4. Rapport Kostenverdeelsystematiek SDD.pdf

Kostenverdeelsystematiek Sociale Dienst Drechtsteden aanvulling - bonus-malusregeling - Drechtwerk

Eindrapport

Versie 1.0.1 6 oktober 2025 SDD - aanvulling Kostenverdeelsleutel

pagina 1

versie 1.0.1

Documentnaam Kostenverdeelsystematiek Sociale Dienst Drechtsteden – aanvulling bonus-malusregeling en Drechtwerk

Versie

Datum

Verzendlijst

0.1

7 november 2024

Ambtelijke werkgroep Directe GR Sociaal

0.2

21 juni 2025

Intern overleg GR Sociaal

0.3

19 augustus 2025

Bestuurlijke begeleidingscommissie Directie GR Sociaal,

0.9

12 september 2025

Ambtelijke werkgroep

1.0

1 oktober 2025

Bestuur GR Sociaal

1.0.1

6 oktober 2025

Bestuur GR sociaal (na correctie aantal inwoners per gemeente)

Kostenverdeelsleutel SDD - aanvulling

pagina 2

versie 1.0.1

Inhoudsopgave 1.

Inleiding................................................................................................. 4 1.1

Aanleiding ........................................................................................................... 4

1.2

Aanpak ............................................................................................................... 4

1.3

Leeswijzer........................................................................................................... 4

2.

Bonus-malusregeling ............................................................................ 6

3.

Kostenverdeelsleutel Drechtwerk ........................................................ 11 3.1

Huidige financiering .......................................................................................... 11

3.2

Advies ............................................................................................................... 13

3.3

Nadere onderbouwing ...................................................................................... 14

Bijlage 1:

Betrokken personen ................................................................ 18

Bijlage 2:

Overzicht gemeentelijke participatie-initiatieven ..................... 19

Kostenverdeelsleutel SDD - aanvulling

pagina 3

versie 1.0.1

1. Inleiding 1.1

Aanleiding

In 2020 en 2021 is door de GR Sociaal (de toenmalige Sociale Dienst Drechtsteden) een nieuw financieel kader opgesteld en aansluitend een nieuwe set van kostenverdeelsleutels. Gedurende het besluitvormingsproces over de verdeelsleutels is afgesproken om de ambtelijke werkgroep te laten onderzoeken hoe lokale initiatieven gestimuleerd en gefinancierd kunnen worden als die naar verwachting tot een verlaging van de zorgvraag en zorgkosten kunnen leiden. Daarbij zijn een bonus-malus regeling en een innovatiebudget als voorbeeld genoemd. De afspraak was om dit na vorming van de GR Sociaal te agenderen. Een andere ontwikkeling is dat in 2023 Drechtwerk onderdeel is geworden van de GR Sociaal . Om die reden is gevraagd om ook voor Drechtwerk naar de financiering en dus de kostenverdeelsleutel te kijken en die waar mogelijk in lijn te brengen met de sleutel(s) van de GR Sociaal. Er zijn ook inhoudelijk redenen om naar deze kostenverdeelsleutel te kijken: de SW-populatie zal steeds verder dalen en daardoor is de huidige kostenverdeelsleutel op termijn onhoudbaar. Daarnaast is er nu meer instroom vanuit Beschut Werk. Tenslotte zijn er aanzienlijke verschillen tussen gemeenten in de omvang van uitbesteding aan Drechtwerk.

1.2

Aanpak

Om te komen tot een advies op beide onderwerpen is een werkgroep geformeerd met ambtelijke vertegenwoordiging vanuit alle (in de GR Sociaal deelnemende) gemeenten met deskundigheid van financiën en het sociaal domein. Deze ambtelijke werkgroep is in de eerste helft van 2024 actief geweest en heeft daarbij -

lokale initiatieven op het gebied van arbeidsparticipatie geïnventariseerd,

-

een selectie gemaakt van initiatieven die mogelijk voor regionale financiële ondersteuning in aanmerking komen,

-

de verschillende financieringsstromen onderzocht rondom Drechtwerk en

-

een aantal verschillende kostenverdeelsleutels beoordeeld.

Resultaten zijn tussentijds tweemaal voorgelegd aan een Bestuurlijke begeleidingscommissie. Deze commissie heeft geen inhoudelijk oordeel geveld over de adviezen, maar ze beoordeeld op geschiktheid voor bestuurlijke behandeling.

1.3

Leeswijzer

In hoofdstuk 2 zijn de uitkomsten van het onderzoek naar een bonus-malusregeling beschreven. In het daaropvolgende hoofdstuk is beschreven welke verdeelsleutels voor Drechtwerk worden geadviseerd.

