aantal fracties in de gemeenteraden van de zeven Drechtsteden. Het aantal Drechtraadsleden bedraagt na de verkiezingen in 2018 en na afsplitsing van enkele raadsleden ten tijde van het opstellen van deze primaire begroting 59 leden. De Drechtraad zal, als de desbetreffende gemeenteraden daartoe besluiten, opgeheven worden per 01-012022. Met het opheffen van de Drechtraad verdwijnt het bestaansrecht van de Regiogriffie. De functie van regiogriffier wordt in 2021 vervuld door een interim, daarnaast is er een griffiemedewerker in dienst, zij zal bij de transitie worden meegenomen als zijnde een medewerker van Bureau Drechtsteden. Wat willen we bereiken? De Regiogriffie ondersteunt de Drechtraad, de politieke groeperingen en de leden in de breedste zin van het woord, bereidt de vergaderingen van de Drechtraad, Drechtstedendinsdagen en de diverse gremia voor en draagt zorg voor de afhandeling van besluiten.

Doel is de besluitvorming door de Drechtraad optimaal te faciliteren, waarbij het politieke debat leidt tot gewogen besluiten op de onderwerpen waartoe de Drechtraad bevoegd is. Als het goed is zal dit niet meer aan de orde zijn in 2022. Wat gaan wij daarvoor doen? Mocht onverhoopt de regiogriffie nog actief zijn in 2022, dan zullen er incidentele bijeenkomsten georganiseerd worden op de Drechtraaddinsdagen, waaronder het faciliteren van voorlichtingsavonden, zoals die in 2021 zijn uitgevoerd voor de Groeiagenda en de Sociale Dienst. Dit alles in het licht van de transitie. Tevens zullen er dan nog incidenteel vergaderingen zijn van de Agendacommissie, Presidium, Auditcommissie. Tevens zullen er dan nog incidenteel overleggen plaatsvinden met de griffiers. De kosten voor de voorlichtingsavonden zullen deels worden gedekt uit de begroting van de Groeiagenda en Sociale Dienst. De kosten voor de regiogriffie zijn de kosten van gebruik van het vergadersysteem, Notubizz en GO. Voor de overige vergaderingen vallend onder de Drechtraad zijn alle kosten voor de regiogriffie. Wat gaat het kosten? (bedragen x € 1.000) Begroting 2021

Totaal baten en lasten Mutatie reserves Totaal resultaat

Primaire begroting 2022

Verschil

Lasten

Baten

Saldo

Lasten

Baten

Saldo

Lasten

Baten

Saldo

344

349

344

349

Analyse (bedragen x € 1.000) Toelichting

Omschrijving verschil Lasten Loonkosten- en prijsstijgingen op basis van de algemene loon- en prijsontwikkeling Subtotaal

Begroting 2022 GR Drechtsteden

I/S*

Voordeel

Nadeel

Saldo

-5

Gemeente**

Baten Bijdrage gemeenten Subtotaal Totaal baten en lasten Mutaties reserve Totaal resultaat

5 5 5 0 5

5 0 5

5 5 0

Ja, alle gemeenten

De Regiogriffie heeft een exploitatiebegroting met personele budgetten, overhead en materiële budgetten, zoals de Drechtstedendinsdag. De loonkosten- en prijsstijgingen op basis van de algemene loon- en prijsontwikkeling zijn verwerkt in bovenstaande tabellen, waardoor de bijdragen van de gemeenten bij de primaire begroting per saldo stijgen met € 5.000 ten opzichte van de primaire begroting 2021.

Begroting 2022 GR Drechtsteden

2.2

Sociale Dienst Drechtsteden

Inleiding Voor u ligt de primaire begroting 2022 van de sociale dienst. Het betreft een zogenaamde rompbegroting zonder (nieuwe) beleidskeuzes; met andere woorden; een raming van de kosten op basis van bestaand beleid. Deze begroting zoekt evenwicht tussen enerzijds beheersing van kosten en anderzijds noodzakelijke investeringen in het sociaal domein. De primaire begroting zelf is opgebouwd langs de drie maatschappelijke opgaven uit de regionale visie op het sociaal domein "Iedereen een zelfstandig en volwaardig bestaan". In deze visie staan de drie maatschappelijke opgaven uit onze visie op het sociaal domein centraal: 1. Bestaanszekerheid versterken; 2. Ontwikkelen naar werk; 3. Zorgen voor ondersteuning. In lijn met het proces van de ontwikkeling van het nieuwe sturingsmodel binnen de Drechtsteden en het afgesproken financieel kader, is het begrotingsproces zo ingericht dat de totstandkoming ervan meer dan voorheen in samenspraak met gemeenten plaatsvindt. Zo zijn er voorafgaand aan het opstellen van de begroting in samenspraak met gemeenten uitgangspunten geformuleerd en gebundeld in een notitie. Om deze uitgangspunten zoveel als mogelijk te objectiveren, zijn er gegevens uit meetbare externe bronnen (CPB) gebruikt aangevuld met beschikbare realisatiecijfers van onze dienstverlening uit de afgelopen jaren.

Daarmee geeft deze begroting een eerste beeld van het financieel beslag op de gemeentelijke middelen in relatie tot de ontwikkeling van de Rijksvergoeding en andere lokaal beschikbare financiële middelen. Naast de uitgangspunten is in samenspraak met de gemeenten ook een beleidsagenda opgesteld. In het opstellen van deze beleidsagenda stonden wijzigingen in het rijksbeleid centraal en deze zijn aangevuld met beleidsvoorstellen die aansluiten bij onze regionale visie op het sociaal domein en lokale wensen van gemeenten. Deze wijzigingsvoorstellen zijn mogelijk van invloed op deze beleidsneutrale begroting. Uiteindelijk wordt de beleidsrijke begroting in de Drechtraad van juli vastgesteld. Daarmee komt een begroting tot stand, inclusief wijzigingen van beleid, die de financiële basis voor 2022 vormt. De nieuwe governance (2022) geeft ruimte om (met het oog op gemeentelijke begrotingen) eventueel begrotingswijzigingen door te voeren, al dan niet vanuit extra lokale wensen (maatwerk). Zowel in onze visie, ons beleid als in onze uitvoering staan wetten niet langer centraal. In plaats daarvan wordt er gewerkt vanuit de vraag van onze inwoners en zijn onze drie maatschappelijke opgaven leidend in onze dienstverlening.

