Accountantsverslag 2024 (gemeente Alblasserdam) definitief 8-7-2025.pdf

8 juli 2025

ACCOUNTANTSVERSLAG 2024

Aan de gemeenteraad van de gemeente Alblasserdam Postbus 2 2950 AA ALBLASSERDAM

Ref.: ED/AH

Geachte leden van de gemeenteraad, Overeenkomstig uw opdracht hebben wij de jaarrekening 2024 van gemeente Alblasserdam (verder genoemd: Alblasserdam) gecontroleerd. In overeenstemming met artikel 213 van de Gemeentewet en Controlestandaard 260 Communicatie met de met governance belaste personen, brengen wij verslag aan u uit over onze bevindingen. Onze controle is uitgevoerd in overeenstemming met Nederlands recht, waaronder de Nederlandse controlestandaarden, het Controleprotocol WNT 2024 en het Controleprotocol van Alblasserdam, vastgesteld door de gemeenteraad op 5 november 2024. Bij de uitvoering van onze controlewerkzaamheden hebben wij de materialiteit voor de jaarrekening als geheel vastgesteld op € 811.000 en de rapporteringstolerantie voor dit accountantsverslag op € 50.000. Ter informatie en ter identificatie vermelden wij de belangrijkste bedragen zoals die blijken uit de door ons gecontroleerde jaarrekening 2024 en het bedrag van de door ons gehanteerde materialiteit bij de planning en uitvoering van de jaarrekeningcontrole: Gemeente Alblasserdam (x € 1.000)

2024

2023

Jaarrekening Balanstotaal

€ 94.364

€ 93.116

Eigen vermogen

€ 27.899

€ 28.423

Totaal lasten inclusief reservemutaties

€ 81.134

€ 73.679

Totaal baten inclusief reservemutaties

€ 81.776

€ 75.524

Resultaat (na mutaties in de reserves)

€ 642

€ 1.845

Materialiteit

€ 811

€ 736

Het college heeft de jaarrekening 2024 vastgesteld op 27 mei 2025. De jaarrekening wordt goedgekeurd door de gemeenteraad op 8 juli 2025. Wij zijn voornemens een goedkeurende controleverklaring voor getrouwheid af te geven bij deze jaarrekening, mits de jaarrekening ongewijzigd wordt goedgekeurd door de raad. Dit leidt indirect tot een oordeel over de rechtmatigheid van alle baten, lasten en balansmutaties, via ons getrouwheidsoordeel over de rechtmatigheidsverantwoording. Ter ondersteuning van ons oordeel over de jaarrekening hebben wij specifieke paragrafen in onze controleverklaring opgenomen aangaande onze controleaanpak van frauderisico’s en continuïteit. Zonder afbreuk te doen aan de goedkeurende strekking van onze controleverklaring, is in onze controleverklaring een paragraaf ter benadrukking van aangelegenheden opgenomen. Deze paragraaf wijst gebruikers van de jaarrekening op de rechtmatigheidsverantwoording. Het is de verantwoordelijkheid van het college van B&W van Alblasserdam om de jaarrekening op te maken in overeenstemming met het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) en de Wet normering topinkomens (WNT) en de daarop berustende bepalingen.

Het college is tevens verantwoordelijk voor de rechtmatige totstandkoming van baten, lasten en balansmutaties in de jaarrekening in overeenstemming met de begroting en met de in de relevante wet- en regelgeving opgenomen bepalingen. Het college heeft in de jaarrekening 2024 in hoofdstuk Rechtmatigheidsverantwoording in de jaarrekening heeft Alblasserdam de rechtmatigheidsverantwoording opgenomen en heeft in de paragraaf Bedrijfsvoering in het jaarverslag de belangrijkste bevindingen, afwijkingen en verbeterpunten nader toegelicht. Het is onze verantwoordelijkheid een controleverklaring over de getrouwheid van de jaarrekening te verstrekken. In het geval dat de door ons gecontroleerde jaarrekening nog wordt gewijzigd, verzoeken wij u om zo snel mogelijk contact met ons op te nemen over de dan ontstane situatie. Onze bevindingen hebben wij op 13 juni voorgelegd aan uw organisatie en vervolgens toegelicht. Op 16 juni 2025 hebben wij de bevindingen toegelicht aan uw organisatie, uw secretaris en wethouder financiën. Wij benadrukken dat dit accountantsverslag uitsluitend is bedoeld om u te informeren over onze controlebevindingen en aanbevelingen. Belanghebbenden kunnen u vragen om een afschrift van onze rapportage(s) voor hun beoordeling van de financiële stand van zaken van Alblasserdam en van de risico’s in haar bedrijfsvoering.

Wij benadrukken dat wij niet aansprakelijk zijn voor eventuele gevolgen van externe verspreiding. Wij vertrouwen erop u met dit verslag voldoende te hebben geïnformeerd en zijn graag bereid om het nader toe te lichten. Hoogachtend, <Signer1>

drs. J. (Jaap) Schot RA

Accountantsverslag 2024

Gemeente Alblasserdam

Pagina 3

INHOUDSOPGAVE 1. Gemeente Alblasserdam in beeld .......................................................................................... 5 2. Onze belangrijkste boodschappen aan Alblasserdam .......................................................... 8 2.1.

Goedkeurende controleverklaring getrouwheid ........................................................................... 8

2.2.

Rechtmatigheidsverantwoording .................................................................................................. 8

2.3.

Belangrijkste bevindingen.............................................................................................................. 9

3. Vermogen, resultaat en continuïteit ....................................................................................... 9 3.1.

Analyse resultaat en resultaatontwikkeling .................................................................................. 9

3.2.

Financiële positie en continuïteit ................................................................................................ 10

3.3.

Weerstandsvermogen ................................................................................................................. 11

3.4.

Financiële vooruitzichten ............................................................................................................. 11

4. Jaarverslag ............................................................................................................................. 12 5. Controlebevindingen bij de jaarverslaglegging 2024 ........................................................... 12 5.1.

Rechtmatigheid ............................................................................................................................ 12

5.2.

Voorraden-Grondexploitaties ...................................................................................................... 17

5.3.

Sociaal domein ............................................................................................................................. 18

5.4.

WNT-verantwoording .................................................................................................................. 19

5.5.

SiSa-verantwoording .................................................................................................................... 19

5.6.

IT-beheersing ............................................................................................................................... 21

5.7.

Verwerking van geconstateerde afwijkingen rechtmatigheid en getrouwheid .......................... 22

6. Overige onderwerpen ............................................................................................................ 23 6.1.

Het verloop van onze controlewerkzaamheden ......................................................................... 23

6.2.

Tijdsbesteding .............................................................................................................................. 24

6.3.

Verplichte rapportering fraude en continuïteit in onze controleverklaring ............................... 24

6.4.

Onafhankelijkheid ........................................................................................................................ 26

6.5.

Duurzaamheid .............................................................................................................................. 26

7. Slot ......................................................................................................................................... 27 Bijlage 1 – SiSa bijlage 2024 gemeente Alblasserdam ................................................................ 28

Accountantsverslag 2024

Gemeente Alblasserdam

Pagina 4

1. Gemeente Alblasserdam in beeld In onderstaand overzicht geven wij een totaalbeeld van de financiële positie en interne beheersing van de gemeente Alblasserdam met verwijzingen naar de verdere uitwerking in dit verslag. De onder “Financiële positie” opgenomen signalering is uitsluitend een cijfermatige berekening en aansluiting en is geen kwaliteitsaanduiding. De gehanteerde normen onder “Norm” zijn algemene, bruikbare normen waaraan wij de gemeente Alblasserdam toetsen.

Geen noemenswaardige bevindingen

Tekortkomingen en/of aandachtspunten met een verhoogd risico/verhoogde impact

Geen tekortkomingen, wel relevante bevindingen en/of aandachtspunten

Tekortkomingen en/of aandachtspunten met een hoog risico/grote impact

Beperkte tekortkomingen en/of bijzondere aandachtspunten

Onderwerp

Norm / paragraaf

Bevindingen 2024

Signalering 2024

2023

FINANCIËLE POSITIE Saldo van baten en lasten

Gerealiseerde resultaat

Saldo van baten en lasten (€ -523.000) als % van totale baten (€ 77.563.000) is -0,67%. Resultaat na reservemutaties (€ 642.000) als % van totale baten (€ 77.563.000) is 0,83%.