Kostenverdeelsleutel SDD - aanvulling

pagina 4

versie 1.0.1

Voor snelle lezing van dit rapport is het voldoende om de ingekaderde bevindingen en adviezen te lezen. Die worden steeds onderbouwd in de tekst die er direct aan vooraf gaat.

Kostenverdeelsleutel SDD - aanvulling

pagina 5

versie 1.0.1

2. Bonus-malusregeling De GR Sociaal heeft drie opgaven: -

Bestaanszekerheid versterken

-

Ontwikkelen naar werk

-

Zorgen voor ondersteuning

Voor deze opgaven en de onderliggende producten zijn in 2021 nieuwe kostenverdeelsleutels ontworpen en bestuurlijk vastgesteld. Voor Participatie is daarbij gekozen voor een verdeelsleutel op basis van het principe solidariteit. Belangrijke overweging daarbij was dat het geheel van de Drechtsteden als een regionale arbeidsmarkt wordt gezien, waarbij het ongewenst is dat er lokaal sub-optimalisatie plaats vindt: de kwaliteit van de match is belangrijker dan de plaats van tewerkstelling. Kort voor deze besluitvorming over de verdeelsleutels is besloten dat de verantwoordelijkheid voor de uitvoering van participatieplekken per januari 2022 overgedragen zou worden naar gemeenten. Achterliggend doel was dat “gemeenten meer ruimte krijgen om deze plekken in te bedden in de lokale infrastructuur en meer mogelijkheden zouden krijgen om regie te voeren op het lokale aanbod”, Een belangrijk instrument voor de begeleiding naar werk kwam daarmee lokaal te liggen, terwijl de financiële baten (waaronder verlaging van de kosten voor inkomensondersteuning) over alle gemeenten verdeeld bleven worden (solidariteit). 1 Omdat kosten en baten niet op dezelfde plek vallen, is het risico aanwezig dat er onvoldoende nieuwe lokale initiatieven ontstaan. Daarom werd besloten te zoeken naar een regeling om lokale initiatieven te stimuleren door een bonus-malus regeling of door een innovatiebudget.

De kosten van lokale initiatieven voor de begeleiding naar werk en participatie worden lokaal, door gemeenten, gemaakt. Succesvolle begeleiding kan resulteren in verlaging van inkomensondersteuning en die baten worden regionaal verdeeld. De lokale prikkel voor nieuwe initiatieven kan daardoor ontbreken. Om lokale initiatieven te stimuleren is onderzoek gedaan naar een bonus-malus regeling of een innovatiebudget.

1 Financiële baten aan Wmo-zijde hebben wel lokaal effect, omdat die kosten op basis van het

verdeelprincipe profijt/nut verdeeld worden.

Kostenverdeelsleutel SDD - aanvulling

pagina 6

versie 1.0.1

De ambtelijke werkgroep heeft allereerst een inventarisatie gemaakt van alle lokale initiatieven. De totale lijst (status begin 2024) bevat in totaal 23 initiatieven: Alblasserdam

Participatieplekken Kansrijk

Dordrecht

Participatieplekken Taallessen Vrijwilligersbeleid/inzet078 No label plekken Hulplijn Dordt Dordts leerprogramma Programma Dordt West

Hardinxveld-Giessendam

Vrouwenempowerment Vluchtelingenwerk Lokale participatieplekken Meedoen in Hardinxveld

Hendrik-Ido-Ambacht

Participatieplekken Participatiecoach

Papendrecht

Participatieplekken Stapjefitter Taalgroep en taalcafé (fysiek en online) Vrijwillgerspunt

Sliedrecht

Participatieplaatsen Drechtwerk Actief Bonkelaarhuis - wijkteam

Zwijndrecht

Participatieplekken Werken in deeltijd, % verhogen

In bijlage 2 zijn de initiatieven kort omschreven.

De inventarisatie naar lokale initiatieven die arbeidsparticipatie kunnen stimuleren heeft in totaal 23 initiatieven in beeld gebracht.

Kostenverdeelsleutel SDD - aanvulling

pagina 7

versie 1.0.1

In alle gemeenten zijn participatieplekken, Het aantal verschilt sterk en dat wordt duidelijk in onderstaande tabel: Gemeente Alblasserdam Dordrecht Hardinxveld-Giessendam Hendrik-Ido-Ambacht Papendrecht Sliedrecht Zwijndrecht Totaal en gemiddeld

aantal aantal participatieplekken participatieplekken per 1000 inwoners 2,49 50 350 2,93 14 0,76 13 0,41 32 0,99 45 1,74 160 3,57 664 2,27

Overwogen is of dit een mogelijke basis is voor een bonus-malus regeling. Het aantal beschikbare plaatsen is echter sterk afhankelijk van een groot aantal factoren (waaronder het karakter van het aanwezige bedrijfsleven) en de gemeentelijke inspanning voor deze plekken is beperkt. Daarom is deze mogelijkheid niet verder onderzocht.