De implementatie van deze visie vraagt om een omslag in het denken en handelen binnen de regio: werken vanuit de bedoeling, dichterbij de inwoners en maatschappelijke organisaties en meer dienstverlening op maat. Tegelijkertijd vraagt de visie om een herijking van het beleid, zowel regionaal als lokaal, vooral in samenhang en onderlinge samenwerking met gemeenten. Daarom is deze begroting nu nog vooral een technische vertaling en worden parallel aan deze begroting samen met gemeenten en maatschappelijke partners de eerste voorstellen concreet uitgewerkt. In dit proces is er uitdrukkelijk aandacht en ruimte voor mogelijke innovatieprojecten die samen met de Drechtsteden gemeenten en/of maatschappelijke organisaties ontwikkeld zijn of worden. Deze begroting biedt enerzijds duidelijkheid over de ontwikkeling van de kosten in relatie tot de beschikbare middelen in een meerjarig perspectief. Daarnaast zijn nieuwe financiële en wettelijke ontwikkelingen in het rijksbeleid geduid, die invloed hebben op deze begroting. Afsluitend is het belangrijk te beseffen dat onder de huidige ontwikkelingen in onze samenleving (de gevolgen van de coronacrisis, de toeslagenaffaire, etc.) niet alleen de omvang van het sociaal domein zal toenemen, maar dat ook de visie van burgers en bestuur op het sociaal domein verandert.

Deze maatschappelijke en bestuurlijke verandering zal naar verwachting (grote) invloed hebben op ons beleid en uitvoering en dus ook op de uiteindelijke realisatie van deze begroting en in de jaren daarna.

Begroting 2022 GR Drechtsteden

Budgettaire kaders en uitgangspunten Net zoals vorig jaar zijn voorafgaand aan de begroting ramingsuitgangspunten opgesteld. In deze paragraaf worden de belangrijkste ramingsuitgangspunten en onzekerheden toegelicht Voordat ingegaan wordt op de diverse inhoudelijke uitgangspunten, volgt hieronder een toelichting op de werkwijze om te komen tot de ramingsuitgangspunten. Als eerste stap is gekeken naar de trends in de realisatiecijfers van de afgelopen jaren. Hierbij is gekeken naar de trend per gemeente, maar ook naar de ontwikkeling van de kosten (baten en lasten) en de ontwikkeling van de aantallen klanten per product in de afgelopen jaren. Bij verschillende producten zien we afwijkingen van de trend door aanpassingen van beleid of economische ontwikkelingen die van invloed zijn (geweest) op de ontwikkeling van de aantallen klanten of de prijs. In 2020 is door de economische effecten van de coronacrisis een trendbreuk te zien in de vraag naar verschillende diensten. Vervolgens is, op basis van deze realisatiecijfers, een prognose gemaakt, waarbij er maximaal gebruik is gemaakt van externe bronnen, zoals het CPB (en de hierbij horende scenario's zoals ook gedeeld met de leden van de Drechtraad), CBS, Berenschot, etc.

Het maken van een prognose was dit jaar extra lastig door de coronacrisis, die niet alleen heeft geleid tot een grote impact op de zorg, maar ook tot een economische crisis die de komende jaren zorgt voor een andere vraag vanuit onze inwoners. De uitgangspunten zijn dus prognoses die kunnen fluctueren, bijvoorbeeld als gevolg van de economische ontwikkelingen of nieuw kabinetsbeleid, en daarmee nog geen uitkomsten (harde baten en lasten in de begroting). De uitkomsten ontstaan pas als we de uitgangspunten uitwerken cq. vertalen naar een begroting. We zullen nu de belangrijkste uitgangspunten toelichten, waarbij onderscheid wordt gemaakt in algemene ramingsuitgangspunten en uitgangspunten per maatschappelijke opgave. In bijlage F vindt u overigens alle ramingsuitgangspunten, inclusief een korte toelichting. Ten aanzien van de algemene ramingsuitgangspunten geldt het volgende:  De ramingsuitgangspunten zijn beleidsneutraal, en bevatten alleen autonome groei/krimp. Er is nog geen rekening gehouden met wijzigingen in het beleid. De discussie over eventuele wijzigingen van beleid wordt verder bestuurlijk gevoerd op basis van de concept begroting.

Door de coronacrisis zien we bij veel voorzieningen een afwijking van de reguliere dienstverlening in gebruik en soms ook vorm, waarbij het onzeker is, in welk tempo de reguliere dienstverlening zich weer zal herstellen en wijzigt in omvang. Daarnaast is het zeker dat de coronacrisis leidt tot een economische crisis, hetgeen invloed heeft op de dienstverlening door de Sociale Dienst. Een voorbeeld daarvan is de ontwikkeling van de bijstand. De prognose is dit jaar dus minder zeker.  De raming is gebaseerd op het Centraal Economisch Plan (CEP) van het CPB van maart 2021. Het CPB hanteert daarin drie scenario's: (1) een basisscenario (waar corona in 2021 snel onder controle komt), (2) een pessimistischer Nieuw Terugslag scenario waar herstel door nieuwe uitbraken contactbeperkingen voortduren, en (3) een optimistischer Grotere Veerkracht scenario waarin de economie zich sneller herstelt dan nu gedacht. In het basisscenario, dat voor deze begroting is gebruikt, is sprake van een opgaande lijn van economische groei vanaf begin 2021, in het negatievere scenario gebeurt dit pas na het 3e kwartaal. De rijksvergoedingen worden ook op basis van dit basisscenario berekend, zodat de raming van de SDD <kosten> aansluiting kent bij ontwikkeling van de rijksvergoeding <inkomsten>.  Er wordt uitgegaan van blijvende steun vanuit het Rijk en gemeenten en dus geen extra bezuinigingen.