> 0% < 0% < -2% > 0% < 0% < -2%

Schuldquote

Netto schuld (€ 48.445.000) als % van totale baten (€ 77.563.000) is 62,5%.

<100% >100% > 130%

Vermogenspositie

Weerstandsvermogen

Accountantsverslag 2024

Eigen vermogen (€ 27.899.000) als % van totaal vermogen (€ 94.364.000) is 29,6%. Het beschikbare weerstandsvermogen als factor van de benodigde weerstandscapaciteit bedraagt 1,6 (2023: 1,9).

Gemeente Alblasserdam

> 30% > 20% < 20% > 1,4 > 1,0 < 1,0

Pagina 5

Onderwerp

Norm / paragraaf

Bevindingen 2024

Signalering 2024

2023

INTERNE BEHEERSING

Verslagleggings- en controleproces

Risicobeheersings- en controlesysteem

De concept-jaarrekening was bij aanvang van onze jaarrekeningcontrole gereed op de rechtmatigheidsverantwoording en de paragraaf Bedrijfsvoering na. De onderbouwingen waren bij de start niet van voldoende niveau en zijn later aangevuld.

6.1

Tijdens de jaarrekeningcontrole zijn meerdere financiële correcties verwerkt met een totale impact op het resultaat van ongeveer € 45.000. Daarnaast is sprake geweest van een aantal aanpassingen in de presentatie en toelichtingen. Alblasserdam brengt risico’s in kaart, maar kent nog geen geformaliseerd risicobeheersings- en controlesysteem, inclusief frauderisicobeheersing.

Managentletter 2024

Hierdoor worden de frauderisico’s dan ook nog niet zichtbaar betrokken in de (verbijzonderde) interne controle van Alblasserdam.

(Verbijzonderde) interne controle

De VIC van Alblasserdam is van goede kwaliteit. Wel merken wij op dat de dossiervorming vanuit de organisatie en dus ook de verbijzonderde interne controle voor verbetering vatbaar is om aan te tonen dat voldaan is aan de 9 rechtmatigheidscriteria.

Managentletter 2024

Rechtmatigheid

Uit de rechtmatigheidsverantwoording blijkt dat de omvang van de rechtmatigheidsfouten van Alblasserdam hoger zijn dan de daarvoor gestelde grens. Gecorrigeerd voor acceptabele begrotingsafwijkingen komen de rechtmatigheidsfouten hoger uit dan de daarvoor gestelde grens.

5.1

Accountantsverslag 2024

Gemeente Alblasserdam

Pagina 6

Onderwerp

Administratieve processen

Norm / paragraaf

Bevindingen 2024 Wij vinden dat er binnen Alblasserdam – rekening houdend met de aard en omvang van de (administratieve) organisatie – geen sprake is van ernstige tekortkomingen in de voor de jaarrekeningcontrole relevante interne beheersingsmaatregelen.

Signalering 2024

2023

Managentletter 2024

Voor onze detailbevindingen en onze aanbevelingen over de interne beheersing verwijzen wij naar onze managementletter 2024 van 17 januari 2025. Wij constateren vanuit de controle van de jaarrekening geen aanwijsbare risico’s voor de continuïteit en betrouwbaarheid van de geautomatiseerde gegevensverwerking. IT-beheersing

Single information, Single audit (SiSa)

Accountantsverslag 2024

Wel signaleren wij aandachtspunten. Er is voldoende aandacht voor de beheersing van het risico van cybercriminaliteit. Alblasserdam is hierin grotendeels afhankelijk van de Servicegemeente Dordrecht. Wij signaleren aandachtspunten in de interne beheersing voor wat betreft de getrouwheid en rechtmatigheid van de lasten, baten en balansposities die verband houden met de SiSa-regelingen.

Gemeente Alblasserdam

5.7

5.5

Pagina 7

2. Onze belangrijkste boodschappen aan Alblasserdam 2.1.

Goedkeurende controleverklaring getrouwheid Wij hebben de controle van de jaarrekening 2024 van Alblasserdam afgerond. Wij geven bij de jaarrekening 2024 een goedkeurende controleverklaring af voor getrouwheid. Dit onder het voorbehoud dat deze jaarrekening ongewijzigd wordt goedgekeurd door de gemeenteraad. De accountantscontrole over verslagjaar 2024 leidt hiermee indirect tot een oordeel over de rechtmatigheid van alle baten, lasten en balansmutaties, via een getrouwheidsoordeel over de rechtmatigheidsverantwoording. In onze controleverklaring nemen wij een zogenaamde paragraaf ter benadrukking van bepaalde aangelegenheden op. Deze paragraaf wijst gebruikers van de jaarrekening op de rechtmatigheidsverantwoording. Uit de rechtmatigheidsverantwoording 2024 blijkt dat de verantwoorde baten en lasten, alsmede de balansmutaties die niet rechtmatig tot stand zijn gekomen en/of onduidelijk zijn hoger uitkomen dan de daarvoor gestelde grens, ook na aftrek van acceptabele begrotingsafwijkingen. Deze paragraaf doet geen afbreuk aan ons oordeel met betrekking tot de jaarrekening. Bij de uitvoering van onze controlewerkzaamheden hebben wij de materialiteit voor de jaarrekening 2024 als geheel vastgesteld op € 811.000 voor fouten en € 2.433.000 voor onzekerheden.

De rapporteringstolerantie voor dit accountantsverslag is overeenkomstig het controleprotocol van Alblasserdam vastgesteld op € 50.000. De getrouwheid en rechtmatigheid van de SiSa-bijlage over 2024 is door ons vastgesteld.

2.2.

Rechtmatigheidsverantwoording Op pagina 92 van de jaarrekening is de rechtmatigheidsverantwoording van het college opgenomen. Het college heeft conform het door de gemeenteraad vastgestelde Financiële verordening en normenkader 2024 een verantwoordingsgrens van 2% gehanteerd. Uit de rechtmatigheidsverantwoording blijkt dat er rechtmatigheidsfouten boven deze verantwoordingsgrens zijn geconstateerd. In de paragraaf bedrijfsvoering als onderdeel van het jaarverslag is een nadere toelichting opgenomen ten aanzien van de rechtmatigheid en zijn rechtmatigheidsfouten en/of onduidelijkheden boven de door de gemeenteraad vastgestelde rapportagegrens van € 50.000 toegelicht. Wij adviseren de raad en college in gesprek te gaan over de geconstateerde onrechtmatigheden en de gerapporteerde maatregelen die worden genomen om deze afwijkingen in de toekomst te voorkomen. In paragraaf 5.1 van dit accountantsverslag hebben wij onze bevindingen bij de rechtmatigheidsverantwoording nader uitgewerkt. Op grond van onze controle zijn wij van oordeel dat de rechtmatigheidsverantwoording een getrouw beeld geeft.

Accountantsverslag 2024

Gemeente Alblasserdam

Pagina 8

2.3.

Belangrijkste bevindingen Op basis van onze interim-controle en jaarrekeningcontrole kwalificeren wij de interne beheersing in opzet voldoende. De belangrijkste aandachtspunten voor Alblasserdam vanuit onze interim-controle en jaarrekeningcontrole zijn: Het formaliseren van afspraken, verantwoordelijkheden en kwaliteitsmonitoring ten aanzien van de uitbestede processen bij de Bedrijfsvoering Drechtsteden. Dit geldt in het bijzonder voor de uitbestede IT-omgeving met de komst van de Cyberbeveiligingswet (NIS2). Alblasserdam beschikt nog niet over een frauderisicoanalyse. Wij adviseren dringend om deze op korte termijn op te stellen. De tijdigheid van de verbijzonderde interne controle is een aandachtspunt. De verbijzonderde interne controle wordt laat in het jaar uitgevoerd waardoor bijsturen vanuit bevindingen beperkt mogelijk is. Met betrekking tot de interne beheersingsmaatregelen binnen de administratieve processen zijn door ons geen belangrijke tekortkomingen geconstateerd.