Het aantal participatieplekken verschilt per gemeente sterk. De relatie met de gemeentelijke inspanning is echter zeer beperkt. Het kan daarom niet als basis dienen van een bonusmalus regeling.

De overige initiatieven zijn in gezamenlijk overleg beoordeeld op o.a. -

de omvang van de lokale kosten en

-

op de vraag of de baten lokaal of regionaal zijn.

Uit de bespreking bleek dat -

veel initiatieven gericht zijn op (het profijt voor) eigen inwoners,

-

veel initiatieven ook andere doelen dienen,

-

kosten voor deelnemers uit buurgemeenten soms al worden doorbelast en/of

-

de financiële baten vooral binnen de gemeente vallen (Wmo).

De initiatieven bedienen zowel inwoners met een uitkering op basis van de Participatiewet (P-wet) als inwoners zonder P-wet uitkering. Een financieel effect op het verlagen van de uitkeringslasten kan alleen bereikt worden bij inwoners met een P-wet uitkering of inwoners die dreigen een P-wet uitkering te ontvangen. In de praktijk zien we dat lokale initiatieven zich ook richten op niet uikeringsgerechtigden. Vanuit de maatschappelijke opgave te prijzen, maar het levert geen effect op dat mee kan wegen in een bonus/malus regeling.

Kostenverdeelsleutel SDD - aanvulling

pagina 8

versie 1.0.1

Uiteindelijk zijn twee initiatieven overgebleven waar nader naar is gekeken: Kansrijk (Alblasserdam) Onder de vlag van Kansrijk Alblasserdam kunnen mensen met een kwetsbare arbeidsmarktpositie een gratis MBO-opleiding volgen, en worden ze geholpen bij het vinden van een (andere) baan. In principe gaat het om onderwijs op MBO1 of MBO2-niveau dat wordt aangeboden in een praktijklokaal bij Peute Recycling BV. Omdat tegelijk beoogd wordt maatwerk te bieden, kan er ook onderwijs worden bekostigd op een ander niveau en/of op een andere plek. In 2022 zijn de eerste 15 deelnemers gestart en tot nu toe zijn er iets van 30 deelnemers. Beoogd wordt ervoor te zorgen dat eind 2025 bij elkaar 100 deelnemers hebben deelgenomen. Er doen mensen uit andere gemeenten aan mee. De gemeente Alblasserdam bekostigt daarvoor in principe niet het onderwijs, maar dat neemt niet weg dat dit project als zodanig heel wat inzet en middelen van de gemeente vraagt. Bonkelaarhuis (Sliedrecht). Het Bonkelaarhuis is een plek waar alle ‘voorliggende voorzieningen in het sociaal domein zijn samengebracht. Binnen het wijkteam beschikt Sliedrecht over een medewerker die in samenwerking met de Sociale Dienst en de hulpverlening inwoners helpt te participeren.

Onderscheidend daarin is dat de trajectbegeleider net een stap verder gaat in de ondersteuning door langer betrokken te blijven als iemand een extra zetje nodig heeft. In beide initiatieven zijn geen aanknopingspunten gevonden voor een structurele bonusmalus regeling. De adviesgroep ziet wel goede mogelijkheden voor een innovatieregeling. Aangedragen criteria daarvoor zijn: -

het initiatief bevat een of meer nieuwe (niet eerder in de Drechtsteden uitgevoerde) elementen,

-

het initiatief heeft een belangrijke leercomponent, wordt geëvalueerd en de resultaten worden met alle GRS-deelnemers gedeeld,

-

het initiatief heeft als doel (of als te verwachten resultaat) een reductie van regionale participatie-kosten

Kostenverdeelsleutel SDD - aanvulling

pagina 9

versie 1.0.1

Conclusie In de geïnventariseerde initiatieven zijn geen aanknopingspunten aanwezig voor een structurele bonus-malus regeling. Wel worden mogelijkheden gezien voor een innovatieregeling.

Advies Stel een innovatieregeling in voor lokale initiatieven. Neem daarin als criteria o.a. op dat het een (voor de Drechtsteden) nieuw initiatief moet zijn met een belangrijke leer- en evaluatiecomponent en met voldoende kans op een (substantiële) reductie van regionale participatiekosten.