In de CPB berekening is geen rekening gehouden met extra bezuinigingen door het nieuwe kabinet in 2021en verder om de oplopende staatsschuld verder terug te brengen. Extra bezuinigingen vanuit het nieuwe kabinet zouden grote extra economische gevolgen hebben voor de ramingsuitgangspunten die nu zijn opgenomen. Hetzelfde is het geval als gemeenten extra gaan bezuinigen voor de lokale economie.  In de meerjarenraming 2022-2025 wordt rekening gehouden met de bandbreedte van planningsonzekerheid van 2% per jaar (cumulatief). Dit zal zo worden vormgegeven dat zowel de reële raming op basis van de uitgangspunten als de raming met de bandbreedte voor onzekerheid in toekomstige ontwikkelingen kan worden getoond). Deze uitsplitsing in 2 soorten ramingen geeft bestuurders zo een zuiver beeld voor aanpassing van beleid, maar maakt tegelijkertijd zichtbaar dat

Begroting 2022 GR Drechtsteden

de lange termijn planning onzeker is en de Drechtsteden een ambitie hebben om zorg voor klanten te waarborgen maar door innovatie de kosten te willen beteugelen. Opgave Bestaanszekerheid versterken  Bestaanszekerheid (waaronder minimabeleid en schuldhulpverlening) groeit of krimpt mee met de economische ontwikkeling, zoals voorspelt door het CPB. Hierdoor wordt inzichtelijke welke gevolgen de coronacrisis heeft op het aantal klanten en de bijbehorende dienstverlening. Daarnaast wordt het mogelijk om effecten van beleidskeuzes, zoals de inzet van vroegsignalering of budgetadvies, inzichtelijk te maken.  De bijstand groeit mee met de economische ontwikkeling o.b.v. de raming van het CPB. Voor de bijstand wordt gebruik gemaakt van het CPB raming van de ontwikkeling van de bijstand zoals opgenomen in de novemberraming. Opgave Ontwikkelen naar Werk  Er is nog geen rekening gehouden met extra activiteiten in het kader van Tozo 4 (steunpakket Rijk) om mensen van werk naar werk te bemiddelen, waaronder vorming ondernemersloket. Deze ontwikkeling is verwerkt in de beleidsagenda. Vooruitlopend op deze besluitvorming worden wel de voorbereiding getroffen binnen de bestaande (beleids)capaciteit om tijdig invulling te geven aan deze maatschappelijke opgave. Opgave Zorgen voor ondersteuning  Er wordt geen rekening gehouden met eventuele wijzigingen in het abonnementstarief Wmo.

Dit tarief zorgt voor groei van het aantal klanten en minder inkomsten <eigen bijdragen van klanten>. Er is een landelijke discussie over een eventuele afschaffing van het abonnementstarief, deze ontwikkeling is niet in de ramingsuitgangspunten verwerkt.  Er wordt wel rekening gehouden met prijsstijging als gevolg van de aanbesteding HO. De kosten die voortkomen uit het moeten verwerken van de nieuwe CAO VVT en de AMvB reële inkoop Wmo 2015 worden meegenomen in de raming.  Er is nog geen rekening gehouden met project kamertraining (KTC). Er ligt een voorstel om een bijzondere vorm van individuele begeleiding te ontwikkelen (namelijk kamertraining), die een deel van de huidige dagbesteding zou kunnen vervangen en een aanzienlijke besparing zou kunnen realiseren. Verwerking is pas mogelijk als er een uitkomt is in het bestuurlijke besluitvormingsproces over dit voorstel.  Het huidige aantal participatieplekken is bevroren in afwachting van bestuurlijke besluitvorming. Er is een regionale discussie over de overdracht van de participatieplekken naar gemeenten en de daarbij behorende financiering. Zolang hierover geen helderheid is, is het huidige aantal participatieplekken gelijk gehouden, om deze discussie niet onnodig te compliceren. De tabellen met ramingsuitgangspunten per opgave/product zijn opgenomen in bijlage F.

Begroting 2022 GR Drechtsteden

Financiële samenvatting In het onderstaande overzicht zijn de begroting 2021 en de primaire begroting 2022 per opgave weergegeven. In de begroting 2021 is de structurele bezuiniging op inkomensondersteuning van € 0.9 miljoen verwerkt waartoe de Drechtraad in december 2020 heeft besloten. Begroting 2021

bedragen x 1.000

Begroting 2022

Verschil

opgaven/product

Lasten

Baten

Saldo

Lasten

Baten

Saldo

Lasten

Baten

Saldo

Bestaanzekerheid versterken

126.866

139.670

12.803

136.275

149.051

12.776

9.409

9.381

-28

Apparaat Bestaanzekerheid versterken

13.773

26.577

12.803

14.577

27.353

12.776

804

776

Budgetadvies en Schuldbemiddeling

118

101.010

109.422

8.413

Maatw erkvoorziening Inkomenssteun C.Z.G.