3. Vermogen, resultaat en continuïteit 3.1.

Analys e resultaat en resultaatontwikkeling De jaarrekening 2024 geeft een eigen vermogen aan per 31 december 2024 van € 27,3 miljoen (2023: € 26,6 miljoen) en een voordelig resultaat na mutaties in de reserves over 2024 van € 0,6 miljoen (voordelig resultaat 2023: € 1,8 miljoen). Begroot na wijziging was een resultaat van € 0,5 miljoen voordelig. Het verschil tussen de realisatie en de begroting na wijziging kent diverse oorzaken. De belangrijkste verschillen zijn: hogere lasten jeugdzorg dan begroot (€ 1,3 mln.); lagere lasten opvang Oekraïners en beschermd wonen dan begroot (€ 1,1 mln.); hogere baten diverse sociale voorzieningen dan begroot (€ 0,6 mln.); lagere toevoegingen reserves dan begroot (€ 1,8 mln.); lagere onttrekkingen reserves dan begroot (€ 3,3 mln.). Voor een analyse van de verschillen per programma tussen begroting en realisatie verwijzen wij naar de individuele programmaverantwoordingen in het jaarverslag onderdeel ‘Wat heeft het gekost’ per programma.

Accountantsverslag 2024

Gemeente Alblasserdam

Pagina 9

De opbouw van het rekeningresultaat 2024 is als volgt: Gemeente Bedragen x € 1.000

Resultaat na reservemutaties Onttrekkingen aan reserves Toevoegingen aan reserves Saldo reservemutaties Saldo van baten en lasten Baten Lasten 3.2.

Begroting Gewijzigde 2024 begroting 2024

Realisatie 2024

Realisatie 2023

383 525 108 417

465 7.964 4.860 3.104

642 4.213 3.047 1.166

1.845 3.702 1.145 2.557

-34 65.092 65.126

-2.639 78.306 80.944

-523 77.563 78.087

-712 71.822 72.534

Financiële positie en continuïteit Onderstaand overzicht, overgenomen uit de jaarstukken 2024 van Alblasserdam (pagina 46) geeft aan de hand van financiële kengetallen en ratio’s een beeld van de financiële positie van Alblasserdam per balansdatum en de (financiële) ontwikkeling daarin.

We merken op dat de kengetallen over het algemeen redelijk gelijk zijn ten opzichte van 2023. Met uitzondering van de structurele exploitatieruimte die negatief is ten opzichte van de 2023 en de begroting 2024. Alblasserdam licht toe dat de financiële positie min of meer onveranderd is ten opzichte van 2023. De jaarrekening is opgesteld op basis van de continuïteitsveronderstelling. Het college bevestigt dat er geen twijfel bestaat ten aanzien van de financiële omvang van het vermogen van Alblasserdam om de continuïteit te waarborgen. Wij hebben de continuïteitsveronderstelling als basis voor de jaarrekening 2024 beoordeeld en wij kunnen ons verenigen met de toepassing van de continuïteitsveronderstelling in de jaarrekening.

Accountantsverslag 2024

Gemeente Alblasserdam

Pagina 10

3.3.

Weerstandsvermogen Het weerstandsvermogen van Alblasserdam heeft de aandacht van management, college en gemeenteraad. Risicomanagement vindt onder andere plaats in de vorm van een risicotabel, waarin Alblasserdam de risico’s in beeld brengt en periodiek monitort. In de jaarstukken 2024 is een risicotabel opgenomen in de paragraaf “Weerstandsvermogen en risicobeheersing”. Op basis van de huidige inzichten schat Alblasserdam in dat per eind 2024 volgens de vermelde risicotabel in paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing van de jaarstukken, een onderbouwde kans bestaat dat een bedrag van € 7,9 miljoen noodzakelijk is om aan de zo reëel mogelijk ingeschatte financiële structurele risico's weerstand te bieden. Vervolgens is de beschikbare weerstandscapaciteit afgezet tegen weerstandscapaciteit die benodigd zou moeten zijn. Op grond van deze analyse is een weerstandscapaciteit van € 13,0 miljoen beschikbaar (2023: € 12,6 miljoen). De beschikbare ratio weerstandsvermogen komt uit op 1,6 (2023: 1,9). In de jaarrekening is vermeld dat Alblasserdam een berekende ratio van minimaal 1 voldoende acht. Gezien het risicoprofiel van Alblasserdam adviseren wij u de ontwikkeling van de risico’s en de ontwikkeling van de reserves die aangewezen zijn als dekking van de risico’s tussentijds en nauwlettend te blijven volgen.

Hoewel er geen harde norm is voor de gewenste omvang van het weerstandsvermogen, kan worden gesteld dat uw gemeente voldoende weerstandscapaciteit bezit om onvoorziene financiële tegenvallers op te vangen.

3.4.

Financiële vooruitz ichten Afgelopen november 2024 heeft de gemeenteraad de begroting 2025 vastgesteld met hierin de meerjarenbegroting 2025-2028 opgenomen. Uit deze begroting blijkt dat Alblasserdam: 1. Voor het boekjaar 2025 een tekort begroot van € 0,8 miljoen negatief voor reservemutaties en voor de jaren 2026-2028 een structureel tekort van € 2,4 miljoen na reservemutaties oplopend tot € 3,4 miljoen tekort in 2028 2. De opgave van Alblasserdam is fors te noemen, in lijn met het sectorbeeld. Op basis van het doorlopen begrotingsproces heeft Alblasserdam een sluitende begroting 2025 weten te realiseren. Alblasserdam heeft door dit proces goed inzicht verkregen in de (on)mogelijkheden voor verdere ombuigingen. Op basis van de inzichten vanuit de meerjarenbegroting staat Alblasserdam voor een opgave die keuzes vraagt vanuit de gemeente. Op basis van de voorjaarsnota vanuit het Rijk zullen de negatieve begrotingssaldi 2026-2028 deels gedempt worden. Het beeld is dat de tekortperiode verschuift naar de begrotingsjaren 2028 en verder.

Accountantsverslag 2024

Gemeente Alblasserdam

Pagina 11

Op basis van de door de raad vastgestelde begroting 2025 in de meerjarenraming 2026-2028 blijkt het volgende beeld na reservemutaties: begrotingssaldo 2025: € 0,1 miljoen (positief); begrotingssaldo 2026: € 2,5 miljoen (negatief); begrotingssaldo 2027: € 3,2 miljoen (negatief); begrotingssaldo 2028: € 3,5 miljoen (negatief).

4. Jaarverslag Naast de jaarrekening en onze controleverklaring daarbij, omvatten de jaarstukken 2024 andere informatie, die bestaat uit: Inleiding Jaarverslag, bestaande uit de programmaverantwoording en de paragrafen Wij hebben de overige informatie gelezen en vastgesteld dat de daarin opgenomen informatie niet strijdig is met de jaarrekening of onze controlebevindingen. Met onze werkzaamheden hebben wij voldaan aan de vereisten uit het BBV en de Nederlandse Standaard 720 Nadere Voorschriften Controlestandaarden en de verantwoordelijkheden van de accountant met betrekking tot andere informatie. Deze werkzaamheden hebben niet dezelfde diepgang als onze controlewerkzaamheden bij de jaarrekening. Het jaarverslag en andere informatie mag geen ander beeld oproepen bij de lezer dan de jaarrekening. Wij hebben vastgesteld dat het jaarverslag 2024 van Alblasserdam de vereiste informatie in voldoende mate weergeeft en niet strijdig is met de jaarrekening of onze controlebevindingen.

5. Controlebevindingen bij de jaarverslaglegging 202 4 5.1. 5 .1 .1 .

Rechtmatigheid Sta n d va n z a ken w etg eving Boekjaar 2023 was het eerste jaar waarin Alblasserdam in lijn met adviezen van de commissie BBV een rechtmatigheidsverantwoording heeft opgenomen in de jaarrekening. Het wettelijk kader om dit te doen was de gewijzigde Gemeentewet. Het BBV en het BADO waren bij het vaststellen van de jaarrekening 2023 nog niet aangepast. Voor boekjaar 2024 is dit nog steeds de situatie. De NBA heeft door middel van Alert 48 richtlijnen gegeven om hiermee om te gaan. Voor boekjaar 2024 dient Alblasserdam de rechtmatigheidsverantwoording conform de jaarrekening 2023 vorm te geven.

Accountantsverslag 2024

Gemeente Alblasserdam

Pagina 12

5 .1 .2 .