Kostenverdeelsleutel SDD - aanvulling

pagina 10

versie 1.0.1

3. Kostenverdeelsleutel Drechtwerk 3.1

Huidige financiering

Drechtwerk is per 2023 organisatieonderdeel van de GR Sociaal en is een belangrijk onderdeel van de opgave ‘Ontwikkelen naar werk’. Omdat in 2021 alle kostenverdeelsleutels van de GR Sociaal herzien zijn, ligt het voor de hand de kostenverdeelsleutel voor Drechtwerk daarmee in lijn te brengen. In onderstaande figuur 2 is opgenomen hoe de geldstromen in de Participatiewet lopen. In oranje omkaderd zijn enkele relevante geldstromen die terugkomen in de begroting van de GR Sociaal: -

de bijstandsuitkeringen,

-

de loonkostensubsidie (LKS) aan werkgevers,

-

de uitvoeringkosten van gemeenten (lees: de GR Sociaal) en

-

de betaling voor geleverde ondersteuning door Drechtwerk

De financiering van Drechtwerk kent vier bronnen: -

de integratie-uitkering Participatie

€ 30 mln.

-

detacheringsinkomsten

€ 11 mln.

-

gemeentelijke bijdragen

€ 5 mln.

-

overige opbrengsten

€ 2 mln.

2 Bron: ‘Zó werkt het sociaal domein’, De Argumentenfabriek, september 2021, pagina 141

Kostenverdeelsleutel SDD - aanvulling

pagina 11

versie 1.0.1

Voor deze opdracht is met name de post ‘gemeentelijke bijdragen’ van belang, omdat die verdeeld wordt over de gemeenten die dienstverlening van Drechtwerk afnemen. Dat zijn niet alle deelnemers aan de GR Sociaal: Hardinxveld-Giessendam is aangesloten bij een andere sociale werk-/ontwikkelbedrijf. Inhoudelijk is van belang dat per 2015 er drie wetten zijn opgegaan in de Participatiewet. Eén van de gevolgen is dat de bezetting van mensen die voorheen onder de Wet sociale werkvoorziening (Wsw) bij Drechtwerk werk kregen, hun plek behouden, maar dat die groep geleidelijk kleiner zal worden. Daar tegenover staat nieuwe instroom van jonggehandicapten die deels kunnen werken en van andere mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt die met extra begeleiding en aanpassingen in een beschermde omgeving kunnen werken. Deze categorie heet “Nieuw beschut” en die zal juist geleidelijk groeien. Van de vier financieringsbronnen is de integratie-uitkering Participatie (IU Participatie) de grootste. Deze uitkering is onderdeel van het gemeentefonds, maar geen onderdeel van de algemene uitkering, omdat deze middelen niet verdeeld kunnen worden op basis van de standaard maatstaven die in de algemene uitkering als basis voor de verdeling dienen. In onderstaand voorbeeld, gebaseerd op de septembercirculaire 2023, wordt zichtbaar hoe de IU Participatie is opgebouwd: Stand septembercirculaire 2023

2023 CBS-code

Gemeente

SOM 482 Alblasserdam 505 Dordrecht 523 Hardinxveld-Giessendam 531 Hendrik-Ido-Ambacht 590 Papendrecht 610 Sliedrecht 642 Zwijndrecht

Totaal budget

30.892.750 1.447.249 20.192.722 70.092 1.083.976 1.884.114 2.483.447 3.731.150

2024 Beschut werk

1.572.059 76.767 937.895 70.092 78.436 113.482 95.125 200.262

WSW

29.320.691 1.370.482 19.254.827 1.005.540 1.770.632 2.388.322 3.530.887

Totaal budget

Beschut werk

29.981.478 1.435.784 19.652.824 76.343 1.084.591 1.847.682 2.399.309 3.484.945

WSW

1.712.264 83.614 1.021.542 76.343 85.431 123.603 103.608 218.123

28.269.214 1.352.170 18.631.282 999.160 1.724.079 2.295.700 3.266.823

Zichtbaar is dat de Rijksuitkering voor de Wsw daalt en die voor Beschut werk stijgt. De verdeling van de landelijke beschikbare budgetten is gebaseerd •

voor Wsw: op de populatie in het voorgaande jaar en de zogenaamde ‘blijfkans’, die per gemeente wordt gebaseerd op basis van kenmerken uit de Wsw-populatie. De blijfkans daalt naar 0% rond 2050.