2.074

2.250

176

Minimabeleid

9.891

9.907

Ontw ikkelen naar w erk

44.978

51.075

6.097

45.391

51.819

6.428

413

744

331

Apparaat Ontw ikkelen naar w erk

9.066

7.018

-2.048

9.340

8.507

-833

274

1.489

1.215

Inburgering

300

Participatie

7.486

14.385

6.899

8.782

15.763

6.981

1.296

1.378

420

700

280

406

686

280

-14

WSW

28.006

28.972

966

26.563

-1.443

-2.409

-966

Overhead

18.595

-18.595

19.888

-19.888

1.294

-1.294

apparaat overhead

18.595

-18.595

19.888

-19.888

1.294

-1.294

Zorgen voor ondersteuning

71.505

71.199

-306

78.305

78.989

684

6.800

7.790

990

Apparaat Zorgen voor ondersteuning

6.936

6.630

-306

7.059

7.743

684

123

1.113

990

Begeleiding en kortdurend verblijf

28.334

29.155

821

Huishoudelijke ondersteuning

23.766

28.420

4.654

Hulpmiddelen

4.557

5.390

833

Vervoer

7.912

8.281

369

Totaal

261.943

279.859

17.915

Inkomensondersteuning

Statushouders

In bovenstaande tabel staat in het verschil bij de kolom baten een totaal van € 17,9 miljoen opgenomen. In onderstaande tabel is deze totale baat uitgesplitst in baten overig en baten gemeenten. Door neerwaarts bijgestelde baten overig stijgen de bijdragen van de gemeenten met € 19,3 miljoen. De belangrijkste dalingen van de overige baten zijn de Wsw door de ontvlechting (€1,7 miljoen) en de afnemende eigen bijdragen Huishoudelijke verzorging (Wmo, € 0,6 miljoen)

Begroting 2022 GR Drechtsteden

In onderstaande tabel wordt het verschil in baten gesplitst in baten overig en in de stijging van de gemeentelijke bijdragen. bedragen x 1.000 producten Bestaanzekerheid versterken Apparaat Bestaanzekerheid versterken Budgetadvies en Schuldbemiddeling

verschil baten

baten overig

bijdragen gem eenten

9.381

-178

9.559

776

8.413

-178

8.591

Maatw erkvoorziening Inkomenssteun C.Z.G.

176

Minimabeleid

Ontw ikkelen naar w erk

744

-699

1.443

Inkomensondersteuning

1.489

966

523

Inburgering

300

Participatie

1.378

-14

WSW

-2.409

-1.665

-744

Zorgen voor ondersteuning

7.790

-522

8.312

Apparaat Zorgen voor ondersteuning

1.113

821

-65

881

4.654

-597

5.248

Apparaat Ontw ikkelen naar w erk

Statushouders

Begeleiding en kortdurend verblijf Huishoudelijke ondersteuning Hulpmiddelen

833

-4

841

Vervoer

369

145

229

Totaal

17.915

-1.399

19.314

Inkomensondersteuning De lasten Inkomensondersteuning zullen in 2022 naar verwachting stijgen met € 8,4 miljoen ten opzichte van de vastgestelde begroting 2021 (inclusief de eerste begrotingswijziging en het structureel verlagen van de lasten met € 0,9 miljoen (besluit Drechtraad 1 december 2020)). Deze stijging is het gevolg van stijgende klantaantallen welke gebaseerd zijn op de berekeningen van het CPB. In de vastgestelde begroting 2021 (inclusief de eerste begrotingswijziging en het structureel verlagen van de lasten met € 0,9 miljoen (besluit Drechtraad 1 december 2020)) is een nadelig financieel effect gemeenten geprognosticeerd van € 0,9 miljoen. Op basis van de beschikbare gegevens medio maart 2021 geeft de berekening voor primair 2022 een nadelig financieel effect gemeenten aan van € 0,2 miljoen, een positieve ontwikkeling van € 0,7 miljoen Elementen hierbij zijn de verwachte eindstand 2021, de geprognosticeerde ontwikkeling van het aantal klanten in 2022 en een verwachte stijging van het macrobudget (o.b.v. stijgende klantaantallen). Minimabeleid De kosten Minimabeleid stijgen marginaal ten opzichte van de primaire begroting 2021. Bij de uitgangspunten is gebruik gemaakt van de economische ontwikkeling, zoals voorspeld door het CPB.

Maatwerkvoorziening inkomenssteun chronisch zieken en gehandicapten De kosten maatwerkvoorziening inkomenssteun chronisch zieken en gehandicapten stijgen met € 0,2 miljoen ten opzichte van de primaire begroting 2021. De verwachte groei is 12%, het Corona effect zal naar verwachting beperkt zijn.

Begroting 2022 GR Drechtsteden

Budgetadvies en schuldbemiddeling Het programma-budget voor Budgetadvies en Schuldbemiddeling is vooralsnog gelijk gehouden aan 2021. Naast de programmakosten bestaan de lasten Budgetadvies en Schuldbemiddeling vooral uit uitvoeringskosten personeel. Inburgering Per 1 januari 2022 wordt de nieuwe Wet inburgering van kracht. Daarmee komt de verantwoordelijkheid voor de inburgering van asielstatushouders en gezinsmigranten bij gemeenten te liggen. Het budget, specifieke uitkering voor inburgeringsvoorzieningen is bestemd voor de bekostiging van de leerroutes, maatschappelijke begeleiding, het participatieverklaringstraject (PVT) en de module arbeidsmarkt en participatie (MAP). De maatschappelijke begeleiding en de PVT's worden door de gemeenten uitgevoerd en ingekocht. De overige taken wordt door de SDD uitgevoerd voor de vier deelnemende gemeenten; Dordrecht, HI-Ambacht, Papendrecht en Zwijndrecht. Het budget is bepaald met behulp van de Divosa rekentool. In de loop van het jaar worden de voorlopige budgetten bekend gemaakt. Participatie De lasten en baten participatie zijn gebaseerd op de uitgangspuntennotitie begroting 2022 t/m 2025. Het betreft de uitvoering het huidige beleid en de verwachte groei van het aantal klanten. Regiodeal Met de Regio Deals wil het Rijk de eigen kracht van een gebied, de regio, benutten en in partnerschap deze helpen te versterken.