Wijz iging wetg eving 20 25 Op 21 maart 2025 is het besluit genomen om het Besluit accountantscontrole decentrale overheden (BADO) en het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV) aan te passen. De belangrijkste wijzigingen hierbij zijn het verder verankeren van de rechtmatigheidsverantwoording in de wet- en regelgeving. In de besluiten zijn twee wijzingen opgenomen die voor boekjaar 2025 actie vereisen van uw organisatie: De gemeenteraad stelt de verantwoordingsgrens voor rechtmatigheid vast op ten hoogste 2% van de totale lasten, exclusief de toevoegingen aan de reserves. Voor de uitvoering van de accountantscontrole bedraagt de goedkeuringstolerantie momenteel voor fouten 1% van de totale lasten verhoogd met toevoegingen aan de reserves en voor onzekerheden in de uitvoering van de controle 3%. In de wijziging vervalt het onderscheid tussen fouten en onzekerheden. Voortaan zal worden uitgegaan van één percentage, namelijk van 2% van de lasten, om te bepalen of een aangepast oordeel over de financiële overzichten noodzakelijk is. Dit leidt vanaf boekjaar 2025 tot de volgende toleranties:

Voor boekjaar 2025 betekent dit dat in ieder geval de volgende stukken herzien moeten worden, waarbij de nieuwe toleranties en definities gehanteerd dienen te worden: Financiële verordening (art. 212) Controleprotocol Eventuele overige stukken waarin nog oude percentages worden genoemd, zoals een intern controleplan 5 .1 .3 .

Rechtma tig heidsa fw ijkin gen 2 02 4 In de rechtmatigheidsverantwoording 2024 in de jaarrekening heeft u de rechtmatigheidsafwijkingen opgenomen en de afwijkingen die daarvoor in aanmerking komen nader toegelicht in de paragraaf Bedrijfsvoering.

Accountantsverslag 2024

Gemeente Alblasserdam

Pagina 13

Hieronder hebben wij het kader van de gemeenteraad voor de (interne) rechtmatigheidscontrole en rechtmatigheidsverantwoording opgenomen waaraan Alblasserdam moet voldoen. Het kader is uitgebreid met de normen waaraan de accountant moet voldoen. Onderwerp Totale lasten 2024 Realisatie volgens Jaarrekening 2024 Toevoegingen aan de reserves 2024 Realisatie volgens Jaarrekening 2024 Basis voor berekening goedkeuringstolerantie getrouwheid en verantwoordinggrens rechtmatigheid Accountant Materialiteit BADO voor getrouwheidsfouten Materialiteit BADO voor onzekerheden in de controle Rapporteringstolerantie voor toelichting getrouwheidsfouten en onzekerheden in de controle in het accountantsverslag Rechtmatigheid Verantwoordingsgrens (regulier) voor de financiële rechtmatigheidstoetsing, vastgesteld door de gemeenteraad Rapporteringsgrens voor individuele rechtmatigheidsfouten en rechtmatigheidsonduidelijkheden in de paragraaf Bedrijfsvoering

Rechtmatigheidsafwijking

Begrotingscriterium Begrotingsoverschrijding lasten overhead Overschrijdingen investeringskredieten Subtotaal begrotingscriterium Voorwaardencriterium EU-aanbesteding Subtotaal voorwaardecriterium TOTAAL

Percentage/norm n.v.t.

Bedrag € 78.087.000

n.v.t.

€ 3.047.000

n.v.t.

€ 81.134.000

1% 3%

€ 811.000 € 2.433.000

Controleprotocol

€ 50.000

2%

€ 1.622.000

Financiële verordening

€ 50.000

Rechtmatighei ds-fout

Rechtmatig heidsonduidelijk heid

Waarvan acceptabel

Waarvan nietacceptabel

€ 99.000

€0

€ 99.000

€0

€ 244.000

€0

€0

€ 244.000

€ 343.000

€0

€ 99.000

€ 244.000

€ 3.469.000 € 3.469.000

€0 €0

N.v.t. N.v.t.

€ 3.469.000 € 3.469.000

€ 3.812.000

€0

€ 99.000

€ 3.713.000

Wij hebben vastgesteld dat de rechtmatigheidsverantwoording getrouw is. Alle onrechtmatigheden zijn verwerkt in de rechtmatigheidsverantwoording 2024.

Accountantsverslag 2024

Gemeente Alblasserdam

Pagina 14

5 .1 .4 .

Beg roting srechtma tig heid Onderdeel van de (interne) rechtmatigheidscontrole en de rechtmatigheidsverantwoording is begrotingsrechtmatigheid. In het kader van de begrotingsrechtmatigheid beoordeelt Alblasserdam de begrotingsafwijkingen per programma voor zowel de lasten en de baten als de afwijkingen op investeringskredieten. Over 2024 heeft Alblasserdam volgens de gewijzigde begroting 2024 € 85,8 miljoen aan lasten na reservemutaties begroot (primitieve begroting 2024 € 65,2 miljoen) tegenover € 81,1 miljoen aan werkelijke lasten (2023: € 72,5 miljoen). Aan baten heeft Alblasserdam over 2024 een bedrag geraamd van € 86,3 miljoen volgens de gewijzigde begroting 2024 (primitieve begroting 2024 € 65,6 miljoen), tegenover € 81,8 miljoen aan werkelijke baten (2023: € 71,8 miljoen). Dit betekent een onderrealisatie van de baten en lasten in 2024. Alblasserdam kent meerdere programma’s. Op deze programma’s is in 2024 sprake van de volgende begrotingsafwijkingen op de lasten en de baten: Programma

Lasten 1 Een duurzaam bereikbaar dorp 2 Met oog voor elkaar 3 Thuis in ons dorp Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien Overhead

Werkelijk 2024

Begroot (na wijziging) 2024

Afwijking begroting 2024 ( -/betreft overschrijding)

€ 11.900 € 39.998 € 17.448

€ 12.880 € 40.104 € 19.202

€ 980 € 106 € 1.754

€ 565 € 8.176

€ 681 € 8.077

€ 116 € -99

In 2024 is er sprake van (begroting)afwijkingen op de investeringskredieten ter grootte van € 244.000. In de Kadernota Rechtmatigheid 2024 is een nadere duiding gegeven aan het begrip Begrotingsonrechtmatigheid: 1. Er is hiervan sprake als het college bij de realisatie van doelen en het realiseren van activiteiten de door de gemeenteraad vastgestelde budgetten voor wat betreft de lasten of investeringsbudgetten overschrijdt. 2. Toevoegingen en onttrekkingen aan de reserves die niet door de gemeenteraad zijn vastgesteld voor het einde van het boekjaar. 3. Bij onderschrijdingen van lasten of investeringskredieten en ook bij lagere/hogere baten dan begroot is hiervan sprake als de begroting niet tijdig* met begrotingswijzigingen is aangepast. Het derde onderdeel is een uitbreiding van het begrip begrotingsonrechtmatigheid.

Accountantsverslag 2024

Gemeente Alblasserdam

Pagina 15

*Hoe niet tijdig wordt geïnterpreteerd, wordt bepaald door de ‘spelregels’ tussen de gemeenteraad en het college. De spelregels met betrekking tot het informeren en vaststellen van begrotingswijzigingen bij onderschrijdingen van lasten en investeringsbudgetten (kredieten) en bij lagere/hogere baten ten opzichte van de begroting zijn veelal in de financiële verordening art. 212 Gemeentewet opgenomen. Alblasserdam heeft in de financiële verordening afspraken opgenomen over wat in dit opzicht tijdig is. In artikel 12.4 van de financiële verordening is bepaald dat onderschrijdingen van lasten en afwijkingen van baten per programma ten opzichte van de begroting niet als onrechtmatig worden beschouwd indien deze afwijkingen in de jaarrekening worden gemeld en toegelicht aan de gemeenteraad. Voor de toelichting op de begrotingsafwijkingen per programma voor zowel de lasten en de baten als de afwijkingen op investeringskredieten verwijzen wij naar uw inhoudelijke analyses vin de jaarrekening (programmaverantwoording) en de paragraaf Begrotingsrechtmatigheid in de jaarstukken. Alblasserdam heeft in de paragraaf bedrijfsvoering de afwijkingen gewogen en bepaald welke afwijkingen rechtmatig zijn, onrechtmatig zijn en welke onrechtmatigheden volgens het beleid van de gemeenteraad acceptabel worden verklaard.

De conclusie is dat er over boekjaar 2024 begrotingsonrechtmatigheden zijn vastgesteld bij Alblasserdam voor een totaalbedrag van € 343.000, waarvan een deel van € 99.000 acceptabel is verklaard. Hiervoor verwijzen wij u naar het overzicht dat is opgenomen in hoofdstuk 5.1.3 van dit accountantsverslag. 5 .1 .5 .