•

Voor Beschut werk: op het aandeel instroom Nieuw begeleiding.

Door de ambtelijke werkgroep is er vanuit gegaan dat het SW-deel van de IU Participatie beschikbaar blijft ter financiering van de kosten van Drechtwerk. In bovenstaand overzicht is de bijdrage vanuit Hardinxveld-Giessendam voor wat betreft Wsw op nul gesteld.

Kostenverdeelsleutel SDD - aanvulling

pagina 12

versie 1.0.1

Uitgangspunt is dat het SW-deel van de Integratie Uitkering Participatie beschikbaar blijft ter financiering van de kosten van Drechtwerk.

De totale omvang van de gemeentelijke bijdragen wordt bepaald door de totale kosten minus de inkomsten vanuit het Rijk, vanuit detacheringen en de overige opbrengsten. Dat tekort bedraagt ongeveer € 5 mln. en wordt op dit moment verdeeld over gemeenten op basis van het aantal SW-plekken per gemeente. Naarmate de SW-populatie daalt en de Nieuw Beschut populatie stijgt, is deze sleutel niet langer houdbaar: de relatie met de kosten wordt steeds kleiner. Daarom is door de werkgroep gezocht naar een nieuwe kostenverdeelsleutel.

Conclusie Door de ontwikkelingen als gevolg van de Participatiewet is de huidige kostenverdeelsleutel voor de gemeentelijke bijdragen aan Drechtwerk niet langer houdbaar.

3.2

Advies

In het eindrapport “Kostenverdeelsleutel SDD” 3, zijn vier verdeelprincipes beschreven: solidariteit, draagkracht, continuïteit en nut. •

De huidige kostenverdeelsleutel van Drechtwerk is primair gebaseerd op het verdeelprincipe nut: gemeente dragen bij naar rato van het aantal SW-plaatsen dat door haar inwoners gebruikt wordt.

•

De kostenverdeelsleutel voor Arbeidsparticipatie is gebaseerd op de verdeelprincipes solidariteit en nut: gemeenten dragen bij naar rato van het 3-jarig gemiddelde van het aantal bijstandsontvangers.

De werkgroep adviseert om de gemeentelijke bijdrage in twee delen te splitsen op basis van het gemiddeld aantal SW-plekken en het aantal Nieuw beschut plekken en vervolgens •

de gemeentelijke bijdrage voor de SW-plekken (blijvend) te verdelen op basis van het SW-plekken per gemeente en

•

de gemeentelijke bijdrage voor Nieuw beschut te verdelen op basis van de bestaande kostenverdeelsleutel voor arbeidsparticipatie.

Gezien het stijgende aandeel van Nieuw beschut groeit de verdeelsleutel dan geleidelijk toe naar de bestaande SDD-verdeelsleutel. Dat is in lijn met de inhoudelijke ontwikkeling naar 3 versie 1.0 d.d. 9 september 2021, pagina 8

Kostenverdeelsleutel SDD - aanvulling

pagina 13

versie 1.0.1

een Ontwikkelbedrijf en de integratie met andere onderdelen van de opgave ‘Ontwikkelen naar werk’. Bijkomend voordeel is dat a) het herverdeeleffect voor gemeenten bij de overgang minimaal zal zijn en dat b) de knip tussen beide groepen voor HardinxveldGiessendam duidelijk is waardoor die gemeente alleen aan Nieuw beschut bijdraagt. In onderstaande tabel wordt de werking van de verdeelsleutel toegelicht: 1-jan Aantal SW-plekken

Aantal Nieuw beschut-plekken Totaal

31-dec

800

90 890

750

120 870

gemiddeld 775

105 880

gemeentelijke bijdrage 88% €

verdeelsleutel verdeling op basis van 4.403.409 SW-plekken

12% € 100% €

verdeling op basis van 3-jarig gemiddelde 596.591 Arbeidsparticipatie 5.000.000

aandeel

Advies Verdeel de gemeentelijke bijdragen aan Drechtwerk in twee delen op basis van het gemiddeld aantal SW- en Nieuw beschut-plekken. Verdeel het SW-deel op basis van de bestaande sleutel voor Drechtwerk Verdeel het Nieuw beschut-deel op basis van de bestaande GRS-sleutel voor Arbeidsparticipatie.