In het kader van deze Regiodeal heeft Perspct een aanvraag gedaan bij centrumgemeente Dordrecht. Doelstelling is om in 3 jaar 600 mensen te bedienen (dat is plus 300). Van (bijstands)uitkering naar duurzaam aan het werk. Het is de doelstelling om meer mensen uit diverse doelgroepen in het traject te begeleiden. Denk aan WW of nuggers. De mate van (gebrek aan) arbeidsmarktwaarde en zelfstandigheid is leidend, niet de uitkering of label waar een burger aan verbonden is. De Regiodeal is een cofinanciering op de instrumenten leerlijnen en ontwikkelbedrijven. Steunpakket actieplan jeugdwerkloosheid In 2021 is een aanvraag van € 278.000 uit het Steunpakket actieplan jeugdwerkloosheid gedaan om de Startersbeurs mee te financieren. Voor 2022 is nog € 47.000 binnen het Steunpakket beschikbaar. Versterking arbeidsmarktregio Een hechte en duurzame samenwerking in de arbeidsmarktregio's van UWV en gemeenten met grote groepen werkgevers, sociale partners en andere organisaties zoals (beroeps)onderwijs en private intermediairs is ook in deze bijzondere tijd een voorwaarde om meer mensen die daarbij ondersteuning nodig hebben duurzaam aan het werk te helpen. De subsidie is bedoeld om de samenwerking en de gezamenlijke publieke werkgeversdienstverlening in de 35 arbeidsmarktregio's duurzaam te ondersteunen en te versterken.

Impuls Statushouders De lasten en baten zijn in lijn met de begroting 2021. Zoals gebruikelijk worden de meerkosten van 0,5 miljoen gefinancierd uit het Participatiebudget.

€

Wsw De lasten en baten zijn gebaseerd op de septembercirculaire 2020. De budgetten worden 1 op 1 doorgestort aan Drechtwerk. Voor wat betreft de taken Sw individuele detacheringen, die zijn per 1 april 2021 overgedragen aan Drechtwerk. De ontvlechting is al in de meerjarenraming doorvertaald. Wmo Als gevolg van de vergrijzing, de extramuralisering van de zorg, de beweging naar langer zelfstandig thuis wonen en de relatief lage eigen bijdrage als gevolg van de invoering van het abonnementstarief, zal het beroep op de Wmo komende jaren verder toenemen. Naast de stijging van de vraag naar voorzieningen moet eveneens rekening worden gehouden met een stijging van de prijs van voorzieningen (bijvoorbeeld als gevolg van cao-ontwikkelingen). De combinatie van deze vraag- en prijsontwikkeling zorgt ervoor dat in 2022 naar verwachting € 13,0 miljoen meer wordt uitgegeven ten opzichte van de begroting 2021.

Begroting 2022 GR Drechtsteden

Opgaven

Alblasserdam

Dordrecht

Hardinxveld Giessendam

Hendrik Ido Ambacht

Papendrecht

Sliedrecht

Zwijndrecht

Totaal

In onderstaande tabel staan de gemeentelijke bijdragen per gemeente per opgave (bedragen x € 1.000)

Bestaanzekerheid versterken

7.618

82.774

3.341

6.986

11.209

10.199

24.476

146.602

Ontw ikkelen naar w erk

2.297

32.518

811

2.060

3.261

3.464

6.406

50.816

Zorgen voor ondersteuning

4.693

34.448

3.825

5.689

7.846

7.262

12.465

76.229

Totaal

14.607

149.740

7.977

14.734

22.316

20.926

43.347

273.648

Meerjarenraming Bij de primaire begroting wordt een meerjarenraming opgenomen voor de drie volgende jaren. Bij begroting 2022 hoort dus een meerjarenraming voor 2023 tot en met 2025. Gebruikelijk is het doortrekken van de begroting 2022 via de cijfermatige aannames. Gezien de grote onzekerheden en vele ontwikkelingen levert dat nu echter geen realistisch beeld op. Eigenlijk is het niet mogelijk een reële meerjarenreeks te geven. Vorig jaar deed zich dezelfde situatie voor. Er is toen gekozen voor de meerjarenraming met een bandbreedte. Deze werkwijze wordt in nu gehandhaafd. De bandbreedte bedraagt voor + 2% en – 2% voor 2022, oplopend tot + 8% en - 8% voor 2025.

Grafisch geeft dat dit beeld:

Meerjarenraming SDD 340,0 330,0

x € 1miljoen

320,0 310,0 300,0 290,0 280,0 270,0 260,0 250,0 2021 basis aannames

2022

2023 scenario - 2%

2024

2025

scenario + 2%

Toelichting: - de tweede lijn van boven, geel, is de kostenontwikkeling op basis van de aannames uit de uitgangspunten; - de lijn daarboven, rood, is het scenario's bij extra groei van de vraag naar voorzieningen (+2%) - de lijn daaronder, groen, geeft het lagere groei scenario (-2%).

Begroting 2022 GR Drechtsteden

Omdat een meerjarenraming volgens de BBV-voorschriften verplicht is, is in de bijlage een cijfermatig overzicht opgenomen, dat overeenkomt met het lagere groei scenario (groene lijn). De groene lijn is nog steeds een realistische raming. Dat is het scenario met een groei naar voorzieningen aan de onderkant van de bandbreedte van +2% tot -2% rond de basis aannames. Door te ramen aan de onderkant van de bandbreedte wordt wel het risico van kostenoverschrijding groter. Dit risico is opgenomen in de risicoparagraaf.

Begroting 2022 GR Drechtsteden

Opgaven Bestaanszekerheid versterken Wat zijn de ontwikkelingen? De prioriteiten, activiteiten en uitgaven binnen de opgave "bestaanszekerheid versterken" zijn (soms met vertraging) in hoge mate conjunctuur volgend. Sinds maart 2020, het begin van de coronacrisis, is het uitermate lastig prognosticeren. Niet alleen omdat de economische effecten van de crisis zich door het op- en afschalen van contact-beperkende maatregelen lastig laten voorspellen, maar ook door de inzet van een ongekend steunpakket (met beperkte looptijd) om economische schade en koopkrachtdaling binnen de perken te houden. Het beëindigen van dit steunpakket – vooralsnog voorzien op 1 juli 2021 – zal voor een economische schok zorgen met onbekende uitkomst. Het CPB hanteert in zijn Centraal Economisch Plan (CEP) van maart voor het jaar 2021 drie scenario's: een basisscenario (waar corona in 2021 snel onder controle komt) en een pessimistischer Nieuw Terugslag scenario waar herstel door nieuwe uitbraken contactbeperkingen voortduren en een optimistischer Grotere Veerkracht scenario waarin de economie zich sneller herstelt dan nu gedacht. In het basisscenario, dat voor deze begroting is gebruikt, is sprake van een opgaande lijn van economische groei vanaf begin 2021 in het negatievere scenario gebeurt dit pas na het 3e kwartaal 2021.