Voorw a a rdecriteriu m : Aa n besteding Onderdeel van het vastgestelde normenkader van Alblasserdam zijn regels en voorschriften ten aanzien van Europese aanbestedingsregels. Alblasserdam controleert of juiste naleving van deze Europese (EU) aanbestedingsregels heeft plaatsgevonden. Deze controle is een belangrijk onderdeel van de (interne) rechtmatigheidscontrole en van de rechtmatigheidsverantwoording. Alblasserdam ziet voorafgaand aan aanbestedingen toe dat bij het aangaan van nieuwe opdrachten de regels ten aanzien van EU-aanbesteding strikt worden nageleefd. Tijdens onze controle en de gesprekken met uw organisatie hierover hebben wij vastgesteld dat dit bewustzijn aanwezig is en dat wij deze aandacht terugzien in uw organisatie op meerdere momenten in het jaar. Uit de (verbijzonderde) interne rechtmatigheidscontrole zijn een drietal onrechtmatigheden geconstateerd. Dit betroffen allen contracten die in eerdere jaren ten onrechte niet zijn aanbesteed die nog doorliepen in 2024. De bestedingen hiervan in 2024 zijn voor een totaalbedrag van € 3.469.000 onrechtmatig. Dit betreft voornamelijk een onrechtmatige aanbesteding ten aanzien van de Oekraïne opvang.

Accountantsverslag 2024

Gemeente Alblasserdam

Pagina 16

5.2. 5.2.1.

Voorraden- Grondexploitaties Algemeen De gemeentelijke grondexploitaties van Alblasserdam vormen een 2% aandeel van het balanstotaal van Alblasserdam. Voor alle grondexploitaties van Alblasserdam vinden jaarlijks actualisaties plaats. Over de ontwikkelingen wordt de raad tussentijds geïnformeerd. De uitkomsten van de actualisatie per 1 januari 2025 worden in de vergadering voor het vaststellen van de jaarstukken goedgekeurd door de gemeenteraad. Alblasserdam heeft zorgvuldige aandacht besteed aan een correcte waardering van haar grondposities in de jaarrekening 2024 en het proces dat hiertoe moet leiden. De Nota Grondbeleid stelt dat Alblasserdam eenmaal per jaar de grondexploitaties actualiseert.

5.2.2.

Actualisatie gr ondexploitaties 1 - 1- 202 5 De gemeentelijke grondexploitaties van Alblasserdam zijn naar de stand van 1 januari 2025 geactualiseerd en worden voor het vaststellen van de jaarstukken goedgekeurd door de gemeenteraad. Hierbij zijn door Alblasserdam belangrijke keuzen gemaakt en standpunten ingenomen. Met deze berekeningen heeft Alblasserdam ook beoordeeld of de onderhanden werk positie in de balans van 2024 op een juiste wijze is gewaardeerd en in welke mate Alblasserdam verliesvoorzieningen moet treffen en/of (tussentijds) resultaat moet nemen over 2024. In de paragraaf Grondbeleid en in de toelichting op de balans (voorraden) is dit nader uiteengezet.

5.2.3.

Bevindingen Op basis van een risicoanalyse hebben wij de grondexploitaties gecontroleerd. Naar aanleiding daarvan constateren we dat de beheersing van de projecten en inschatting en bewaking van de belangrijke risico’s toereikend is. Wel zijn er meerdere correcties aangebracht aan de calculatie van de grondexploitatie. De risico’s die Alblasserdam loopt zijn toereikend toegelicht in de jaarrekening. Wij verwijzen naar de toelichting onder de voorraden in de jaarrekening, waarin het college van de drie grondexploitaties onder meer status, voortgang, schattingen, bijbehorende risico’s en verwachte financiële uitkomsten toelicht. De grondexploitatie De Loopplank, Staalindustrieweg en Haven-Zuid bevatten ramingen van kosten en opbrengsten. Voor een groot deel zijn deze ramingen van kosten en opbrengsten normatief bepaald op basis van nu beschikbare uitgangspunten. Een deel van de ramingen wordt daarom nog nader onderbouwd en de (normatieve) schattingen en ramingen worden geactualiseerd. Het college en de raad (h)erkennen dat het zo goed mogelijk schatten van uitkomsten onzekerheden met zich meebrengt, doch is van mening dat de ramingen en scenario’s naar dit moment de beste inschattingen zijn.

Accountantsverslag 2024

Gemeente Alblasserdam

Pagina 17

Naar aanleiding van de controle zijn de volgende correcties doorgevoerd als onderdeel van de controle van grondexploitatie de Loopplank: 1. In de grondexploitatie calculatie waren kosten uit voorgaand boekjaar opgenomen voor € 177.000. Deze kosten zijn echter al in 2023 als lasten verantwoord. 2. De ingebrachte gronden waren nihil gewaardeerd. De grondwaarde ad. € 39.000 moet echter niet worden afgeboekt aangezien de gronden eigendom blijven van de gemeente. 3. De btw op de sloopkosten en de kosten bouw- en woonrijpmaken waren volledig als kostprijsverhogend opgenomen in de calculatie. Voor het deel wat toerekenbaar is aan het openbaar gebied is deze btw echter verhaalbaar in het btw-compensatiefonds. Dit bedraagt naar schatting € 175.000. Verder is sprake van een subsidieopbrengst op dit project. Er is aangegeven dat inmiddels een nieuw subsidieverzoek is ingediend. Mogelijk zal er in 2025 een hoger subsidiebedrag worden toegekend, wat dan een positieve impact heeft op het resultaat van dit project. De kwaliteit van de risicoanalyses valt of staat met de (schriftelijke) onderbouwing van de uitgangspunten om te komen tot een inschatting van risicopercentages en grondslagen. Een kleine afwijking in een risicopercentage of een grondslag kan al snel een groot effect hebben op de risicoraming (kwantitatief).

Wij merken op dat de risicoanalyses van de onderhanden werk projecten toegankelijk zijn onderbouwd en adviseren naar gelang de uitvoering van het project de risico’s en kansen nader te bepalen, te onderbouwen en vervolgens te documenteren. 5.3.

Sociaal domein Alblasserdam voert diverse regelingen (decentralisaties) uit in het sociaal domein. Alblasserdam heeft deze taken deels uitbesteed bij externe partijen. Voor de lasten Jeugdhulp en Wmo en voor de uitkeringen (Participatiewet en aanverwante regelingen) steunt de gemeente (deels) op deze (externe) uitvoerders die zijn voorzien van een controleverklaring en finale afrekeningen.

5 .3 .1 .

Pa rticipa tiew et en W mo De uitkeringen waaronder de Participatiewet (inclusief Tozo), de Bijzondere bijstand en de regeling Energietoeslag zijn uitbesteed aan de GR Sociaal. Er wordt jaarlijks door Alblasserdam met de GR Sociaal afgerekend op basis van de werkelijke uitkeringslasten. Door de accountant van GR Sociaal is 2 juli een goedkeurende controleverklaring afgegeven voor getrouwheid en rechtmatigheid bij de jaarrekening en het overzicht van gemandateerde taken. In deze financiële verantwoording zijn onder meer opgenomen de bestedingen en baten van de SiSa-regelingen ultimo 2024 van Alblasserdam. De lasten en baten uit hoofde van de SiSa-regelingen zijn derhalve getrouw en rechtmatig opgenomen in de jaarrekening 2024 van de Alblasserdam.

Accountantsverslag 2024

Gemeente Alblasserdam

Pagina 18

5 .3 .2 .

Jeu g dhu lp De gemeente Alblasserdam heeft de Jeugdhulp gedelegeerd bij de Serviceorganisatie Jeugd ZHZ (SOJ). Dat betekent dat het volledige proces ondergebracht is binnen deze organisatie en de SOJ ook verantwoordelijk is voor rechtmatige uitvoer, besteding en administratie van de Jeugdwet. Op basis van de concept cijfers van de jaarrekening 2024 van de SOJ heeft Alblasserdam een totaal lasten 2024 van € 7,3 miljoen aan Jeugdhulpkosten verantwoord.

5.4. 5 .4 .1 .