3.3

Nadere onderbouwing

Naar aanleiding van bovenstaand advies zijn enkele aanvullende vragen gesteld: 1. Is de voorgestelde werkwijze voor de verdeling van het tekort uitvoerbaar? 2. Wordt er voldoende rekening gehouden met Nieuw beschut plekken buiten Drechtwerk? 3. Moet de totale Integratie-uitkering Participatie voor Drechtwerk beschikbaar blijven of alleen het SW-deel? 4. Is de bijdrage aan het tekort van een SW-plek vergelijkbaar met die van een Nieuw beschut plek? Om op deze vragen antwoord te geven is in kaart gebracht welke varianten er zijn en hoe de geldstromen per variant lopen. Hiervoor zijn 6 varianten uitgewerkt.

Kostenverdeelsleutel SDD - aanvulling

pagina 14

versie 1.0.1

Bij deze varianten kunnen de volgende opmerkingen worden gemaakt: •

Het tekort van Drechtwerk heeft geen relatie met werk dat rechtstreeks bij bedrijven (1c en 2c) wordt uitgevoerd.

•

Het totale tekort van Drechtwerk (ca. € 5 mln.) wordt nu nog verdeeld op basis van

•

Hardinxveld-Giessendam heeft geen SW-plekken en heeft geen gemeentelijke

het aantal medewerkers SW (1a en 1b) per gemeente bijdrage aan het tekort 4 •

Enkele gemeenten buiten de Drechtsteden (waaronder de BAR-gemeenten) gebruiken ook SW-plekken. Ook zij hebben geen gemeentelijke bijdrage aan het tekort.

Het hiervoor beschreven advies komt er op neer dat het tekort niet alleen verrekend wordt over 1a en 1b, maar ook over 2a en 2b. De gemeentelijke bijdragen SW blijven dan verdeeld worden over 6 gemeenten, terwijl de gemeentelijke bijdragen Nieuw Beschut dan verdeeld worden over 7 gemeenten, dus inclusief Hardinxveld-Giessendam Wat betreft de Nieuw beschut plekken buiten Drechtwerk kan worden geconcludeerd dat die voldoende in het advies zijn meegenomen: Beschut buiten (2b) is onderdeel van de geadviseerde verdeelsleutel en Begeleid werk (2c) is niet verliesgevend. Voor de verdeling is het belangrijk te weten of de bijdrage aan het tekort voor een SW-plek dezelfde omvang heeft als voor een Nieuw beschut plek. Drechtwerk heeft hiervoor een globale kostenvergelijking opgesteld, mede gebaseerd op een rapport van Significant APE 5. Uit dit overzicht blijkt dat de kosten per SW- en NB-plek elkaar op dit moment (begin 2025) niet veel ontlopen.

4 Uit een inventarisatie in augustus 2025 blijkt dat Hardinxveld-Giessendam wel 1 SW-plek bezet. 5 De kosten en uitvoering van beschut werkplekken in Nederland: cijfers, duiding en doorgroeipotentie,

17 februari 2023: https://open.overheid.nl/documenten/636a6e13-454e-40d3-bbd4-c7aeba1af6b2/file

Kostenverdeelsleutel SDD - aanvulling

pagina 15

versie 1.0.1

Dat kan wel veranderen. Uit een gesprek met een adviseur van bureau Berenschot wordt opgemaakt dat •

de inkomsten per SW-plek de komende jaren fors gaan stijgen (bij constant macrobudget daalt het aantal SW-plekken harder dan gedacht en daardoor stijgen de inkomsten per SW-plek)

•

de groei in Nieuw Beschut juist harder gaat en dat daar forse financiële problemen in de toekomst kunnen ontstaan.

Omdat de verhouding dus kan veranderen wordt voorgesteld elke 3 jaar te bezien of de verdeling van het tekort over enerzijds SW en anderzijds NB aanpassing behoeft. Die twee delen kunnen dan nog steeds op basis van de 2 geadviseerde sleutels verdeeld worden over gemeenten. De verdeling blijft dan relatief eenvoudig uitvoerbaar. Tenslotte wordt geadviseerd om voor de begroting en verrekening een vaste peildatum te kiezen, zodat schommelingen in gemeentelijke bijdragen worden voorkomen.

Advies Bezie elke 3 jaar hoe het tekort op een SW-plek zich verhoudt tot dat op een NB-plek en pas de verdeelsleutel daar zo nodig op aan. Gebruik een vaste peildatum voor de begroting en verrekening, zodat schommelingen in gemeentelijke bijdragen worden voorkomen.

Het is tenslotte (financieel gezien) om het even of de Integratie-uitkering Participatie volledig voor Drechtwerk beschikbaar blijft of alleen het SW-deel. Drechtwerk maakt kosten voor Nieuw beschut. Het gebruik van het Nieuw beschut deel in de Integratie-uitkering voor Drechtwerk of voor een ander deel van de GR Sociaal (arbeidsparticipatie) zal alleen in een verschuiving van bijdragen tussen diensten resulteren.