Ongeacht het scenario mag ervan worden uitgegaan dat in 2021 bij grote groepen in de samenleving – en dan zeker bij jongeren (schoolverlaters, studenten), flexwerkers, zelfstandigen en tweeverdieners in getroffen sectoren – de bestaanszekerheid in toenemende mate nog onder druk zal staan. Hierdoor ontstaat een groeiend reservoir aan kwetsbare huishoudens die in toenemende mate een beroep zullen doen op de sociale verzekeringen (WW, Ziektewet), dan wel de sociale voorzieningen (bijstand, minimabeleid, schuldhulp). De verwachting is bovendien dat bij afschaling en/of afschaffing van de huidige steunpakketten (nu voorzien medio 2021) veel bedrijven en ondernemingen in de getroffen sectoren in hun voortbestaan worden bedreigd. En daarmee ook de betreffende ondernemers, (kwetsbare) werknemers en nieuwe toetreders tot de arbeidsmarkt. Het beroep op ondersteuning zal daarmee naar verwachting de komende jaren stijgen, zowel direct (bijstand, bbz) als met vertraging (schuldhulp, minimabeleid, bijstand na max. WW). Vooral de schuldenproblematiek kan zich daarbij tot een groot maatschappelijk probleem ontwikkelen. Naast de corona-gerelateerde onzekerheden zijn er twee andere die zich in 2021 voordoen en zullen doorwerken in 2022: de Tweede Kamer verkiezingen (met een nieuw coalitieprogramma) én de overgang naar een nieuwe governance in de Drechtsteden.

Het eerste zal naar verwachting in 2022 al een effect hebben op de economische ontwikkelingen en de gemeentelijke bestedingsruimte, het tweede mogelijk op het dienstenpakket dat vanuit de opgave "bestaanszekerheid versterken" (al dan niet met gemeentelijke maatwerkopties) in 2022 zal worden geboden. De effecten van de governance worden met name verwacht op het minimabeleid en niet, of in veel mindere mate, op de algemene bijstand en schuldhulpverlening.

Wat willen we bereiken?

Obstakels voor bestaanszekerheid wegnemen Stabiliteit bieden en bevorderen Inwoners eerder en beter bereiken We bieden inwoners (inkomens)ondersteuning in de vorm van algemene bijstand en minimavoorzieningen en nemen daarmee een aantal financiële obstakels weg, waardoor het perspectief op bestaanszekerheid voor deze inwoners wordt versterkt. Inwoners worden daarnaast geholpen met hun schulden en gecoacht in hun financiële zelfredzaamheid. De inzet is daarbij gericht op het zo vroeg mogelijk stabiliseren en oplossen van schulden en het creëren van een duurzaam beheersbare financiële situatie voor onze inwoners.

Begroting 2022 GR Drechtsteden

Tevens willen we onze dienstverlening zo inrichten dat we, vanuit een breed perspectief op bestaanszekerheid, steeds klantgerichter gaan werken, waarbij we rekening houden met stressoren op klantniveau en werken vanuit de bedoeling, en niet primair vanuit de regelgeving. We gaan er daarbij vanuit dat het borgen van bestaanszekerheid een noodzakelijke voorwaarde is voor volwaardige participatie in de samenleving. Hierbij bouwen we voort op het verbeterprogramma dat we in 2021 voor dit doel in de steigers zullen zetten. Dit programma omvat ook de beleidsintensiveringen die we in het kader van het begin 2021 vastgestelde Beleidsplan Schuldhulpverlening zullen doorvoeren.

Wat gaan we daarvoor doen? 2022 is het eerste jaar onder de nieuwe governance. Dit biedt extra kansen om de dienstverlening aan de inwoners van de Drechtsteden op het gebied van bestaanszekerheid te versterken. We streven daarbij naar een netwerkstrategie, waarin we samen met de Drechtstedengemeenten en samenwerkingspartners in het sociaal domein onze krachten bundelen, om zo de best mogelijke ondersteuning aan onze inwoners te kunnen bieden. We houden daarbij oog voor de doeltreffendheid en doelmatigheid van onze activiteiten en prioriteren ze naar maatschappelijke meerwaarde. Buiten het bieden van de basisvoorzieningen (algemene en bijzondere bijstand, minimabeleid en schuldhulpverlening) zullen we in 2022 voort blijven bouwen aan het steeds verder optimaliseren van onze dienstverlening. Dit kan, afhankelijk van prioriteit en beschikbare middelen, zijn op het gebied van informatievoorziening, proces, voorzieningen, beleid en – bovenal – klantbenadering. Additioneel bieden we, mocht de noodzaak zich in 2022 nog voordoen, ondersteuning aan gedupeerden in de Toeslagenaffaire en voortzetting van steunmaatregelen in het kader van corona. Veel van de innovatieruimte in 2021 en 2022 zal afhangen van de financiële ruimte binnen het sociaal domein en de kosten en (maatschappelijke) opbrengsten van onze innovaties.