WNT- verantwoording Con trolebevinding en en aa n beveling en Wij hebben de in de jaarrekening opgenomen WNT-verantwoording 2024 gecontroleerd overeenkomstig de door de minister vastgestelde Regeling controleprotocol WNT 2024. Daarbij zijn door ons geen afwijkingen geconstateerd.

5 .4 .2 .

Beperkin g en in de reikw ijdte va n on z e con trolew erkz aa mheden Het doel van het controleprotocol WNT is om vast te stellen of de bezoldiging van de directie en het bestuur overeenkomt met de bepalingen van de WNT en juist is gepresenteerd in de WNT-verantwoording. Het WNT-protocol voorziet niet in het uitvoeren van controlewerkzaamheden die zekerheid geven over de verantwoorde bezoldiging in relatie tot de bezoldigingsafspraak. Dat houdt in dat wij op grond van het protocol deze werkzaamheden niet hoeven uit te voeren en ook niet uitgevoerd hebben. Wij kunnen daarom niet uitsluiten dat er verschillen zijn tussen de uitbetaalde bezoldiging en de daarover gemaakte afspraken. Bijvoorbeeld omdat wij geen weet hebben van een separaat gemaakte bezoldigingsafspraak. Het kan daardoor voorkomen dat de WNT correct is toegepast, terwijl de bezoldiging afwijkt van gemaakte afspraken. Ons is bevestigd dat er naast de arbeidsovereenkomsten met gemeentesecretaris en griffier geen andere bezoldigingsafspraken bestaan. Als de in de WNT-verantwoording verantwoorde bezoldiging niet overeenkomt met uw beeld van de gemaakte afspraken of met uw eigen administratie, verzoeken wij u ons zo snel mogelijk daarover te informeren. Wij kunnen dan op grond van uw informatie onze controlebevindingen evalueren.

5.5.

SiSa-verantwoording Bij de jaarrekening 2024 voegt Alblasserdam als bijlage de SiSa-verantwoording over 2024 toe. Alblasserdam heeft de rechtmatige totstandkoming van de SiSa-bijlage getoetst. Voor deze specifieke uitkeringen is in de wet bepaald dat de accountant in de controleverklaring opneemt of de baten en lasten (alsmede de balansmutaties) met betrekking tot specifieke uitkeringen rechtmatig tot stand zijn gekomen. Dit betekent dat naast het getrouwheidsoordeel bij de jaarrekening als geheel, expliciet nog een oordeel van de accountant wordt gevraagd bij de rechtmatigheid van de specifieke uitkeringen in de SiSa-bijlage.

Accountantsverslag 2024

Gemeente Alblasserdam

Pagina 19

In de controle van de specifieke uitkering (SiSa) is met de komst van de rechtmatigheidsverantwoording hierin niets veranderd. Dat betekent dat wij ook in ons accountantsverslag 2024 rapporteren over de SiSa-regelingen en een tabel met bevindingen opnemen per SiSa-regeling. Het is de taak van de accountant om als onderdeel van de controle van de jaarrekening vast te stellen dat Alblasserdam de SiSa-bijlage correct en volledig heeft ingevuld en aan de voorwaarden heeft voldaan. Wij hebben tijdens onze controle de SiSa-bijlage 2024 gecontroleerd, die door Alblasserdam is opgemaakt, op basis van de nota verwachtingen accountantscontrole SiSa 2024 van 20 februari 2025. Wij benadrukken dat u als gemeente zelf verantwoordelijk bent voor de volledigheid van de te verantwoorden indicatoren zoals opgenomen in de SiSa-bijlage. Wij merken op dat het aantal SiSa-regelingen nog steeds omvangrijk is. In de jaarrekening 2024 verantwoordt Alblasserdam inmiddels 28 regelingen. Wet Inburgering 2021 (SiSa-regeling G10) Ten aanzien van de Wet Inburgering 2021 (SiSa-regeling G10) merken wij op dat de gemeente een algemeen M&O beleid heeft, maar dat dit nog specifiek gemaakt moet worden voor de Wet Inburgering. Hierdoor kon de opzet, bestaan en effectieve werking van het M&O beleid van de Wet Inburgering in 2024 niet worden vastgesteld. 5 .5 .1 .

Opva ng Oekra ïen se vlu chteling en De Rijksoverheid heeft veiligheidsregio’s opdracht gegeven om gemeentelijke opvangplekken voor Oekraïense vluchtelingen (ontheemden) te realiseren. De financiële impact van de vluchtelingencrisis is groot. De extra kosten voor Alblasserdam bedragen over 2024 € 3,8 miljoen. Alblasserdam heeft deze aanvullende kosten apart geregistreerd en heeft de kosten gecontroleerd via interne controle en verbijzonderde interne controle op getrouwheid en rechtmatigheid. Het is uw verwachting dat de compensatie over 2024 € 4,5 miljoen bedraagt op basis van de SiSa-verantwoording 2024. Het financiële resultaat op de opvang bedraagt daarmee € 0,7 miljoen. Voor de vergoeding van meerkosten en de verantwoording van meerkosten in de jaarrekening 2024 van Alblasserdam zijn landelijk afspraken gemaakt, onder meer in het Bekostigingsbesluit en een Verantwoordinginstructie (Oekraïne). De verantwoording over de besteding van de meerkosten eerste opvang ontheemden Oekraïne verloopt via de SiSa-systematiek (Single information, Single audit). In het Verantwoordingsoverzicht SiSa 2024 in de jaarrekening 2024 van Alblasserdam legt Alblasserdam verantwoording of over ontvangen bijdragen en de bestedingen.

5 .5 .2 .

SiSa -bijlag e Op grond van het Besluit accountantscontrole decentrale overheden (BADO), artikel 5, lid 4, rapporteren wij in ons accountantsverslag over de fouten en onzekerheden van de specifieke uitkeringen die in 2024 in het kader van SiSa worden verantwoord.

Accountantsverslag 2024

Gemeente Alblasserdam

Pagina 20

Het is volgens de nota verwachtingen accountantscontrole voorgeschreven dat wij de geconstateerde fouten en onzekerheden per regeling rapporteren door middel van voorgeschreven, verplichte tabel. Deze tabel dient door uw gemeente samen met een aantal andere verplicht voorgeschreven verantwoordingsdocumenten elektronisch bij het CBS te worden aangeleverd. Wij hebben de SiSa tabel van Alblasserdam opgenomen in bijlage 1 bij dit accountantsverslag.

5.6.

IT- beheersing Vanuit onze controle van de jaarrekening zijn geen aanwijsbare risico’s geconstateerd voor de betrouwbaarheid en continuïteit van de geautomatiseerde gegevensverwerking. Enkele bevindingen, aanbevelingen en aandachtspunten zijn gerapporteerd in onze managementletter. In dit verslag noemen wij als specifiek aandachtspunt dat Alblasserdam afhankelijk is van de informatievoorziening vanuit Bedrijfsvoering Drechtsteden. Onze werkzaamheden richten zich vooral op de IT-beheersingsmaatregelen die relevant zijn in het kader van onze opdracht voor het controleren van de jaarrekening. Wij benadrukken dat onze werkzaamheden zich niet richten op alle IT-risico’s en beheersingsmaatregelen, zoals bijvoorbeeld de risico’s en beheersingsmaatregelen die voortvloeien uit cybercriminaliteit. Het huidige IT-landschap wordt gedomineerd door Cloud- en SaaS-oplossingen. Het zwaartepunt van IT-beheersing verschuift daardoor naar toegangsbeheer en het reduceren van het risico van cybercriminaliteit. Hierbij hebben wij nog enkele verbeterpunten geconstateerd. Die hebben wij gerapporteerd in onze managementletter. Wij benadrukken dat ons onderzoek van de IT-beheersingsmaatregelen in het kader van onze jaarrekeningcontrole belangrijke informatie kan geven over ITrisicogebieden van Alblasserdam. Er kan echter ook sprake zijn van risicogebieden die niet door ons onderkend worden.

De oorzaak hiervan is de beperkte scope van ons onderzoek (de controle van de jaarrekening). Voor een verbreding van de scope van het onderzoek naar IT-beheersingsmaatregelen adviseren wij om met name aandacht te hebben voor kwaliteitscertificering van IT-processen, systemen en applicaties en voor beveiligingsscans door specialisten. In algemene zin merken wij op dat publieke organisaties steeds vaker doelwit zijn van cybercriminaliteit. Uit trainingen die wij verzorgen blijkt dat organisaties vaak onvoldoende zijn voorbereid op een cyberincident (door cybercriminaliteit of anderszins). Direct hiermee samenhangende aspecten zijn de naleving van NIS2richtlijn en de in het derde kwartaal 2025 te verwachten Cyberbeveiligingswet. Wij kunnen desgewenst ondersteuning verlenen bij een evaluatie door een IT-specialist van Verstegen.