Kostenverdeelsleutel SDD - aanvulling

pagina 16

versie 1.0.1

3.4

Financiële consequenties

In onderstaand overzicht worden de financiële gevolgen van de gewijzigde kostenverdeling zichtbaar. In het rekenvoorbeeld is gewerkt met de werkelijke bezetting van Drechtwerk eind 2024 en met een ingeschatte gemeentelijke bijdrage van totaal € 5 mln. De bijdrage wordt op basis van de bezetting eerst verdeeld in € 4,5 mln. voor SW-plekken en € 0,5 mln. voor NB-plekken. Beide bedragen worden vervolgens verdeeld over de respectievelijke kostenverdeelsleutels. Het totaal herverdeeleffect is in dit rekenvoorbeeld beperkt tot een bedrag tussen de -0,47 en +0,78 euro per inwoner. Naarmate het aantal SW-plekken daalt en het aantal NB-plekken stijgt, zal dit vanzelfsprekend wijzigen.

De gemeente Hardinxveld-Giessendam draagt nu nog niet bij aan de kosten van Drechtwerk 6. In het voorbeeld wordt er vanuit gegaan dat Hardinxveld-Giessendam voor de SW-plek die al bezet wordt, nu ook gaat betalen volgens de bestaande verdeelsleutel en daarnaast haar bijdrage levert aan de Nieuw Beschut plekken volgens de voorgestelde verdeelsleutel voor NB-plekken. Dat resulteert in een bijdrage in dit voorbeeld van in totaal 22 k€.

6 In het rekenvoorbeeld hierboven is voor een zuivere vergelijking hier wel van uitgegaan.

Kostenverdeelsleutel SDD - aanvulling

pagina 17

versie 1.0.1

Bijlage 1: Betrokken personen Bestuurlijke begeleidingscommissie: •

Dagelijks bestuur

Ronald de Meij

portefeuillehouder bedrijfsvoering •

Algemeen Bestuur

Cees Paas

•

GR Sociaal

Jos van Batenburg / Ronald van Drogenbroek Hans Polderman / Gerard Hoogendijk

Ambtelijke werkgroep: •

Alblasserdam

Wilfred Boele Nella de Leeuw

•

Dordrecht

•

Hardinxveld-Giessendam

Lesley Holstein Michiel de Rijke René Backer Sharelle Hartman

•

Hendrik Ido Ambacht

Fokko Alkema

•

Papendrecht:

Wim Millenaar van Herwijnen

Monique de Heer Dorien van Petersen •

Sliedrecht

Jeroen Loeve

•

Zwijndrecht

Marjon Dekker

Sander Meulendijks Maaike van Zwieten •

GR Sociaal

Jos van Batenburg Ronald van Drogenbroek Gerard Hoogendijk Peter Kooijman Leen Mulder Geraldine de Vries

Externe ondersteuning •

Bosland Advies & Projectmanagement

Kostenverdeelsleutel SDD - aanvulling

pagina 18

Gert Jan Bosland

versie 1.0.1

Bijlage 2: Overzicht gemeentelijke participatie-initiatieven (status: begin 2024) Contactpersoon (voor evt. toelichting) Wilfred Boele, Erika Groesbeek

Gemeente Alblasserdam

Naam initiatief Participatieplekken

Korte omschrijving Doel Fase Er worden ongeveer 50 participatieplekken aangeboden bij een meedoen / actief zijn. Indien mogelijk is lopend variëteit aan lokale leerwerkbedrijven. Hier participeren mensen met het een opstap naar uitstroom uit de behoud van uitkering. De mate waarin de activiteiten als 'werk' bijstand. In de praktijk is/zijn dit er beschouwd kunnen worden varieert tussen de organisaties. één/enkelen per jaar. Relevant in het licht van de verdeelsleutel: per februari 2024 zijn er 38 plekken ingevuld, en 23 daarvan door Alblasserdammers. Ik meen dat er ook gemeenten zijn waar er geen mensen worden toegelaten bij de participatieplekken die niet in die gemeente woonachtig zijn.