Wat betreft de bestandsontwikkeling op het gebied van bijstandsvoorziening en minimabeleid gaan we uit van het 'gunstigste' scenario van de CPB CEP (maart 2021). Met betrekking tot schuldhulpverlening baseren we ons op de voorspelling van de NVVK van een groei van 30% hulpvragen in de komende jaren, waarvan naar verwachting een aanzienlijk aandeel afkomstig zal zijn van (ex)ondernemers. Ten aanzien van de beleidsintensiveringen op het gebied van schuldhulpverlening conform het nieuwe beleidsplan gaan we er vooralsnog vanuit dat deze in 2022 binnen de huidige capaciteit kunnen worden doorgevoerd. De plussen (zoals vroegsignalering, adviesrecht gemeenten bij schuldenbewind, verplichte schuldhulp voor bijstandsgerechtigden en invoering van sociaal leenfonds) lijken voor een groot deel opgevangen te kunnen worden door de minnen (meer saneringskredieten in plaats van schuldbemiddeling en de inzet van innovatieve versnellende initiatieven zoals o.a. collectief schuldregelen en het schuldenknooppunt waardoor bestaande capaciteit wordt vrijgemaakt). Wel voorzien we dat de balans negatief zal uitvallen voor verbeteringen op het gebied van het brede dienstverleningsconcept ten aanzien van bestaanszekerheid versterken. Dit vereist een omslag van kostenefficiënte procesmatige inkomenstoekenning naar brede, arbeidsintensieve klantgerichte dienstverlening.

Een voorstel hiervoor wordt in 2021 uitgewerkt en ter besluitvorming voorgelegd.

Begroting 2022 GR Drechtsteden

Wat gaat het kosten? Begroting 2021

bedragen x 1.000

Begroting 2022

Verschil

opgaven/product

Lasten

Baten

Saldo

Lasten

Baten

Saldo

Lasten

Baten

Saldo

Bestaanzekerheid versterken

126.866

139.670

12.803

136.275

149.051

12.776

9.409

9.381

-28

Apparaat Bestaanzekerheid versterken

13.773

26.577

12.803

14.577

27.353

12.776

804

776

118

Budgetadvies en Schuldbemiddeling

101.010

109.422

8.413

Maatw erkvoorziening Inkomenssteun C.Z.G.

2.074

2.250

176

Minimabeleid

9.891

9.907

Inkomensondersteuning

Inkomensondersteuning De lasten Inkomensondersteuning zullen in 2022 naar verwachting stijgen met 8,4 miljoen ten opzichte van de vastgestelde begroting 2021 (inclusief de eerste begrotingswijziging (besluit Drechtraad 1 december 2020)). Deze stijging is het gevolg van stijgende klantaantallen welke gebaseerd zijn op de berekeningen van het CPB CEP (maart 2021). In de vastgestelde begroting 2021 is een nadelig financieel effect gemeenten geprognosticeerd van € 0,9 miljoen. Op basis van de beschikbare gegevens medio maart 2021 geeft de berekening voor primair 2022 een nadelig financieel effect gemeenten aan van € 0,2 miljoen, een positieve ontwikkeling van € 0,7 miljoen. Elementen hierbij zijn de verwachte eindstand 2021, de geprognosticeerde ontwikkeling van het aantal klanten in 2022 en een verwachte stijging van het macrobudget (o.b.v. stijgende klantaantallen). Minimabeleid De kosten voor het minimabeleid stijgen marginaal ten opzichte van de primaire begroting 2021. Bij de uitgangspunten is gebruik gemaakt van de economische ontwikkeling, zoals voorspeld door het CPB. Maatwerkvoorziening inkomenssteun chronisch zieken en gehandicapten De kosten maatwerkvoorziening inkomenssteun chronisch zieken en gehandicapten stijgen met € 0,2 miljoen ten opzichte van de primaire begroting 2021. De verwachte groei is 12%, het Corona effect zal naar verwachting beperkt zijn.

Begroting 2022 GR Drechtsteden

Ontwikkelen naar werk Wat zijn de ontwikkelingen? De uitdaging blijft om zo veel mogelijk inwoners die nu een uitkering hebben te laten uitstromen naar de arbeidsmarkt. Na een periode waarin er door economische groei op de markt veel vraag was op de arbeidsmarkt naar personeel, was er in 2019 al reeds een trend waarneembaar dat de vraag niet langer aan het groeien was. Na de uitbraak van Corona is de situatie zelfs helemaal anders geworden. Door alle steunmaatregelen blijven de effecten op de instroom in de bijstand vooralsnog beperkt; bedrijven kunnen vooralsnog gebruik blijven maken van de NOW-regeling en zelfstandigen. De verwachting is echter dat de instroom gaat toenemen, zodra de regelingen stoppen of op het moment dat veel ondernemers hun eigen vermogen volledig hebben gebruikt. De uitstroomcijfers bleven in 2020 al wel achter bij de jaren er voor. Werkgevers zijn door Corona uiterst terughoudend met het in dienst nemen van nieuw personeel. Daarnaast is het voor de SDD door de lock-down een stuk moeilijker geworden om bijstandsgerechtigden te ondersteunen bij het ontwikkelen van werknemersvaardigheden en het oplossen van knelpunten op het terrein van gezondheid, financiën en huisvesting. Hierdoor is het minder goed mogelijk om kandidaten voor te stellen bij werkgevers. Reeds in 2020 hebben we daarvan de effecten teruggezien in een toename van het bijstandsbestand.

De trend zagen we in heel Nederland en de verwachting van het CPB is, zoals uit onderstaande figuur blijkt dat die trend zich nog een jaar doorzet.

Bijstandsaantallen 7200 7000 6800 6600 6400 31-12-2020

31-12-2021

31-12-2022

31-12-2023

31-12-2024

31-12-2025

Het CPB voorspelt als gevolg van de crisis tot 2023 een toename van het aantal inwoners met een uitkering. De ramingen zijn onzeker, waarbij aangetekend moet worden dat de verwachte ontwikkeling van het bijstandsbestand nog steeds gebaseerd is op een relatief positief scenario waarin de arbeidsmarkt zich snel gaat herstellen van de Corona crisis. Los van de Corona crisis groeit het aantal inwoners met een bijstandsuitkering, omdat inwoners met een beperking (vrijwel) geen toegang meer hebben tot andere voorzieningen zoals WSW en Wajong. De groep met een afstand tot de arbeidsmarkt binnen ons bestand neemt daarmee toe, zoals uit onderstaande grafiek blijkt1.