Accountantsverslag 2024

Gemeente Alblasserdam

Pagina 21

5.7.

Verwerking van geconstateerde afwijkingen rechtmatigheid en getrouwheid Tijdens de jaarrekeningcontrole zijn naar aanleiding van onze controle geen materiële correcties doorgevoerd in de jaarrekening 2024. Dit betreffen niet de door Alblasserdam zelf geconstateerde correcties en nagekomen informatie die nog verwerkt is in de jaarstukken. De volgende financiële correcties boven de rapporteringstoleratie zijn doorgevoerd naar aanleiding van de controle: Betreft

Effect op activa

Effect op passiva

Effect op resultaat

Toelichting

-€ 66.000

De toerekening van de personeelskosten was te hoog verantwoord.

Correctie voorziening begraven

€ 66.000

Correctie Verlofvoorziening

-€ 77.000

€ 77.000

Grondexploitatie de Loopplank kosten reeds vorig jaar genomen

-€ 177.000

€ 177.000

Correctie onttrekking reserve t.g.v. verlies grondexploitatie de Loopplank Correctie waarde grond blijvend in eigendom gemeente naar materiële vaste activa Correctie Grondexploitatie de Loopplank verhaalbare BTW

€391.000

-€391.000

-€ 39.000

€ 39.000

-€ 175.000

€ 175.000

Correctie overlopende passiva

€ 45.000

-€ 45.000

Saldo

€ 34.000

€ 34.000

Accountantsverslag 2024

Gemeente Alblasserdam

Op basis van werkelijke salarislasten is de verplichting lager dan deze bij benadering was. In de grondexploitatie berekening was rekening gehouden met nog te maken kosten die vorig jaar al genomen zijn. Hierdoor wordt het verlies lager Doordat het verlies van de grondexploitatie wordt is de benodigde dekking vanuit de reserve ook lager. Het resultaat wordt hoger doordat de afgeboekte gronden in eigendom van de gemeente waarde blijven houden. Verhaalbare BTW in de grondexploitatie is ten onrechte als kostenverhogende BTW verantwoord. Hierdoor neemt het verlies af. Van een factuur verantwoord in 2025 lag de prestatie geheel in 2024 en is hierdoor gecorrigeerd Het resultaat is lager geworden.

Pagina 22

Er hebben naar aanleiding van onze controle correcties plaatsgevonden in de jaarstukken, dit betroffen cijfermatige correcties en tekstuele aanpassingen, zoals aanpassingen met betrekking tot presentatie-, rubricerings- en toelichtingsvereisten van het BBV, begrotingsrechtmatigheid en de rechtmatigheidsverantwoording. Inhoudelijk zijn er over de jaarrekening 2024 en de doorgevoerde correcties geen meningsverschillen geweest met uw organisatie. Naar aanleiding van de door ons uitgevoerde controlewerkzaamheden resteren geen onzekerheden en fouten in de controle groter dan de rapporteringstolerantie van € 50.000. Betreft Fout

Effect op activa

Overlopende passiva te hoog verantwoord

Facturen 2025 met prestatielevering 2024 ten onrechte niet verantwoord in de overlopende passiva. Betreft Onzekerheid SiSa M16

Effect op passiva -€ 172.500

Effect op resultaat -€ 172.500

€150.000 -€ 150.000

Omvang € 191.000

Toelichting Vanuit de detailcontrole zijn twee posten niet (volledig) nauwkeurig verantwoord. Investeringsfactuur met prestatie in 2024 niet verantwoord in 2024.

Toelichting Onzekerheid in aantal beschikbare opvangplekken.

Herstelbare getrouwheidsfouten werken volgens bijlage 6 ‘Beslisboom getrouwheiden rechtmatigheidsbevindingen’ van de Kadernota Rechtmatigheid van de commissie BBV niet door als rechtmatigheidsfout voor de rechtmatigheidsverantwoording (voorwaardencriterium). Het totaal van de geconstateerde afwijkingen op het gebied van de getrouwheid blijft binnen de goedkeuringstoleranties. Hierdoor is de strekking van de controleverklaring 2024 goedkeurend voor getrouwheid.

6. Overige onderwerpen 6.1.

Het verloop van onz e controlewerkzaamheden Wij hebben onze controlewerkzaamheden uitgevoerd overeenkomstig de tussen de Alblasserdam en Verstegen opgestelde opdrachtafspraken. Ter ondersteuning daarvan zijn vooraf risicoanalyses opgesteld, werkafspraken gemaakt en tussentijdse controlewerkzaamheden uitgevoerd.

Accountantsverslag 2024

Gemeente Alblasserdam

Pagina 23

Met betrekking tot het controleproces 2024 constateren wij het volgende: De concept-jaarrekening was bij aanvang van onze jaarrekeningcontrole grotendeels gereed en van voldoende niveau. Het jaarverslag is voorafgaand aan de jaarrekeningcontrole in concept aan ons opgeleverd ter verdere beoordeling. De rechtmatigheidsverantwoording en paragraaf Bedrijfsvoering is in de jaarstukken aangevuld op het onderdeel voorwaardencriterium (aanbestedingsfouten). De analyses, specificaties en documentatie die wij hebben opgevraagd voorafgaand aan de jaarrekeningcontrole zijn niet voldoende kwalitatief opgeleverd voor de start van onze controlewerkzaamheden. De onderbouwingen zijn alsnog aangevuld. Hierdoor is onze controle uitgelopen. Wij adviseren Alblasserdam om een centrale SiSa-coördinator aan te stellen om de correctie verslaglegging en verantwoording van de bestedingen in de SiSa-bijlage te bewerkstellingen.

6.2.

Tijdsbesteding Onze controle is op datum van deze concept rapportage nog onderhanden. Mogelijk leidt de vertraging in het controleproces tot aanvullende tijdsbesteding ten opzichte van begroting.

6.3.

Verplichte rapportering fraude en continuïteit in onz e controleverklaring De controle van de jaarrekening van Alblasserdam is aan te merken als een wettelijke controleopdracht. Dit impliceert dat wij in onze controleverklaring bij de jaarrekening vanaf 2022 rapporteren over fraude- en continuïteitsrisico’s die relevant zijn geweest bij het plannen en uitvoeren van onze controlewerkzaamheden. Daarbij geven wij aan hoe wij op deze risico’s hebben ingespeeld. De rapportage van de accountant over fraude en continuïteit is in de basis geënt op de verantwoording van frauderisicobeheersingsmaatregelen en de toelichting op de continuïteitsverwachtingen in het jaarverslag. Uiteraard dient de inhoud van het jaarverslag ook op deze thema’s proportioneel te zijn en een juiste en volledige voorstelling van zaken te geven.

6 .3 .1 .

Fra u de Wij betrekken bij onze controlewerkzaamheden, overeenkomstig de voor ons geldende standaarden, de naleving van wet- en regelgeving en frauderisico’s. Daarbij richten wij ons op risico’s die kunnen leiden tot een afwijking van materieel belang in de jaarrekening. In het kader van onze jaarrekeningcontrole hebben wij onderzocht en geëvalueerd in hoeverre de jaarverslaglegging van Alblasserdam vatbaar is voor materiële afwijkingen als gevolg van fraude.

Accountantsverslag 2024

Gemeente Alblasserdam

Pagina 24

Vanuit algemene en branche-breed relevante frauderisicofactoren is in dat kader onder meer aandacht besteed aan het risico van: bewuste beïnvloeding door de raad, college en management van de presentatie van de jaarcijfers teneinde een ander beeld voor te stellen dan de werkelijkheid; het op oneigenlijke gronden aanspraak maken op doeluitkeringen en/of andere bijdragen van derden; subjectiviteit en/of onzakelijk handelen bij transacties met verbonden partijen; het realiseren van vastgoedtransacties op onzakelijke gronden. In de controleverklaring lichten wij toe dat Alblasserdam niet beschikt over een actueel en geformaliseerd overkoepelend risicobeheersings- en controlesysteem. De raad heeft de verantwoordelijkheid om toezicht te houden op de fraudebeheersing. Alblasserdam heeft echter wel beleid en treft waarborgen gericht op ontdekken en beperken van frauderisico’s. Alblasserdam beschikt wel over M&O beleid. Voor de komende periode is (door)ontwikkeling en formalisatie van deze frauderisicoanalyse evenals een nadrukkelijke verankering van de fraudepreventie in de interne controle. Hiermee kunnen de belangrijkste frauderisico’s periodiek worden geïnventariseerd, geadresseerd en geëvalueerd. Wij adviseren om een risicobeheersingssysteem, inclusief schriftelijke (fraude)risicoanalyse, te implementeren.