Alblasserdam

Kansrijk

Onder de vlag van Kansrijk Alblasserdam kunnen mensen met een Een impuls geven aan het arbeidspad kwetsbare arbeidsmarktpositie een gratis MBO-opleiding volgen, en van mensen met een kwetsbare worden ze geholpen bij het vinden van een (andere) baan. In principe arbeidsmarktpositie. gaat het om onderwijs op MBO1 of MBO2-niveau dat wordt aangeboden in een praktijklokaal bij Peute Recycling BV. Omdat tegelijk beoogd wordt maatwerk te bieden, kan er ook onderwijs worden bekostigd op een ander niveau en/of op een andere plek. In 2022 zijn de eerste 15 deelnemers gestart en tot nu toe zijn er iets van 30 deelnemers. Beoogd wordt ervoor te zorgen dat eind 2025 bij elkaar 100 deelnemers hebben deelgenomen. Er doen mensen uit andere gemeenten aan mee. De gemeente Alblasserdam bekostigd daarvoor in principe niet het onderwijs, maar dat neemt niet weg dat dit project als zodanig heel wat inzet en middelen van de gemeente vraagt.

lopend

Wilfred Boele, Peter Wemmers

Dordrecht

Participartieplekken

Lesley Holstein

Dordrecht

Taallessen

Dordrecht

Vrijwilligersbeleid/inzet078

Dordrecht

No label plekken

Het bieden van 350-400 plaatsen bij met name leerwerkbedrijven Meedoen, maatschappelijk nuttig, evt Lopend gericht op meedoen doorsroom bieden van taallessen bij de bibliotheek (naast inburgering en WEB) taalniveau verhogen, netwerk Lopend opbouwen. Meedoen in de samenleving. o.a. matching vraag en aanbod van vrijwillige arbeid Meedoen, maatschappelijk nuttig, evt Lopend doorsroom (ontmoetings)plekken in de wijk cq voorzieningen voor inwoners met actief leven van deelnemers stimuleren, Lopend afstand tot de arbeidsmarkt (DOOR, Spectrum, Vogelnest) deelnemers activeren en waar mogelijk kans op betaald werk vergroten

Kostenverdeelsleutel SDD - aanvulling

pagina 19

versie 1.0.1

Lesley Holstein

Lesley Holstein Lesley Holstein

Kostenverdeelsleutel SDD - aanvulling

pagina 20

versie 1.0.1

Contactpersoon (voor evt. toelichting) Dorien van Petersen Dorien van Petersen, Heidy van Dam

Gemeente Papendrecht Papendrecht

Naam initiatief Participatieplekken Stapjefitter

Papendrecht

Taalgroep en taalcafé (fysiek en online)

Papendrecht

Vrijwillgerspunt

Sliedrecht

Participatieplaatsen

In Sliedrecht beschikken we over 45 participatieplaatsen.

Heeft als doel om inwoners met een lopend afstand tot de arbeidsmarkt te activeren en waar mogelijk te ontwikkelen.

Jeroen Loeve

Sliedrecht

Drechtwerk Actief

Jeroen Loeve

Sliedrecht

Bonkelaarhuis - wijkteam

In Sliedrecht beschikken we over een lokale locatie van Drechtwerk Bieden van een passende vorm van lopend Actief. Hier zijn ongeveer 50 medewerkers actief waarvan het grootste werk, dagbesteding en bijdrage aan de gedeelte afkomstig uit Sliedrecht. ontwikkeling. Binnen het wijkteam bechikken we over een medewerker die in Bijdragen aan de ontwikkeling van lopend samenwerking met de Sociale Dienst en de hulpverlening inwoners inwoensr richting een vorm van help te participeren. daginvulling zoals, opleiding, vrijwilligerswerk en werk. Werken in deeltijd, % verhogen (in Drechtsteden lager dan NL Bestaanszekerheid, verminderen gemiddelde). armoede, minder uitkering

Zwijndrecht

Doel

Korte omschrijving

Fase

Stapjefitter is een bewezen interventie van een half jaar, die Vergroten re-integratie van Lopend inspeelt op het verbeteren van de leefstijl, het zelfvertrouwen, de bijstandsgerechtigden met een afstand zelfwaardering en het uitbreiden van het sociale netwerk. tot de arbeidsmarkt Stapjefitter vergroot de kans op re-integratie door een toename van een gezonde leefstijl en competenties voor (vrijwilligers)werk. Doelgroep zijn bijstandsgerechtigden op de participatieladder trede 1/2 Bieden van taallessen bij de bibliotheek (naast inburgering en WEB) taalniveau verhogen, netwerk Lopend opbouwen. Meedoen in de samenleving. Matchen vraag en aanbod vrijwilligerswerk Meedoen, maatschappelijk nuttig, evt Lopend doorstroom

Kostenverdeelsleutel SDD - aanvulling

pagina 21

versie 1.0.1

Dorien van Petersen

Dorien van Petersen , Demi van Holten

Jeroen Loeve