1 De grafiek laat de geraamde aantallen zien voor de instroom van inwoners met een arbeidsbeperking in Drechtsteden, zoals die gebruikt zijn door de Rijksoverheid bij de invoering van de Participatiewet en als zodanig staan opgenomen en geduid in de memorie van toelichting. Het betreft een lineaire toename van het aantal

Begroting 2022 GR Drechtsteden

Steeds minder inwoners met een bijstandsuitkering zijn in staat om (direct) een plek te verwerven op de arbeidsmarkt. Als gevolg van deze ontwikkelingen zien we binnen het bijstandsbestand al enige jaren een relatieve stijging van de inwoners die niet zelfstandig in staat zijn het wettelijk minimumloon te verdienen. Dit gebrek aan zelfstandigheid stuwt de vraag naar loonkostensubsidie en begeleiding op. Daarom wordt er door Baanbrekend Drechtsteden verder gewerkt aan het binden van werkgevers die werkplekken creëren voor deze doelgroep. Mede hierdoor, maar ook door passende dienstverlening aan de doelgroep met een lagere loonwaarde, vergroten we de kansen van inwoners met afstand tot de arbeidsmarkt. Bijvoorbeeld, in de Drechtsteden zijn meer dan 500 werkgevers actief die betaald werk bieden aan inwoners met een uitkering. In maart 2021 lag het aantal inwoners waarvoor werkgevers loonkostensubsidie ontvangen op 709. Landelijke ontwikkelingen  Oud-staatssecretaris Van Ark onderkende de problemen die deze doelgroep ondervindt en is het 'Breed Offensief' gestart met als doel om meer mensen met een beperking aan het werk te helpen. Zij werkte met het ministerie van VWS, werkgevers, UWV en gemeenten aan een set van maatregelen die bijdragen aan de doelstelling om mensen met een beperking een kans te bieden op de arbeidsmarkt.

Vanuit de Drechtsteden zijn wij nauw betrokken bij deze ontwikkelingen. De Drechtsteden is landelijk koploper, maar loopt hierdoor aan tegen de grenzen van de wetgeving en financiën. Zo is de huidige financiering van loonkostensubsidie nog altijd ongunstig voor gemeenten die meer doen dan het landelijk gemiddelde. Inmiddels is een wetswijziging aangeboden aan de Tweede Kamer. De ingangsdatum stond oorspronkelijk gepland op 1 januari 2021, maar is uitgesteld naar 1 januari 2022. In het wetsvoorstel is onder meer een aanvraagmogelijkheid voor loonkostensubsidie en begeleiding toegevoegd. We verwachten dat de kosten voor deze twee instrumenten daardoor gaan toenemen. De staatssecretaris heeft toegezegd hiervoor te compenseren. Hierover is nog geen nadere informatie bekend. Een dergelijke wijziging zien we als een bevestiging van onze inzet en aanpak. De SDD bereid zich samen met de gemeenten voor op de wetswijziging.  De wet inburgering gaat in per 1 januari 2022. De Sociale Dienst Drechtsteden bereidt zich met gemeenten voor op deze nieuwe wetgeving. Ontwikkelen van arbeidsmarktwaarde Er wordt hard gewerkt aan het ontwikkelen en uitbreiden van een infrastructuur om de arbeidsmarktwaarde van onze klanten te vergroten. De SDD werkt aan het wegnemen van belemmeringen die de weg naar betaald werk (of het behouden van betaald werk) moeilijker maken.

Hiervoor werken we samen met diverse partners. Goede voorbeelden van samenwerking zijn Drechtwerk, Opnieuw & Co en Stroomlijn. De Rijksoverheid heeft in het kader van het Breed Offensief extra middelen beschikbaar gesteld voor arbeidsmarktregio's in het kader van 'Perspectief op werk'. Samen met werkgevers, vakbonden en UWV hebben wij een voorstel ingediend en uitgevoerd. We zijn trots op de tot nu toe geboekte resultaten en onderzoeken hoe we de onder “Perspectief op werk”

Begroting 2022 GR Drechtsteden

uitgevoerde activiteiten onderdeel kunnen laten uitmaken van de reguliere dienstverlening. Zo hebben we met Perspct een concept ontwikkeld, waarbij we inwoners met een bijstandsuitkering via verschillende leerlijnen kunnen voorbereiden op de arbeidsmarkt. Het omvat een uniek programma waarin de werknemersvaardigheden worden ontwikkeld, er vakvaardigheden worden aangeleerd en waarbij nadrukkelijk aandacht is voor het oplossen van knelpunten binnen verschillende leefgebieden (bijvoorbeeld gezondheid, financiën/schulden en huisvesting). Perspct wordt inmiddels door VWS en universiteiten wel gezien als veelbelovend voorbeeld, wat inhoudt dat de Drechtsteden als het gaat om (publiek/private) samenwerking, aanpak en innovatie gezien wordt als voorbeeld voor strategische vernieuwing van publieke organisaties binnen Europa. De werknemersdienstverlening van Perspct sluit direct aan op onze regionale werkgeversdienstverlening van het Werkgeversservicepunt (WSP) Baanbrekend Drechtsteden. Hiermee onderscheiden we ons van de meeste arbeidsmarktregio’s, aangezien de SDD daarmee de werknemers- en werkgeversdienstverlening onder één regionaal dak heeft georganiseerd. Nu de werknemersdienstverlening van Perspct goed staat, concentreren we ons op het concept Pre-Perspct. Pre-Perspct houdt in dat inwoners met een bijstandsuitkering eerste stappen gaan zetten richting de arbeidsmarkt.

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://raad.alblasserdam.nl/api/v1/meetings/145/documents/3368