Wij benadrukken dat wij met onze aanbeveling vooral doelen op een praktische invulling en uitvoering, passend bij de grootte en de activiteiten van Alblasserdam en passend binnen uw beschikbare capaciteit en middelen. Uit onze controlebevindingen is niet gebleken dat de jaarverslaglegging 2024 van Alblasserdam afwijkingen bevat als gevolg van de hiervoor vermelde frauderisico’s. Daarbij merken wij nog wel op dat van ons niet verwacht kan worden dat elke overtreding van wet- en regelgeving of fraude door ons ontdekt wordt. Dat heeft onder andere te maken met het mogelijk opzettelijke karakter van dergelijke overtredingen en fraude. Het college heeft ons schriftelijk bevestigd dat de jaarrekening naar diens beste weten geen afwijkingen bevat die het gevolg zijn van fraude. Meer informatie hierover is te vinden in de NBA-Brochure Verplichte rapportage over fraude en continuïteit in de controleverklaring bij de jaarrekening; wat betekent dit voor u als klant. 6 .3 .2 .

Con tin u ïteit Naast rapportering over frauderisico’s is rapportering over continuïteitsrisico’s vanaf 2022 verplicht in de controleverklaring bij de jaarrekening van gemeenten. Alblasserdam heeft in de jaarstukken inzicht gegeven in de toekomstsverwachting van de gemeente. Gemeenten kennen als overheidsorgaan feitelijk geen risico van discontinuïteit. Wel bestaat het risico dat gemeenten (tijdelijk) hun financiële zelfstandigheid verliezen en een zogenoemde artikel 12-status krijgen.

Accountantsverslag 2024

Gemeente Alblasserdam

Pagina 25

Alblasserdam heeft voor 2025 een sluitende begroting gepresenteerd. Voor de begrotingsjaren 2026-2028 is de begroting niet sluitend. Alblasserdam heeft een opgave om meerjarig te komen tot een sluitende begroting. De precieze invulling hiervan moet nog worden vormgegeven in overleg met de gemeenteraad. De uitkomsten uit de voorjaarnota vanuit het Rijk zal zorgen voor enige demping van de begrote tekorten voor 2026-2028. De provincie heeft regulier repressief toezicht op Alblasserdam.

6.4.

Onafhankelijkheid Het waken voor onze onafhankelijkheid is primair onze eigen (vaktechnische) verantwoordelijkheid. Daarvoor treffen wij – overeenkomstig onze standaarden en interne kwaliteitsprocedures – diverse maatregelen. Op basis van de uitvoering van deze maatregelen kunnen wij bevestigen dat wij de controleopdracht voor de jaarstukken van Alblasserdam op onafhankelijke wijze hebben kunnen uitvoeren en afronden. Aanvullend daarop rapporteren wij u jaarlijks – voor uw beoordeling van onze onafhankelijkheid – de werkzaamheden die door ons zijn verricht naast het controleren van financiële verantwoordingen en het uitoefenen van onze natuurlijke adviesfunctie. Met betrekking tot het verslagjaar 2024 hebben wij geen werkzaamheden verricht naast onze controlewerkzaamheden en de direct daaruit voortvloeiende ondersteuning en advisering. Tot slot bevestigen wij dat geen sprake is van een langdurige betrokkenheid (zeven jaar of meer) van één van de teamleden bij de controleopdracht voor de Alblasserdam.

6.5.

Duurz aamheid Decentrale overheden spelen een belangrijke rol bij het realiseren van duurzaamheid in de samenleving. Door middel van een duurzaamheidsrapportage krijgen gemeenten een instrument voor het in kaart brengen van hun duurzaamheidsprestaties. Decentrale overheden zijn niet verplicht om onder de CSRD (of onder andere duurzaamheidswetgeving) te rapporteren. Decentrale overheden hebben een rol in de waardeketen van CSRD-plichtige ondernemingen. Deze ketenpartners zijn op bepaalde punten afhankelijk van informatie van decentrale overheden. In het bijzonder geldt dit voor de financiële instellingen waar decentrale overheden een groot deel van hun financiering vandaan krijgen. Eind 2024 is de ‘Handreiking Duurzaamheidsrapportage en -verantwoording voor decentrale overheden’ verschenen. Deze handreiking kan Alblasserdam helpen met het opzetten van een duurzaamheidsverantwoording. Advies vanuit de handreiking is om gebruik te maken van een groeimodel. Het is de bedoeling dat op sectorniveau de zogeheten dubbele materialiteitsanalyse (dubbel omdat het enerzijds gaat om de impact van de gemeente op de buitenwereld en anderzijds de impact op de eigen organisatie) wordt uitgevoerd. Hiermee krijgen gemeenten collectief inzicht in de onderwerpen die het meest materieel zijn voor de organisatie en de stakeholders.

Accountantsverslag 2024

Gemeente Alblasserdam

Pagina 26

In lijn met de handreiking adviseren wij u dit onderwerp te agenderen en stapsgewijs te starten, bijvoorbeeld door de CO2-uitstoot van de gemeente inzichtelijk te maken om vervolgens reductiedoelstellingen te formuleren voor de eigen organisatie. Wij hebben ons een beeld gevormd van de aandacht die Alblasserdam heeft voor het verduurzamen van de bedrijfsvoering en de verantwoording daarover in het jaarverslag. Daarover hebben wij gerapporteerd in onze managementletter. Wij blijven graag benadrukken dat duurzaamheid de komende jaren – in welke vorm dan ook – van toenemend belang zal zijn voor de bedrijfsvoering van overheidsorganisaties. Dit onderstreept het belang om duurzaamheid te betrekken bij alle facetten van de bedrijfsvoering, al dan niet afgedwongen door wet- en regelgeving of belangrijke contractpartijen in de keten.

7. Slot Wij vertrouwen erop u met dit accountantsverslag voldoende te hebben geïnformeerd over onze controlebevindingen en u van dienst te zijn geweest met de vermelde ontwikkelingen en aanbevelingen.

Accountantsverslag 2024

Gemeente Alblasserdam

Pagina 27

Bijlage 1 – SiSa bijlage 2024 gemeente Alblasserdam Nr. specifieke uitkering Fout of onconform Specifieke uitkering zekerheid SiSabijlage 2024 B2 Regeling specifieke uitkering gemeentelijke hulp aan gedupeerden n.v.t kinderopvangtoeslagproblematiek 2021 C62 Regeling specifieke uitkering kwijtschelding gemeentelijke n.v.t belastingen C92 Regeling specifieke uitkering n.v.t Informatiepunten Digitale Overheid D8 Onderwijsachterstandenbeleid n.v.t 2023-2026 (OAB) D14 Regeling specifieke uitkering inhalen COVID-19 gerelateerde n.v.t onderwijsvertragingen D23 Regeling eenmalige specifieke uitkering en subsidies lokale n.v.t bibliotheekvoorzieningen E44 Tijdelijke impulsregeling klimaatadaptatie 2021–2027 n.v.t G2 Gebundelde uitkering op grond van artikel 69 n.v.t Participatiewet_gemeentedeel 2024 G2A Gebundelde uitkering op grond van artikel 69 Participatiewet_totaal n.v.t 2023 G3 Besluit bijstandverlening zelfstandigen 2004 (uitsluitend n.v.t kapitaalverstrekking)_gemeentedeel 2024 G3A Besluit bijstandverlening zelfstandigen 2004 (uitsluitend n.v.t kapitaalverstrekking)_totaal 2023 G4 Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers n.v.t (Tozo)_gemeentedeel 2024 G4A Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers n.v.t (Tozo)_totaal 2023 G10 Wet inburgering 2021_ gemeentedeel 2024 n.v.t